Έργο: Παιδαγωγική Ακαδημία... δύσκολες αλήθειες, μεγάλα λάθη και σκοπιμότητες 

Αφορμή για τη σημερινή παρέμβαση μου οι εξελίξεις γύρω από τον διαγωνισμό ανάδειξης αναδόχου εκτέλεσης του έργου της  Παιδαγωγικής Ακαδημίας. Παρακολουθούμε μια ροή αντικρουόμενων πληροφοριών που κυρίως αποσκοπούν να πείσουν μαθητές, γονείς και κοινή γνώμη ότι για τις αρνητικές εξελίξεις του θέματος δεν υπάρχει ευθύνη, αλλά είναι αποτέλεσμα τυχαίων γεγονότων.
Είναι όμως έτσι ;
Η διαπίστωση ότι το κτίριο της Ακαδημίας απαιτεί στατική ενίσχυση είναι πολύ παλιά . Το κυρίαρχο ερώτημα είναι: Το κτίριο της  πρώην παιδαγωγικής ακαδημίας απαιτεί μόνο στατική ενίσχυση για να καταστεί ένα σύγχρονο και λειτουργικό εκπαιδευτήριο;
Η απάντηση σίγουρα είναι αρνητική. Οι σύγχρονες απαιτήσεις και προδιαγραφές απαιτούν ολοκληρωμένες στατικές, αρχιτεκτονικές, ηλεκτρομηχανολογικές, ενεργειακές μελέτες και επιπλέον μελέτες πυρασφάλειας και προσβασιμότητας για ΑΜΕΑ. Από το σύνολο αυτών των μελετών στα τεύχη δημοπράτησης υπήρχε μόνο η μελέτη στατικής ενίσχυσης στην οποία στηρίχθηκε η δημοπράτηση του έργου που εν τέλει ακυρώθηκε. Οποιοσδήποτε μηχανικός θα αντιλαμβανόταν εύκολα ότι η ορθή προσέγγιση του ζητήματος απαιτεί πλήρης και ολοκληρωμένη μελέτη και ενιαίο έργο κατασκευής. Η αποσπασματική αντιμετώπιση δεν αντιμετωπίζει τις ανάγκες που έχουν διαπιστωθεί. 
Μόνο για τον Αντιδήμαρχο Τεχνικών Έργων του Δήμου, αυτό δεν ήταν ξεκάθαρο και προχώρησε στη δημοπράτηση μιας μη ολοκληρωμένης παρέμβασης, όπως προκύπτει από τα τεύχη του διαγωνισμού. Δέσμιος προεκλογικών δεσμεύσεων του οδηγούσε το Δήμο σε ένα ακόμη φιάσκο, όμοιο με τα προηγούμενα (Διαμόρφωση κόλπου Δερματά, έργο Ίδης –Δικαιοσύνης, Πάρκο Γεωργιάδη, Κομνηνών). Αν ξεκινούσε η υλοποίηση του έργου στο κτηριακό συγκρότημα της πρώην Παιδαγωγικής Ακαδημίας το σίγουρο ήταν ότι θα οδηγούνταν σε αδιέξοδο, θα προκαλούσε σημαντική αύξηση κόστους, παρατεταμένες χρονικές παρατάσεις και τελικά, σε ένα ημιτελές έργο που θα απαιτούσε επιπλέον εργασίες αποπεράτωσης που θα οδηγούσαν πιθανόν σε απευθείας αναθέσεις, «λόγω έκτακτων και επειγουσών αναγκών»
Ας δούμε ένα προς ένα τα προβλήματα της αρχικής δημοπράτησης που ακυρώθηκε 
1.    Πολεοδομική άδεια. Για τις ανάγκες του έργου εκδόθηκε η με αριθμό 30657/2019 έγκριση εκτέλεσης εργασιών με βάση το άρθρο 29 παρ. 4 του νόμου 4495/2017. Το σχετικό άρθρο αναφέρεται σε κατεδαφίσεις επικίνδυνων κτιρίων, εφαρμογής μέτρων ασφαλείας και κατεδάφιση ή αποκατάσταση κατασκευών που έχουν κριθεί οριστικά αυθαίρετες ή έχουν υπαχθεί στο άρθρο 106 του 4495/2017 ή στην παράγραφο 1α του άρθρου 23 του νόμου 4178/2013 όπως ισχύει. Προφανώς δεν είναι η κατάλληλη άδεια για το συγκεκριμένο έργο. Επομένως δεν υπήρχε πολεοδομική άδεια για τη δημοπράτηση του έργου. 
2.    Κατάλληλες και απαραίτητες  αδειοδοτήσεις. Αυτές προβλέπονται από τις διατάξεις  του άρθρου 40 του νόμου 4495/2017 στο οποίο αναφέρεται ότι απαιτείται πλήρης αρχιτεκτονική μελέτη (με παθητική πυροπροστασία και μελέτη προσβασιμότητας για ΑΜΕΑ), στατική μελέτη, μελέτη ΗΜ, μελέτη ενεργειακής απόδοσης και ενεργητικής πυροπροστασίας. Τίποτα από όλα αυτά δεν υπήρχε στα τεύχη δημοπράτησης. Επιπλέον απαιτείται έγκριση των σχετικών μελετών από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηρακλείου γιατί το συγκεκριμένο κτήριο βρίσκεται εντός του κηρυγμένου αρχαιολογικού χώρου Ηρακλείου. 
3.    Οι προϋποθέσεις που τέθηκαν και οι όροι συμμετοχής των εργοληπτικών επιχειρήσεων στον διαγωνισμό χαρακτήρισαν τη διαδικασία ως φωτογραφική. Εξαιτίας αυτού έγινε προδικαστική προσφυγή και καταγγελία από τους συνδέσμους των εργοληπτικών επιχειρήσεων ,γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα την ακύρωση του διαγωνισμού από τη Δημοτική αρχή  που αναγνώρισε τόσο τις φωτογραφικές διατάξεις των όρων του διαγωνισμού  ( που η ίδια έβαλε )   όσο και τις σοβαρές ελλείψεις των μελετών και των αδειοδοτήσεων.
Η απόδραση από την πραγματικότητα .. Οι  ευθύνες που δεν  αναλαμβάνει κανείς .
Δεν είναι η πρώτη φορά που ο συγκεκριμένος αντιδήμαρχος οδηγεί τα πράγματα σε αδιέξοδο και σύγχυση. Αντίστοιχη περίπτωση είναι το έργο «Διαμόρφωση της περιοχής του κόλπου Δερματά» το οποίο θα οδηγήσει το Δήμο να καταβάλλει αποζημίωση περίπου 100.000 Ευρώ στον εργολάβο χωρίς αυτό το ποσό να μεταφράζεται σε έργο. Οι ελλείψεις στις μελέτες και η προσπάθεια να μην πάρει δημοσιότητα το θέμα τόσο των φωτογραφικών επιλογών στους όρους, όσο και της μη ύπαρξης των κατάλληλων αδειοδοτήσεων,  δεν φαίνεται τελικά να είναι  εκ παραδρομής. Ας υποθέσουμε ότι δεν είχε γίνει προδικαστική προσφυγή και κατοχυρώνονταν ο διαγωνισμός στον υποψήφιο ανάδοχο. Θα επέτρεπε η πολεοδομία να ξεκινήσουν οι εργασίες σε ένα έργο που δεν είχε την απαραίτητη αδειοδότηση; Δεν θα απαιτούσε η αρχαιολογία τις προβλεπόμενες εγκρίσεις; Ποιες άραγε θα ήταν οι απαιτήσεις του αναδόχου όταν θα διαπίστωνε τα κενά στο σχεδιασμό και τις νομικές ελλείψεις στις αδειοδοτήσεις; Άλλο ένα έργο θα σταματούσε, η ολοκλήρωση του θα παραπέμπονταν στις καλένδες ενώ ο ανάδοχος θα αξίωνε αποζημιώσεις
Ευθύνες υπάρχουν;

Ποιες άραγε σκέψεις περνούν  από το μυαλό του Δημάρχου για τον Αντιδήμαρχο Τεχνικών Έργων; Είναι πολλές οι περιπτώσεις που έχει εκτεθεί προσωπικά ο κ. Δήμαρχος από τις επιλογές και τις συμβουλές του αντιδημάρχου. Στο Καπετανάκειο ο Δήμαρχος ανακοίνωσε την έναρξη λειτουργίας του σχολείου η οποία όμως έγινε ένα χρόνο μετά. Στο έργο ανάπλασης του κέντρου για το οποίο υπήρξαν πολλές δεσμευτικές δηλώσεις για την ολοκλήρωση του, η δημοτική αρχή ενέκρινε αλλαγές σε υλικά μεταγενέστερα από τη χρήση τους, το έργο δεν ολοκληρώθηκε, αποφασίστηκε έκπτωση του εργολάβου, η τεχνική υπηρεσία του δήμου με ίδια μέσα κάλυψε κενά στο κατασκευασμένο μέρος του έργου(αστικό εξοπλισμό-διαμόρφωση αντιολισθητικής επιφάνειας μαρμάρων και τελικά έχει κατασκευαστεί μόνο το 50% του έργου. Ο κόλπος  Δερματά , το Πάρκο Γεωργιάδη, οι αναπλάσεις στην οδό Κομνηνών ,είναι εξίσου σοβαρές περιπτώσεις και αναδεικνύουν την αδυναμία του αντιδημάρχου να ολοκληρώσει με επιτυχία τα έργα.

Τελικά είναι θέμα δημοκρατικής λειτουργίας των θεσμών , είναι θέμα Δημοτικού συμβουλίου;

Δυστυχώς με τις νομικές παρεμβάσεις της κυβέρνησης ΝΔ, η αρμοδιότητα προκήρυξης διαγωνισμών έχει μεταφερθεί (προς δόξα της Δημοκρατίας και του σεβασμού της εκλογικής ετυμηγορίας!!) στην Οικονομική επιτροπή όπου το 24% του εκλογικού σώματος, αντιστοιχεί στο 64% των μελών της. Ο ελάχιστος σεβασμός στους θεσμούς θα επέβαλλε η συζήτηση τόσο σημαντικών θεμάτων να διεξάγεται στο Δημοτικό συμβούλιο. Τα εμπόδια που δημιουργούνται αντιμετωπίζονται από ανθρώπους και θεσμούς που μπορούν να λειτουργούν δημοκρατικά. Χρειάζεται μόνο θέληση και πίστη στη Δημοκρατία και την πολιτική. Υπάρχει; 

*Ο Ηλίας Λυγερός είναι δημοτικός Σύμβουλος, επικεφαλής της Παράταξης «Ενεργοί Πολίτες»