Κυπριακό: Παρτίδα με σημαδεμένη τράπουλα

Σκηνικό στα μέτρα της Άγκυρας στήθηκε στην Ευρωπαϊκή Ένωση, προδικάζοντας και τα επόμενα βήματα της κατοχικής δύναμης, τόσο στα ελληνοτουρκικά όσο και το Κυπριακό. Η Άγκυρα πέρασε αλώβητη από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (10-11 Δεκεμβρίου), κι αυτό ενισχύει τον Ερντογάν να προχωρήσει στα επόμενα του βήματα στην Ανατολική Μεσόγειο, την ίδια ώρα κατά την οποία σε διπλωματικό επίπεδο γίνονται κινήσεις στο παρασκήνιο για το Κυπριακό

Το γερμανικό λόμπι πέτυχε να περάσει τη γραμμή του, υιοθετώντας μια πιο ενισχυμένη ρητορική για τη συμπεριφορά της κατοχικής Τουρκίας, επί της ουσίας μετέθεσε το θέμα των κυρώσεων για τον ερχόμενο Μάρτιο! Σημειώνεται συναφώς πως την υστάτη είχε παρέμβει και το ΝΑΤΟ μέσω της Πολωνίας, για να πέσει στα μαλακά η όποια απόφαση αφορούσε την Τουρκία και τούτο προφανώς και μέτρησε.

Την ίδια ώρα, το Βερολίνο αφήνει να εννοηθεί πως η ΕΕ θα πρέπει να αναμένει και τη στάση, που θα τηρήσει έναντι της Τουρκίας και η νέα αμερικανική κυβέρνηση και το ενδεχόμενο να υιοθετηθούν κυρώσεις για τους S-400. Για την ιστορία να αναφέρουμε πως στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συντάχθηκαν με τη Γερμανία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Πολωνία, η Μάλτα και η Ουγγαρία.

Υπέρ των ελληνικών και κυπριακών θέσεων τάχθηκαν η Γαλλία, η Αυστρία, η Ολλανδία, το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο, η Σλοβενία, η Ιρλανδία και η Δανία. Είναι σαφές πως η απόφαση-συγκάλυψη των τουρκικών επεκτατικών κινήσεων της κατοχικής δύναμης, αφαίρεσε από τη διπλωματική εξίσωση το "μαστίγιο" και άφησε μόνο το "καρότο". Προφανώς κι αυτή η συνταγή θα ενθαρρύνει την Άγκυρα, να συνεχίσει την επιθετική της πολιτική και να είναι πιο απαιτητική στις, ούτως ή άλλως, παράνομες και παράλογες αξιώσεις της.

Η απόφαση των μη κυρώσεων στέλνει, πάντως, τον λογαριασμό στην Ελλάδα και την Κύπρο, οι οποίες έχουν συναινέσει στην προσέγγιση αυτή. Στο πεδίο του Κυπριακού, η προσοχή παραμένει στη σύγκληση της άτυπης Πενταμερούς Διάσκεψης, που χρονικά τοποθετείται το δεύτερο δεκαπενθήμερο Ιανουαρίου και χώρος σύναξης θα είναι μάλλον η Ελβετία.

ΕΕ και Ηνωμενα Εθνη
Το επόμενο βήμα είναι η επίσκεψη στην Άγκυρα της απεσταλμένης του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών στο Κυπριακό, Τζέιν Χολ Λούτ, που κατά πάσα πιθανότητα θα πραγματοποιηθεί στις 16 Δεκεμβρίου. Στη Νέα Υόρκη αναμένουν την οριστικοποίηση της συνάντησης και θα αποφασισθεί κατά πόσο η κ. Λουτ θα επισκεφθεί στη συνέχεια τη Λευκωσία και την Αθήνα. Ενόψει αυτών των κινήσεων, υπάρχει παρασκηνιακά έντονη δραστηριότητα, με επαφές προετοιμασίας του εδάφους.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, πάντως, δεν τίθεται θέμα να γίνει αποδεκτή συμφωνία δυο κρατών στο Κυπριακό και τούτο έχει διαμηνυθεί προς τα Ηνωμένα Έθνη. Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, σε πρόσφατη τηλεφωνική επικοινωνία, την οποία είχαν ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Σαρλ Μισέλ και ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες τέθηκε μεταξύ άλλων και το Κυπριακό.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ο Σαρλ Μισέλ επισήμανε πως η Ένωση μπορεί να αποδεχθεί οτιδήποτε υιοθετήσουν οι εμπλεκόμενοι στο Κυπριακό, φτάνει να είναι στις γραμμές του ομοσπονδιακού μοντέλου. Η αναφορά αυτή έγινε επειδή στις Βρυξέλλες, φτάνουν μηνύματα πως στο Κυπριακό μπορούν να τεθούν προς συζήτηση κι άλλες εναλλακτικές λύσεις.

Και ενώ είναι προφανές πως στην Ένωση μπορούν εάν το επιθυμούν να τετραγωνίσουν τον κύκλο, ωστόσο, είναι σαφές πως δεν μπορούν να αποδεχθούν στους κόλπους της, ένα μόρφωμα δυο κρατών, που θα προκαλεί έντονες δυσλειτουργίες. Την ίδια ώρα, στο στρατόπεδο των Βρετανών, ο στόχος παραμένει η σύγκληση της άτυπης Πενταμερούς και συζήτηση διάφορων εναλλακτικών σεναρίων για το περιεχόμενο της συμφωνίας.

Λευκωσία και Πενταμερής Διάσκεψη
Το Λονδίνο, έχοντας σε Αθήνα και Άγκυρα δύο πρέσβεις, με προηγούμενη εμπειρία στο Κυπριακό (εμπλοκή το 2004), καλλιεργεί, όπως είναι γνωστό, τη διεύρυνση της ατζέντας. Αυτό, όπως είναι γνωστό, οδηγεί στη βρετανική προσέγγιση, πως μεταξύ της θέσης για χαλαρή ομοσπονδία και τη λύση δυο κρατών, μπορεί να υπάρξει "χρυσή τομή". Το μόνο θέμα που απασχολεί το Λονδίνο είναι να μην επηρεασθούν οι στρατιωτικές βάσεις, που διατηρούν στο νησί. Αυτό, όμως, για να διασφαλισθεί πρέπει μια συμφωνία να περιλαμβάνει τη συνέχιση της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Στη Λευκωσία αυτό που κρατούν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (10-11 Δεκεμβρίου) είναι οι αναφορές που δείχνουν πως οι τουρκικές ενέργειες είναι νομικά και πολιτικά παράνομες. Την ίδια ώρα, το θέμα των κυρώσεων παραμένει στα αζήτητα και η προσοχή του προέδρου Αναστασιάδη είναι η σύγκληση της άτυπης Πενταμερούς Διάσκεψης. Η πραγματοποίηση της σύναξης αυτής εκτιμάται από τη Λευκωσία ότι θα σταματήσει την Άγκυρα από τις μονομερείς ενέργειες της. Η απόφαση, ωστόσο, της ΕΕ κάθε άλλο παρά μπορεί να στηρίξει αυτή την εκτίμηση της Λευκωσίας. Η Άγκυρα ετοιμάζεται ήδη για τα επόμενα βήματα, τόσο στην Αμμόχωστο όσο και στη θάλασσα.

Οι εξελίξεις στο Κυπριακό θα επηρεάσουν και το εσωτερικό μέτωπο και θα διαμορφώσουν διάφορα μέτωπα. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει στα χέρια του το έγγραφο θέσεων του ΑΚΕΛ, το οποίο αφορά το Κυπριακό και τους υδρογονάνθρακες. Όπως πληροφορούμαστε, το ΑΚΕΛ αναφέρεται και στο θέμα της πολιτικής ισότητας, το οποίο σύμφωνα με κάποιες εκτιμήσεις, από τη στάση της Λευκωσίας στο ζήτημα αυτό, θα καθορισθούν και τα επόμενα βήματα στο Κυπριακό.

Για την τουρκική πλευρά παραμένει κόκκινη γραμμή και κλειδί για τα επόμενα βήματα. Λογικά θα έπρεπε να είναι και για την ελληνική πλευρά. Ενημερωμένες πηγές αναφέρουν πως το ΑΚΕΛ στην επιστολή- έγγραφο υιοθετεί και σκληρές προειδοποιήσεις προς τον πρόεδρο. Υπενθυμίζεται πως ο νυν πρόεδρος είχε απευθύνει ομοίως αυστηρές προειδοποιήσεις προς τον προκάτοχό του, Δημήτρη Χριστόφια, για την οικονομία.

Άγκυρα και ψευδοκράτος 
Η νέα ψευδοκυβέρνηση στα κατεχόμενα, αν και θα είναι δεκάμηνης διάρκειας, έχει θέσει μια σειρά από προτεραιότητες, όπως έχουν διαβιβαστεί από την Άγκυρα. Όλες οι προτεραιότητες έχουν σχέση με τα σχέδια άμεσης εφαρμογής που έχει διαμορφώσει η κατοχική Τουρκία.

• Άνοιγμα των Βαρωσίων υπό τη διοίκηση της "ΤΔΒΚ".
• Ολοκλήρωση του πολεοδομικού σχεδίου Αμμοχώστου-Τρικώμου-Αγίου Σεργίου (ενοποίηση της περιοχής με μαρίνες και τουριστικά χωριά).
• Υπογραφή νέου οικονομικού και δημοσιονομικού πρωτοκόλλου συνεργασίας Τουρκίας και ψευδοκράτους, που θα αφορά και τα θέματα δομής και λειτουργίας του παράνομου μορφώματος.
• Θα επισπευτούν οι διαδικασίες για την παραχώρηση "υπηκοότητας" σε εποίκους ( γίνεται λόγος για 8.000).

Οι προτεραιότητες αυτές θα ενισχύσουν και τις μεθοδεύσεις για ενίσχυση του κατοχικού καθεστώτος και του στόχου, όπως περιγράφεται από τουρκικής πλευράς, για λύση δυο κρατών. Παράλληλα, όπως επισημαίνεται από τα κόμματα, που συνεργάζονται στη νέα ψευδοκυβέρνηση, «θα αξιολογηθούν μαζί με την Τουρκία οι εξελίξεις ζωτικής σημασίας στην Ανατολική Μεσόγειο και θα γίνουν τα απαραίτητα βήματα». Αυτό αφορά το θέμα του φυσικού αερίου, του διαμοιρασμού ή της αρπαγής του!

*Ο Κώστας Βενιζέλος είναι δημοσιογράφος, αρχισυντάκτης στην εφημερίδα Φιλελεύθερος της Κύπρου. Είναι συγγραφέας βιβλίων για το Κυπριακό και διδάκτορας σε θέματα Επικοινωνίας.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο slpress.gr