Ο Ηλίας Χ. Παπαδημητρακόπουλος στο ραδιόφωνο

Όταν ξεκινούσαμε τη ραδιοφωνική σειρά «Φιλολογικοί περίπατοι στο  Μεσοπόλεμο» με τον Μανόλη Αναγνωστάκη, την άνοιξη του 1986, είχαμε συγκεντρώσει σχεδόν όλη την ύλη αλλά ψάχναμε τη φόρμα. Αυτός θα υποδυόταν, και του πήγαινε, το ρόλο του δημοσιογράφου που θα έκανε τις ερωτήσεις. Μας απασχολούσε όμως η άλλη πλευρά: εκείνοι που θα αναλάμβαναν  να ζωντανέψουν τις πνευματικές μορφές του παρελθόντος στις «συνεντεύξεις» διαβάζοντας εκφραστικά τις απαντήσεις τους. Θέλαμε, εκτός από την ικανότητά τους αυτή, η συγγραφική ή η καλλιτεχνική τους υπόσταση να ταιριάζει κατά κάποιον τρόπο με των αυθεντικών. Ο πρώτος που προσφέρθηκε ήταν από τους κοντινούς μας, ο συγγραφέας, με επίδοση στον δοκιμιακό λόγο, Γιάννης Κιουρτσάκης. Διάβασε εξαιρετικά Ξενόπουλο, Γληνό και Καραγάτση. Εκείνος που στερέωσε τη δομή της εκπομπής ήταν ο πεζογράφος Ηλίας Χ. Παπαδημητρακόπουλος.

Τον γνώρισα εκείνο τον καιρό στα γραφεία των εκδόσεων Νεφέλη, του αξέχαστου φίλου Γιάννη Δουβίτσα. Συζητήσαμε για την εκπομπή και του άρεσε η ιδέα να δοθεί μέσω αυτής βήμα στους παλαιότερους πνευματικούς ανθρώπους που δεν πρόλαβαν τα μαγνητόφωνα και τις κάμερες. Προθυμοποιήθηκε να πάρει μέρος και επιλέξαμε τους δύο συγγραφείς που του πήγαιναν. Ήρθε προετοιμασμένος στο χώρο της ηχογράφησης και απάντησε σε διαφορετικούς τόνους για λογαριασμό του Παύλου Νιρβάνα και του Τίμου Μωραϊτίνη. Εύχαρις και ικανοποιημένος από την απόδοσή του ετοιμάστηκε να φύγει. Τον σταμάτησα προτείνοντάς του να μείνει για να με αντικαταστήσει και να κάνει αυτός ως δημοσιογράφος τις ερωτήσεις στον Μανόλη Αναγνωστάκη που θα υποδυόταν τον αγαπημένο του ποιητή Ρώμο Φιλύρα. Δέχτηκε, έριξε μια ματιά στα κείμενα και ξαναμπήκε στο στούντιο. Οι ερωτήσεις γίνονταν με παιγνιώδη διάθεση και ύφος πειρακτικό.

Ο Αναγνωστάκης απαντούσε ελαφρά συγκινημένος και διάβαζε τα ποιήματα σαν δικά του. Ο νεαρός τεχνικός Θοδωρής Ασημάκης παρενέβαινε διακριτικά πετυχαίνοντας μια άψογη ηχογράφηση. Την αρμονική συνεργασία όλων των συντελεστών διαπιστώνω σήμερα ακούγοντας την εκπομπή που διατηρείται ψηφιοποιημένη στο αρχείο μας.

Σ’ αυτές τις τρεις εκπομπές, με τη συμμετοχή του Ηλία Χ. Παπαδημητρακόπουλου, διαμορφώθηκε το στυλ και για τις 150 που ακολούθησαν. Από τις ηχογραφήσεις αυτές έμειναν οι φωνές και δύο φωτογραφίες σαν ομιλούσες εικόνες.

*Ο Γιώργος Ζεβελάκης γεννήθηκε στο Ηράκλειο Κρήτης, σπούδασε γεωπόνος στην Αθήνα όπου και δραστηριοποιήθηκε ως ελεύθερος επαγγελματίας.

Ασχολείται με την έρευνα των λογοτεχνικών πηγών και τη μελέτη των λογοτεχνικών περιοδικών. Διαθέτει συγκροτημένο αρχείο με συλλογές εντύπων, χειρογράφων, φωτογραφιών και φωνών. Μαζί με τον Μανόλη Αναγνωστάκη παρουσίασαν στο Πρώτο και το Τρίτο Πρόγραμμα σειρά ραδιοφωνικών εκπομπών (1986-1991).    Έχει εκδώσει “Τα φέιγ βολάν της Κατοχής, χρονογραφήματα” του Κώστα Βάρναλη και το “Ημερολόγιο της Μικρασιατικής Εκστρατείας 1921-1922” του Μάρκου Αυγέρη (“Καστανιώτης” 2006, 2007). Επιμελήθηκε την “Ανθολογία της νεωτερικής μας ποίησης” του Μανόλη Αναγνωστάκη (“Μεταίχμιο”,  2019).

Από το 2003 συμμετέχει στο Διοικητικό Συμβούλιο του Ιδρύματος Τάκης Σινόπουλος.

To άρθρο δημοσιεύτηκε στο bookjournal