Ψέριμος: Μια ξεχωριστή ιστορία

Η νήσος Ψέριμος αποτελεί ένα ακόμα μικρό παράδεισο του απέραντου γαλάζιου στο Αιγαίο πέλαγος, μέσα σε μια συνολική επιφάνεια 14,6 τετ. χλμ., νοτιοανατολικά της Καλύμνου και βόρεια της Κω – συνδέεται και με τα δύο νησιά ακτοπλοϊκά.

Εκφράζει απόλυτα τους στίχους του Οδυσσέα Ελύτη «Ένα δειλινό στο Αιγαίο, περιλαμβάνει τη χαρά και τη λύπη σε τόσες ίσες δόσεις που δε μένει στο τέλος παρά η αλήθεια».

Στην απογραφή του 2011 το νησί είχε πληθυσμό 80 κατοίκων – σήμερα έχουν απομείνει λιγότεροι από τους μισούς. Αναγνωρίστηκε σαν οικισμός από το 1948, με την ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου στην Ελλάδα. Την εποχή βέβαια εκείνη είχε εκατοντάδες κατοίκους με αποτέλεσμα το 1950 να αρχίσει την λειτουργία του το Δημοτικό Σχολείο Ψερίμου με 120 παιδιά.

Η σταδιακή ερήμωση του νησιού οδήγησε σε κλείσιμο του Δημοτικού Σχολείου το έτος 2009. Έκτοτε μέχρι σήμερα, παραμένει κλειστό.

Το 2021 ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός εθελοντών (ΙΗΑ- International Hellenic Association) με έδρα το Delaware των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, ο οποίος συγκεντρώνει κυρίως ακαδημαϊκούς σαν εθελοντές-μέλη από την Ελληνική Διασπορά σε ολόκληρο τον κόσμο (και φυσικά την Ελλάδα), αποφάσισε να αναλάβει μια πρωτοβουλία συντονισμού όλων των αναγκαίων ενεργειών προκειμένου να γίνει ανακαίνιση και επαναλειτουργία του Δημοτικού Σχολείου Ψερίμου.

Ο πρώτος στόχος ήταν ο γεννημένος στις 3/1/2020 στην Ψέριμο μικρός Πανορμίτης, να μην εγκαταλείψει και αυτός τον τόπο του, όπως τόσα άλλα παιδιά οι οικογένειες των οποίων υποχρεώθηκαν να εγκατασταθούν στην Κάλυμνο ή αλλού, για να μην αφήσουν αγράμματα τα παιδιά τους. Ο δεύτερος στόχος ήταν να ενθαρρυνθεί η επιστροφή όλων όσων εγκατέλειψαν το νησί από την έλλειψη παροχής εκπαίδευσης στα παιδιά τους.

Η πρώτη ενέργεια ήταν η επικοινωνία με τον Δήμαρχο Καλυμνίων και η παράκληση δημιουργίας μιας ειδικής μελέτης επισκευής και συντήρησης του Δημοτικού Σχολείου Ψερίμου. Ο Πρόεδρος και ιδρυτής του ΙΗΑ Ευάγγελος Ρήγος, συνοδευόμενος από ένα ακόμα εθελοντή-ιδρυτικό μέλος του ΙΗΑ (Δρ. Αθανάσιο Σαραντόπουλο), επισκέφτηκαν το νησί για την επί τόπου ρύθμιση των λεπτομερειών συντονισμού του συνολικού έργου. Είχε προηγηθεί η αντιπρόεδρος του ΙΗΑ Νίνα Γκατζούλη με ομάδα Αμερικανών και άλλων φιλελλήνων, η οποία επισκέφτηκε το νησί και την Κάλυμνο, για την επιτόπου διερεύνηση του ίδιου θέματος.

Ο Δήμος Καλυμνίων ανταποκρίθηκε με ενθουσιασμό στην πρόταση του ΙΗΑ, ο αρμόδιος τοπογράφος μηχανικός του Δήμου Καλυμνίων ετοίμασε σε σύντομο χρονικό διάστημα μια πλήρη μελέτη για την επισκευή/συντήρηση του Δημοτικού Σχολείου η οποία παραδόθηκε στο ΙΗΑ στις 19 Σεπτεμβρίου 2022. Λίγες εβδομάδες αργότερα ακολούθησε και δεύτερη μελέτη για την περίφραση του χώρου του Δημοτικού Σχολείου.

Το ΙΗΑ κινητοποιήθηκε αμέσως διαθέτοντας τα πρώτα 10.000 Ευρώ από τις εθελοντικές συνδρομές των μελών του και ακολούθησαν πολλές δωρεές διαφόρων μελών του ΙΗΑ, μεταξύ των οποίων ξεχώρισαν οι δωρεές των Μπίλ & Νίνας Γκατζούλη (10.000 $), του Haris Vittas (4.200$), Παναγιώτη Μπαλτατζή (Ελληνοαμερικανικό Εθνικό Συμβούλιο, 3.300 $) κ.π.α.

Από τους δωρητές μη-μέλη του ΙΗΑ, ξεχώρισαν οι δωρεές των Διαμαντή και Μαρίας Διαμαντίδη, Γεωργίου Οικονόμου και Ανώνυμης Εταιρείας Οδικές Συγκοινωνίες (Ο.ΣΥ. Α.Ε.) με την δραστήρια υποστήριξη του Προέδρου ΔΣ Βασίλη Ξυπολυτά.

Τέλος από τις δωρεές σε είδος ξεχώρισαν η γενναιόδωρη προσφορά των τσιμέντων της Α.Γ.Ε.Τ. ΗΡΑΚΛΗΣ (Όμιλος Holcim) καθώς και οι προσφορές άμμου ΚΑRABOKYROS, οι υπηρεσίες Γεωργίου Ανατολίτη κ.α.

Το βάρος της αξιολόγησης των προσφορών για την εκτέλεση του συνολικού έργου καθώς και την συνεχή παρακολούθηση και εποπτεία μέχρι την ολοκλήρωση του, ανέλαβε σαν τεχνικός σύμβουλος, ο εθελοντής-μέλος του ΙΗΑ πολιτικός μηχανικός Νίκος Δικέφαλος.

Μετά την αξιολόγηση των προσφορών και με την αμέριστο συμπαράσταση & συνεργασία του Συνδέσμου Πολιτών Ψερίμου ολοκληρώθηκαν οι διαδικαστικές λεπτομέρειες για την επισκευή – ανακαίνιση του Δημοτικού Σχολείου Ψερίμου και στις 18 Νοεμβρίου 2022 ο αρχιτέκτονας μηχανικός Καλύμνου Νικήτας Τσαγκάρης ανέλαβε να ολοκληρώσει το έργο μέχρι τέλους Φεβρουαρίου 2023 σε διάφορες φάσεις που θα ελέγχονται και θα εγκρίνονται μία-μία από τον αρμόδιο τοπογράφο μηχανικό του Δήμου Καλυμνίων.

Η Διεύθυνση Περιφερειακών Υπηρεσιών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ρόδου ενημερώθηκε για την προσπάθεια επισκευής και συντήρησης του Δημοτικού Σχολείου Ψερίμου και ήδη, σε συνεργασία με τον Δήμο Καλυμνίων, προγραμματίζεται η κίνηση των πολύπλοκων διαδικασιών προκειμένου να στελεχωθεί το σχολείο όταν επισκευαστεί.

Απομένει ακόμα να καλυφθούν από διάφορους δωρητές οι ανάγκες δημιουργίας παιδικής χαράς, γηπέδου μπάσκετ , Starlink και άλλων έργων εν όψει του επόμενου καλοκαιριού, δεδομένου ότι στην Ψέριμο λειτουργεί δημοτική κατασκήνωση πέντε στρεμμάτων, η οποία φιλοξενεί ομάδες Προσκόπων από ολόκληρη την Ελλάδα. Ήδη σε συνεννόηση με τον Αρχηγό του Προσκοπικού Κέντρου Ψερίμου γίνονται συζητήσεις για την πιθανή φιλοξενία ομάδων με ίσο αριθμό προσκόπων από την Ελλάδα και τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής με μαθητές του Odyssey School το οποίο από το 1993 προσφέρει ένα συγκλονιστικό έργο δημιουργώντας κάθε χρόνο ξένους μαθητές σαν πρεσβευτές της Ελλάδος και του Ελληνισμού, καθώς και από το Σώμα Προσκόπων Αμερικής.

Υποψήφιοι δωρητές μπορούν να καλύψουν απευθείας οι ίδιοι συγκεκριμένες, επί μέρους ανάγκες, με προμηθευτές δικής τους επιλογής, όπως π.χ. την παιδική χαρά ή το γήπεδο μπάσκετ ή την τριετή συνδρομή στο Starlink ή τον εσωτερικό εξοπλισμό του σχολείου κ.α.

Η περίπτωση του Δημοτικού Σχολείου στην Ψέριμο αποτελεί πραγματικά μια πολύ ξεχωριστή περίπτωση. Μια χούφτα εθελοντές και δωρητές του Ελληνισμού εντός και εκτός Ελλάδος, αποφάσισαν να εργαστούν χωρίς να υπολογίζουν προσωπικό ή οικονομικό κόστος, προκειμένου να ανθίσει και πάλι ένας μικρός παράδεισος, ακριβώς απέναντι από τις αλησμόνητες πατρίδες. Όποιος θα μπορούσε και θα ήθελε να προσφέρει την συμπαράσταση ή την βοήθεια του, μπορεί να επισκεφτεί την ενότητα ΨΕΡΙΜΟΣ ΑΝΑΚΑΙΝΙΣΗ-ΣΧΟΛΕΙΟΥ 2022 | (professors-phds.com). Αξίζει τον κόπο!

* O Λεωνίδας Κουμάκης είναι αρθρογράφος, Νομικός, Συγγραφέας. Μέλος του International Hellenic Association (IHA)