Σκέψεις για τις προκλήσεις του 2025

To 2025 ίσως δεν είναι κάποιο ιδιαίτερο ορόσημο αλλαγής, αλλά μια στροφή σε μια μεγαλύτερη περίοδο αλλαγών που ξεκίνησε από τα τέλη της δεκαετίας του 2010 και αναμένεται να συνεχιστεί μέχρι το 2030, με ενδιάμεσες στάσεις. Μέσα σε αυτή τη δυναμικότητα της εποχής, οι αλλαγές σε τεχνολογικό, κανονιστικό και οικονομικό πλαίσιο θα δημιουργήσουν πολλές προκλήσεις για τις επιχειρήσεις και τους Λογιστές που θα πρέπει να ανταπεξέλθουν για να εξασφαλίσουν μια ισχυρή θέση στη νέα εποχή. Οι προκλήσεις που θα αντιμετωπίσουν οι Λογιστές εντοπίζονται κυρίως στα εξής:

Ο ψηφιακός μετασχηματισμός και η είσοδος της τεχνολογίας και ιδιαίτερα της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ), είναι ένα κυρίαρχο στοιχείο της εποχής. Τα εργαλεία αυτά θα αυτοματοποιήσουν αρκετές διαδικασίες και παραγωγικές εργασίες που προσδιορίζουν παραδοσιακά τη δουλειά του Λογιστή. Αυτό θα οδηγήσει τον επαγγελματία να επαναπροσδιορίσει – αναβαθμίσει τον ρόλο του, αλλά και τις ικανότητές του. Οι Λογιστές θα κληθούν στο άμεσο μέλλον να χρησιμοποιούν εργαλεία ΑΙ με τα οποία, λόγω της πρόσβασης σε μεγάλο όγκο δεδομένων και επεξεργασίας αυτών, θα ερμηνεύουν και θα αξιοποιούν στοιχεία, όπως για παράδειγμα, την ανίχνευση ύποπτων συναλλαγών. Με εργαλεία Α.Ι. θα συλλέγονται και επεξεργάζονται δεδομένα συναλλαγών από ERP, φορολογικές δηλώσεις και άλλες πλατφόρμες δεδομένων. Ήδη με τεχνικές data mining αναγνωρίζονται μοτίβα και με ειδικούς αλγορίθμους εντοπίζονται συναλλαγές που παρεκκλίνουν από το σύνηθες πρότυπο μιας επιχείρησης. Σε τέτοιες περιπτώσεις ο Λογιστής, ως υπόχρεο πρόσωπο θα αντιλαμβάνεται άμεσα την ανάγκη επανεκτίμησης του προφίλ του πελάτη του, ως προς την έκθεση κινδύνου, στα πλαίσια και της Δέουσας Επιμέλειας, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα την προστασία  από τυχόν «υπόνοια» εμπλοκής του σε τέτοιες δραστηριότητες.

Η καταχώρηση δεδομένων, έχει ήδη αυτοματοποιηθεί σε πολύ μεγάλο βαθμό. Είναι ήδη γνωστό ότι μέσω της πλατφόρμας myDATA αναγνωρίζονται μοτίβα καταχωρίσεων και αυτοματοποιούνται διαδικασίες, όπως για παράδειγμα ο χαρακτηρισμός κατά τη διαβίβαση εσόδων.  

Η αυτοματοποίηση είναι βέβαιο ότι θα συνεχίσει να επεκτείνεται. Όμως, η παρέμβαση του ανθρώπινου παράγοντα θα είναι πάντα καθοριστικής σημασίας, ειδικά αυτή του Λογιστή-Φοροτεχνικού, όσον αφορά στην ορθή και πλήρη αποτύπωση των οικονομικών δεδομένων, αλλά κυρίως στην ερμηνεία τους.

Οι Λογιστές καλούνται να προσαρμοστούν σε αυτή την πραγματικότητα βελτιώνοντας τις ικανότητές τους σε τομείς που δεν μπορεί να εισχωρήσει τόσο η αυτοματοποίηση όσο και μελλοντικά η ΤΝ. Η ανάπτυξη δεξιοτήτων όπως στρατηγική σκέψη, ηθική κρίση και διαπραγμάτευση είναι θεμελιώδεις και κρίσιμες έννοιες για τη νέα εποχή.

Η στρατηγική σκέψη του Λογιστή μεταφράζεται από την ικανότητά του να μετατρέψει τα οικονομικά στοιχεία σε συμβουλές για λήψη πρακτικών αποφάσεων που προσφέρουν μακροπρόθεσμη αξία στην επιχείρηση, μέσω της ανάπτυξής της. Για παράδειγμα, πώς να βελτιώσει η επιχείρηση την ισορροπία ανάμεσα στα έσοδα και έξοδα της, πώς να διαχειριστεί τα διαθέσιμά της και πώς να ακολουθήσει τον πιο ωφέλιμο φορολογικό σχεδιασμό, ανάλογα με το προφίλ της.

Η αξιολόγηση και επιλογή περίπλοκων στρατηγικών, αλλά και η οικοδόμηση σχέσεων με τους πελάτες – εντολείς, είναι τομείς που ο ανθρώπινος παράγοντας είναι καθοριστικός.

Η συμμόρφωση με τις κανονιστικές αλλαγές που συμβαίνουν συνεχώς τόσο λόγω της φύσης του επιχειρηματικού περιβάλλοντος όσο και εξαιτίας του εκσυγχρονισμού των δημόσιων υποδομών, είναι μία ακόμη πρόκληση που έχει να αντιμετωπίσει ο Λογιστής. Διεθνείς φορολογικοί κανονισμοί, ψηφιακές καταγραφές  κ.α. είναι εξελίξεις που απαιτούν άμεση προσαρμογή.

Τέλος, η πιο σημαντική πρόκληση αφορά τον ίδιο τον  Λογιστή -επαγγελματία. Οι επιχειρήσεις ζητούν από τους λογιστές να παρέχουν στρατηγικές λύσεις και όχι μόνο να διαχειρίζονται αριθμούς. Απαιτούνται γνώσεις στον στρατηγικό σχεδιασμό και στη διαχείριση ρίσκων. Ο σύγχρονος Λογιστής καλείται να συνδυάσει οικονομικές γνώσεις με κατανόηση για περιβαλλοντικά, κοινωνικά και τεχνολογικά θέματα. Αυτό απαιτεί από τους Λογιστές να ενημερώνονται συνεχώς για τις τελευταίες τάσεις, τεχνολογίες και κανονισμούς και να αποκτούν νέες δεξιότητες επενδύοντας στη δια βίου μάθηση, έτσι ώστε να αποκτήσουν την εξειδίκευση που αναζητούν οι  επιχειρήσεις, όπως η διαχείριση και ανάλυση δεδομένων, καθώς και η διαχείριση κινδύνων.

Η εξέλιξη του ρόλου του Λογιστή, νομοτελειακά πλέον, αναδεικνύει μια διαχρονική ανάγκη: την οργάνωσή του σε συλλόγους, την ανάπτυξη συνεργατικότητας και συναδελφικής αλληλεγγύης. Μέσα από συλλογικότητες θα μπορέσει να διεκδικήσει πιο αποτελεσματικά τα δικαιώματά του, να βελτιώσει τις συνθήκες εργασίας και να μεγιστοποιήσει την προσφορά του στις επιχειρήσεις και στην κοινωνία, απολαμβάνοντας τα ηθικά και οικονομικά ανταλλάγματα που του αναλογούν. Το 2025 θα είναι μια χρονιά σε μία δυναμική εποχή εξελίξεων που ο Λογιστές θα κληθούν να εδραιώσουν την αξία, το κύρος και την προσφορά τους μέσα από οργανωμένες και συλλογικές οντότητες. Ο Λογιστικός Σύλλογος Αθηνών, για περισσότερες από δύο δεκαετίες στέκεται δίπλα στον Λογιστή, και τον βοηθά να αντιμετωπίζει τις δυσκολίες οργανωμένα, πρακτικά και συλλογικά. Σήμερα, ο ρόλος του είναι ακόμη πιο ουσιαστικός, αφού βοηθά τον Λογιστή να αναβαθμίζει τις γνώσεις του, να βελτιώσει την αποτελεσματικότητά του, να ενημερώνεται για τις νέες εξελίξεις, να εκφράζεται και να διεκδικεί βελτίωση του επαγγέλματος σε όλα τα επίπεδα. Αποτελεί έναν σημαντικό και θεσμικό φορέα που θα βοηθήσει τον Λογιστή να μεταβεί στην νέα εποχή πιο ανταγωνιστικά.

*Ο Μιχάλης Πόλυγγερ ειναι Λογιστής-Φοροτεχνικός, Πρόεδρος του Λογιστικού Συλλόγου Αθηνών, Στέλεχος Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδος, Μέλος Επιτροπών Υπουργείων