Εργοστάσιο «Βιολάντα»: Εκτός σχεδίων πυρασφάλειας το υπόγειο

Ο,τι απέμεινε από τον υπόγειο αποθηκευτικό χώρο όπου έγινε η φονική έκρηξη στο εργοστάσιο «Βιολάντα». Το τραγικό δυστύχημα αναδεικνύει ελλιπή μέτρα ασφαλείας στις εγκαταστάσεις και επίσης, σύμφωνα με πληροφορίες, εργαζόμενοι επί μήνες διαμαρτύρονταν για οσμή αερίου.

Πλημμέλειες και ελλιπή μέτρα ασφαλείας στις εγκαταστάσεις της μπισκοτοβιομηχανίας «Βιολάντα» φέρνει στο φως το τραγικό δυστύχημα με τις πέντε νεκρές εργάτριες και η συνεχιζόμενη έρευνα της Πυροσβεστικής για τις συνθήκες που το προκάλεσαν. Σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, οι δύο υπέργειες δεξαμενές προπανίου απ’ όπου ξεκίνησε η διαρροή δεν είναι δηλωμένες στο επικαιροποιημένο σχέδιο πυρασφάλειας που κατατέθηκε στην Πυροσβεστική το φθινόπωρο του 2025. 

Ο υπόγειος αποθηκευτικός χώρος – επίκεντρο της έκρηξης, εμβαδού περίπου 400 τετραγωνικών μέτρων, υπάρχουν πληροφορίες ότι δεν βρίσκεται αποτυπωμένος στα πρόσφατα σχέδια του εργοστασίου, ούτε φυσικά στα σχέδια πυρασφάλειας της εγκατάστασης. Το σχέδιο πυρασφάλειας προέβλεπε εγκατάσταση τεσσάρων ανιχνευτών διαρροής αερίου, έναν σε κάθε φούρνο, όχι όμως και στο υπόγειο της εγκατάστασης όπου τελικά έγιναν η διαρροή και η έκρηξη. Οι εργαζόμενοι επί μήνες διαμαρτύρονταν για «οσμή αερίου» που υποδήλωνε πιθανή διαρροή, δίχως πάντως οι υπεύθυνοι της εταιρείας να θορυβηθούν ούτως ώστε να εντοπίσουν και να αποκαταστήσουν το πρόβλημα.

Αυτά είναι ορισμένα από τα συμπεράσματα της έρευνας που διεξήγαγε το κλιμάκιο της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού της Πυροσβεστικής για το τραγικό δυστύχημα. Κενά, στο μεταξύ, εντοπίζονται και ως προς τη διαδικασία αδειοδοτήσεων. 

Κι αυτό διότι το επικαιροποιημένο σχέδιο πυρασφάλειας κατατέθηκε τον Νοέμβριο του 2025, με την Πυροσβεστική να χορηγεί τη σχετική άδεια με την υποχρέωση να ελέγξει εάν έχουν εφαρμοστεί τα προβλεπόμενα, όχι άμεσα, αλλά σε βάθος τριετίας. Ειδικότερα, από την αυτοψία της Πυροσβεστικής προέκυψε ήδη από το απόγευμα της Τρίτης ότι η έκρηξη οφείλεται σε διαρροή προπανίου από σωλήνα που βρίσκεται κάτω από την επιφάνεια του εδάφους. Το προπάνιο χρησιμοποιείται για τη λειτουργία των τεσσάρων φούρνων της μπισκοτοβιομηχανίας.

Πολύμηνη διαρροή

Στο ζήτημα της διαρροής αναφέρθηκε λεπτομερώς ο διοικητής του Συντονιστικού Κέντρου της Πυροσβεστικής, υποστράτηγος Αναστάσιος Μιχαλόπουλος. «Κατόπιν εξειδικευμένων ελέγχων με χρήση αζώτου, διαπιστώθηκε διαρροή στο έδαφος, γεγονός που οδήγησε στη διενέργεια τομής και εκσκαφής σε βάθος περίπου 60 εκατοστών, όπου εντοπίστηκε εκτεταμένη διαρροή εντός του εδάφους. 

Η διαρροή εκτιμάται ότι ήταν πολύμηνη, με τα ανιχνευτικά μέσα να καταγράφουν εξαιρετικά υψηλές συγκεντρώσεις προπανίου. Η σημαντική αυτή διαφυγή προπανίου, μέσω του εδάφους, μετακινήθηκε σε απόσταση περίπου 25 μέτρων και συγκρατήθηκε σε υπόγειο χώρο, όπου, με την παρουσία σπινθηρισμού που προκλήθηκε από ηλεκτρομηχανολογικό εξοπλισμό της εγκατάστασης, οδήγησε σε έκρηξη», δήλωσε ο κ. Μιχαλόπουλος.

Οπως αποκάλυψε χθες η «Κ», ο ηλεκτρολογικός μηχανισμός στον οποίο αναφέρθηκε ο υποστράτηγος της Πυροσβεστικής είναι πιθανότατα μια αυτόματη αντλία νερού, που χρησιμοποιείται για τον έλεγχο της πίεσης στο σύστημα υδροδότησης της βιομηχανίας. Στο επικαιροποιημένο σχέδιο πυρασφάλειας της εταιρείας που κατατέθηκε στην Πυροσβεστική το φθινόπωρο του 2025 υπάρχουν αποτυπωμένες τέσσερις υπόγειες δεξαμενές προπανίου. Οι δύο υπέργειες, από τις οποίες ξεκίνησε η διαρροή, είναι 20ετίας και δεν υπάρχουν στα σχέδια. 

Η διαρροή εντοπίστηκε σε υπόγειο σωλήνα που μεταφέρει το προπάνιο από τη δεξαμενή στους φούρνους στο εσωτερικό της εγκατάστασης. Εξαιτίας της διαρροής το προπάνιο πότισε το χώμα διανύοντας μια απόσταση περίπου 25 μέτρων, περνώντας κάτω από το δάπεδο μιας υπόγειας αποθήκης. Από οπές στο τσιμεντένιο πάτωμα του υπογείου το προπάνιο αναδύθηκε στην αποθήκη, γεμίζοντας τον εμβαδού 400 τετραγωνικών μέτρων χώρο. Εξαιτίας σπινθήρα που εκτιμάται ότι προκλήθηκε από την αυτόματη αντλία νερού, το προπάνιο ανεφλέγη βίαια προκαλώντας τη φονική έκρηξη που παρέσυρε στον θάνατο τις πέντε εργάτριες.

Στο πλαίσιο της προανάκρισης, επτά υπάλληλοι που είχαν βάρδια τη μοιραία νύχτα και διασώθηκαν από την έκρηξη αναφέρουν στις καταθέσεις τους ότι υπήρχε για μεγάλο χρονικό διάστημα οσμή προπανίου στους χώρους της εγκατάστασης. Είναι πιθανό οι υπεύθυνοι της επιχείρησης να θεώρησαν ότι η διαρροή είναι εξωτερική και ως εκ τούτου δεν υπάρχει κίνδυνος ανάφλεξης. Χθες ο ιδιοκτήτης και δύο στελέχη της βιομηχανίας οδηγήθηκαν ενώπιον του εισαγγελέα αντιμετωπίζοντας κατηγορίες για ανθρωποκτονία από αμέλεια σε βαθμό πλημμελήματος.

kathimerini.gr