Κυβερνητικός προγραμματισμός 2026: 10 βασικές νομοθετικές πρωτοβουλίες και 30 μεταρρυθμίσεις

Δέκα βασικές νομοθετικές πρωτοβουλίες και 30 σημαντικές μεταρρυθμίσεις περιλαμβάνει ο προγραμματισμός για το 2026, που είναι, όπως επισημαίνεται από την κυβέρνηση, χρονιά - ορόσημο για την ολοκλήρωση του κυβερνητικού έργου αυτής της τετραετίας.

Οι 10 κυριότερες νομοθετικές πρωτοβουλίες είναι:

1. Νομοθετική πρωτοβουλία για ένα κράτος πιο φιλικό στους πολίτες και την οικονομική δραστηριότητα

2. Θεσμοθέτηση Νέου Λυκείου και Εθνικού Απολυτηρίου

3. Νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης

4. Νομοσχέδιο για την αναδιάρθρωση των υπηρεσιών δόμησης και την ενσωμάτωσή τους στο Κτηματολόγιο

5. Νομοσχέδιο για την απλούστευση διαδικασιών αδειοδότησης οικονομικών δραστηριοτήτων και ενίσχυση εποπτείας

6. Αναμόρφωση Κληρονομικού Δικαίου

7. Νομοθέτηση Κοινωνικής Συμφωνίας για την Ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας

8. Δημοσίευση αναθεωρημένου νομοθετικού πλαισίου για τα Κέντρα Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕΠΑ)

9. Σχέδιο αντιμετώπισης της λειψυδρίας

10. Νομοσχέδιο για τη νόμιμη μετανάστευση

30 βασικές μεταρρυθμίσεις και έργα για το 2026

Επιπλέον παρουσιάστηκε και το πλαίσιο των 30 βασικών μεταρρυθμίσεων και έργων που θέτει ως στόχο για το 2026, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα παρεμβάσεων στην οικονομία, την εργασία, την υγεία, την ψηφιακή διακυβέρνηση, τις υποδομές και την άμυνα. Το σχέδιο περιλαμβάνει τόσο θεσμικές αλλαγές όσο και συγκεκριμένα έργα, με έμφαση στην απλοποίηση διαδικασιών, τον εκσυγχρονισμό του κράτους και την ολοκλήρωση υποδομών που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη.

Σύμφωνα με τον κυβερνητικό σχεδιασμό, οι παρεμβάσεις για το 2026 συνδέονται με ευρωπαϊκές υποχρεώσεις, χρηματοδοτικά εργαλεία και χρονοδιαγράμματα που έχουν τεθεί σε εφαρμογή τα προηγούμενα χρόνια. Στο επίκεντρο βρίσκονται δράσεις που αφορούν την καθημερινότητα των πολιτών, τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης, την ενίσχυση της ασφάλειας και τη στήριξη της ανάπτυξης, μέσα από ένα σύνολο μεταρρυθμίσεων και έργων που παρουσιάζονται αναλυτικά στη συνέχεια.

Το σχέδιο προβλέπει:

1. Νέες μειώσεις φόρων για πολίτες και επιχειρήσεις στη ΔΕΘ
2. Εξέταση και απλοποίηση 400 διαδικασιών της πλατφόρμας ΜΙΤΟΣ
3. Νέα αύξηση του κατώτατου μισθού
4. Επέκταση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας με στόχο τη γενικευμένη εφαρμογή στο σύνολο του ιδιωτικού τομέα ως το τέλος του έτους
5. Εφαρμογή της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας στο Δημόσιο
6. Ολοκλήρωση αναβάθμισης 156 κέντρων υγείας και 80 νοσοκομείων
7. Παραλαβή τριών νέων φρεγατών FDI (Κίμων, Νέαρχος, Φορμίων)
8. Εφαρμογή του ψηφιακού φακέλου δικογραφίας σε όλες τις κτηματολογικές διαφορές και στο 60% των διαφορών πολιτικής δικαιοσύνης
9. Ολοκλήρωση εμβληματικών έργων: παράδοση ολοκλήρου του Ε65, επέκταση μετρό Θεσσαλονίκης προς Καλαμαριά και σιδηροδρομικός άξονας Αθήνα – Θεσσαλονίκη
10. Αναβάθμιση σιδηροδρομικών μεταφορών και συστημάτων ασφάλειας πολιτικής αεροπορίας
11. Ολοκλήρωση Κτηματολογίου
12. Φάση ειδικών χωροταξικών πλαισίων για ΑΠΕ, βιομηχανία και τουρισμό
13. Εφαρμογή του νέου, οριστικού και ψηφιακού συστήματος για τις αγροτικές επιδοτήσεις & στρατηγικός σχεδιασμός νέας ΚΑΠ
14. Έναρξη λειτουργίας Νέας Εθνικής Αρχής για την προστασία του καταναλωτή και νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα καταναλωτή με σύγκριση εθνικών και διεθνών τιμών βασικών αγαθών
15. Επέκταση προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου» σε τουλάχιστον 214 σχολικές μονάδες
16. Έναρξη προγράμματος προσιτής κατοικίας σε 4 ανενεργά στρατόπεδα (Κοινωνική Κατοικία) & στα πρώτα 10 δημόσια ακίνητα (Κοινωνική Αντιπαροχή)
17. Ολοκλήρωση Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας
18. Υποβολή και έγκριση από την ΕΕ και έναρξη υλοποίησης του Ελληνικού Κοινωνικού Κλιματικού Σχεδίου, με έργα ύψους 5,3 δισ.
19. Προετοιμασία Ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ
20. Ηλεκτρονικό σύστημα επιτήρησης στα εξωτερικά σύνορα (e-surveillance)
21. Ηλεκτρονική παρακολούθηση εφαρμογής του προϋπολογισμού (govERP)
22. Επιχειρησιακή έναρξη Φάρου AI Factory
23. Προσβάσιμες παραλίες: Υλοποίηση έργων σε 238 παραλίες
24. Οριστικοποίηση μελετών για το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο
25. Μέτρα εφαρμογής νέου Συμφώνου Μετανάστευσης με έμφαση στην επιστροφή παράνομων μεταναστών
26. Αναβάθμιση και επέκταση του Εθνικού Συστήματος VTMIS για πιο ασφαλή και ελεγχόμενη ναυσιπλοΐα
27. Μετασχηματισμός Enterprise Greece και εκσυγχρονισμός Export Credit Greece
28. Επέκταση διαλειτουργικότητας Εθνικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας
29. Οικιστικό πρόγραμμα Ενόπλων Δυνάμεων: 815 κατοικίες προς παράδοση
30. Παραδόσεις έργων ΑΙΓΙΣ 2025–2027 στις βασικές κατηγορίες, συνολικού προϋπολογισμού 2,16 δισ. €

Χατζηδάκης: Να γνωρίζουν οι πολίτες τις δεσμεύσεις και τις προτεραιότητές μας

Ο αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, τόνισε κατά τη διάρκεια της συνέντευξης: «Η Νέα Δημοκρατία και ο Κυριάκος Μητσοτάκης, τόσο το 2019 όσο και το 2023 έδωσαν τις λιγότερες υποσχέσεις σε σχέση με τα άλλα κόμματα. Επιχειρήσαμε και επιχειρούμε κάθε χρόνο να τιμήσουμε τις δεσμεύσεις μας. Βρισκόμαστε στον 7ο χρόνο διακυβέρνησης, ωστόσο η μεταρρυθμιστική προσπάθεια συνεχίζεται αδιάπτωτη κάθε μέρα και κάθε μήνα. Αποφασίσαμε να δώσουμε περισσότερη δημοσιότητα στον κυβερνητικό απολογισμό και προγραμματισμό, διότι θέλουμε να υπάρχει διαφάνεια και έντιμη σχέση με τους πολίτες, είτε συμφωνούν με την κατεύθυνση της κυβέρνησης είτε όχι. Να γνωρίζουν οι πολίτες τις δεσμεύσεις και τις προτεραιότητές μας και να γνωρίζουμε και εμείς ότι οι πολίτες μας παρακολουθούν και μας ελέγχουν. Αυτή είναι μια σύγχρονη και αποτελεσματική διακυβέρνηση και θέλουμε να προχωρήσουμε με αυτόν τον τρόπο, ώστε στο τέλος και αυτής της τετραετίας να μπορέσουμε να πούμε: «Το είπαμε, το κάναμε». Όλο αυτό είναι μια έντιμη σχέση με τους πολίτες. Θέτουμε μόνοι μας ψηλά τον πήχη και καλούμαστε να τον περάσουμε».

Σκέρτσος: Το 2025 υλοποιήσαμε το 66% των οροσήμων του Ενοποιημένου Σχεδίου Κυβερνητικής Πολιτικής εντός του έτους

Ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος ανέφερε: «Το 2025 δεν ήταν μια εύκολη χρονιά. Ήταν μια χρονιά διεθνούς αστάθειας, γεωπολιτικών εντάσεων, διεθνούς πολιτικής αβεβαιότητας αλλά και πιέσεων σε κρίσιμους τομείς της εγχώριας πολιτικής όπως είναι ο πρωτογενής τομέας. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ελλάδα απέδειξε κάτι ουσιαστικό: ότι η πολιτική σταθερότητα, όταν συνδυάζεται με σχέδιο, δεν οδηγεί στη στασιμότητα αλλά στην πρόοδο.

Στο πλαίσιο του σημερινού απολογισμού –και στα στοιχεία ενός ολόκληρου έτους– αποτυπώνεται μια χώρα σε κίνηση. Μια χώρα που προχωρά με βήματα μετρήσιμα, τεκμηριωμένα και συγκρίσιμα με την Ευρώπη. Μια χώρα που δεν έχει φτάσει ακόμη εκεί που θα θέλαμε, όμως βρίσκεται στη μέση ενός σύνθετου μετασχηματισμού. Γιατί για εμάς η πρόοδος δεν είναι σύνθημα. Είναι μετρήσιμο αποτέλεσμα.

Το 2025 υλοποιήσαμε το 66% των οροσήμων του Ενοποιημένου Σχεδίου Κυβερνητικής Πολιτικής εντός του έτους, με τον βαθμό υλοποίησης να φτάνει τα 7 στα 10 έως τον Ιανουάριο και να υπερβαίνει τα 8 στα 10 εντός του πρώτου τριμήνου του 2026. Σε απόλυτους αριθμούς, μιλάμε για χιλιάδες συγκεκριμένες πράξεις πολιτικής: νόμους, κανονιστικές πράξεις, διαγωνισμούς, αναθέσεις, έργα που παραδίδονται. Αυτό είναι το πραγματικό νόημα της λογοδοσίας.

Τα ορόσημα αυτά δεν είναι αποσπασματικά. Εντάσσονται σε ένα συνεκτικό σχέδιο μετασχηματισμού που ξεκίνησε το 2019 και ενισχύθηκε από την Έκθεση Πισσαρίδη. Ένα σχέδιο που στόχευσε σε μια πιο παραγωγική, πιο εξωστρεφή και πιο δίκαιη Ελλάδα. Σήμερα, το 83% των 525 συστάσεων της Έκθεσης έχει ήδη υλοποιηθεί ή βρίσκεται σε φάση υλοποίησης. Αυτό δεν είναι αυτονόητο για τα ελληνικά δεδομένα. Είναι αποτέλεσμα επιμονής και συνέπειας.

Η πρόοδος όμως δεν αποτυπώνεται μόνο σε δείκτες υλοποίησης. Αποτυπώνεται στις πραγματικές συγκλίσεις. Στην οικονομία, όπου η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια αναπτύσσεται ταχύτερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Στη φορολογική δικαιοσύνη, όπου το κενό ΦΠΑ μειώθηκε από το 29% το 2017 κάτω από το 9% το 2025, φέρνοντάς μας ουσιαστικά στο ευρωπαϊκό επίπεδο. Στην ενέργεια, όπου η χώρα μετατράπηκε από καθαρός εισαγωγέας σε εξαγωγική οικονομία καθαρής ενέργειας, με άμεσο όφελος για την ασφάλεια εφοδιασμού και τις τιμές.

Στην αγορά εργασίας καταγράφηκε ίσως η πιο κρίσιμη σύγκλιση. Από την τελευταία θέση της Ευρώπης το 2019, με ανεργία 17,5%, η Ελλάδα έφτασε το 2025 στο 8,2%, μειώνοντας την απόσταση από τον μέσο όρο της ευρωζώνης στις 1,9 μονάδες και αφήνοντας πίσω μας Ισπανία, Σουηδία, Φινλανδία. Η ανεργία δεν είναι απλώς ένας αριθμός. Είναι η μεγαλύτερη κοινωνική ανισότητα. Και η μείωσή της είναι πράξη κοινωνικής δικαιοσύνης.

Πρόοδος είναι επίσης το γεγονός ότι η οικονομική μεγέθυνση μετατράπηκε σε δημόσια πολιτική: διπλασιασμός των δαπανών για το ΕΣΥ από το 2019 έως σήμερα, όπως και της αμυντικής θωράκισης, νέες επενδύσεις στην παιδεία, στην ψηφιοποίηση, στην πολιτική προστασία. Όχι ως επικοινωνιακές εξαγγελίες, αλλά ως εγγεγραμμένες δαπάνες και υλοποιημένα έργα.

Το 2025 συμπυκνώνεται σε 40 κορυφαία επιτεύγματα: τέσσερα ιστορικά ρεκόρ –στην ανεργία, στο δημόσιο χρέος, στις άμεσες ξένες επενδύσεις και στον τουρισμό– και δεκάδες παρεμβάσεις σε όλους τους κρίσιμους τομείς πολιτικής. Είναι ψηφίδες ενός μεγαλύτερου σχεδίου, που υλοποιείται βήμα-βήμα από το επιτελικό κράτος και τη Γενική Γραμματεία Συντονισμού.

Το 2026 θα είναι έτος κορύφωσης αυτής της προσπάθειας, με 177 νέα ορόσημα του Ταμείου Ανάκαμψης και στόχο την πλήρη απορρόφηση των 36 δισ. ευρώ. Έχοντας ήδη απορροφήσει 23,4 δισ. σε μόλις 3,5 χρόνια, η Ελλάδα αποδεικνύει ότι μπορεί να σπάσει παθογένειες δεκαετιών.

Ο Στόχος μας είναι απλός και φιλόδοξος: να ανατρέψουμε οριστικά το στερεότυπο που βρίσκεται στη σκέψη πολλών πολιτών ότι «αν γίνει και ένα από όσα λέγονται, είναι αρκετό». Εμείς πιστεύουμε το αντίθετο. Ό,τι λέμε να γίνεται. Και ό,τι γίνεται να μπορεί να μετρηθεί. Αυτός είναι ο πυρήνας μιας σοβαρής, σύγχρονης διακυβέρνησης. Και αυτό είναι το αποτύπωμα του 2025».

Ο υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ, Θανάσης Κοντογεώργης, επεσήμανε: «Το 2026 θα είναι ένα έτος ορόσημο για την ελληνική περιφέρεια. Με το βλέμμα στραμμένο σε κάθε γωνιά της πατρίδας μας, υλοποιούμε συστηματικά την Εθνική Στρατηγική για την Περιφερειακή και Τοπική Ανάπτυξη και ολοκληρώνουμε τον σχεδιασμό για την περίοδο μέχρι το 2035. Η εθνική προσπάθεια για περιφερειακή και τοπική ανάπτυξη της κυβέρνησης στηρίζεται σε μια βασική αρχή: η ανάπτυξη πρέπει να κατανέμεται δίκαια, αναλογικά και ομοιογενώς σε όλη τη χώρα, για το καλό κάθε τόπου χωριστά και της χώρας στο σύνολό της. Και ταυτόχρονα, οι πολιτικές να υποστηρίζουν το δικαίωμα του κάθε πολίτη, εφόσον το επιθυμεί, να μείνει και να δημιουργήσει στον τόπο που γεννήθηκε και μεγάλωσε. Στόχος παραμένει η διπλή σύγκλιση. Εκπονούνται συνολικά 50 Τοπικά Σχέδια Ανάπτυξης – ένα για κάθε περιφερειακή ενότητα της χώρας με έναν σχεδιασμό που θα ολοκληρωθεί το 2026, ενώ όλα τα τοπικά σχέδια αναρτώνται στο erga.gov.gr για πλήρη διαφάνεια και παρακολούθηση της προόδου από τους πολίτες. Ενσωματώνουμε την περιφερειακή διάσταση σε 10 οριζόντιες εθνικές πολιτικές. Ήδη η κυβέρνηση προχώρησε σε 12 σημειακές παρεμβάσεις για την ενίσχυση της περιφέρειας: σταδιακή κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για την πρώτη κατοικία μέσα σε διετία, σε περισσότερες από 12.000 κοινότητες, μειωμένο νησιωτικό ΦΠΑ, πρόγραμμα ανακαίνισης παλαιών κατοικιών με ειδική μέριμνα για ορεινές και νησιωτικές περιοχές, πρόγραμμα ανακαίνισης δημοτικών και κρατικών κτηριών για μίσθωση σε δημοσίους υπαλλήλους, επιστροφή δύο ενοικίων το χρόνο σε ιατρονοσηλευτικό και εκπαιδευτικό προσωπικό σε όλη την Ελλάδα πλην Αττικής και Θεσσαλονίκης, νέα Ειδική γραμματεία για τις ορεινές περιοχές, κυβερνητική επιτροπή για τη νησιωτικότητα, νέα ψηφιακή πλατφόρμα για την αποκέντρωση, εφαρμογή ρήτρας ορεινότητας, νησιωτικότητας και απολιγνιτοποίησης στις πολιτικές των υπουργείων, πρόγραμμα Δημογραφικής Ανάπτυξης για περιοχές της Β. Ελλάδας με χορήγηση κινήτρου εγκατάστασης 10.000 ευρώ, αλλά και ολοκληρωμένη πολιτική 12 πυλώνων για τις ορεινές περιοχές.

Για εμάς η περιφέρεια είναι θεμέλιο της εθνικής συνοχής, γι’ αυτό και μόνο με ζωντανές, βιώσιμες και ανταγωνιστικές τοπικές κοινωνίες μπορεί να προχωρήσει με ισορροπία και ανθεκτικότητα η χώρα».

Η Γενική Γραμματέας Συντονισμού Εύη Δραμαλιώτη, αρχικά αναφέρθηκε στη σημασία του ετήσιου Ενιαίου Σχεδίου Κυβερνητικής Πολιτικής που χαρακτήρισε ως επιστέγασμα της δημόσιας λογοδοσίας και αμέσως μετά παρουσίασε την πρόοδο υλοποίησης των μεταρρυθμίσεων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Τόνισε ότι η Ελλάδα βρίσκεται στην 1η πεντάδα της ΕΕ στην απορρόφηση πόρων του ΤΑΑ, καθώς σε 3,5 χρόνια απορροφήσαμε 23,4 δισ. €, δηλαδή όσο ένα ΕΣΠΑ, για την απορρόφηση του οποίου απαιτείται τριπλάσιος χρόνος. Παρουσιάστηκαν οι έως τώρα σημαντικότερες ολοκληρωμένες μεταρρυθμίσεις, όπως ο Δικαστικός Χάρτης και ο ψηφιακός μετασχηματισμός των φορολογικών ελέγχων, και δόθηκε το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των επόμενων μεταρρυθμιστικών οροσήμων μέχρι το τέλος του προγράμματος.

Πηγή: protothema.gr