Πανελλαδικές: Οι πρώτες εκτιμήσεις για τις βαθμολογίες και τις βάσεις

Με την ολοκλήρωση των εξετάσεων στα μαθήματα προσανατολισμού της Φυσικής, της Ιστορίας και της Οικονομίας τη Δευτέρα 8 Ιουνίου, έκλεισε ουσιαστικά ο κύκλος των Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 για τους 80.000 υποψηφίους των Γενικών Λυκείων.

Μαζί με τους 20.000 των ΕΠΑΛ, διεκδικούν μία από τις 68.788 θέσεις στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, καθώς και στις σχολές των Σωμάτων Ασφαλείας. Η εκπαιδευτική κοινότητα στρέφει πλέον το ενδιαφέρον της στη διαδικασία της βαθμολόγησης, η οποία βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.

Αν και τα οριστικά συμπεράσματα θα εξαχθούν μόνο μετά την ολοκλήρωση της βαθμολόγησης και την επεξεργασία των στατιστικών στοιχείων από το υπουργείο Παιδείας, καθώς και τις βαθμολογίες που θα εξασφαλίσουν όσοι διαγωνιστούν και σε ειδικά μαθήματα, οι πρώτες ενδείξεις από βαθμολογικά κέντρα, έμπειρους βαθμολογητές και εκπαιδευτικούς φορείς επιτρέπουν μια πρώτη αποτίμηση της φετινής εξεταστικής διαδικασίας, βάσει κυρίως του βαθμού δυσκολίας των θεμάτων – και όχι των επιδόσεων των υποψηφίων.

Η γενική εικόνα: περισσότερη ουσιαστική γνώση, λιγότερη μηχανική αναπαραγωγή

Η εικόνα, που διαμορφώνεται μέχρι στιγμής δείχνει, ότι οι Πανελλαδικές του 2026 δεν χαρακτηρίστηκαν ούτε από ακραίες δυσκολίες ούτε από αιφνιδιασμούς. Αντίθετα, φαίνεται ότι η Κεντρική Επιτροπή Εξετάσεων συνέχισε και φέτος να υιοθετεί μια πιο ουσιαστική φιλοσοφία αξιολόγησης, όπως και πέρσι, δίνοντας μικρότερη έμφαση στην αποστήθιση και μεγαλύτερη βαρύτητα στην κατανόηση, τη συνθετική σκέψη, την κρίση και την ικανότητα εφαρμογής της γνώσης σε νέα δεδομένα.

Το στοιχείο αυτό εμφανίζεται σχεδόν σε όλα τα εξεταζόμενα μαθήματα και μοιάζει να αναδεικνύεται σε βασικό χαρακτηριστικό της φετινής χρονιάς.

Εκπαιδευτικοί όλων των ειδικοτήτων συγκλίνουν στην εκτίμηση, ότι τα φετινά θέματα σχεδιάστηκαν με στόχο να αναδείξουν τους μαθητές που είχαν κατανοήσει σε βάθος τη διδακτέα ύλη και όχι εκείνους, που στηρίχθηκαν αποκλειστικά στη στείρα απομνημόνευση, γνωστή ως «παπαγαλία».

Σε αρκετές περιπτώσεις, ακόμη και όταν τα θέματα προέρχονταν από γνωστές ενότητες, απαιτούσαν συνδυασμό διαφορετικών κεφαλαίων, σωστή μεθοδολογία και προσεκτική αξιοποίηση γνώσεων που είχαν αποκτηθεί σε βάθος χρόνου.

Την ίδια εικόνα περιέγραψε καθ’ όλη τη διάρκεια των εξετάσεων και η Ομοσπονδία Εκπαιδευτικών Φροντιστών Ελλάδας (ΟΕΦΕ). Στις αναλύσεις της επεσήμανε ότι τα θέματα στη μεγάλη τους πλειονότητα ήταν σαφή, κατανοητά και εντός της εξεταστέας ύλης, απαιτούσαν όμως ουσιαστική κατανόηση των γνωστικών αντικειμένων, σωστή μεθοδολογία και ικανότητα σύνθεσης.

Η συνέπεια αυτής της επιλογής είναι, ότι πολλοί καλά προετοιμασμένοι μαθητές θα κινηθούν σε πολύ καλές βαθμολογίες, χωρίς όμως να είναι εξίσου εύκολη η προσέγγιση του απόλυτου άριστα, γεγονός, που φαίνεται να επιβεβαιώνεται από τις πρώτες πληροφορίες της βαθμολόγησης.

Νεοελληνική Γλώσσα

Το πρώτο μάθημα των Πανελλαδικών λειτούργησε ως μια σχετικά ήρεμη είσοδος στην εξεταστική διαδικασία. Τα θέματα κρίθηκαν σαφή, κατανοητά και προσαρμοσμένα στις δυνατότητες ενός καλά προετοιμασμένου υποψηφίου. Η ανάπτυξη επιχειρηματολογίας δεν απαιτούσε εξειδικευμένες γνώσεις, ενώ το σύνολο των ζητουμένων επέτρεπε την αξιολόγηση της κριτικής σκέψης και της γλωσσικής επάρκειας χωρίς υπερβολικές απαιτήσεις.

Η Ομοσπονδία Εκπαιδευτικών Φροντιστών Ελλάδος (ΟΕΦΕ) χαρακτήρισε τα θέματα «απολύτως κατανοητά και βατά», σημειώνοντας ότι οι μαθητές μπορούσαν να αναπτύξουν τεκμηριωμένο λόγο και να ανταποκριθούν στα ζητούμενα χωρίς να αντιμετωπίσουν «αιφνιδιασμούς».

Οι πρώτες ενδείξεις από τα βαθμολογικά κέντρα δεν καταγράφουν σημαντικές αποκλίσεις σε σχέση με προηγούμενες χρονιές. Ως εκ τούτου, το μάθημα δεν αναμένεται να επηρεάσει ουσιαστικά τη διαμόρφωση των βάσεων.

Ανθρωπιστικές Σπουδές

Αρχαία Ελληνικά

Στο μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών το διδαγμένο κείμενο κινήθηκε σε αναμενόμενο πλαίσιο, χωρίς ιδιαίτερες εκπλήξεις.

Ωστόσο, το άγνωστο κείμενο και ορισμένα συντακτικά ζητήματα φαίνεται ότι θα λειτουργήσουν ως βασικός παράγοντας διαφοροποίησης. Τα θέματα θεωρήθηκαν βατά για τους καλά προετοιμασμένους υποψηφίους, εκτιμώντας ότι ο πραγματικός διαχωρισμός θα προκύψει μεταξύ των πολύ καλών και των άριστων μαθητών.

Οι πρώτες εκτιμήσεις συγκλίνουν στο ότι οι βαθμολογίες θα παρουσιάσουν σημαντική συγκέντρωση στη μεσαία και υψηλή ζώνη, ενώ τα άριστα γραπτά πιθανότατα θα είναι λιγότερα σε σχέση με ορισμένες προηγούμενες χρονιές.

Λατινικά

Τα Λατινικά αποτέλεσαν ίσως το πιο προβλέψιμο μάθημα του 1ου Πεδίου.

Η μετάφραση χαρακτηρίστηκε βατή, οι γραμματικές και συντακτικές ασκήσεις κινήθηκαν εντός του γνωστού πλαισίου και η κλιμάκωση της δυσκολίας θεωρήθηκε ομαλή. Οι βαθμολογητές εκτιμούν ότι θα υπάρξει σημαντικός αριθμός πολύ υψηλών επιδόσεων, γεγονός που θα λειτουργήσει υποστηρικτικά για τις υψηλόβαθμες σχολές του πεδίου.

Ιστορία

Η Ιστορία ολοκλήρωσε θετικά την εικόνα των Ανθρωπιστικών Σπουδών.

Τα θέματα κάλυψαν αντιπροσωπευτικά μεγάλο μέρος της εξεταστέας ύλης, με αναφορές στην οικονομική ιστορία, στον προσφυγικό ελληνισμό, στα πελατειακά δίκτυα, στον Ποντιακό Ελληνισμό και σε βασικές ιστορικές έννοιες.

Η απουσία ακραία εξειδικευμένων ερωτημάτων αξιολογείται θετικά από τους εκπαιδευτικούς. Οι υποψήφιοι κλήθηκαν να αξιοποιήσουν τόσο το σχολικό εγχειρίδιο όσο και την ικανότητα ανάλυσης ιστορικών πηγών. Το διαγώνισμα ήταν απαιτητικό αλλά ισορροπημένο, με αντιπροσωπευτική κάλυψη της ύλης και σωστή αξιοποίηση των πηγών.

Οι πρώτες πληροφορίες δείχνουν ότι η Ιστορία θα κινηθεί σε επίπεδα αντίστοιχα ή ελαφρώς καλύτερα από τα περσινά, με αρκετά γραπτά στις υψηλές βαθμολογικές κλίμακες.

Θετικές Σπουδές

Μαθηματικά

Τα Μαθηματικά αποτελούν μέχρι στιγμής το μάθημα, που συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον.

Το Α και μεγάλο μέρος του Β θέματος κρίθηκαν αναμενόμενα. Ωστόσο, από το Γ και κυρίως στο Δ θέμα η δυσκολία αυξήθηκε αισθητά. Σύμφωνα με την ΟΕΦΕ, τα τελευταία ερωτήματα απαιτούσαν αυξημένη μαθηματική ωριμότητα, συνδυαστική σκέψη και πολύ καλή διαχείριση του χρόνου.

Οι υποψήφιοι, επομένως, αναμένεται να έχουν βρει ιδιαίτερα απαιτητικά τα τελευταία ερωτήματα, είτε λόγω δυσκολίας είτε λόγω έλλειψης χρόνου. Αυτό θα σήμαινε μικρότερο αριθμό αριστούχων και μεγαλύτερη συγκέντρωση βαθμολογιών στη ζώνη 12–17, στοιχείο που ενδέχεται να επηρεάσει τις βάσεις των Πολυτεχνικών Σχολών. Για αρκετούς αναλυτές της εκπαίδευσης, τα

Μαθηματικά θα αποτελέσουν φέτος τον βασικότερο παράγοντα διαμόρφωσης των τελικών ισορροπιών στο δεύτερο και τέταρτο επιστημονικό πεδίο.

Φυσική

Τα θέματα στη Φυσική δεν περιείχαν εκπλήξεις ως προς τη δομή τους, απαιτούσαν όμως ουσιαστική γνώση, σωστή μεθοδολογία, συνδυαστική σκέψη και άριστη διαχείριση χρόνου. Αυτό σημαίνει, ότι αναμένεται από τους υποψηφίους να έχουν αποδώσει καλά στα πρώτα θέματα, αλλά να παρουσιάσουν απώλειες στα δυσκολότερα ερωτήματα.

Η εκτίμηση, που κυριαρχεί είναι ότι η Φυσική θα λειτουργήσει ξανά ως βασικό φίλτρο για τις πολύ υψηλές βαθμολογίες, περιορίζοντας τον αριθμό των γραπτών που θα προσεγγίσουν το απόλυτο άριστα.

Σπουδές Υγείας

Βιολογία

Η Βιολογία χαρακτηρίζεται από πολλούς βαθμολογητές ως το πιο απαιτητικό μάθημα του 3ου Πεδίου.
Τα θέματα απαιτούσαν κατανόηση βιολογικών μηχανισμών και συνδυαστική αξιοποίηση γνώσεων από διαφορετικές ενότητες της ύλης. Οι πρώτες διορθώσεις καταγράφουν περισσότερα λάθη από τα αναμενόμενα, ακόμη και σε υποψηφίους υψηλού επιπέδου.

Η εικόνα αυτή ενισχύει την εκτίμηση ότι οι πολύ υψηλές βαθμολογίες θα είναι λιγότερες σε σχέση με άλλες χρονιές, παρά το γεγονός ότι οι καλά προετοιμασμένοι μαθητές εξακολουθούν να έχουν τη δυνατότητα να κινηθούν σε ιδιαίτερα ανταγωνιστικά επίπεδα.

Χημεία

Η Χημεία φαίνεται να επιβεβαιώνει τη μετατόπιση προς πιο ουσιαστική αξιολόγηση.

Ιδιαίτερα το Γ και το Δ θέμα απαίτησαν συνδυαστική σκέψη, αιτιολόγηση και βαθιά κατανόηση των χημικών φαινομένων. Πράγματι, σύμφωνα και με την ΟΕΦΕ, τα τελευταία ζητήματα κινήθηκαν σε υψηλό επίπεδο απαιτήσεων, επιβραβεύοντας όσους είχαν πραγματική κατανόηση της ύλης. Οι πληροφορίες από τα βαθμολογικά κέντρα δείχνουν ότι οι άριστες βαθμολογίες θα είναι λιγότερες σε σχέση με προηγούμενες χρονιές.

Η εξέλιξη αυτή μπορεί να επηρεάσει τις Ιατρικές Σχολές, αν και οι τελικές συνέπειες θα φανούν μόνο μετά την ολοκλήρωση της βαθμολόγησης.

Οικονομία και Πληροφορική

Πληροφορική

Η Πληροφορική ήταν περισσότερο από το αναμενόμενο απαιτητική. Οι δυσκολίες στα θέματα αλγοριθμικής σκέψης και η αυξημένη πίεση χρόνου φαίνεται να έχουν επηρεάσει σημαντικά τις επιδόσεις.
Οι πρώτες βαθμολογικές ενδείξεις δείχνουν αισθητά μικρότερο αριθμό αριστούχων και μεγαλύτερη διασπορά βαθμών. Για πολλούς εκπαιδευτικούς, πρόκειται για το μάθημα που ενδέχεται να προκαλέσει τις σημαντικότερες διαφοροποιήσεις στα ανταγωνιστικά τμήματα Πληροφορικής.

Οικονομία

Στον αντίποδα, η Οικονομία κινήθηκε σε απολύτως προβλέψιμο πλαίσιο.

Η ύλη εκπροσωπήθηκε ισορροπημένα, οι ερωτήσεις θεωρίας ήταν σαφείς και οι ασκήσεις κρίνονται συμβατές με το επίπεδο προετοιμασίας των καλά διαβασμένων μαθητών. Η ΟΕΦΕ εκτίμησε ότι το διαγώνισμα ήταν αντιπροσωπευτικό της ύλης και δεν περιείχε ιδιαίτερες δυσκολίες. Οι βαθμολογητές αναμένουν υψηλά ποσοστά επιτυχίας και αυξημένο αριθμό πολύ καλών επιδόσεων.

Πρώτες εκτιμήσεις για τις βάσεις

Όπως προκύπτει από τις πρώτες ανεπίσημες πληροφορίες από τα βαθμολογικά κέντρα, η Έκθεση δεν δημιουργεί σημαντικές βαθμολογικές διαφοροποιήσεις σε σχέση με τις περσινές Πανελλαδικές ενώ τα Αρχαία, με θέματα βατά για τους καλά προετοιμασμένους υποψηφίους, εκτιμάται ότι θα διαφοροποιήσουν τους άριστους από τους πολύ καλούς μαθητές.

Η Ιστορία, καθώς ήταν απαιτητική μεν αλλά ισορροπημένη, αναμένεται να οδηγήσει τους υποψήφιους σε υψηλότερες βαθμολογίες.

Στα Μαθηματικά, οι αριστούχοι θα είναι φέτος λιγότεροι, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις δυσκολίας των θεμάτων, ενώ περισσότεροι υποψήφιοι φαίνεται πως θα κινηθούν στις μεσαίες βαθμολογίες μεταξύ 12-17. Ομοίως, τα απαιτητικά θέματα της Βιολογίας και της Χημείας μοιάζει να «κατεβάζουν τον πήχη» στα άριστα γραπτά ενώ η Φυσική διατηρεί τον ρόλο του μαθήματος-φίλτρου.

Η Πληροφορική συγκεντρώνει τις μεγαλύτερες δυσκολίες του 4ου Πεδίου ενώ αντίθετα, η Οικονομία θα λειτουργήσει ως μάθημα ενίσχυσης των υψηλών βαθμολογιών.

Το βασικότερο συμπέρασμα είναι ότι η φετινή χρονιά δεν φαίνεται να παράγει μαζικές αποτυχίες, αλλά ούτε και μεγάλο αριθμό αριστούχων. Η εικόνα παραπέμπει σε μια πιο ισορροπημένη κατανομή βαθμολογιών, με μεγαλύτερη έμφαση στη διαβάθμιση των πραγματικά ισχυρών υποψηφίων.

Κατά συνέπεια, με βάση τα σημερινά δεδομένα, δεν διαφαίνεται περιβάλλον γενικευμένων ανατροπών.

Πιο αναλυτικά,

Οι Νομικές και οι περισσότερες σχολές του 1ου Πεδίου αναμένεται να κινηθούν κοντά στα επίπεδα του 2025, καθώς η συνολική εικόνα των μαθημάτων δεν υποδηλώνει μεγάλες μεταβολές.

Στις Πολυτεχνικές Σχολές αυξάνονται οι πιθανότητες ήπιας αποκλιμάκωσης, κυρίως λόγω των Μαθηματικών και δευτερευόντως της Φυσικής. Η περιορισμένη παρουσία αριστούχων μπορεί να ασκήσει ήπιες καθοδικές πιέσεις σε ορισμένα ιδιαίτερα ανταγωνιστικά τμήματα.

Στις Ιατρικές Σχολές, καθοριστικό ρόλο θα παίξει η τελική εικόνα σε Βιολογία και Χημεία. Αν επιβεβαιωθούν οι πρώτες ενδείξεις για περιορισμό των πολύ υψηλών επιδόσεων, δεν αποκλείονται μικρές καθοδικές μεταβολές στις βάσεις.

Στο 4ο Πεδίο, οι μεγαλύτερες μεταβολές φαίνεται ότι θα καταγραφούν στα ανταγωνιστικά τμήματα Πληροφορικής, όπου η συνδυασμένη επίδραση Μαθηματικών και Πληροφορικής ενδέχεται να μειώσει τις κορυφαίες επιδόσεις και να διαφοροποιήσει την τελική κατάταξη των υποψηφίων.

Αν και η οριστική εικόνα θα προκύψει μετά την ολοκλήρωση της βαθμολόγησης, μέχρι στιγμής, όλα δείχνουν ότι το 2026 θα καταγραφεί ως μία χρονιά Πανελλαδικών, όπου δόθηκε προτεραιότητα στην ουσιαστική προετοιμασία, στην κατανόηση και στην ικανότητα εφαρμογής της γνώσης.

Το χρονοδιάγραμμα

Ούτε αναφορικά με τις ημερομηνίες ανακοίνωσης των βαθμολογιών και των βάσεων εισαγωγής, αναμένονται ιδιαίτερες αλλαγές σε σχέση με την περσινή χρονιά.

Υπενθυμίζεται, ότι το 2025 οι βαθμολογίες των υποψηφίων είχαν ανακοινωθεί στις 26 Ιουνίου και οι βάσεις εισαγωγής καθώς και τα ονόματα των επιτυχόντων γνωστοποιήθηκαν στις 24 Ιουλίου.