Το διάγγελμα Μητσοτάκη ανοίγει την αυλαία της Συνταγματικής αναθεώρησης

Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για να ξεκινήσει ο Κυριάκος Μητσοτάκης τις διαδικασίες για την αναθεώρηση του Συντάγματος. Μια άσκηση δύσκολη, η οποία απαιτεί συναινέσεις σε ένα περιβάλλον πολιτικού κατακερματισμού και έντονης εχθροπάθειας. Ο κ. Μητσοτάκης όμως είναι αποφασισμένος να περιγράψει συνταγματικές προτεραιότητες που θεωρεί σύμφωνες με τις επιταγές των καιρών, ενώ τις επόμενες εβδομάδες θα παρουσιαστεί εν συνόλω η πρόταση της ΝΔ.

Σήμερα, λίγο μετά τον «πρωινό καφέ» στο Μέγαρο Μαξίμου, ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται με τηλεοπτικό του διάγγελμα να δώσει τον τόνο και να περιγράψει τις προτεραιότητες του. Στο χρονοδιάγραμμα θα αναφερθεί από το briefing στις 12:30 ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, ενώ σε συνέντευξη που θα μαγνητοσκοπηθεί το μεσημέρι και θα προβληθεί στις 21:00 από τον ΣΚΑΪ ο κ. Μητσοτάκης θα αναφερθεί εκτενέστερα, μεταξύ άλλων θεμάτων, και στον σχεδιασμό του για την αναθεώρηση του Συντάγματος.

Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα  ο κ. Μητσοτάκης ταυτόχρονα με το τηλεοπτικό του μήνυμα θα στείλει επιστολή στους βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας, ζητώντας τους να κομίσουν προτάσεις εντός του Φεβρουαρίου. Εν συνεχεία, τον Μάρτιο θα παρουσιαστεί η πρόταση του κυβερνώντος κόμματος και στόχος είναι η κοινοβουλευτική προαναθεωρητική επιτροπή να συσταθεί εντός του Απριλίου, ώστε άμεσα να ξεκινήσει η δουλειά.

Υπενθυμίζεται ότι είτε στην προαναθεωρητική είτε στην αναθεωρητική Βουλή απαιτείται πλειοψηφία 3/5 (180 βουλευτές) για να αλλάξει ένα άρθρο του Συντάγματος. Θεωρείται δεδομένο ότι ο κ. Μητσοτάκης θα εκπέμψει μήνυμα συνεννόησης με τις άλλες πολιτικές δυνάμεις που παράλληλα θα συνιστά και μήνυμα ευθύνης για τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Δεδομένα, το βλέμμα του στρέφεται κυρίως στο ΠΑΣΟΚ.

Η ομάδα κρούσης

Ήδη, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης έχει συντονιστικό ρόλο στο εγχείρημα και έχει κάνει σχετικές επαφές, ενώ είναι σε άμεση συνεννόηση με τον γενικό γραμματέα του πρωθυπουργού Στέλιο Κουτνατζή, ο οποίος επίσης είναι καθηγητής Δημοσίου Δικαίου. Εισηγητής της ΝΔ στην Επιτροπή της Βουλής που αναμένεται να συσταθεί θα είναι ο πρώην υπουργός Ευριπίδης Στυλιανίδης, ο οποίος μάλιστα τις προηγούμενες μέρες είχε και σχετική συζήτηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Μάλιστα την Τρίτη αναμένεται να γίνει και μια πρώτη σύσκεψη των «γαλάζιων» επιτελών της αναθεώρησης.

Επίσης, μέρος της συζήτησης θα είναι ο νέος πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής του συνεδρίου της ΝΔ και μέχρι πρότινος πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης Θεόδωρος Ρουσόπουλος, ο οποίος κατέθεσε προ ημερών ερώτημα στο Συμβούλιο της Βενετίας αναφορικά με το άρθρο 86 που αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της αναθεωρητικής διαδικασίας, ζητώντας να πληροφορηθεί τι ισχύει ως προς το καθεστώς ασυλίας πολιτικών προσώπων σε άλλα ευρωπαϊκά κράτη. Από το Μέγαρο Μαξίμου ρόλο στη συζήτηση βεβαίως έχουν ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος, ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Γιώργος Μυλωνάκης και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης.

Ο καμβάς της αναθεώρησης

Η πρόταση της ΝΔ, αναμένεται να είναι ιδιαίτερα φιλόδοξη και στο μικροσκόπιο θα τεθούν πάνω από 70 άρθρα του ισχύοντος Συντάγματος. Ως προς το άρθρο 86, μια άποψη που υπάρχει στο τραπέζι, αλλά δεν συνιστά δεδομένο, είναι ότι θα μπορούσε να καταστεί υποχρεωτική η συγκρότηση του τριμελούς γνωμοδοτικού οργάνου εισαγγελέων που προβλέπεται στο άρθρο 5 παρ. 2 ν. 3126/2003, ώστε να επιλαμβάνεται πριν η Ολομέλεια της Βουλής αποφασίσει τη συγκρότηση επιτροπής Προκαταρκτικής Εξέτασης.

Ο κ. Μητσοτάκης σε κάθε περίπτωση έχει ταχθεί υπέρ της ουσιαστικής αναθεώρησης του άρθρου, χωρίς όμως την πλήρη κατάργησή του.

Επίσης, η ΝΔ θεωρεί ότι έχει έρθει η ώρα για αναθεώρηση του άρθρου 16, μετά την έγκριση από το ΣτΕ του νόμου Πιερρακάκη για τα μη κρατικά, μη κερδοσκοπικά πανεπιστημια. Επίσης, στο μικροσκόπιο τίθενται το άρθρο 103 που αφορά τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων, το άρθρο 24 για την προστασία του περιβάλλοντος και το άρθρο 90 για τον τρόπο εκλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης και την πιθανή ενίσχυση της άποψης των λειτουργών της έναντι της κρίσης της Βουλής και του υπουργικού συμβουλίου.

Παρέμβαση προς την κατεύθυνση αποσύνδεσης εκλογής της δικαιοσύνης από το Υπουργικό Συμβούλιο έκανε χθες ο υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας, ενώ επίσης προς αναθεώρηση βαίνει και το άρθρο 30 για την εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας για μια και μοναδική εξαετή θητεία.

Πρόθεση της ΝΔ, πάντως, είναι να διευρύνει την ατζέντα της συζήτησης, με δεδομένη την εκτίμηση ότι το Σύνταγμα του 1975 ανταποκρίνεται στα δεδομένα του 20ου αιώνα. Έτσι, απαιτείται η αποκάθαρση του Συνταγματικού κειμένου από αναχρονιστικές διατάξεις και η ενίσχυση του υπό το πρίσμα των προκλήσεων της κλιματικής αλλαγής, της τεχνητής νοημοσύνης κοκ. Σύμφωνα με πληροφορίες  η πλειοψηφία προσανατολίζεται να βάλει επιπλέον στο τραπέζι:

-την πρόβλεψη κανόνων δημοσιονομικής ισορροπίας και βιωσιμότητας,
-την κατοχύρωση της υποχρέωσης του Κράτους να μεριμνά για την προσιτή στέγη,
-την πρόβλεψη της δυνατότητας προληπτικού ελέγχου της συνταγματικότητας ψηφισμένων νομοσχεδίων, ώστε να αποφεύγεται το ενδεχόμενο δικαστικών κρίσεων που έρχονται με καθυστέρηση πολλών ετών και ανατρέπουν δικαιολογημένες προσδοκίες των πολιτών, όπως συχνά συμβαίνει σήμερα.