Το παρασκήνιο της συμφωνίας με τον Βέλγο συλλέκτη για την απόκτηση των φωτογραφιών της Καισαριανής

Αυθεντικές είναι οι φωτογραφίες με τους 200 εκτελεσθέντες στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944, όπως αποφάνθηκαν οι εμπειρογνώμονες του υπουργείου Πολιτισμού, μετά την εξέταση της συλλογής Χόιερ, που αριθμεί τελικά 262 φωτογραφικά ντοκουμέντα. Ήδη έχει υπογραφεί προσύμφωνο με τον Βέλγο συλλέκτη για την απόκτησή τους από το ελληνικό κράτος.

Το σύνολο της συλλογής Χόιερ, 262 φωτογραφίες, περνάει στο ελληνικό κράτος. Το υπουργείο Πολιτισμού υπέγραψε προσύμφωνο για την απόκτηση της συλλογής φωτογραφιών που ο υπολοχαγός της Βέρμαχτ τράβηξε στην Ελλάδα, κατά τη διάρκεια της θητείας του το 1943 – 44. Ανάμεσά τους και οι φωτογραφίες από τον δρόμο προς την εκτέλεση των 200 αγωνιστών στην Καισαριανή. Προηγουμένως είχε επιβεβαιωθεί η αυθεντικότητα του φωτογραφικού υλικού που είχε στα χέρια του ο Βέλγος συλλέκτης Τιμ ντε Κράνε.

Όπως δήλωσε η Λίνα Μενδώνη, υπουργός Πολιτισμού: «Η μακροσκοπική εξέταση από έμπειρα στελέχη του υπουργείου Πολιτισμού και ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες, επιβεβαίωσε την αυθεντικότητα του υλικού. Υπεγράφη προσύμφωνο μεταξύ του υπουργείου Πολιτισμού και του συλλέκτη και η συλλογή αποσύρθηκε από τον διαδικτυακό τόπο δημοπρασιών».

«Αισθάνομαι χαρά και ανακούφιση για την έκβαση των πραγμάτων. Πέραν αυτού δεν θα ήθελα να κάνω κάποια άλλη δήλωσε», ανέφερε από την πλευρά του ο Βέλγος συλλέκτης Τιμ Ντε Κράνε.

Το ειδικό κλιμάκιο από στελέχη και εμπειρογνώμονες του υπουργείου Πολιτισμού είχε συναντηθεί νωρίτερα με τον Βέλγο συλλέκτη στη Γάνδη για να διαπιστωθεί η γνησιότητα των φωτογραφιών.

Μετά την επικύρωση της γνησιότητας των φωτογραφιών, το υπουργείο Πολιτισμού προχώρησε στις διαπραγματεύσεις για την απόκτησή τους.

Υπενθυμίζεται πως οι φωτογραφίες των «200» εμφανίστηκαν προς δημοπράτηση στον διαδικτυακό τόπο eBay το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου, από τον συλλέκτη Τιμ Ντε Κράνε ο οποίος μέσω της εταιρείας του προσέφερε προς πώληση μέρος της συλλογής. Δύο μέρες μετά τη δημοσιοποίηση των φωτογραφιών στην Ελλάδα, ο συλλέκτης απέσυρε τις 12 φωτογραφίες.

Η επίσκεψη των εμπειρογνωμόνων του υπουργείου Πολιτισμού στη Γάνδη, αποκάλυψε ότι η συλλογή του Βέλγου συλλέκτη απαριθμεί συνολικά 262 φωτογραφίες, καθώς και κάποια έντυπα που ο υπολοχαγός της Βέρμαχτ, Χόιερ, είχε περιλάβει σε αυτή.

Ο πρόεδρος της Βουλής Νικήτας Κακλαμάνης δήλωσε πως: «Δεν είναι μόνο αυτές οι φωτογραφίες που είδαμε, αλλά είναι άλμπουμ φωτογραφιών, οπότε οπωσδήποτε είναι ένα ιστορικό κειμήλιο που πρέπει να έρθει στην Ελλάδα».

Για τις τεχνικές μεθόδους μέσω των οποίων επιβεβαιώνεται η αυθεντικότητα των φωτογραφιών μίλησε στο ΕΡΤnews η καθηγήτρια Βασιλική Κόκλα: «Υπάρχουν τρόποι να μπορέσουμε να αξιολογήσουμε αν βρίσκονται σε αυτήν την εποχή, οι οποίες σχετίζονται τόσο με τη δομή της ίδιας της φωτογραφίας, δηλαδή τη στρωματογραφία της, όσο και με διάφορες ενδείξεις που υπάρχουν κυρίως στην πίσω πλευρά του φωτογραφικού χαρτιού».

Ανάμεσα στους εκτελεσθέντες αγωνιστές και ο Σπήλιος Αμπελογιάννης, ο οποίος πρωτοστάτησε στην αντιστασιακή δράση κατά των Γερμανών, πηγαίνοντας στο εκτελεστικό απόσπασμα, έγραψε μήνυμα σε ένα μαντήλι ότι «πεθαίνεις σαν Έλληνας. Έτσι πεθαίνουν οι τίμιοι άνθρωποι. Ζήτω ο ελληνικός λαός».

Ο ανιψιός του Σπήλιου Αμπελογιάννη, Νίκος Σοφιανός, δήλωσε: «Γεννήθηκε στο Νεοχώρι Ηλείας, βρέθηκε στην Αθήνα, εντάχθηκε στο Κομμουνιστικό Κόμμα, είχε μία δράση βγαίνοντας και μιλώντας, πρέπει ο λαός να αντισταθεί στον κατακτητή.
Έβγαζε λόγους στους κινηματογράφους, χτυπούσε τις καμπάνες. Είχε γίνει στόχος, τον κυνηγούσαν».

Με συγκίνηση μιλάει και για τη δίκη του, όπως λέει, κληρονομιά ο εγγονός του Δημήτρη Κυριακούδη από τις Σέρρες, που μετά την εξορία και τη φυλάκιση εκτελέστηκε από τους ναζί στην Καισαριανή: «Έχω τη βαριά κληρονομιά και τιμή να φέρω το όνομα του παππού μου. Διαμόρφωσε συνολικά τον αξιακό μας χάρτη ως οικογένεια, το εποικοδόμημα, το ιδεολογικό, το πολιτικό».

Οι φωτογραφίες έχουν χαρακτηριστεί μνημείο από το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων.