Ευρωπαϊκή Ένωση: Νέο σχέδιο για την απεξάρτηση από την Κίνα στα κρίσιμα ορυκτά ανακοίνωσε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ανακοίνωσε το Σάββατο ότι η Κομισιόν θα παρουσιάσει ένα νέο σχέδιο για τη μείωση της εξάρτησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Κίνα όσον αφορά τις εισαγωγές κρίσιμων πρώτων υλών.

Μιλώντας στο διεθνές φόρουμ πολιτικής Berlin Global Dialogue, η φον ντερ Λάιεν προειδοποίησε για «ξεκάθαρη επιτάχυνση και κλιμάκωση στον τρόπο με τον οποίο οι αλληλεξαρτήσεις χρησιμοποιούνται και εργαλειοποιούνται».

Τους τελευταίους μήνες, η Κίνα έχει αυστηροποιήσει τους ελέγχους εξαγωγών σπάνιων γαιών και άλλων κρίσιμων υλικών. Η ασιατική υπερδύναμη ελέγχει σχεδόν το 70% της παγκόσμιας παραγωγής σπάνιων γαιών και σχεδόν ολόκληρη τη διαδικασία διύλισης.

Η πρόεδρος της Επιτροπής τόνισε ότι η ευρωπαϊκή απάντηση «πρέπει να είναι ανάλογη με το μέγεθος των κινδύνων που αντιμετωπίζουμε», προσθέτοντας ότι «επικεντρωνόμαστε στο να βρούμε λύσεις με τους Κινέζους εταίρους μας».

Οι Βρυξέλλες και το Πεκίνο αναμένεται να συζητήσουν το θέμα των ελέγχων εξαγωγών την επόμενη εβδομάδα. Ωστόσο, η φον ντερ Λάιεν προειδοποίησε ότι «η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι έτοιμη να χρησιμοποιήσει όλα τα εργαλεία που διαθέτει, εφόσον χρειαστεί».

Η δήλωση αυτή ερμηνεύεται ως ένδειξη ότι η Επιτροπή μπορεί να καταφύγει στο ισχυρότερο εμπορικό της μέσο — το μέσο αντι-εξαναγκασμού (Anti-Coercion Instrument).

Η τοποθέτηση της φον ντερ Λάιεν έρχεται μετά την έκκληση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν προς την Κομισιόν να ενεργοποιήσει το συγκεκριμένο εργαλείο, κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής των Ευρωπαίων ηγετών την Πέμπτη. Ωστόσο, η πρότασή του δεν έτυχε ευρείας υποστήριξης από τα υπόλοιπα κράτη-μέλη.

Το σχέδιο RESourceEU
Για να μειώσει την υπερβολική εξάρτηση της Ε.Ε. από την Κίνα όσον αφορά τις εισαγωγές και τη διύλιση κρίσιμων πρώτων υλών, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα προωθήσει το σχέδιο RESourceEU, όπως ανακοίνωσε η φον ντερ Λάιεν.

Δεν έδωσε πολλές λεπτομέρειες για το πότε θα παρουσιαστεί, σημείωσε όμως ότι θα βασιστεί στο μοντέλο του REPowerEU, που εγκαινιάστηκε το 2022 για τη σταδιακή απεξάρτηση της Ευρώπης από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα μετά την παράνομη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Το REPowerEU προβλέπει επενδύσεις ύψους 225 δισ. ευρώ για τη διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας, την επιτάχυνση των ανανεώσιμων, τη βελτίωση των διασυνδέσεων στο ενεργειακό δίκτυο και την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αγοράς υδρογόνου, μεταξύ άλλων μέτρων.

Επίσης, περιλαμβάνει πρόταση νόμου για την απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έως το τέλος του 2027.

Στόχος του RESourceEU, όπως εξήγησε η πρόεδρος της Επιτροπής, «είναι να διασφαλίσει την πρόσβαση της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σε εναλλακτικές πηγές κρίσιμων πρώτων υλών, βραχυπρόθεσμα, μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα».

Το σχέδιο, πρόσθεσε, «ξεκινά από την κυκλική οικονομία - όχι για περιβαλλοντικούς λόγους, αλλά για να αξιοποιήσουμε τις κρίσιμες πρώτες ύλες που ήδη υπάρχουν σε προϊόντα που έχουν πωληθεί στην Ευρώπη».

ΠΟΛΥΤΙΜΕΣ ΓΑΙΕΣ ΚΙΝΑ
Φωτογραφία Shutterstock
Η Ε.Ε., είπε, θα επιταχύνει επίσης τις προσπάθειες σύναψης εταιρικών σχέσεων για κρίσιμες πρώτες ύλες με χώρες όπως η Ουκρανία, η Αυστραλία, ο Καναδάς, το Καζακστάν, το Ουζμπεκιστάν, η Χιλή και η Γροιλανδία.

«Η Ευρώπη δεν μπορεί πλέον να λειτουργεί όπως πριν. Το μάθημα που πήραμε με τον τομέα της ενέργειας ήταν οδυνηρό — δεν θα το επαναλάβουμε με τις κρίσιμες πρώτες ύλες», κατέληξε η φον ντερ Λάιεν.