Η Αγία Σοφία πρέπει να παραμείνει μνημείο παγκόσμιας πολιτισμικής κληρονομιάς

Επιστολή προς UNESCO, Ηνωμένα Έθνη, Μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, διεθνή ΜΜΕ.
 
Προς: UNESCO

Μέλη των Ηνωμένων Εθνών

Μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

cc: Παγκόσμια ΜΜΕ

Εμείς, η Διεθνής Ελληνική Ένωση*, θέλουμε να ενημερώσουμε τους αρμόδιους διεθνείς φορείς για τις πρόσφατες εξελίξεις που αμφισβητούν το ιστορικό καθεστώς της Αγίας Σοφίας, επιδεικνύοντας αδιαφορία για τις ιστορικές, πολιτιστικές και θεολογικές ρίζες της Αγίας Σοφίας. Ο πρόεδρος της Τουρκικής Δημοκρατίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και άλλοι υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι έχουν επανειλημμένα εκφράσει την άποψη ότι το μνημείο του 6ου αιώνα, που σήμερα είναι μουσείο, πρέπει να μετατραπεί σε τζαμί.

Οι αξιωματούχοι της Τουρκικής Δημοκρατίας υποστήριξαν ότι το μέλλον της Αγίας Σοφίας είναι εσωτερική υπόθεση της χώρας τους. Ωστόσο το 2018 ακόμη και η ανώτατη δικαστική αρχή της Τουρκίας, το Συνταγματικό Δικαστήριο, απέρριψε και πάλι μια σχετική αναφορά που είχε προηγουμένως υποβληθεί αιτώντας ηΑγία Σοφία να λειτουργεί ως τζαμί, κλείνοντας την υπόθεση μόνιμα και αμετάκλητα. Οι πρόσφατες εξελίξεις δείχνουν την ανησυχητική επιμονή των Τούρκων αξιωματούχων να εξαναγκάσουν τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί. Είναιόμως τόσο απλό; Σίγουρα ΟΧΙ!

Η Αγία Σοφία, ένας βυζαντινός χριστιανικός καθεδρικός ναός μέχρι την πτώση της Κωνσταντινούπολης το 1453, είναι πλέον μουσείο και αποτελεί προστατευόμενο πολιτιστικό χώροαναγνωρισμένο από την UNESCO.

Δεν είναι μόνο ένας μεγάλος ναός της Χριστιανοσύνης – ο μεγαλύτερος εδώ και πολλούς αιώνες – ανήκει επίσης στην ανθρωπότητα μιας και έχει αναγνωριστεί ως μέρος της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς από την UNESCO.

Σε μια κατάφωρη παραβίαση του καθεστώτος της Αγίας Σοφίας, στις 29 Μαΐου του τρέχοντος έτους, διοργανώθηκε ένας εορτασμός από το τουρκικό Υπουργείο Τουρισμού και Πολιτισμού και μεταδόθηκε ζωντανά στην κρατική τηλεόραση,η μουσουλμανική προσευχή “Al-Fātiḥah sūrah” αφιερωμένη στον Μωάμεθ ΙΙ.

Εκτός από το γεγονός ότι ανηγέρθη ως ένας από τους πιο σημαντικούς χριστιανικούς οίκους λατρείας της Ελληνορθόδοξης Εκκλησίας, η Αγία Σοφία είναιαναμφισβήτητα ο σημαντικότερος ιστορικός χώρος στον τομέα των βυζαντινών σπουδών. Από την μετατροπή της σε κοσμικό Μουσείο, το 1934, έχει γίνει το επίκεντρο μιας σειράς δραστηριοτήτων. Το 1930, το Βυζαντινό Ινστιτούτο Αμερικήςανέλαβε την ευθύνη για τη διεξαγωγή σημαντικών εργασιών στο Εκκλησιαστικό Μουσείο. Το έργο αποκατάστασης του Ινστιτούτου ήταν ανεκτίμητο, διότι αποκάλυψε την ένδοξη χριστιανική εικονογραφία που είχε καλυφθεί για αιώνες από την πτώση της Κωνσταντινούπολης το 1453. Πιο πρόσφατα, μελετητές έχουν πραγματοποιήσει έρευνα στον εσωτερικό χώρο και την ακουστική της Αγίας Σοφίας ώστε να μελετήσουν και νααποτυπώσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τον ήχο και την εμπειρία των χριστιανών πιστών στο Βυζάντιο πριν από την Άλωση της Πόλης. Αυτές οι σημαντικές δραστηριότητες στην πραγματικότητα τιμούν και αποτίνουν φόρο τιμής στις Βιβλικές, ιστορικές και πολιτιστικές ρίζες της Μεγάλης Εκκλησίας και πρέπει να ενθαρρύνονται όσο το δυνατόν περισσότερο.

Στην πραγματικότητα, η Αγία Σοφία βρίσκεται στη λίστα των Μνημείων Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Οι προαναφερθείσες δραστηριότητες στην Αγία Σοφία αποδεικνύουν ξεκάθαρα ότι πολιτιστικοί οργανισμοί, ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και χριστιανικές κοινότητες σε όλο τον κόσμο έχουν έννομο συμφέρον να τη διατηρήσουν στην τρέχουσα μορφή της. Με μια απίστευτη δήλωση, ένας Τούρκος αξιωματούχος υποστήριξε ότι ορισμένα ψηφιδωτά στους τοίχους της Αγίας Σοφίας πρέπει να καλυφθούν. Επιπλέον, η Τουρκία έχει ανακοινώσει σχέδια για την αγορά ταπήτων ώστε να χρησιμοποιηθούν για μουσουλμανική προσευχή στην Αγία Σοφία. Η μετατροπή της Αγίας Σοφίας όχι μόνο θα καταστρέψει ανεπανόρθωτα τη βυζαντινή εικονογραφία που αποκαταστάθηκε οδυνηρά κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1930, αλλά ο αποχαρακτηρισμός της ως Μουσείου θα καταστήσει αδύνατη οποιαδήποτε περαιτέρω πολιτιστικήδραστηριότητα εντός της Εκκλησίας του Ιουστινιανού από ιστορικούς και μελετητές.

Γνωρίζουμε πλήρως ότι η μετατροπή της Αγίας Σοφίας είναι ένα ανησυχητικό σημάδι περαιτέρω κλιμάκωσης ενάντια στη διεθνή ειρήνη, εάν η Άγκυρα δεν αμφισβητηθεί έντονα, σε αυτήν την περίπτωση. Η διεθνής κοινότητα έχει καταδικάσει αμέσως άλλες περιπτώσεις βεβήλωσης θρησκευτικών και πολιτιστικών συμβόλων, συμπεριλαμβανομένης της καταστροφής των χιλίων πεντακοσίων ετών Βουδιστικών αγαλμάτων Bamyan από τους Ταλιμπάν το 2001. Διεθνείς οργανισμοί όπως η UNESCO καταδίκασαν την καταστροφή της πολιτιστικής κληρονομιάς του Ιράκ από το ISIS. Πιστεύουμε ότι η διεθνής κοινότητα έχει την υποχρέωση να υιοθετήσει μια παρόμοια στάση που δεν είναι λιγότερο διεκδικητική και αποφασιστική στο θέμα της Αγίας Σοφίας.

Ιδρύματα όπως η UNESCO τιμούν και σέβονται τους χώρους λατρείας όλων των θρησκειών. Ζητούμε να γίνει σεβαστή και ηΕλληνορθόδοξη Χριστιανική καταγωγή της Αγίας Σοφίας και επιδιώκουμε μόνο τη διατήρηση του σημερινού της καθεστώτος.

* Ο Διεθνής Ελληνικός Σύνδεσμος είναι ένας μη κερδοσκοπικός και μη κομματικός οργανισμός Ελλήνων ακαδημαϊκών που υποστηρίζει την ιστορία και τον πολιτισμό του Ελληνισμού.

INTERNATIONAL HELLENIC ASSOCIATION

antibaro.gr