Η Κύπρος αφήνει πίσω τα ρωσικά όπλα και στρέφεται στη Δύση: Το μεγάλο σχέδιο εκσυγχρονισμού της Εθνικής Φρουράς

Η Κύπρος στρέφεται σε ευρωπαϊκά, ισραηλινά και αμερικανικά οπλικά συστήματα, προχωρώντας σταδιακά σε απεξάρτηση από τη ρωσική πολεμική βιομηχανία. Οι αγορές για αεράμυνα, ελικόπτερα, παράκτιους πυραύλους, τεθωρακισμένα, drones και ατομικό εξοπλισμό, οι αποφάσεις για αντικατάσταση των ρωσικών αρμάτων T-80U και UK και η αναβάθμιση της ναυτικής βάσης στο Μαρί και της αεροπορικής στην Πάφο, συνθέτουν το μεγαλύτερο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού της κυπριακής Εθνικής Φρουράς εδώ και δεκαετίες.

Η Εθνική Φρουρά περνάει σταδιακά από τα ρωσικής προέλευσης συστήματα σε δυτικές και ισραηλινές πλατφόρμες, επενδύοντας πρωτίστως στην αεράμυνα, στην επιτήρηση, στην αντιμετώπιση drones, στην παράκτια άμυνα και στην ταχεία μεταφορά δυνάμεων.

Ο νέος πυρήνας της αεράμυνας

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την αντιαεροπορική άμυνα. Στα τέλη του 2024 άρχισε η παραλαβή ισραηλινού συστήματος, BARAK MX της Israel Aerospace Industries. Την παραλαβή ισραηλινού συστήματος επιβεβαίωσαν τόσο το Reuters όσο και το Associated Press, χωρίς όμως η Λευκωσία να δώσει στη δημοσιότητα τις τεχνικές και οικονομικές λεπτομέρειες της συμφωνίας.

Το BARAK MX αποτελεί «οικογένεια» δικτυωμένων συστημάτων αεράμυνας και μπορεί να χρησιμοποιήσει διαφορετικούς τύπους πυραύλων αναχαίτισης, ανάλογα με την έκδοση και την επιθυμητή εμβέλεια. Η κατασκευάστρια εταιρεία προσφέρει διεθνώς βλήματα MRAD, LRAD και ER, αλλά δεν προκύπτει, από την πληροφόρηση που έχουμε ότι η Κύπρος απέκτησε το σύνολο των εκδόσεων. Επίσης, δεν έχουν ανακοινωθεί ο αριθμός των πυροβολαρχιών, οι τύποι και οι ποσότητες των πυραύλων, η διαμόρφωση των ραντάρ ή το κόστος, για προφανείς λόγους.

Η επιχειρησιακή σημασία του συστήματος βρίσκεται στη δυνατότητα να συνδέει ραντάρ, κέντρα διοίκησης και εκτοξευτές, δημιουργώντας θόλο στο σύνολο του κυπριακού εναέριου χώρου. Μπορεί να λειτουργήσει ως ο νέος κορμός της αεράμυνας, με τα γαλλικά Mistral να αναλαμβάνουν τη μέση και τη μικρή ακτίνα άμυνας. Τα παλαιότερα ρωσικά TOR-M1 και BUK-M1-2 παραμένουν για ένα μεταβατικό διάστημα σε λειτουργία αλλά σε συμπληρωματικό ρόλο.

Η Κύπρος έχει επίσης παραγγείλει από τη γαλλική MBDA συστήματα Mistral νέας γενιάς. Πρόκειται για τα Mistral 3. Η συμφωνία συνδέθηκε με την παράλληλη αγορά πυραύλων εδάφους - θαλάσσης Exocet και το συνολικό ύψος της αναφέρθηκε περίπου στα €240.000.000.

Νεότερη προσθήκη στην αντιαεροπορική προστασία φαίνεται ότι θα είναι το ελληνικό σύστημα αντι-drone «Κένταυρος». Σύμφωνα με πληροφορίες, η Εθνική Φρουρά προχωρεί στην αγορά τεσσάρων συστημάτων από την ΕΑΒ, με χρηματοδότηση μέσω του ευρωπαϊκού προγράμματος SAFE.

Το «Κένταυρος» χρησιμοποιεί μέσα ηλεκτρονικού πολέμου για να εντοπίζει και να «τυφλώνει» εχθρικά drones. Η επιχειρησιακή του χρήση στην Ερυθρά Θάλασσα από ελληνικές φρεγάτες το έφερε στο προσκήνιο ως μια δοκιμασμένη λύση απέναντι σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Τα γαλλικά ελικόπτερα H145M και η πώληση των Mi-35

Η πιο ξεκάθαρα επιβεβαιωμένη προμήθεια της Διοίκησης Αεροπορίας της Εθνικής Φρουράς, είναι τα έξι γαλλικά ελικόπτερα H145M της Airbus. Η σύμβαση ανακοινώθηκε το 2022 και περιλαμβάνει δικαίωμα προαίρεσης για ακόμη έξι ελικόπτερα

Τα H145M είναι ελαφρά δικινητήρια ελικόπτερα πολλαπλών ρόλων. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν για μεταφορά ειδικών δυνάμεων, αναγνώριση, συνοδεία, ένοπλη υποστήριξη, έρευνα και διάσωση και αντιαρματικές αποστολές. Διαθέτουν το σύστημα HForce, το οποίο επιτρέπει την ενσωμάτωση πολυβόλων, πυροβόλων, κατευθυνόμενων και μη κατευθυνόμενων ρουκετών. Στα συγκεκριμένα ελικόπτερα υπάρχει πρόβλεψη για εξοπλισμό με τα ισραηλινά αντιαρματικά Spike ER2.

Το κόστος της κυπριακής σύμβασης αναφέρθηκε γύρω στα €140.000.000, περιλαμβάνοντας τα ελικόπτερα, οπλισμό, εκπαίδευση, υλικά και υποστήριξη.

Τα H145M καλύπτουν το κενό που δημιουργήθηκε από την πώληση των ρωσικών Mi-35P, τα οποία αγοράστηκαν από τη Σερβία, η οποία δεν μετέχει στις κυρώσεις εναντίον της Ρωσία και έτσι μπορεί να τα συντηρήσει. Οι δύο τύποι ελικοπτέρων δεν είναι απολύτως ισοδύναμοι. Το Mi-35 ήταν βαρύτερο επιθετικό ελικόπτερο, ενώ το H145M είναι μικρότερο και ευέλικτο, με σαφώς ευκολότερη υποστήριξη από ευρωπαϊκά ανταλλακτικά.

Δεν έχει ανακοινωθεί αν θα ενεργοποιηθεί η προαίρεση για ακόμη έξι H145M. Υπάρχει χωριστό πρόγραμμα αγοράς πέντε ελικοπτέρων μέσω του προγράμματος SAFE, χωρίς να είναι γνωστός ο τύπος και η κατασκευάστρια εταιρεία και δεν μπορεί να θεωρείται βέβαιο ότι πρόκειται για πρόσθετα γαλλικά H145M της Airbus.

Η Κύπρος αφήνει πίσω τα ρωσικά όπλα και στρέφεται στη Δύση: Το μεγάλο σχέδιο εκσυγχρονισμού της Εθνικής Φρουράς

Θαλάσσια προστασία από την ξηρά

Παρά τις κατά καιρούς πληροφορίες για αγορά νέου πολεμικού πλοίου ανοικτής θαλάσσης, η κύρια επένδυση στη θαλάσσια άμυνα της Κύπρου αφορά μέχρι στιγμής τους παράκτιους πυραύλους Exocet και την αναβάθμιση των υποδομών και των αισθητήρων.

Η Κύπρος παρήγγειλε από τη MBDA σύγχρονη έκδοση του Exocet MM40 Block 3. Η έκδοση Block 3C, διαθέτει βελτιωμένα ηλεκτρονικά συστήματα και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι σε εχθρικά αντίμετρα.

Για ένα νησιωτικό κράτος με περιορισμένο στόλο, οι κινητές συστοιχίες Exocet έχουν ιδιαίτερη αποτρεπτική αξία. Μπορούν να μετακινηθούν, να αποκρυφθούν και να καλύψουν θαλάσσιες περιοχές χωρίς να εκτίθενται όπως ένα μεγάλο πλοίο επιφανείας. Η απόδοσή τους εξαρτάται από τη δυνατότητα εντοπισμού και συνεχούς παρακολούθησης του στόχου μέσω ραντάρ, ηλεκτροοπτικών συστημάτων, drones και άλλων μέσων επιτήρησης.

Η μεγαλύτερη σύγχρονη μονάδα του Ναυτικού της Κύπρου παραμένει το σκάφος P61 «Αρχιπλοίαρχος Ανδρέας Ιωαννίδης», τύπου OPV 62, το οποίο κατασκευάστηκε από την Israel Shipyards και εντάχθηκε σε υπηρεσία το 2018. Χρησιμοποιείται για περιπολία ανοικτής θαλάσσης, επιτήρηση της ΑΟΖ, έρευνα και διάσωση και αποστολές παρουσίας.

Παρά τις παλαιότερες πληροφορίες για δεύτερο παρόμοιο σκάφος, δεν υπάρχει δημόσια επιβεβαιωμένη σύμβαση για νέα κορβέτα, φρεγάτα ή δεύτερο OPV 62. Αυτό όμως δεν αποκλείει την εξέταση επιλογών.

Πάνω από €200 εκατομμύρια για ναυτική βάση

Κεντρικό στοιχείο του ναυτικού σχεδιασμού της Κύπρου είναι η αναβάθμιση της βάσης «Ευάγγελος Φλωράκης» στο Μαρί. Το έργο προορίζεται να βελτιώσει τις δυνατότητες ελλιμενισμού, ανεφοδιασμού, τεχνικής υποστήριξης και φιλοξενίας μεγαλύτερων κυπριακών ή συμμαχικών πλοίων, κυρίως ελληνικών και γαλλικών.

Στα έργα που γίνονται, υπάρχει ευρωπαϊκή και αμερικανική εμπλοκή, καθώς και κατασκευή νέου ελικοδρομίου με αμερικάνικη χρηματοδότηση της U.S. European Command. Το συνολικό κόστος του έργου στο Μαρί εκτιμάται ότι μπορεί να ξεπεράσει τα €200.000.000.

Παράλληλα σχεδιάζονται έργα στην αεροπορική βάση «Ανδρέας Παπανδρέου» στην Πάφο, με τις δημοσιευμένες εκτιμήσεις να υπολογίζουν το κόστος μεταξύ €10.000.000 και €14.000.000. Η αναβάθμιση αποσκοπεί στην καλύτερη υποστήριξη ελικοπτέρων, μεταγωγικών αεροσκαφών, drones και δυνάμεων εταίρων που επιχειρούν στην Ανατολική Μεσόγειο.

Οι βάσεις αυτές αποκτούν μεγαλύτερη σημασία λόγω της γεωγραφικής θέσης της Κύπρου, των επιχειρήσεων εκκένωσης αμάχων από τη Μέση Ανατολή και της διευρυνόμενης στρατιωτικής συνεργασίας με ΗΠΑ, Γαλλία, Ελλάδα και Ισραήλ. Τα σχέδια της αναβάθμισης τα έχουν αναλάβει οι ΗΠΑ ενώ τόσο η ναυτική όσο και η αεροπορική βάση, παραμένουν υπό την διοίκηση της κυπριακής Εθνικής Φρουράς.

Το SAFE χρηματοδοτεί τη μεγάλη στροφή

Το μεγαλύτερο μέρος των νέων σχεδιασμών συνδέεται πλέον με το ευρωπαϊκό πρόγραμμα SAFE. Η Κύπρος έχει υποβάλει σχέδιο ύψους περίπου €1,2 δισεκατομμυρίου και τον Ιούνιο εκταμίευσε την πρώτη δόση, ύψους €177,2 εκατομμυρίων.

Θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι το SAFE δεν αποτελεί ευρωπαϊκή επιχορήγηση. Παρέχει χαμηλότοκα δάνεια μακράς διάρκειας για συγκεκριμένες αμυντικές προμήθειες, κατά προτίμηση με ευρωπαϊκή παραγωγή και συνεργασία μεταξύ κρατών μελών.

Στο κυπριακό σχέδιο περιλαμβάνονται, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, ελικόπτερα, άρματα, drones, αντιαρματικοί πύραυλοι, πυρομαχικά και γαλλικά τεθωρακισμένα.

Δημοσιογραφικές πληροφορίες αναφέρουν ότι το άρμα EBRC Jaguar έχει επιλεγεί για την αντικατάσταση των γαλλικών AMX-30B2 και των τροχοφόρων ERC-90 Sagaie. Στο ίδιο πλαίσιο εξετάζεται η απόκτηση τεθωρακισμένων 80 Griffon, 100 Serval, η αναβάθμιση περίπου 80 VAB και η αγορά αντιαρματικών Akeron MP.

Η Κύπρος αφήνει πίσω τα ρωσικά όπλα και στρέφεται στη Δύση: Το μεγάλο σχέδιο εκσυγχρονισμού της Εθνικής Φρουράς

Ανοιχτή και η αγορά των ΗΠΑ

Η άρση του εμπάργκο στην πρόσβαση της Κυπριακής Δημοκρατίας σε αμερικανικό αμυντικό υλικό ανοίγει τρεις βασικούς δρόμους. Τις διακρατικές πωλήσεις μέσω Foreign Military Sales, την παραχώρηση πλεονάζοντος υλικού μέσω Excess Defense Articles και την αξιοποίηση προγραμμάτων εκπαίδευσης και υποστήριξης του αμερικανικού Υπουργείου Άμυνας.

Η Λευκωσία έχει ήδη εκδηλώσει ενδιαφέρον και έχει υποβάλει αιτήματα για συγκεκριμένο πλεονάζον υλικό. Οι πληροφορίες αναφέρουν ενδιαφέρον για τροχοφόρα τεθωρακισμένα οχήματα, Humvee για τις ειδικές δυνάμεις, διόπτρες νυχτερινής όρασης, δύο ελικόπτερα έρευνας και διάσωσης με δυνατότητα πυρόσβεσης και πιθανώς δύο σκάφη για την Ακτοφυλακή.

Δεν έχουν δημοσιοποιηθεί οι ακριβείς τύποι των τεθωρακισμένων και των ελικοπτέρων, ούτε το κόστος. Το αμερικανικό πλεονάζον υλικό μπορεί να παραχωρηθεί δωρεάν ή με χαμηλό τίμημα, αλλά αυτό δεν σημαίνει μηδενική δαπάνη. Η Κύπρος θα πρέπει να καλύψει τη μεταφορά, την επιθεώρηση, την επισκευή, την ανακατασκευή, την εκπαίδευση, τα ανταλλακτικά και τη μελλοντική συντήρηση.

Η αμερικανική αγορά αναμένεται να χρησιμοποιηθεί αρχικά για τροχοφόρα μέσα, ηλεκτροοπτικά, εξοπλισμό προσωπικού, έρευνα και διάσωση, επιτήρηση και υποστήριξη.

Σε αναζήτηση αντικατάστασης των T-80

Τα ρωσικά T-80U και T-80UK εξακολουθούν να αποτελούν τον πυρήνα των κυπριακών αρμάτων μάχης. Η μακροχρόνια διατήρησή τους γίνεται δυσκολότερη εξαιτίας της περιορισμένης πρόσβασης σε ρωσικά ανταλλακτικά, των κυρώσεων και της ανάγκης μετάβασης σε υλικό συμβατό με τις ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις.

Μέσω του προγράμματος SAFE εξετάζεται η αγορά νέου ευρωπαϊκού άρματος. Κατά καιρούς αναφέρθηκαν τα Leopard 2 και Leclerc, χωρίς να έχει ανακοινωθεί τελική επιλογή.

Η Κύπρος αφήνει πίσω τα ρωσικά όπλα και στρέφεται στη Δύση: Το μεγάλο σχέδιο εκσυγχρονισμού της Εθνικής Φρουράς

Η συζήτηση για παραχώρηση Leopard 1A5 από την Ελλάδα, για να καλύψουν ανάγκες που δημιουργεί η απόσυρση των παλαιών Cascavel, δεν έχει καταλήξει πουθενά, αλλά σε καμία περίπτωση δεν θεωρούνται οριστικός αντικαταστάτης των T-80.

Οι παλαιότερες συζητήσεις για παραχώρηση των T-80 στην Ουκρανία είχαν συνδεθεί με τον όρο της άμεσης αντικατάστασής τους με ισοδύναμο δυτικό υλικό. Ωστόσο δεν ανακοινώθηκε συμφωνία μεταβίβασης. Τα άρματα παραμένουν στην Κύπρο και αναμένεται να αποσυρθούν σταδιακά μόνο όταν εξασφαλιστούν νέα και ενταχθούν στην υπηρεσία της Εθνικής Φρουράς.

Η Κύπρος αφήνει πίσω τα ρωσικά όπλα και στρέφεται στη Δύση: Το μεγάλο σχέδιο εκσυγχρονισμού της Εθνικής Φρουράς

TOR και BUK σε εφεδρική αεράμυνα

Αντίστοιχη είναι η εικόνα για τα ρωσικά TOR-M1 και BUK-M1-2. Η παραλαβή του BARAK MX σηματοδοτεί την έναρξη αντικατάστασης των ρωσικών μέσων αεράμυνας, αλλά τα δύο συστήματα δεν έχουν αποσυρθεί.

Τα TOR-M1 μπορούν να συνεχίσουν να παρέχουν προστασία μικρής ακτίνας σε κρίσιμες εγκαταστάσεις, ενώ τα BUK-M1-2 προσθέτουν μια επιπλέον ακτίνα αναχαίτισης. Η συνέχιση της χρήσης τους εξαρτάται από την κατάσταση των πυραύλων, τη διαθεσιμότητα ανταλλακτικών και τη δυνατότητα τεχνικής υποστήριξης, που είναι περιορισμένη.

Η πρόσβαση σε νέα ρωσικά βλήματα και ηλεκτρονικά είναι πλέον ιδιαίτερα προβληματική. Η πιθανότερη εξέλιξη είναι η διατήρησή τους για ένα μεταβατικό διάστημα, η σταδιακή μείωση του ρόλου τους όσο αυξάνονται οι διαθέσιμες μονάδες BARAK και Mistral και η τελική απόσυρσή τους χωρίς να υπάρχει προς το παρόν κάποιο χρονοδιάγραμμα. Πάντως δεν έχει ανακοινωθεί απόφαση μεταβίβασης των TOR ή BUK στην Ουκρανία ή σε άλλη χώρα.

Νέος ατομικός οπλισμός για ειδικές δυνάμεις

Η αναβάθμιση δεν περιορίζεται στα μεγάλα οπλικά συστήματα. Η Εθνική Φρουρά προχωρεί τα τελευταία χρόνια σε στοχευμένη ενίσχυση του ατομικού οπλισμού και των εξαρτύσεων, με προτεραιότητα στις ειδικές δυνάμεις και στις μονάδες υψηλής ετοιμότητας.

Η πιο πρόσφατη αγορά αφορά το αμερικανικό Colt M5, στην έκδοση CM-556-11H-M5A με κάννη 11,5 ιντσών. Τα όπλα έχουν διατεθεί στη Μονάδα Υποβρυχίων Καταστροφών (ΟΥΚ) και στον Ειδικό Αντιτρομοκρατικό Ουλαμό της Αστυνομίας.

Στο πακέτο εξοπλισμού αναφέρεται ότι περιλαμβάνονται εκτοξευτές βομβίδων M203 των 40 χιλιοστών, σκοπευτικά Trijicon MRO, φακοί INFORCE ορατού και υπέρυθρου φωτός, καταδείκτες Steiner DBAL-A3, σιγαστήρες HUXWRX HX-QD και διόπτρες νυχτερινής όρασης που προσαρμόζονται στο κράνος.

Στις ειδικές δυνάμεις έχουν επίσης διατεθεί τυφέκια FN SCAR-L, SCAR-H TPR και IWI Tavor X95, πολυβόλα FN Minimi Mk2 Para, τυφέκια ακριβείας Accuracy International AXMC και AX50 και πολλαπλοί εκτοξευτές βομβίδων Milkor MGL Mk1S.

Η ύπαρξη διαφορετικών τύπων αντανακλά μικρές και εξειδικευμένες αγορές για καταδρομείς, ελεύθερους σκοπευτές, ομάδες υποστήριξης και επιχειρήσεις σε πλοία ή παράκτιες εγκαταστάσεις. Το κύριο όπλο για τις μονάδες της Εθνικής Φρουράς παραμένει το G3 A3/A4

Δεν έχει ανακοινωθεί πρόγραμμα συνολικής αντικατάστασής του ή γενικευμένης μετάβασης από το διαμέτρημα 7,62 στα 5,56 χιλιοστά. Μια τέτοια απόφαση θα απαιτούσε αγορά δεκάδων χιλιάδων όπλων, νέα αποθέματα πυρομαχικών και γεμιστήρων, ανταλλακτικά, εκπαίδευση οπλουργών και διαφορετική οργάνωση για την εφεδρεία.

Κράνη, αλεξίσφαιρα, νυχτερινή όραση και επικοινωνίες

Η μεγαλύτερη αλλαγή για τους εθνοφρουρούς εντοπίζεται στην εξάρτυση και στα ηλεκτροοπτικά μέσα.

Επίλεκτα τμήματα έχουν εξοπλιστεί με σύγχρονα αλεξίσφαιρα γιλέκα, νέα κράνη με βάσεις νυχτερινής όρασης, βαλλιστικά γυαλιά, εξαρτύσεις μάχης, γάντια, σύγχρονους αορτήρες, θερμικές συσκευές και μέσα ασφαλών επικοινωνιών. Έχουν επίσης αγορασταστεί συστήματα νυχτερινής όρασης THEON ARGUS και PANOPTES, καθώς και θερμικά και ηλεκτροοπτικά μέσα για αναγνώριση και στοχοποίηση.

Η ενεργή προστασία ακοής, οι ατομικοί ασύρματοι και οι καταδείκτες υπερύθρων επιτρέπουν σε μια ομάδα να κινείται και να μάχεται τη νύχτα με καλύτερο συντονισμό. Σε πολλές περιπτώσεις, αυτά τα μέσα επηρεάζουν την επιχειρησιακή απόδοση περισσότερο από την αντικατάσταση ενός παλαιού όπλου με ένα νεότερο.

Η εικόνα αφορά πρωτίστως τις ειδικές δυνάμεις και τις μονάδες αυξημένης ετοιμότητας.

Τι μπορεί να κατασκευάσει η Κύπρος;

Η Κύπρος δεν διαθέτει βιομηχανική υποδομή για την κατασκευή αρμάτων, μαχητικών αεροσκαφών, μεγάλων πυραυλικών συστημάτων ή πολεμικών πλοίων. Διαθέτει, όμως, αναπτυσσόμενη τεχνογνωσία σε υποσυστήματα με υψηλή προστιθέμενη αξία.

Κυπριακές εταιρείες δραστηριοποιούνται στον ηλεκτρονικό πόλεμο, στη συλλογή και ανάλυση σημάτων, στους αισθητήρες, στις ασφαλείς επικοινωνίες, στην κυβερνοάμυνα, στο λογισμικό διοίκησης, στην τεχνητή νοημοσύνη και στα μη επανδρωμένα μέσα.

Η SignalGeneriX έχει αναπτύξει το RF Hunter και συμμετέχει σε ευρωπαϊκές δοκιμές ηλεκτρονικού πολέμου και συλλογής ραδιοσυχνοτήτων. Στο πρόγραμμα COMMANDS συνεργάζονται κυπριακές και ελληνικές εταιρείες, μεταξύ των οποίων η Intracom Defense, η IKNOWHOW, η Eight Bells, η SKYLD και το Vetronics Research Centre.

Η Swarmly έχει παρουσιάσει τα κάθετης απογείωσης UAV Poseidon H10 και H12, καθώς και το μη επανδρωμένο θαλάσσιο σκάφος B5 Hydra. Τα συστήματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για επιτήρηση, αναγνώριση και, ανάλογα με τη διαμόρφωση, ένοπλες αποστολές.

Στα αποτελέσματα επιλογών του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας για το 2025, συμμετείχαν δέκα κυπριακές εταιρείες σε 16 από τα 57 επιλεγμένα έργα. Οι συνολικοί προϋπολογισμοί αυτών των έργων φθάνουν τα €280,8 εκατομμύρια. Το ποσό αφορά το σύνολο των διεθνών κοινοπραξιών και όχι χρηματοδότηση που καταλήγει ολόκληρη στην Κύπρο.

Συνεργασία με Ελλάδα, ΕΕ και Ισραήλ

Η συνεργασία με την Ελλάδα περιλαμβάνει τον επιχειρησιακό σχεδιασμό, κοινές ασκήσεις, συμμετοχή σε ευρωπαϊκά ερευνητικά προγράμματα, τη συζήτηση για Leopard 1A5 και την αναφερόμενη αγορά των συστημάτων Κένταυρος από την ΕΑΒ.

Μέσω της ΕΕ, η Κύπρος αξιοποιεί δύο διαφορετικά εργαλεία. Το SAFE για τη χρηματοδότηση αγορών και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας για την έρευνα, την ανάπτυξη και τη συμμετοχή κυπριακών εταιρειών σε πολυεθνικά προγράμματα.

Με το Ισραήλ η σχέση αφορά κυρίως αγορές, τεχνική ολοκλήρωση, εκπαίδευση και κοινές ασκήσεις. Το BARAK MX, το OPV 62 και ορισμένοι τύποι ατομικού οπλισμού είναι ισραηλινής προέλευσης, ενώ η τριμερής συνεργασία Κύπρου, Ελλάδας και Ισραήλ έχει διευρυνθεί με περισσότερες αεροναυτικές ασκήσεις και ανταλλαγή τεχνογνωσίας.

Η μετάβαση θα πάρει χρόνια

Η Κύπρος έχει ήδη κάνει τις πρώτες μεγάλες κινήσεις. Παρέλαβε τα H145M, άρχισε να εντάσσει το BARAK MX, αγόρασε Mistral και Exocet, εκσυγχρονίζει τις βάσεις της και απέκτησε πρόσβαση στην αμερικανική αγορά. Μέσω του προγράμματος SAFE προετοιμάζει τις επόμενες μεγάλες προμήθειες, οι οποίες αφορούν άρματα, τεθωρακισμένα, ελικόπτερα, drones, πυρομαχικά και συστήματα αντιμετώπισης μη drones.

Τα μεγάλα κενά ωστόσο παραμένουν καθώς δεν έχει επιλεγεί οριστικά το άρμα που θα αντικαταστήσει τα ρωσικά T-80 και δεν έχει κλειδώσει η αγορά κάποιου νέου πολεμικού πλοίου ανοικτής θαλάσσης για το Ναυτικό. Επίσης δεν υπάρχει χρονοδιάγραμμα απόσυρσης των ρωσικών TOR και BUK. Στο επίπεδο του ατομικού εξοπλισμού, οι ειδικές δυνάμεις έχουν προχωρήσει αρκετά, αλλά δεν διαπιστώνεται ακόμη αντίστοιχη αναβάθμιση στο σύνολο των στρατευσίμων και των εφέδρων της Εθνικής Φρουράς.

protothema.gr