Οικονομικά αντίποινα του Ισραήλ στην Τουρκία για τους περιορισμούς στις εξαγωγές

Την αντίδραση του Ισραήλ προκάλεσε η απόφαση της Τουρκίας να περιορίσει τις εξαγωγές ενός ευρέως φάσματος προϊόντων προς το Ισραήλ, έως ότου κηρυχθεί κατάπαυση του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ισραήλ Israel Katz δήλωσε ότι η Τουρκία «παραβίασε μονομερώς» τις εμπορικές συμφωνίες με την απόφασή της να περιορίσει τις εξαγωγές προς το Ισραήλ και ότι το Ισραήλ θα απαντήσει με τους δικούς του εμπορικούς περιορισμούς στα προϊόντα που προέρχονται από την Τουρκία. Αναφερόμενος στον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε χαρακτηριστικά πως «θυσιάζει και πάλι τα οικονομικά συμφέροντα του τουρκικού λαού προκειμένου να υποστηρίξει τη Χαμάς και θα απαντήσουμε με τον ίδιο τρόπο».

Προηγήθηκε η ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εμπορίου για τον περιορισμό στις εξαγωγές μεταξύ άλλων χάλυβα και καυσίμων αεροσκαφών, ως ένα πρώτο σημαντικό μέτρο της Άγκυρας κατά του Ισραήλ μετά από έξι μήνες πολέμου.

Η Τουρκία έχει καταγγείλει το Ισραήλ για την εκστρατεία του στη Γάζα, η οποία ξεκίνησε μετά την επιδρομή της παλαιστινιακής μαχητικής οργάνωσης Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου του 2023. Η Άγκυρα έχει ζητήσει άμεση κατάπαυση του πυρός, έχει ζητήσει να δικαστεί το Ισραήλ για γενοκτονία και έχει στείλει χιλιάδες τόνους ανθρωπιστικής βοήθειας για τους κατοίκους της Γάζας.

Ωστόσο, η Άγκυρα διατήρησε επίσης εμπορικούς δεσμούς με το Ισραήλ παρά την έντονη ρητορική του, προκαλώντας αντιδράσεις στο εσωτερικό της χώρας.
Μετά την απόρριψη του αιτήματος του Ισραήλ να συμμετάσχει σε ανθρωπιστική βοήθεια από αέρος, το υπουργείο ανέφερε ότι οι περιορισμοί θα τεθούν σε ισχύ από σήμερα Τρίτη.

Διευκρίνισε δε ότι τα μέτρα θα ισχύσουν για την εξαγωγή προϊόντων από 54 διαφορετικές κατηγορίες, όπως σίδηρο, μάρμαρο, χάλυβα, τσιμέντο, αλουμίνιο, τούβλα, λιπάσματα, κατασκευαστικό εξοπλισμό και προϊόντα, αεροπορικά καύσιμα και άλλα.

«Η απόφαση αυτή θα παραμείνει σε ισχύ έως ότου το Ισραήλ, στο πλαίσιο των υποχρεώσεών του που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο, κηρύξει επειγόντως κατάπαυση του πυρός στη Γάζα και επιτρέψει την απρόσκοπτη ροή επαρκούς ανθρωπιστικής βοήθειας στη Λωρίδα της Γάζας», αναφέρεται.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσίευσε η Συνέλευση των Τούρκων Εξαγωγέων (TIM), ενώ το εμπόριο με το Ισραήλ έχει μειωθεί από τις 7 Οκτωβρίου, οι εξαγωγές προς το Ισραήλ έχουν αυξηθεί κάθε μήνα το 2024 μέχρι στιγμής και ήταν αξίας 423,2 εκατομμυρίων δολαρίων τον Μάρτιο.

Οι συνολικές εξαγωγές το πρώτο τρίμηνο του έτους ανήλθαν σε 1,1 δισ. δολάρια, μειωμένες κατά 21,6% σε ετήσια βάση.

Αναταραχές στο εσωτερικό της Τουρκίας

Λίγο μετά την έναρξη του πολέμου Ισραήλ-Χαμάς, η Τουρκία και το Ισραήλ απέσυραν τους πρεσβευτές τους. Ο Ερντογάν έχει αντιμετωπίσει αυξανόμενη κριτική για τους εμπορικούς δεσμούς της κυβέρνησής του με το Ισραήλ.

Η αστυνομία συνέλαβε δεκάδες διαδηλωτές που ζητούσαν τον τερματισμό των εμπορικών συναλλαγών με το Ισραήλ στην Κωνσταντινούπολη το Σάββατο. Οι Αρχές έθεσαν σε διαθεσιμότητα δύο αστυνομικούς που ενεπλάκησαν στο περιστατικό, καθώς η κυβέρνηση προσπαθεί να αποκαταστήσει τη λαϊκή υποστήριξη μετά τη συντριπτική νίκη της αντιπολίτευσης στις τοπικές εκλογές της 31ης Μαρτίου. 

Η στάση του Ερντογάν απέναντι στο Ισραήλ και τη σύγκρουση στη Γάζα αποτέλεσε βασικό παράγοντα για ορισμένες από τις απώλειες του κόμματός του στην ψηφοφορία, με το ισλαμιστικό Κόμμα Νέας Ευημερίας (Yeniden Refah) να αυξάνει την υποστήριξή του χάρη σε μια πιο σκληρή στάση για τη Γάζα.

Reuters