Reuters: Ιράκ και Πακιστάν συνάπτουν ενεργειακές συμφωνίες με το Ιράν

Το Ιράκ και το Πακιστάν έχουν συνάψει συμφωνίες με το Ιράν για τη μεταφορά πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τον Περσικό Κόλπο, σύμφωνα με πέντε πηγές που γνωρίζουν το θέμα, γεγονός που δείχνει την ικανότητα της Τεχεράνης να ελέγχει τις ενεργειακές ροές μέσω του Στενού του Ορμούζ.

Ο πόλεμος ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν έχει μειώσει σημαντικά τις εξαγωγές ενέργειας από μια περιοχή που συνήθως προμηθεύει το 20% του παγκόσμιου αργού πετρελαίου και LNG. Οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει αποκλεισμό σε ιρανικά λιμάνια τις τελευταίες εβδομάδες. Και παρότι το Ιράν αρχικά επιδίωξε να διακόψει τη ναυσιπλοΐα μέσω του στενού, αυτή η στάση πλέον αλλάζει, δήλωσε ο Claudio Steuer από το Oxford Institute for Energy Studies.

"Το Ιράν έχει μετακινηθεί από το μπλοκάρισμα του Ορμούζ στον έλεγχο της πρόσβασης σε αυτό... το Ορμούζ δεν είναι πλέον ένας ουδέτερος διάδρομος διέλευσης, αλλά ένας ελεγχόμενος διάδρομος", είπε, σύμφωνα με το Reuters.

Καθώς το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών του αργού πετρελαίου του μεταφέρεται συνήθως μέσω του στενού, το Ιράκ ήταν από τους παραγωγούς που επηρεάστηκαν περισσότερο από το κλείσιμό του, ενώ το Πακιστάν, που προσπαθεί να μεσολαβήσει στη σύγκρουση, εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις ενεργειακές εισαγωγές του Κόλπου και έχει αντιμετωπίσει απότομη αύξηση στο κόστος καυσίμων.

Σε μια συμφωνία μεταξύ Βαγδάτης και Τεχεράνης που δεν είχε δημοσιοποιηθεί μέχρι σήμερα, το Ιράκ εξασφάλισε ασφαλή διέλευση για δύο πολύ μεγάλα δεξαμενόπλοια, καθένα από τα οποία μετέφερε περίπου 2 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, τα οποία πέρασαν από το στενό την Κυριακή.

Το Ιράκ εργάζεται τώρα για να εξασφαλίσει την έγκριση του Ιράν για περισσότερες διελεύσεις, δήλωσε αξιωματούχος του ιρακινού υπουργείου Πετρελαίου που γνωρίζει τη συμφωνία και τις τρέχουσες συνομιλίες, καθώς η κυβέρνηση επιδιώκει να προστατεύσει τα έσοδα από το πετρέλαιο που αποτελούν το 95% του προϋπολογισμού της.

"Το Ιράκ είναι στενός σύμμαχος του Ιράν και οποιαδήποτε επιδείνωση της ιρακινής οικονομίας θα έβλαπτε επίσης τα οικονομικά συμφέροντα του Ιράν στη χώρα", δήλωσε ο αξιωματούχος.

Ένας δεύτερος αξιωματούχος του ιρακινού υπουργείου Πετρελαίου και μια πηγή από τον ναυτιλιακό κλάδο επιβεβαίωσαν επίσης τις συνομιλίες με την Τεχεράνη. Όλες οι πηγές ζήτησαν ανωνυμία.

LNG του Κατάρ για το Πακιστάν

Ομοίως, δύο δεξαμενόπλοια φορτωμένα με υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) από το Κατάρ κατευθύνονται προς το Πακιστάν, μετά από μια ξεχωριστή διμερή συμφωνία μεταξύ Ισλαμαμπάντ και Τεχεράνης, σύμφωνα με δύο πηγές της βιομηχανίας που γνωρίζουν το θέμα και μίλησαν στο Reuters, ζητώντας επίσης ανωνυμία καθώς δεν είχαν άδεια να μιλήσουν στα μέσα ενημέρωσης.

Το Πακιστάν παραλάμβανε περίπου 10 φορτία LNG τον μήνα πριν από τον πόλεμο και τώρα πρέπει να καλύψει την υψηλή καλοκαιρινή ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας για ψύξη.

Ούτε το Ιράκ ούτε το Πακιστάν έχουν πραγματοποιήσει άμεσες πληρωμές προς το Ιράν ή προς το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) σχετικά με αυτές τις διελεύσεις, ανέφεραν οι πηγές.

Το Κατάρ δεν συμμετείχε άμεσα στις διμερείς συμφωνίες, σύμφωνα με τις δύο πηγές της βιομηχανίας, αλλά ενημέρωσε τις ΗΠΑ πριν από τις αποστολές προς το Πακιστάν.

Το Ιράν ενισχύει τον έλεγχο

Άλλες χώρες εξετάζουν παρόμοιες συμφωνίες, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις συνομιλίες, καθώς το αυξανόμενο κόστος ενέργειας και οι διαταραχές στον εφοδιασμό επιβαρύνουν ιδιαίτερα τις ασιατικές οικονομίες.

"Καθώς περισσότερες κυβερνήσεις είναι πρόθυμες να κλείνουν συμφωνίες με το Ιράν για τη διέλευση, υπάρχει ο κίνδυνος να παγιωθεί η ιδέα ότι το Ιράν θα ελέγχει το Στενό του Ορμούζ σε πιο μόνιμη βάση", δήλωσε ο Σολ Κάβονικ, επικεφαλής έρευνας στην εταιρεία συμβούλων MST Marquee.

Πριν από τον πόλεμο, περίπου 3.000 πλοία περνούσαν κάθε μήνα από το Ορμούζ. Σήμερα η κίνηση έχει πέσει περίπου στο 5% αυτού του επιπέδου, σύμφωνα με δεδομένα ναυτιλίας.

Η διακοπή έχει οδηγήσει το Brent σε άνοδο άνω του 50% από την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου. Οι τιμές LNG στην Ευρώπη και την Ασία έχουν αυξηθεί περίπου κατά 35% έως 50%.

Το Ιράν δηλώνει ότι θέλει να διατηρήσει τον έλεγχο του στενού μετά τον πόλεμο. Έχει ζητήσει αποζημιώσεις, άρση κυρώσεων και πρόσβαση σε παγωμένα περιουσιακά στοιχεία ως μέρος οποιασδήποτε συμφωνίας, όρους που ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ χαρακτήρισε "σκουπίδια", καταρρίπτοντας τις ελπίδες για συμφωνία τερματισμού της σύγκρουσης.

Στο μεταξύ, το Ιράν εδραιώνει τον έλεγχό του στο στενό, σύμφωνα με πηγές της βιομηχανίας. Έχει ζητήσει από το Ιράκ να υποβάλλει έγγραφα για κάθε δεξαμενόπλοιο ώστε να διευκολύνεται η διέλευση μέσω καθορισμένων θαλάσσιων διαδρόμων υπό την εποπτεία των ναυτικών του δυνάμεων, ανέφερε ένας Ιρακινός αξιωματούχος.

Εξειδικευμένες ομάδες στο ιρακινό υπουργείο πετρελαίου παρέχουν στις ιρανικές αρχές λεπτομερείς πληροφορίες για κάθε πλοίο, συμπεριλαμβανομένου του προορισμού, των στοιχείων μεταφοράς, της ιδιοκτησίας και των χαρακτηριστικών του φορτίου, ώστε να αποφεύγονται επεισόδια.

Μια πακιστανική πηγή που γνωρίζει τις διαπραγματεύσεις με το Ιράν ανέφερε ότι υπήρξαν κάποιες δυσκολίες στη διαδικασία.

"Οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) μερικές φορές αλλάζουν τους όρους, οπότε είναι δύσκολο να μείνουν τα πράγματα σταθερά, αλλά το δουλεύουμε", είπε.