Σε αδιέξοδο οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν: Η Τεχεράνη απαντά στον Τραμπ που αποκάλεσε τις προτάσεις της «σκουπίδια»

Το διπλωματικό αδιέξοδο παρατείνεται στη Μέση Ανατολή: η ιρανική κυβέρνηση απέκλεισε χθες Τρίτη την ιδέα να τροποποιήσει τις προτάσεις της, επιδιώκοντας συμβιβασμό για να τερματιστεί με διάρκεια ο πόλεμος, που ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έκρινε πως είναι «εντελώς απαράδεκτες», «για τα σκουπίδια».

«Δεν υπάρχει εναλλακτική επιλογή πέραν της αποδοχής των δικαιωμάτων του ιρανικού λαού, όπως παρατίθενται στην πρόταση 14 σημείων.

Οποιαδήποτε άλλη προσέγγιση θα είναι εντελώς άκαρπη», ανέφερε μέσω X ο Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, επικεφαλής διαπραγματευτής της Ισλαμικής Δημοκρατίας, έναν και πλέον μήνα αφότου κηρύχθηκε η εύθραυστη κατάπαυση του πυρός.

Ο κ. Γαλιμπάφ, απόστρατος υποστράτηγος των Φρουρών της Επανάστασης, σήμερα πρόεδρος του κοινοβουλίου, έκρινε ακόμη, αναφερόμενος στους αμερικανούς διαπραγματευτές, πως «όσο περισσότερο σέρνουν τα πόδια τους, τόσο μεγαλύτερο τίμημα θα πληρώνουν οι Αμερικανοί φορολογούμενοι», καθώς οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν στα ύψη.

Η τοποθέτησή του μοιάζει με ανταπάντηση στον Ντόναλντ Τραμπ, που απέρριψε την ιρανική αντιπρόταση και παρομοίασε την κατάπαυση του πυρός από την 8η Απριλίου με ασθενή σε «μηχανική υποστήριξη της αναπνοής».

Το περιεχόμενο της αρχικής πρότασης της Ουάσιγκτον στην Τεχεράνη δεν έχει δημοσιοποιηθεί.

Σύμφωνα με κάποια ΜΜΕ, περιείχε πρωτόκολλο συμφωνίας για να τερματιστούν οι εχθροπραξίες, οι οποίες στοίχισαν τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους--στη μεγάλη πλειονότητά τους στο Ιράν και στον Λίβανο--αφότου άρχισε ο πόλεμος την 28η Φεβρουαρίου, καθώς και πλαίσιο διαπραγμάτευσης για το ζήτημα του προγράμματος πυρηνικής ενέργειας της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Μέλλον «αβέβαιο»

Στην απάντησή της, η Τεχεράνη απαιτεί άμεσο τερματισμό του πολέμου σε όλη την περιφέρεια, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, όπου οι ανταλλαγές πυρών του στρατού του Ισραήλ και του σιιτικού κινήματος Χεζμπολά δεν σταματούν, παρότι έχει στη θεωρία τεθεί σε εφαρμογή χωριστή κατάπαυση του πυρός.

Ακόμη, η ιρανική κυβέρνηση αξίωσε να αρθεί ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών από το αμερικανικό πολεμικό ναυτικό και να αποδεσμευτούν πόροι του Ιράν που έχουν παγώσει στο εξωτερικό, σύμφωνα με το ΥΠΕΞ.

Στην άλλη πλευρά, ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ επέσεισε προχθές Δευτέρα την απειλή να διατάξει να ξαναρχίσει η επιχείρηση συνοδείας εμπορικών πλοίων που θέλουν να φύγουν από τον Κόλπο διασχίζοντας το στενό του Ορμούζ, που έχει κλείσει de facto το Ιράν.

Παρά τις διαβεβαιώσεις του ρεπουμπλικάνου ότι οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν αποδεκατιστεί εξαιτίας των αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων, η Τεχεράνη διατηρεί μεγάλες δυνατότητες ως προς το πυραυλικό της οπλοστάσιο, σύμφωνα με αξιωματικούς των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών που μίλησαν υπό τον όρο να μην κατονομαστούν στη New York Times.

Το Ιράν διατηρεί σε επιχειρησιακή ετοιμότητα 30 από τις 33 εγκαταστάσεις εκτόξευσης πυραύλων που εκτιμάται πως διαθέτει κατά μήκος του στενού του Ορμούζ και περίπου 70% του προπολεμικού πυραυλικού οπλοστασίου του, σημείωσαν οι πηγές της εφημερίδας.

Στην Τεχεράνη, η Μαριάμ, 43χρονη εικαστικός, δεν έκρυβε την απόγνωσή της μιλώντας τηλεφωνικά σε μια δημοσιογράφο του Γαλλικού Πρακτορείου στο Παρίσι. Είπε πως ζει «μέρα τη μέρα», καθώς «το μέλλον είναι πολύ αβέβαιο».

Τα βλέμματα πλέον στρέφονται στο Πεκίνο, όπου θα βρίσκεται από απόψε ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ, που αναμένεται να συναντηθεί με τον ομόλογό του Σι Τζινπίνγκ.

Σύμφωνα με την αμερικανική κυβέρνηση, εννοεί να ασκήσει πίεση προκειμένου η Κίνα, ο κυριότερος εισαγωγέας ιρανικού πετρελαίου, να ασκήσει την επιρροή της στην Τεχεράνη.

Ο Ντόναλντ Τραμπ είπε πως αναμένει να κάνει «μακρά συζήτηση» με τον ομόλογό του Σι για τον πόλεμο. Προτού φανεί να παίρνει πίσω το σχόλιο αυτό, λίγα λεπτά αργότερα: «Έχουμε πολλά πράγματα να συζητήσουμε. Και δεν θα έλεγα πως το Ιράν είναι μέρος τους».

Ο Αμερικανός πρόεδρος διαβεβαίωσε εξάλλου πως δεν έχει καμιά «ανάγκη για βοήθεια όσον αφορά το Ιράν» από το Πεκίνο.

«Κεφαλαιώδης» μοχλός

Η παρατεινόμενη παράλυση στο στενό του Ορμούζ, θαλάσσια αρτηρία στρατηγικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων και όχι μόνο, ανέβασε κι άλλο τις τιμές των καυσίμων, με το βαρέλι του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας να αγγίζει τα 108 δολάρια περί τα μεσάνυχτα.

«Το Ιράν δεν πρέπει να χρησιμοποιεί το στενό σαν όπλο, για να ασκεί πίεση», είπε ο σεΐχης Μοχάμεντ μπιν Αμπντελραχμάν αλ Θάνι, ο πρωθυπουργός του Κατάρ, που πλήττεται ιδιαίτερα από τον αποκλεισμό του.

«Ο μοχλός του Ορμούζ είναι κεφαλαιώδης», έκρινε ο Τομά Ζινό, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Οτάβας, σύμφωνα με τον οποίο η Τεχεράνη εκτιμά πως ο αμερικανός πρόεδρος Τραμπ θα χάσει την υπομονή του εξαιτίας της αύξησης των τιμών των καυσίμων στα πρατήρια καθώς πλησιάζει οι εκλογές του μέσου της θητείας του, την 3η Νοεμβρίου. Κι αυτό ενώ το κόστος του πολέμου, σύμφωνα με το Πεντάγωνο, πλησιάζει τα 29 δισεκατομμύρια δολάρια.

Στον Λίβανο, το άλλο κύριο θέατρο του πολέμου, το υπουργείο Υγείας ανακοίνωσε χθες Τρίτη ότι δεκατρείς άνθρωποι, ανάμεσά τους στρατιώτης και δυο διασώστες, σκοτώθηκαν σε ισραηλινά αεροπορικά πλήγματα σε τρεις τοποθεσίες στο νότιο τμήμα της χώρας.

Το υπουργείο ανέφερε μερικές ώρες νωρίτερα ότι, αφότου κηρύχθηκε η υποτιθέμενη κατάπαυση του πυρός τη 17η Απριλίου, έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 380 άνθρωποι κι έχουν τραυματιστεί άλλοι 1.200 και πλέον σε βομβαρδισμούς του Ισραήλ.

Νέες συνομιλίες, που υποτίθεται ότι θα ανοίξουν τον δρόμο για να διεξαχθούν ειρηνευτικές οργανώσεις, έχει αναγγελθεί πως θα οργανωθούν αύριο Πέμπτη και μεθαύριο Παρασκευή στην Ουάσιγκτον ανάμεσα στις κυβερνήσεις των δυο κρατών.

Όμως ο γενικός γραμματέας της Χεζμπολά Ναΐμ Κάσεμ τόνισε χθες ότι το ζήτημα του αφοπλισμού της παράταξής του, που απαιτεί η κυβέρνηση του Ισραήλ, δεν θα τεθεί «στις διαπραγματεύσεις με τον εχθρό».