Στο Ισλαμαμπάντ η αντιπροσωπεία των ΗΠΑ για τις ειρηνευτικές συνομιλίες με το Ιράν – Τα «αγκάθια»

Ανώτεροι ηγέτες των ΗΠΑ και του Ιράν βρίσκονται στην πακιστανική πρωτεύουσα Ισλαμαμπάντ για διαπραγματεύσεις με στόχο τον τερματισμό του πολέμου που διαρκεί έξι εβδομάδες, αν και η Τεχεράνη έθεσε υπό αμφισβήτηση τις συνομιλίες δηλώνοντας ότι δεν μπορούν να ξεκινήσουν χωρίς δεσμεύσεις σχετικά με τον Λίβανο και τις κυρώσεις.

Η αμερικανική αντιπροσωπεία, υπό την ηγεσία του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς και με τη συμμετοχή του ειδικού απεσταλμένου του προέδρου Στιβ Γουίτκοφ και του γαμπρού του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ προσγειώθηκε με δύο αεροσκάφη της αμερικανικής πολεμικής αεροπορίας σε αεροπορική βάση στο Ισλαμαμπάντ το πρωί του Σαββάτου, σύμφωνα με πακιστανικές πηγές.

Η ιρανική αντιπροσωπεία, υπό την ηγεσία του προέδρου του κοινοβουλίου  Μοχάμαντ-Μπαγκέρ Γαλιμπάφ  και του υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, έφτασε την Παρασκευή.

Πρόκειται για τις υψηλότερου επιπέδου συνομιλίες ΗΠΑ–Ιράν από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 και για τις πρώτες επίσημες δια ζώσης διαπραγματεύσεις μεταξύ των δύο πλευρών από το 2015, όταν κατέληξαν σε συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, θυμίζει το Reuters

Ο Τραμπ ακύρωσε τη συμφωνία για τα πυρηνικά το 2018, κατά την πρώτη του θητεία. Την ίδια χρονιά, ο τότε Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Aλί Χαμενεΐ ο οποίος σκοτώθηκε στην αρχή του πολέμου πριν από έξι εβδομάδες, απαγόρευσε περαιτέρω άμεσες συνομιλίες μεταξύ Αμερικανών και Ιρανών αξιωματούχων.

Δεν έχει χαρτιά

Ο Γαλιμπάφ  δήλωσε στο X ότι η Ουάσιγκτον είχε προηγουμένως συμφωνήσει να αποδεσμεύσει ιρανικά περιουσιακά στοιχεία και σε κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο, όπου οι ισραηλινές επιθέσεις κατά των μαχητών της Χεζμπολάχ που υποστηρίζονται από το Ιράν έχουν σκοτώσει σχεδόν 2.000 ανθρώπους από την έναρξη των συγκρούσεων τον Μάρτιο. Είπε ότι οι συνομιλίες δεν θα ξεκινήσουν έως ότου εκπληρωθούν αυτές οι δεσμεύσεις.

Το Ισραήλ και οι ΗΠΑ έχουν δηλώσει ότι η εκστρατεία στον Λίβανο δεν αποτελεί μέρος της κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ, ενώ η Τεχεράνη επιμένει ότι αποτελεί.

Ο  Γαλιμπάφ  δήλωσε ξεχωριστά ότι το Ιράν είναι έτοιμο να καταλήξει σε συμφωνία εάν η Ουάσιγκτον προσφέρει αυτό που περιέγραψε ως μια γνήσια συμφωνία και παραχωρήσει στο Ιράν τα δικαιώματά του, σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Ο Λευκός Οίκος δεν σχολίασε άμεσα τις ιρανικές απαιτήσεις, αλλά ο Τραμπ ανήρτησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι ο μόνος λόγος που οι Ιρανοί είναι ζωντανοί είναι για να διαπραγματευτούν μια συμφωνία.

«Οι Ιρανοί δεν φαίνεται να συνειδητοποιούν ότι δεν έχουν κανένα χαρτί, πέρα από έναν βραχυπρόθεσμο εκβιασμό του κόσμου μέσω της χρήσης διεθνών υδάτινων οδών. Ο μόνος λόγος που είναι ζωντανοί σήμερα είναι για να διαπραγματευτούν!» είπε.

Ο Βανς, μιλώντας καθ’ οδόν προς το Πακιστάν, δήλωσε ότι αναμένει θετική έκβαση, αλλά πρόσθεσε: «Αν προσπαθήσουν να μας παίξουν, τότε θα διαπιστώσουν ότι η διαπραγματευτική ομάδα δεν είναι τόσο δεκτική».

Προκαταρκτικές συζητήσεις έχουν διεξαχθεί ξεχωριστά από Πακιστανούς αξιωματούχους με προπαρασκευαστικές ομάδες και από τις δύο πλευρές, σύμφωνα με πηγές στο Ισλαμαμπάντ. Το ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο Tasnim ανέφερε ότι αυτές περιλάμβαναν 70 μέλη από την Τεχεράνη, συμπεριλαμβανομένων τεχνικών ειδικών στους τομείς της οικονομίας, της ασφάλειας και της πολιτικής, καθώς και προσωπικό μέσων ενημέρωσης και υποστηρικτικό προσωπικό. Περίπου 100 μέλη προπαρασκευαστικής αμερικανικής ομάδας βρίσκονταν στην πόλη, σύμφωνα με πηγή της πακιστανικής κυβέρνησης.

«Είμαστε πολύ αισιόδοξοι», δήλωσε άλλη πακιστανική πηγή κοντά στις συνομιλίες.

Ερωτηθείς αν οι συνομιλίες θα ολοκληρωθούν το Σάββατο, η πηγή απάντησε: «Είναι πολύ νωρίς για να πούμε. Έχουν εντολή να κλείσουν συμφωνία ή να αποχωρήσουν. Ως εκ τούτου, δεν βιάζονται. Αυτές οι συνομιλίες δεν λειτουργούν υπό χρονική πίεση».

Το Ισλαμαμπάντ βρισκόταν υπό πρωτοφανές lockdown ενόψει των συνομιλιών, με χιλιάδες παραστρατιωτικούς και στρατιώτες στους δρόμους.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Πακιστάν Ισάκ Νταρ δήλωσε σήμερα πως ελπίζει ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν θα συμμετάσχουν με εποικοδομητικό τρόπο στις ειρηνευτικές συνομιλίες ενώ η αμερικανική αποστολή προσγειώθηκε στην πακιστανική πρωτεύουσα.

Ο Νταρ επανέλαβε επίσης την επιθυμία του Ισλαμαμπάντ να συνεχίζει να διευκολύνει τις πλευρές να επιτύχουν μια «βιώσιμη και με διάρκεια λύση στη σύγκρουση», σύμφωνα με ανακοίνωση του πακιστανικού υπουργείου Εξωτερικών.

«Έχουμε αναπτύξει πολυεπίπεδη ασφάλεια για αυτό το γεγονός, η οποία βασίζεται στον συντονισμό, την πληροφόρηση και τη συνεχή παρακολούθηση για μηδενικές διαταραχές και πλήρη έλεγχο», δήλωσε στο Reuters ο υφυπουργός Εσωτερικών του Πακιστάν, Ταλάλ Σόντχρι .

Ο Τραμπ ανακοίνωσε την Τρίτη κατάπαυση του πυρός διάρκειας δύο εβδομάδων στον πόλεμο, η οποία έχει σταματήσει τις αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν.

Ωστόσο, δεν έχει τερματίσει τον αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ από το Ιράν, ο οποίος έχει προκαλέσει τη μεγαλύτερη διαταραχή στην παγκόσμια ενεργειακή προσφορά που έχει καταγραφεί ποτέ, ούτε έχει κατευνάσει τον παράλληλο πόλεμο μεταξύ Ισραήλ και της υποστηριζόμενης από το Ιράν Χεζμπολάχ στον Λίβανο.

Οι μάχες συνεχίζονται στο Λίβανο

Ο Ισραηλινός πρέσβης στις ΗΠΑ, Γέσιελ Λάιτερ , και η Λιβανέζα ομόλογός του, Nada Hamadeh Moawad, θα πραγματοποιήσουν συνομιλίες στην Ουάσιγκτον την Τρίτη, δήλωσαν Ισραηλινοί και Λιβανέζοι αξιωματούχοι, εν μέσω αντικρουόμενων εκδοχών για το τι θα καλύψουν οι συνομιλίες.

Η προεδρία του Λιβάνου δήλωσε ότι οι δύο είχαν τηλεφωνική επικοινωνία την Παρασκευή και συμφώνησαν να συζητήσουν την ανακοίνωση κατάπαυσης του πυρός και τον καθορισμό ημερομηνίας έναρξης διμερών συνομιλιών υπό αμερικανική διαμεσολάβηση. Ωστόσο, η πρεσβεία του Ισραήλ στην Ουάσιγκτον δήλωσε ότι οι συνομιλίες θα αποτελέσουν την έναρξη «επίσημων ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων» και ότι το Ισραήλ αρνήθηκε να συζητήσει κατάπαυση του πυρός με τη Χεζμπολάχ.

Οι ισραηλινές επιθέσεις συνεχίστηκαν σε όλο το νότιο Λίβανο την Παρασκευή. Ένα πλήγμα σε κυβερνητικό κτίριο στην πόλη Ναμπατίγιε σκότωσε 13 μέλη των κρατικών δυνάμεων ασφαλείας του Λιβάνου, δήλωσε ο πρόεδρος Joseph Aoun σε ανακοίνωση.

Η Χεζμπολάχ δήλωσε σε ανακοίνωση στο κανάλι της στο Telegram ότι εκτόξευσε ομοβροντίες ρουκετών προς πόλεις στο βόρειο Ισραήλ ως απάντηση.

Η ατζέντα της Τεχεράνης στις συνομιλίες του Ισλαμαμπάντ περιλαμβάνει επίσης απαιτήσεις για σημαντικές νέες παραχωρήσεις, συμπεριλαμβανομένης της άρσης των κυρώσεων που έχουν πλήξει την οικονομία της επί χρόνια, και της αναγνώρισης της εξουσίας της επί του Στενού του Ορμούζ, όπου επιδιώκει να εισπράττει τέλη διέλευσης και να ελέγχει την πρόσβαση, κάτι που θα συνιστούσε μια τεράστια μεταβολή στην περιφερειακή ισορροπία ισχύος.

Τα ιρανικά πλοία διέρχονταν από το στενό χωρίς εμπόδια την Παρασκευή, ενώ εκείνα άλλων χωρών παρέμεναν περιορισμένα εντός.

Η διαταραχή στην ενεργειακή προσφορά έχει ενισχύσει τον πληθωρισμό και επιβραδύνει την παγκόσμια οικονομία, με επιπτώσεις που αναμένεται να διαρκέσουν για μήνες ακόμη και αν οι διαπραγματευτές καταφέρουν να επαναλειτουργήσουν το στενό.

Η σκληρή γραμμή που υιοθέτησαν οι Ιρανοί ηγέτες ενόψει των διαπραγματεύσεων ακολούθησε ένα προκλητικό μήνυμα από τον νέο Ανώτατο Ηγέτη Μοτζταμπά Χαμενεΐ την Πέμπτη.

Ο Χαμενεΐ, που δεν έχει εμφανιστεί δημόσια από τότε που διαδέχθηκε τον πατέρα του, δήλωσε ότι το Ιράν θα απαιτήσει αποζημιώσεις για όλες τις ζημιές του πολέμου. «Σίγουρα δεν θα αφήσουμε ατιμώρητους τους εγκληματίες επιτιθέμενους που επιτέθηκαν στη χώρα μας», είπε.

Παρότι ο Τραμπ έχει κηρύξει νίκη και έχει αποδυναμώσει τις στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν, ο πόλεμος δεν έχει επιτύχει πολλούς από τους στόχους που είχε θέσει στην αρχή: να στερήσει από το Ιράν τη δυνατότητα να πλήττει τους γείτονές του, να διαλύσει το πυρηνικό του πρόγραμμα και να διευκολύνει τον λαό του να ανατρέψει την κυβέρνησή του.

Το Ιράν εξακολουθεί να διαθέτει πυραύλους και drones ικανά να πλήξουν τους γείτονές του, καθώς και απόθεμα άνω των 400 κιλών ουρανίου εμπλουτισμένου κοντά στο επίπεδο που απαιτείται για την κατασκευή βόμβας. Οι θρησκευτικοί του ηγέτες, οι οποίοι αντιμετώπισαν λαϊκή εξέγερση μόλις πριν από λίγους μήνες, άντεξαν τον πόλεμο χωρίς ενδείξεις οργανωμένης αντιπολίτευσης.