Ένα εξαιρετικό ιστορικό μελέτημα για το θρυλικό χαΐνη Χατζηαναγνώστη το Συμιανό

Μια εξαιρετική έκδοση κυκλοφόρησε πρόσφατα τιμώντας την επέτειο συμπλήρωσης 200 χρόνων από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης και της Εθνικής Παλιγγενεσίας.

Την υπογράφει ο πολυγραφότατος, αξιόπιστος και δραστήριος συγγραφέας Αντώνης Εμμ. Στιβακτάκης ενώ πίσω από το εκδοτικό εγχείρημα βρίσκεται η Ιερά Μητρόπολη Ιεραπύτνης και Σητείας.

Πρόκειται για το έργο «Χατζηαναγνώστης ο Συμιανός-Νικολής Συγγελάκης ο θρυλικός χαΐνης της Βιάννου και άλλα σημειώματα».

Το βιβλίο ξετυλίγει τη ζωή του σπουδαίου επαναστάτη της Κρήτης ενώ παράλληλα μας ταξιδεύει στην ιστορία της Επανάστασης του 1821 στο νησί γνωρίζοντας μας, ταυτόχρονα, την πανέμορφη Σύμη, την ιστορία και τα μνημεία της.

Η σημασία της συγκεκριμένης έκδοσης αυτονόητη: Οφείλουμε πολλά σε όλους εκείνους που αγωνίστηκαν για την ελευθερία μας και πρέπει να ξέρουμε ποιοι είναι.

Στα σχολικά εγχειρίδια μαθαίνουμε για τους σπουδαίους αγωνιστές που έδρασαν στο Μοριά και άλλες περιοχές της Ελλάδας όμως για τους τοπικούς ήρωες, τους ανθρώπους που ξεσηκώθηκαν δίπλα μας και έδωσαν το αίμα τους για να μπορέσει και η Κρήτη να γίνει κομμάτι της ελεύθερης Ελλάδας δεν υπάρχουν αναφορές. Έτσι το χρέος να τους γνωρίσουμε και να τους τιμήσουμε «πέφτει» αποκλειστικά στις πλάτες μας.

Λίγα λόγια για τον Χατζηαναγνώστη  Συμιανό

Ο ήρωας, (δεν είναι απλά ο πρωταγωνιστής αλλά του ανήκει στ’ αλήθεια ο χαρακτηρισμός) στο βιβλίο του Αντώνη Στιβακτάκη, ο Χατζηαναγνώστης Συμιανός, που το πραγματικό του όνομα ήταν Νικολής Συγγελάκης, γεννήθηκε το 1790, στα δύσκολα χρόνια μετά την Επανάσταση του Δασκαλογιάννη (1770). Ήταν η εποχή που οι γενίτσαροι της Κρήτης είχαν αποθρασυνθεί και έκαναν τη ζωή των χριστιανών της Μεγαλονήσου μαρτυρική.

Τόπος καταγωγής του ήταν η Κάτω Σύμη της Βιάννου ενώ η οικογένεια του ήταν βαθιά θρησκευόμενη και με ιερατικές ρίζες.

Το προσωνύμιο Χατζηαναγνώστης το απέκτησε πιθανόν επειδή κάποια στιγμή στη ζωή του πήγε και προσκύνησε στους Αγίους Τόπους, γεννώμενος έτσι Χατζής, ενώ το αναγνώστης προήλθε από την συνήθεια του να ψάλει στην εκκλησία.

Ο θείος του ήταν ιερέας και ο Νικολής του είχε μεγάλη αδυναμία. Δυστυχώς σε νεαρή ηλικία είδε το θείο του να δολοφονείται βάναυσα από Τούρκο αγά και τον πατέρα του, που έγινε αμέσως μετά ιερέας του χωριού, να δέχεται βάρβαρα χτυπήματα από έναν άλλο αγά, στον οποίο ο 18χρονος τότε Νικολής δε χαρίστηκε.

Τον σκότωσε κι έτσι αναγκάστηκε να φύγει από το χωριό και να ξεκινήσει τη χαΐνικη ζωή.

Πολλά παλικάρια τον ακολούθησαν κι έτσι συγκρότησε ομάδα που έδρασε στην περιοχή Ρίζου-Ιεράπετρας και όχι μόνο.

Ο Χατζηαναγνώστης ο Συμιανός έγινε ο φόβος και ο τρόμος των αγάδων και των γενίτσαρων και κατάφερνε να μετριάζει κάπως, τις βάρβαρες διαθέσεις τους σε βάρος των χριστιανών.

Ο Αντώνης Στιβακτάκης έχει συγκεντρώσει και περιγράφει στο βιβλίο του αρκετά και ενδιαφέροντα περιστατικά με πρωταγωνιστή το Νικολή Συγγελάκη. Ο τρόπος δράσης αυτού και της ομάδας του χαρακτηριστικός και όπως φάνηκε αποτελεσματικός.

Ο Χατζηαναγνώστης ενεπλάκη ενεργά και σε όλες τις διεργασίες που έγιναν στο νησί για να μπορέσει να εδραιωθεί η Επανάσταση το 1821 δίδοντας έτσι στην Κρήτη τη δυνατότητα ένταξης στην ελεύθερη Ελλάδα.

Σαν ένα άλλο λιοντάρι ρίχτηκε σε μάχες από το Φραγκοκάστελλο μέχρι τη Σητεία, κερδίζοντας επάξια μια θέση στο πάνθεον των τοπικών ηρώων.

Περισσότερα γι αυτή τη σπουδαία μορφή και τον αγώνα που έδωσε για τον τόπο μας μπορείτε να διαβάσετε στο βιβλίο του Αντώνη Στιβακτάκη, στον οποίο και αξίζουν θερμά συγχαρητήρια για το ιστορικό του αυτό μελέτημα. Φυσικά συγχαρητήρια αξίζουν και στη Μητρόπολη Ιεραπύτνης και Σητείας που με αυτό τον τρόπο τιμά την Επανάσταση του 1821 και αναδεικνύει το ρόλο ηρωικών μορφών, που διαφορετικά πολλοί από εμάς δεν θα ξέραμε.

Ελένη Βασιλάκη