Ο Κρητικός που έζησε το ναυάγιο του Τιτανικού, δύο πολέμους και μεγαλούργησε στις ΗΠΑ!

Μια ιστορία που φαντάζει απίστευτη να την έχει ζήσει κανείς, είναι αυτή που έζησε ο Μιχάλης Ψιμουλάκης. Μια ιστορία που θα μπορούσε να γίνει ταινία ή βιβλίο. Το κουβάρι της ξετυλίγει μέσα από το newshub.gr ο Νίκος Μποντίλας, ο οποίος μέσα από μια παλιά φωτογραφία και ιστορίες που είχε ακούσει, αποφάσισε να μάθει πολλά περισσότερα για τον προπάππου του!

Όπως αναφέρει ο ίδιος, ο παππούς του από το Πυράθι του Δήμου Αρχανών - Αστερουσίων στο Νομό Ηρακλείου, έφτασε, όχι μόνο να μεταναστεύσει στην Αμερική, αλλά να κάνει μεγάλη περιουσία, να βρεθεί στην... πρώτη γραμμή του μετώπου στη Μικρά Ασία και να αιχμαλωτιστεί από τους Τούρκους! Και στο ενδιάμεσο της «Οδύσσειας» του να βρεθεί ως ταξιδιώτης στο υπερωκεάνιο «Καρπάθια», σώζοντας τους επιζώντες του ναυαγίου του «Τιτανικού»!

Όπως λέει ο κ. Μποντίλας, ο προπάππους του - σύμφωνα με τη ληξιαρχική πράξη γέννησης εκείνης της εποχής- γεννήθηκε το 1893 στη Σύμη της Βιάννου και το 1904 μετακόμισε στο Πυράθι η οικογένεια του.

Ήταν από φτωχή οικογένεια. Εκεί με το πέρασμα των χρόνων και μεγαλώνοντας γνώρισε και τη σύζυγο του την Ελένη Βενέρη, την οποία και παντρεύτηκε σε ηλικία περίπου 17 ετών, αποκτώντας και το πρώτο από τα παιδιά τους.

Από μαρτυρίες, ο λόγος που μετανάστευσε στην Αμερική ήταν η ανάγκη του να αποκτήσει χρήματα για να φτιάξει το μέλλον του και της οικογένειας του, θέλοντας να σταθεί στα δικά του πόδια. Το 1912 λοιπόν φεύγει από την Ελλάδα, χωρίς την οικογένεια του, από το λιμάνι της Πάτρας για το λιμάνι του Λίβερπουλ. Από εκεί ταξίδεψε με το «Καρπάθια» για την «Γη της Επαγγελίας», την Αμερική.

Ο «Τιτανικός» και η... γάτα

Σύμφωνα με τις μαρτυρίες και τις ιστορίες του ίδιου, το πιο ακριβό εισιτήριο του «Καρπάθια» ήταν 4 φορές φθηνότερο από αυτά του «Τιτανικού». Για τον ίδιο, η συγκυρία αυτή, ήταν σωτήρια, καθώς ταξίδεψε με το πρώτο για την Αμερική. Και λέμε σωτήρια επιλογή, καθώς τα δύο πλοία έφυγαν μαζί για τον ίδιο προορισμό, αλλά ως γνωστόν, ο «Τιτανικός» ναυάγησε.

Ο Μιχάλης Ψιμουλάκης έζησε από κοντά το ναυάγιο του «Τιτανικού». Όπως έλεγε ο ίδιος σε ιστορίες του γύρω απο το τζάκι, όταν πλησίασαν εκείνη τη βραδιά τους πρώτους ναυαγούς του «Τιτανικού», άρχισαν να τους βγάζουν απο το νερό. Θυμάται μάλιστα ότι ένας ναύτης είχε ανοίξει τη ζακέτα (ή μπουφάν) του και από μέσα είχε βγει μια γάτα! Όταν τον ρώτησαν γιατί έσωσε τη γάτα, είπε ότι την πήρε μαζί του για να του κρατά ζεστό το σώμα!

Στην Αμερική

Ο προπάππους του Νίκου Μποντίλα έφτασε στην Αμερική και εγκαταστάθηκε στην περιοχή Μακ Κι Ροκς στο Πίτσμπουργκ. Εκεί αρχικά έκανε διάφορες δουλειές. Σίγουρα για κάποιο διάστημα εργάστηκε σε εργοστάσιο που έφτιαχνε πολεμικό υλικό, αλλά και σε ένα ορυχείο. «Νυχτα, έμπαινε και νυχτα έβγαινε», έλεγε ο προπάππους του. Κατάφερε όμως να κάνει ένα γερό κομπόδεμα και με αυτό αγόρασε με έναν συντοπίτη του (πιθανότατα από το Θραψανό) έκταση γης 10 εκταρίων με μηλιές, σε ένα σημείο όπου ήταν ανάμεσα σε δύο ποτάμια.

Επιστροφή και στο… Μέτωπο

Το 1919- 20 αποφασίζει να επιστρέψει πίσω στην πατρίδα για να πάρει μαζί του την οικογένεια του, έχοντας αφήσει πίσω του τον φίλο του τον Κρητικό να επιβλέπει τις εργασίες που γίνονταν στην αγορασμένη έκταση.

Κατά την επιστροφή όμως στην Ελλάδα, θεωρήθηκε λιποτάκτης αφού δεν είχε πάει φαντάρος και τον έστειλαν στη Μικρά Ασία να πολεμήσει στην πρώτη Γραμμή. Εκεί, τον έπιασαν αιχμάλωτο οι Τούρκοι όταν κατέρρευσε ο ελληνικός στρατός και μάλιστα μεταφέρθηκε μαζί με άλλους φαντάρους σε στρατόπεδο αιχμαλώτων.

Όποιος έπεφτε τον σκότωναν

Οι συνθήκες την περίοδο της αιχμαλωσίας για το Μιχάλη Ψιμουλάκη, όπως και για τους άλλους αιχμαλώτους, ήταν τραγικές και εξαιρετικά δύσκολες. Εκεί βίωσαν απίστευτες κακουχίες και βασανιστήρια. «Ο προπάππους μου έλεγε ότι τους είχαν πάρει τα ρούχα. Φορούσαν ένα ένδυμα από τσουβάλι και κάθε μέρα τους έβαζαν να κάνουν καταναγκαστικά έργα. Να κουβαλάνε πέτρες. Με το ελάχιστο φαγητό και νερό που τους έδιναν πολλοί δεν άντεχαν… Ενώ όσοι κάποια στιγμή από την αδυναμία έπεφταν κάτω, τους σκότωναν επιτόπου οι Τούρκοι», λέει ο Νίκος Μποντίλας.

Ο Μιχάλης Ψιμουλάκης μαζί με μια άλλη ομάδα, παρά την εξαθλίωση, κατάφεραν να δραπετεύσουν και μάλλον μέσω Λιβάνου, κατάφεραν να επιστρέψουν στην Ελλάδα. Γυρνώντας πίσω στην Κρήτη, δε βρήκε ποτέ το κουράγιο να γυρίσει πίσω στην Αμερική. Αυτό που έκανε ήταν να χρησιμοποιήσει  τις οικονομίες που ακόμη είχε και να αγοράσει μια αγροτική έκταση στην ιδιαίτερη πατρίδα του, το Πυράθι, όπου και κληροδότησε έπειτα στους απογόνους του.

Οι Γερμανοί

Ο Μιχάλης Ψιμουλάκης έζησε και τις κακουχίες από το γερμανικό ζυγό. Μάλιστα στα χρόνια της Κατοχής έχασε τον πρώτο του γιο, τον οποίο πήραν οι Γερμανοί. Η σορός του δε βρέθηκε ποτέ και εικάζεται ότι  ήταν ένας από τους νεκρούς που χάθηκε μέσα σε ένα καράβι που μετέφερε αιχμαλώτους των Γερμανών, όταν αυτό βομβαρδίστηκε από τους Συμμάχους, οι οποίοι δε γνώριζαν για το είδος των επιβατών του!

Η χειρομάντισσα

Συνολικά ο Μιχάλης Ψιμουλάκης έκανε πέντε παιδιά. Από αυτά πριν κλείσει ο ίδιος τα μάτια του, είχε χάσει τα τρία. «Ο προπάππους μου, ενώ ήταν κάτοικος Αμερικής, είχε συναντήσει μια μέρα μια χειρομάντισσα, η οποία του είπε τη μοίρα του. Συγκεκριμένα, όπως εξιστορούσε ο προπάππους μου, του προέβλεψε ότι θα ζήσει ως τα βαθιά του γεράματα (κάτι που έγινε αφού πέθανε το 1983), ότι θα κάνει μεγάλη οικογένεια, ότι θα ταξιδέψει πολύ, θα κάνει περιουσία κ.α. Του είπε όμως ότι στο τέλος της ζωής του οι πίκρες του θα είναι περισσότερες από τις χαρές. Και όπως κι έγινε αφού είχε χάσει από τα πέντε του παιδιά, τον έναν του γιο και τις δυο του κόρες. Του έμειναν μόνο άλλοι δύο γιοι. Ειδικά όταν πέθανε η μια του κόρη μονολογούσε κι έλεγε “είχε δίκιο η χειρομάντισσα”. Και εκεί ήταν που μας είπε για πρώτη φορά για αυτό του το συναπάντημα».

Αγαπημένο ζευγάρι

Ένδειξη βαθιάς αγάπης ανάμεσα στο ζευγάρι, το Μιχάλη Ψιμουλάκη και την Ελένη Βενέρη, ήταν ότι και οι δύο περίμεναν ο ένας τον άλλο, ενόσω εκείνος ήταν στην Αμερική. Μάλιστα όπως λέει ο δισέγγονος για τον προπάππου του, η προγιαγιά του δεν είχε εργαστεί ποτέ στα χωράφια. «Πάντα την πρόσεχε. Την είχε μόνο για να φροντίζει το σπίτι», είπε χαρακτηριστικά ο κ. Μποντίλας.

Η χαμένη περιουσία

Όλη αυτή η «Οδύσσεια», άρχισε να αποκαλύπτεται όταν ο Νίκος Μποντίλας  θέλησε να ξετυλίξει το κουβάρι της ιστορίας του προπάππου του. «Ξεκίνησα να το ψάχνω το θέμα, όταν είδα ένα άρθρο για το Άγαλμα της Ελευθερίας και για τα αρχεία στο Ελις Αϊλαντ, όπου εκεί πρωτοπάτησε το πόδι του ο προπάππους μου, όταν έφτασε στην Αμερική. Στα ψηφιακά αρχεία βρήκα το όνομά του. Εκεί είδα πως ταξίδευε με έναν άλλο Κρητικό από το Θραψανό του Ηρακλείου, σε ηλικία 24 ετών. Και έτσι άρχισα να ερευνώ για να μάθω όσα περισσότερα μπορούσα για τον πρόγονο μου», τονίζει ο κ. Μποντίλας.

Σημειώνεται πως μέσα σε όλα τα ομιχλώδη και αδιευκρίνιστα σημεία, είναι και το τι απέγινε τελικά η περιουσία του Μιχάλη Ψιμουλάκη στο Πίτσμπουργκ. Μια περιουσία που άφησε πίσω του όταν έπρεπε να γυρίσει στην Ελλάδα και όταν αναγκάστηκε  λόγω των συνθηκών να μην επιστρέψει στο Πίτσμπουργκ.

Για τους απογόνους του Μιχάλη Ψιμουλάκη, του ανθρώπου που έζησε όσα λίγοι ζουν σε μια ζωή, είναι  κάτι παραπάνω από μια υπόθεση οικογενειακή να βρουν όσα περισσότερα μπορούν για τον πρόγονο τους. «Ήταν ένας άνθρωπος ηθικός, τίμιος και αξιοπρεπής που εργάστηκε σκληρά στη ζωή του τιμώντας την Ελλάδα, αφού μετείχε στους πολέμους της σύγχρονης ιστορίας μας. Είναι χρέος μας να ανακαλύψουμε όσα περισσότερα μπορούμε για αυτό τον άνθρωπο, που ήταν – πέρα από τα παραπάνω – τόσο δοτικός και γενναιόδωρος με όλους…

(Πρώτη δημοσίευση: 4 Μαϊου 2021)