Bloomberg: Οι μεγάλες προσδοκίες Ερντογάν στη Λιβύη

Δημοσίευμα του αμερικανικού Bloomberg σημειώνει πως για τον Ερντογάν είναι προτιμότερο να ξεκινήσει την ανοικοδόμηση μιας άλλης χώρας, της Λιβύης, παρά να αντιμετωπίσει την κρίση στο εσωτερικό της δικής του.

Οι φιλοδοξίες του Ερντογάν στη Λιβύη δεν περιορίζονται απλά στην προστασία της κυβέρνησης της αφρικανικής χώρας, ούτε μόνο στις προσπάθειες της να διαπραγματευτεί με τις δυνάμεις του Χαλιφά Χαφτάρ, σημειώνει το δημοσίευμα.

Το τελευταίο διάστημα, οι τουρκικές δυνάμεις επέτρεψαν στην Κυβέρνηση Εθνικής Συμφωνίας της Λιβύης να επιτύχει σημαντικές νίκες έναντι του Λιβυκού Εθνικού Στρατού, του οποίου ηγείται ο Χαλιφά Χαφτάρ. Δεν είναι τυχαίο πως ο Ερντογάν απέρριψε την περασμένη εβδομάδα την πρόταση κατάπαυσης πυρός που «έβαλε στο τραπέζι» η Αίγυπτος.
Ο Ερντογάν διεισδύει όλο και πιο βαθιά στα εσωτερικά της Λιβύης
Η απόσυρση των δυνάμεων του Χαφτάρ στα ανατολικά της Λιβύης έδωσε πρόσφορο έδαφος στον Ερντογάν για περαιτέρω διείσδυση στο εσωτερικό της χώρας. Την ίδια ώρα, η Άγκυρα επιδιώκει με κάθε τρόπο την πολιτική και στρατιωτική κάλυψη της Ουάσιγκτον και των Βρυξελλών, καλώντας σε πιο ενεργό ρόλο τις δυνάμεις του ΝΑΤΟ στην περιοχή.

Σε κάθε περίπτωση, σύμφωνα με το αμερικανικό δημοσίευμα, ο Ερντογάν δεν φαίνεται διατεθειμένος να αποσύρει τα τουρκικά στρατεύματα από τη Λιβύη. Αντιθέτως, η Τουρκία σχεδιάζει να επεκτείνει το στρατιωτικό της αποτύπωμα στη Λιβύη, προγραμματίζοντας ασκήσεις για τις δυνάμεις της Κυβέρνησης Εθνικής Συμφωνίας στη χώρα.

Την περασμένη εβδομάδα, Τούρκοι αξιωματούχοι – συμπεριλαμβανομένου και του Τούρκου ΥΠΕΞ, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, αλλά και του υπουργού οικονομικών Μπεράτ Αλμπαϊράκ – συναντήθηκαν με τον πρωθυπουργό της Λιβύης, Φαγιέζ αλ-Σάρατζ στην Τρίπολη. Στο τραπέζι της συζήτησης μπήκαν ζητήματα ασφάλειας, επενδύσεων, υποδομών και φυσικά διαχείρισης των κοιτασμάτων πετρελαίου.

Η Τουρκία ευελπιστεί να διαδραματίσει, εκτός των άλλων, ενεργό ρόλο στην ανοικοδόμηση του τραπεζικού συστήματος της Λιβύης, αλλά και να συμμετέχει στην εξερεύνηση ενεργειακών κοιτασμάτων, με απώτερο στόχο τουρκικά πλοία να διοχετεύουν λιβυκό πετρέλαιο στην παγκόσμια αγορά.

Τα σχέδια του Ερντογάν στη Λιβύη είχαν πάντοτε εξέχουσα οικονομική διάσταση. Οι τουρκικές επιχειρήσεις δραστηριοποιούνταν στη Λιβύη πολύ πριν την έναρξη του εμφυλίου.

Σύμφωνα με το Bloomberg, κατά την τελευταία δεκαετία της διακυβέρνησης Καντάφι, οι τουρκικές κατασκευαστικές ήταν μεταξύ των σημαντικότερων ξένων εταιρειών στη Λιβύη. Είναι ενδεικτικό πως περισσότεροι από 25.000 Τούρκοι πολίτες αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τη Λιβύη, κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων που οδήγησαν στην ανατροπή του καθεστώτος Καντάφι. Φαίνεται μάλιστα πως οι τουρκικές επιχειρήσεις άφησαν στη Λιβύη, μετά την ανατροπή, βαρύ και ακριβό εξοπλισμό.

Ένα από τα πιο ισχυρά κίνητρα του Ερντογάν, λοιπόν, στην ενεργή στήριξη της κυβέρνησης εθνικής συμφωνίας στη Λιβύη είναι και η εκ νέου ανάληψη κατασκευαστικών έργων ύψους 18 δις δολαρίων στη χώρα.

Τέλος, η Λιβύη αποτελεί γεωστρατηγικό σημείο για τον Ερντογάν, προκειμένου να προωθήσει τις επιδιώξεις του να καταστεί ενεργειακός παίκτης στην ανατολική Μεσόγειο. Ο Τούρκος πρόεδρος ισχυρίζεται πως το τουρκολιβυκό μνημόνιο παρέχει στην χώρα του το δικαίωμα να εξερευνά τη θαλάσσια περιοχή μεταξύ των δύο χωρών, κάτι το οποίο αμφισβητεί φυσικά τόσο η Ελλάδα, όσο και η Κύπρος.

Οι σχέσεις του Ερντογάν με τους Λίβυους συμμάχους του έχει και πολιτικές προεκτάσεις. Ο κυβέρνηση συνασπισμού στη Λιβύη απαρτίζεται από Ισλαμιστές που πρόσκεινται ιδεολογικά στο κόμμα του Ερντογάν. Ενδεχόμενη νίκη τους στη Λιβύη, θα σήμαινε ταυτόχρονα και την επικράτηση έναντι των υποστηρικτών του Χαφτάρ, μεταξύ των οποίων τα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία ο Τούρκος ηγέτης θεωρεί παράγοντα αστάθειας στη Μέση Ανατολή.

Οι τουρκικές κινήσεις σε στρατιωτικό, πολιτικό και οικονομικό επίπεδο στη Λιβύη, αποτελούν πρόκληση τόσο για τα ΗΑΕ, όσο όμως και για την Αίγυτπο. Είναι ενδεικτικό πως ο Αιγύπτιος πρόεδρος, Αμπντελ Φατάχ Ελ Σίσι δήλωσε πως δεν θα διστάσει να παρέμβει στρατιωτικά, σε περίπτωση που οι δυνάμεις Σάρατζ κινηθούν προς την πόλη της Σύρτης. Το Κάιρο επιχειρεί να στρέψει τον αραβικό κόσμο ενάντια στην παρέμβαση της Τουρκίας στη Λιβύη.

Τριβές στις σχέσεις Τουρκίας-Ρωσίας εξαιτίας της Λιβύης
Ακόμη πιο μεγάλη πρόκληση, αποτελεί η προσπάθεια του Ερντογάν να βρει κοινό τόπο με έναν άλλο υποστηρικτή του Χαφτάρ στη Λιβύη, τη Ρωσία. Ερντογάν και Πούτιν συζήτησαν για το θέμα τηλεφωνικά την περασμένη εβδομάδα, ωστόσο η ακύρωση της συνάντησης του Τούρκου ΥΠΕΞ, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, με τον Ρώσο ομόλογό του πριν από μερικές ημέρες, αποτελεί σαφές δείγμα δυσαρέσκειας για τις κινήσεις της Τουρκίας.

Ο Τούρκος πρόεδρος είχε όμως τηλεφωνική επικοινωνία για τη Λιβύη και με τον Ντόναλντ Τραμπ, με την Άγκυρα να διαρρέει πως οι δύο άνδρες συζήτησαν για μια σειρά από συμφωνίες. Ωστόσο, εν όψει της προεκλογικής περιόδου στις ΗΠΑ, μοιάζει δύσκολο για τον Αμερικανό πρόεδρο να ανοίξει «παρτίδες» στην άλλη άκρη του Ατλαντικού.

«Θα μπορούσε η Τουρκία του Ερντογάν να υποστηρίξει μια περαιτέρω εμβάθυνση στο εσωτερικό της Λιβύης;» διερωτάται το δημοσίευμα. Κι αυτό την ώρα που η χώρα πασχίζει να αντιμετωπίσει την πανδημία του κορωνοϊού και τις οικονομικές συνέπειες που αυτή θα αφήσει στην τουρκική οικονομία. Σύμφωνα με το Bloobmerg και παρά τις αισιόδοξες προβλέψεις της Άγκυρας, η τουρκική οικονομία φαίνεται πως θα παρουσιάσει ύφεση 3,6%. Όπως και να έχει, ο Ερντογάν δεν θα εγκαταλείψει εύκολα τις επιδιώξεις του στη Λιβύη.

Bloomberg