Η ΕΕ εξετάζει «σταδιακή και βαθμιαία» πρόσβαση των ανηλίκων στα social media

Η ΕΕ εξετάζει την καθιέρωση μιας «σταδιακής και βαθμιαίας» πρόσβασης των παιδιών και των εφήβων στα social media και σε άλλες διαδικτυακές πλατφόρμες.

Η πρόταση αυτή βασίζεται στις συστάσεις ομάδας Ευρωπαίων εμπειρογνωμόνων, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η προστασία των παιδιών στον ψηφιακό κόσμο πρέπει να γίνει προτεραιότητα, χωρίς όμως να υιοθετηθεί μια ενιαία απαγόρευση για όλες τις ηλικίες, μεταδίδει το γαλλικό πρακτορείο ειδήσεων.

Η ΕΕ στην αναζήτηση κανόνων

«Η παιδική ηλικία είναι μια εξαιρετική και ευαίσθητη περίοδος για την ανάπτυξη του εγκεφάλου. Και κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης, τα παιδιά πρέπει να περνούν χρόνο στον πραγματικό κόσμο, για να παίζουν, να δημιουργούν φιλίες, να κάνουν λάθη, να διαμορφώνουν την προσωπικότητά τους, προτού το κάνει ένας αλγόριθμος για λογαριασμό τους», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Η ίδια τόνισε ότι η ΕΕ πρέπει να εξετάσει «μια σταδιακή και βαθμιαία πρόσβαση για τις διάφορες ηλικιακές ομάδες» στις πλατφόρμες που ενδέχεται να δημιουργούν κινδύνους για τους ανηλίκους, προαναγγέλλοντας ότι θα παρουσιάσει συγκεκριμένες προτάσεις μετά το καλοκαίρι.

Η στάση της φον ντερ Λάιεν φαίνεται να ευθυγραμμίζεται με τις εισηγήσεις της επιτροπής Ευρωπαίων ειδικών που είχε αναλάβει να εξετάσει την πιθανότητα δημιουργίας μιας «ψηφιακής ενηλικίωσης» σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τι προτείνουν οι ειδικοί

Οι ειδικοί προτείνουν την απαγόρευση πρόσβασης σε διαδικτυακές πλατφόρμες για παιδιά κάτω των 13 ετών, με εξαίρεση σύντομες χρονικές περιόδους χρήσης υπό την επίβλεψη γονέα ή εκπαιδευτικού.

Για τους εφήβους ηλικίας 13 έως 18 ετών, ωστόσο, δεν προτείνεται μια γενική απαγόρευση. Αντίθετα, οι ειδικοί εισηγούνται να επιτρέπεται η πρόσβαση μόνο σε πλατφόρμες που αποδεικνύουν ότι είναι ασφαλείς για ανηλίκους.

Αυτό θα μπορούσε να αφορά υπηρεσίες που έχουν καταργήσει λειτουργίες οι οποίες θεωρούνται ιδιαίτερα εθιστικές, όπως οι απεριόριστες και πλήρως εξατομικευμένες ροές περιεχομένου που κρατούν τους χρήστες συνδεδεμένους για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Παράλληλα, τα κράτη-μέλη θα έχουν τη δυνατότητα να θεσπίσουν αυστηρότερα μέτρα και να απαγορεύσουν την πρόσβαση ακόμη και σε άτομα άνω των 13 ετών, εφόσον το επιθυμούν.

Ήδη αρκετές χώρες της ΕΕ κινούνται προς αυτή την κατεύθυνση. Η Γαλλία, η Ισπανία, η Ελλάδα, η Δανία, η Αυστρία και η Σουηδία έχουν ξεκινήσει να εφαρμόζουν περιορισμούς ή εξετάζουν αντίστοιχες απαγορεύσεις για τη χρήση κοινωνικών δικτύων από ανηλίκους.

«Τα παιδιά πρέπει να είναι ασφαλή»

Για την προετοιμασία των προτάσεων, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν είχε συγκροτήσει ειδική επιτροπή υπό την προεδρία της Γαλλίδας επιδημιολόγου Μαρίας Μελχιόρ και του Γερμανού καθηγητή παιδικής ψυχιατρικής Γιόργκ Φέγκερτ.

«Είμαστε πεπεισμένοι ότι η Ευρώπη πρέπει να θεσπίσει μέτρα προστασίας για να διασφαλίσει την ασφάλεια των παιδιών και των εφήβων στον ψηφιακό κόσμο», δήλωσε η Μαρία Μελχιόρ.

«Τα παιδιά και οι έφηβοι πρέπει να είναι ασφαλείς στα κοινωνικά δίκτυα και στις άλλες ψηφιακές υπηρεσίες που χρησιμοποιούν, ανεξάρτητα από την πλατφόρμα», πρόσθεσε.

Από την πλευρά του, ο Γιόργκ Φέγκερτ υποστήριξε ότι οι εταιρείες τεχνολογίας θα πρέπει πρώτα να αποδεικνύουν πως οι υπηρεσίες τους είναι ασφαλείς και κατάλληλες για ανηλίκους πριν αποκτήσουν ευρεία πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά.

«Μόνο αφού αποδείξουν την τεχνική ασφάλεια και την καταλληλότητα των υπηρεσιών τους για ανηλίκους, οι πάροχοι κοινωνικών δικτύων θα πρέπει να έχουν γενική πρόσβαση σε αυτά εντός της ενιαίας αγοράς», ανέφερε.

Η Leanda Barrington-Leach, διευθύντρια του ιδρύματος 5Rights που υπερασπίζεται τα ψηφιακά δικαιώματα των νέων, χαρακτήρισε τη συζήτηση μια σημαντική αλλαγή προσέγγισης.

«Δεν εναπόκειται πλέον στα παιδιά και στους γονείς να διαχειρίζονται τους κινδύνους που παρουσιάζουν οι πλατφόρμες, αλλά στις ίδιες τις πλατφόρμες να είναι ασφαλείς και κατάλληλες για την ηλικία των παιδιών προτού καταστούν προσβάσιμες σε αυτά», δήλωσε, χαρακτηρίζοντας την εξέλιξη «νίκη για τα δικαιώματα του παιδιού».

Οι ενστάσεις

Ωστόσο, δεν συμφωνούν όλοι με τα προτεινόμενα μέτρα.

Η Εσθονία έχει εκφράσει αντίθεση σε μια γενική απαγορευτική προσέγγιση, ενώ άλλα κράτη δεν έχουν ακόμη λάβει οριστική θέση.

Η θέσπιση ενός κοινού ευρωπαϊκού πλαισίου θα μπορούσε να αποφύγει τη δημιουργία ενός κατακερματισμένου συστήματος διαφορετικών εθνικών κανόνων και παράλληλα να διευκολύνει την εφαρμογή των μέτρων από τις ίδιες τις πλατφόρμες, καθώς η ρύθμισή τους αποτελεί ήδη σε μεγάλο βαθμό αρμοδιότητα των Βρυξελλών.

Επίσης, ορισμένες οργανώσεις προειδοποιούν ότι οι περιορισμοί μπορεί να οδηγήσουν σε υπερβολικό έλεγχο όλων των χρηστών του διαδικτύου.

Ο Simeon De Brouwer από τη ΜΚΟ European Digital Rights εξέφρασε τον φόβο ότι μια τέτοια πολιτική μπορεί να οδηγήσει σε μια «εποχή μαζικού ελέγχου ηλικίας».

«Όλοι θα θεωρούνται ύποπτοι ως ανήλικοι και, εκτός αν μπορούν να αποδείξουν το αντίθετο, θα βρουν τις θεμελιώδεις ελευθερίες τους σοβαρά περιορισμένες», προειδοποίησε.