«Καλημέρα Χιούστον, φαίνεστε υπέροχοι»: Οι πρώτες ώρες στο Orion

Λίγες ώρες μετά την απογείωση, το ταξίδι προς τη Σελήνη στα πλαίσια της αποστολής Artemis II είχε ήδη αρχίσει να αποκτά τον δικό του ρυθμό. Ανάμεσα σε στιγμές ξεκούρασης και αυστηρά προγραμματισμένες διαδικασίες, το πλήρωμα του Orion κινείται με ακρίβεια και πειθαρχία, έχοντας στραμμένο το βλέμμα προς τον δορυφόρο της Γης.

Ριντ Γουάιζμαν, Βίκτορ Γκλόβερ, Κριστίνα Κοχ και Τζέρεμι Χάνσεν απογειώθηκαν τα ξημερώματα από το Ακρωτήριο Κανάβεραλ με στόχο το μακρύ ταξίδι τουλάχιστον 384.000 χιλιομέτρων. Η καθημερινότητα του πληρώματος αποκαλύπτει τόσο τις προκλήσεις της διαστημικής ζωής όσο και τη μοναδική ομορφιά του να παρατηρείς τη Γη από το απέραντο σκοτάδι.

«Χιούστον καλημέρα»

Το πλήρωμα ξεκουράστηκε για τέσσερις ώρες μετά την απογείωση. Ακολούθησαν προετοιμασίες στο Orion για τις επιχειρήσεις στη Σελήνη ενώ έγινε και δοκιμή στον κινητήρα. Ωστόσο το πλήρωμα έχει δώσει το δικό του όνομα στο διαστημικό σκάφος: «Ακεραιότητα». Σύμφωνα με την NASA, το συγκεκριμένο όνομα ενσαρκώνει τα θεμέλια της εμπιστοσύνης, του σεβασμού, της ειλικρίνειας και της ταπεινότητας που διακατέχουν το πλήρωμα και τους πολυάριθμους μηχανικούς, τεχνικούς, επιστήμονες, σχεδιαστές και ονειροπόλους που απαιτούνται για την επιτυχία της αποστολής.

«Χιούστον, Ακεραιότητα, καλημέρα, είμαστε μαζί σας για τις επιχειρήσεις PRB», είπε η Κριστίνα Κοχ, σύμφωνα με το BBC. Υπήρξε μια σύντομη ανταλλαγή μηνυμάτων της Κοχ και του κέντρου ελέγχου.

Η Κριστίνα είπε πως έκανε κρύο στην καμπίνα και ζήτησε από το κέντρο ελέγχου να βοηθήσει: «Κάνει πολύ κρύο στην καμπίνα, υπάρχει περίπτωση να την κάνετε πιο ζεστή ή να μειώσετε λίγο περισσότερο την ταχύτητα του ανεμιστήρα της καμπίνας, ώστε ο αερισμός να μην είναι τόσο δυνατός;».

Το κέντρο ελέγχου απάντησε ότι ενώ το πλήρωμα κοιμόταν, γύρισαν έναν από τους διακόπτες και παρατήρησαν μια μικρή αύξηση της θερμοκρασίας. «Θα ρίξουμε μια ματιά και θα σας ενημερώσουμε όταν αρχίσουμε να τους χρησιμοποιούμε, για να δούμε αν αυτό επηρεάζει τη θερμοκρασία», είπε το κέντρο με την Κοχ να απαντά «ευχαριστώ Μάικ».

«Φαίνεστε υπέροχοι»

«Δεν θέλαμε να σας αφήσουμε να κλείσετε χωρίς να σας πούμε ότι η θέα από το παράθυρο τρία, από ύψος περίπου 38.000 ναυτικών μιλίων, με το μισό της Γης να απλώνεται μπροστά μας, είναι καταπληκτική», είπε ο Ριντ Γουάιζμαν με το κέντρο ελέγχου
να του απαντά: «χαίρομαι πολύ που το ακούω αυτό Ριντ και είμαι πολύ ευτυχής που έχετε την ευκαιρία να το ζήσετε».

«Ήθελα απλώς να σας περιγράψω την ομορφιά που βλέπουμε», είπε από την πλευρά της η Κριστίνα Κοχ. «Μπορείτε πραγματικά να διακρίνετε την ακτογραμμή της ηπείρου, μπορείτε να διακρίνετε ποτάμια λόγω της αντανάκλασης του ήλιου, μπορείτε να δείτε ψηλά καταιγιδοφόρα σύννεφα (...) τον Νότιο Πόλο να φωτίζεται. Είναι απλά εκπληκτικό. Είναι εκπληκτικό. Φαίνεστε υπέροχοι».

Από τη ζωντανή μετάδοση της αποστολής, η Γη απεικονίζεται σε σχήμα ημισελήνου:
 

Στην επάνω δεξιά γωνία της φωτογραφίας που ακολουθεί η μικρή λευκή κουκκίδα είναι η Σελήνη:
 

Το πλήρωμα πραγματοποίησε ελέγχους του συστήματος, δοκίμασε το σύστημα επικοινωνιών και ολοκλήρωσε δύο ελιγμούς για να οδηγήσουν το διαστημικό σκάφος στη σωστή τροχιά. Στη συνέχεια ήρθε εκ νέου η ώρα για να κοιμηθούν ξανά.

Το πρόγραμμα ύπνου τους ελέγχεται αυστηρά, όπως και όλα τα υπόλοιπα σε αυτή την αποστολή, για να διασφαλιστεί ότι θα είναι ξεκούραστοι αλλά και έτοιμοι να εκτελέσουν κρίσιμες εργασίες όταν χρειαστεί. «Καληνύχτα Γη» είπε ο Ριντ Γουάιζμαν.

189 είδη φαγητού και πάνω από 10 ροφήματα

Όπως οι περισσότεροι από εμάς εδώ στη Γη, σε μια τυπική ημέρα αποστολής οι αστροναύτες έχουν προγραμματισμένο χρόνο για πρωινό, μεσημεριανό και βραδινό. Σύμφωνα με την NASA, το μενού στην αποστολή Artemis II είναι «σχεδιασμένο για να υποστηρίζει την υγεία και την απόδοση του πληρώματος».

Η αποστολή διαθέτει 189 διαφορετικά είδη φαγητού, μεταξύ των πιο συνηθισμένων συγκαταλέγονται οι τορτίγιες, η σαλάτα μάνγκο, τα πικάντικα φασολάκια και γκρανόλα με μύρτιλλα. Υπάρχουν επίσης πάνω από 10 είδη ροφημάτων, που κυμαίνονται από καφέ έως smoothie μάνγκο-ροδάκινο και ένα πρωινό ρόφημα φράουλας. Σε κάθε αστροναύτη διατίθενται δύο από αυτά την ημέρα.

Το πλήρωμα είχε άμεση συμμετοχή στην επιλογή του μενού, με τις προτιμήσεις του να εξισορροπούνται με τις διατροφικές απαιτήσεις και τις δυνατότητες του διαστημικού σκάφους Orion. Αυτά τα τρόφιμα πρέπει να είναι εύκολα στην αποθήκευση, την προετοιμασία και την κατανάλωση σε συνθήκες μικροβαρύτητας, ελαχιστοποιώντας παράλληλα τα ψίχουλα και τα απορρίμματα. Δεν υπάρχουν φρέσκα τρόφιμα στο σκάφος καθώς δεν υπάρχει ψυγείο.

«Στη Σελήνη τις επόμενες δεκαετίες θα δημιουργηθούν βάσεις»

Αναφερόμενος στην αποστολή Artemis II, ο πρόεδρος του Αστεροσκοπείου Αθηνών, Σπύρος Βασιλάκος, τη χαρακτήρισε ιστορικό γεγονός συμπληρώνοντας: «Αρκεί να αναλογιστούμε ότι επανερχόμαστε σε τροχιά Σελήνης μετά το 1972. Συγκεκριμένα η τελευταία αποστολή Apollo 17 έλαβε χώρα στις 17 Δεκεμβρίου 1972, τότε εγώ ήμουν δύο μηνών. Μετά από 54 χρόνια επανερχόμαστε ως ανθρωπότητα σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη με ότι αυτό συνεπάγεται για την ανθρωπότητα αλλά και για τις προοπτικές που ανοίγονται στο μέλλον για την κατάκτηση του διαστήματος».

«Στην επανδρωμένη αποστολή Artemis II είναι να ταξιδέψουν μέχρι τη Σελήνη σε απόσταση 384.000 χιλιομέτρων από τη Γη, να κινηθούν στην αθέατη πλευρά της Σελήνης, να κάνουν διάφορα πειράματα, να μπούμε σε τροχιά δηλαδή να ελέγξουμε πως ο ανθρώπινος οργανισμός μπορεί να αντέξει σε τέτοιο ταξίδι. Το έχουμε πραγματοποιήσει στο παρελθόν, πριν πολλά χρόνια», συμπλήρωσε.

Σύμφωνα με τον κ. Βασιλάκο πρόκειται για «μια αποστολή προετοιμασίας για την επάνοδο του ανθρώπου στην επιφάνεια γιατί η NASA σχεδιάζει -οι αισιόδοξες προβλέψεις λένε μέσα στο 2028- να πατήσει πάλι ο άνθρωπος στην επιφάνεια της Σελήνης με τις επόμενες αποστολές Artemis. Ο στόχος που έχει η NASA και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Διαστήματος είναι ότι στη Σελήνη τις επόμενες δεκαετίες θα δημιουργηθούν βάσεις για να χρησιμοποιηθούν για να εκτοξεύουμε από εκεί διαστημόπλοια για να μελετούμε το βαθύτερο διάστημα, να εκμεταλλευτούμε ορυκτούς πλούτους στη Σελήνη, να δημιουργήσουμε δίκτυα επικοινωνίας μέσα στο διάστημα -αυτό που ονομάζουμε διζωνικό δίκτυο επικοινωνίας και πλανητικό ίντερνετ- και χρειαζόμαστε να έχουμε σταθμούς στη Σελήνη για να επιτύχουμε όλα αυτά τα πράγματα».

«Μετά τις Apollo, οι αποστολές ήταν κοστοβόρες επομένως εγκαταλείφθηκαν σιγά-σιγά. Στράφηκαν σε μη επανδρωμένες αποστολές κυρίως. Τα τελευταία 10-15 χρόνια άρχισε η Σελήνη να μπαίνει στο επιστημονικό ενδιαφέρον και το πώς μπορούμε να εκμεταλλευτούμε τον μοναδικό μας δορυφόρο για να μπορέσουμε να επιτύχουμε διάφορα πράγματα σε σχέση με τις επικοινωνίες, το πλανητικό ίντερνετ», σημείωσε.

Στο Αστεροσκοπείο: «με τη Σελήνη έχουμε συνεργασία με τον ESA και έχουμε ως αποστολή με το τηλεσκόπιο που έχουμε στο Κρυονέρι να παρατηρούμε την επιφάνεια της Σελήνης για πτώσεις μικρών αστεροειδών, μικρών μετεωριτών που πέφτουν στην επιφάνεια γιατί δεν έχει ατμόσφαιρα να προστατεύει την επιφάνεια όπως η Γη. Συνεπώς όλα τα διαστημικά αντικείμενα πέφτουν στην επιφάνεια της Σελήνης. Άρα ενδιαφέρει τους διαστημικούς οργανισμούς να ξέρουν τη συχνότητα που πέφτουν αυτά τα αντικείμενα τα οποία στο μέλλον και όταν δημιουργηθούν οι βάσεις μπορεί να είναι επικίνδυνα. Τροφοδοτούμε με στοιχεία τον ESA που παρατηρεί τις περιοχές στη Σελήνη και εκπονεί τις πολιτικές που πρέπει να αναπτυχθούν οι μελλοντικές βάσεις».

«Όσον αφορά τη NASA τα τελευταία τρία με τέσσερα χρόνια μετά από σκληρή δουλειά καταφέραμε τον περυσινό Ιούλιο να επιτύχουμε τη βαθύτερη ευρυζωνική ζεύξη που έχει γίνει ποτέ μέσα στο διάστημα, στέλοντας λέιζερ-οπτική ακτινοβολία από τα τηλεσκόπιά μας στο Κρυονέρι και του Αστεροσκοπείου Χελμού πάνω από τα Καλάβρυτα όπου εδράζεται το τηλεσκόπιο Αρίσταρχος. Επικοινωνήσαμε με το διαστημόπλοιο της NASA που βρίσκεται κοντά στον Άρη σε απόσταση 300 εκατομμυρίων χιλιομέτρων. Αυτό εντάσσεται στην ευρύτερη αρχιτεκτονική διότι για να μπορέσεις να πας στο νέο τρόπο επικοινωνιών -οι μελλοντικές διαστημικές αποστολές πως θα επικοινωνούν μεταξύ τους, πώς θα αναπτυχθεί το πλανητικό ίντερνετ- χρειάζεται να μεταβείς από τον παραδοδιακό τρόπο επικοινωνιών στο νέο τρόπο που χρησιμοποιεί το λέιζερ και την κβαντική φυσική. Και σε αυτό εμείς δείξαμε το καλοκαίρι ότι μπορούμε να κάνουμε τέτοιου είδους επικοινωνίες ακόμα και στο επίπεδο των μελλοντικών αποστολών. Ενδεικτικά αναφέρω ότι το Artemis έχει υποδομή για να επικοινωνεί μέσω λέιζερ με τη Γη. Και αυτό θα γίνει στο μέλλον χτίζοντας σιγά-σιγά το πλανητικό ίντερνετ», είπε ο κ. Βασιλάκος.