Δ. Χρηστάκης: «Η θέρμανση του σπιτιού δεν είναι απλή υπόθεση – Όσα πρέπει να γνωρίζουμε για να θωρακίσουμε το χώρο μας»

Αντλία θερμότητας… Στην κορυφή των ενεργειακών μας λύσεων με τις ηλεκτρικές σόμπες να αποτελούν τη χειρότερη μέθοδο, τόσο ως προς  την  οικονομία όσο και ως προς  την υγεία μας, αφού στις αντιστάσεις τους επικάθεται η σκόνη που μετατρέπεται σε επιβλαβή ουσία στον αέρα που αναπνέουμε. Όσο για το πετρέλαιο θέρμανσης,  ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι τα τελευταία  χρόνια το έχουν αντικαταστήσει με εναλλακτικές μορφές θέρμανσης. Τα στοιχεία αυτά, προέρχονται από συνέντευξη που παραχώρησε στο newshub.gr ο μηχανολόγος μηχανικός και ομότιμος καθηγητής του ΕΛΜΕΠΑ,  Δημήτρης Χρηστάκης, ξεκαθαρίζοντας πως σε κάθε λύση υπάρχουν πάντα τα υπέρ και τα κατά, ενώ καμία λύση δεν προτείνεται χωρίς να υπάρχει και η θερμομόνωση του σπιτιού μας.

«Το πρώτο πράγμα που πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας για να μην κρυώνουμε γενικώς,  είναι ότι η προστασία από τις καιρικές συνθήκες δεν αποτελεί μια λύση πρόσκαιρη. Δηλαδή, η θέρμανση και ο κλιματισμός των σπιτιών είναι μια δαπάνη αρκετά μεγάλη. Δεν είναι κάτι το οποίο εύκολα μπορεί κανείς να το αποκτήσει μέσα σε λίγες ώρες.

Άρα απευθυνόμενοι στον κόσμο, θα πρέπει να δώσουμε τις λύσεις που να είναι ρεαλιστικές για όλους. Και τέτοιου είδους λύσεις, μόνο όταν καλλιεργείται μια υποδομή στις κατοικίες, μπορούν να μας δώσουν και τον κατάλληλο κλιματισμό».

-Υπάρχουν πολλοί άνθρωποι αυτές τις μέρες που αντιμετωπίζουν πρόβλημα με τη  θέρμανση του σπιτιού τους.

«Ναι βέβαια. Υπάρχουν άνθρωποι που αυτές τις μέρες κοιμούνται με τα ρούχα. Το βράδυ δηλαδή νοιώθουν την ανάγκη να φορέσουν και μία μπλούζα στο κρεβάτι. Ο λόγος είναι γιατί μέχρι πριν μερικές μέρες δεν υπήρχε ανάγκη. Το καλοκαίρι διήρκησε μέχρι και πριν από μία βδομάδα. Τις τελευταίες  όμως μέρες με   τις μεταβολές του καιρού, δημιουργούνται τα προβλήματα του κρύου.

Εγώ αυτό το πράγμα που βλέπω είναι ότι οι συνθήκες που βιώνουμε καθορίζονται από τις οικονομικές συνθήκες αλλά  και από την Παιδεία που έχουμε. Όσοι δηλαδή έχουν προβλέψει και έχουν κάνει επενδύσεις μικρές και μεγάλες και έχουν διαμορφώσει τον κλιματισμό των σπιτιών τους με σωστό τρόπο,  δεν θα έχουν πρόβλημα αυτές  τις  μέρες. Όσοι  δεν το έχουμε κάνει – και βάζω και τον  εαυτό μου μέσα θα  τρέχουμε πάντα  και θα ψάχνουμε λύσεις του ποδαριού μέχρι να περάσουμε αυτές τις δύσκολες μέρες».

-Άρα βασικές αρχές για να έχουμε  ένα σωστό σπίτι   ποιες μπορούμε να πούμε πως είναι;

«Σαν επαγγελματίας μηχανολόγος θα βάλω τις γενικές αρχές σε δύο βάσεις. Την οικονομική τους βάση και τη βάση της Παιδείας, γιατί η Παιδεία με την Οικονομία διαμορφώνουν και την κατάλληλη κοινωνική πρακτική.

Καταρχήν  τις οικονομικές βάσεις. Η θέρμανση θέλει και μηχανή και καύσιμο. Η πιο φτηνή μηχανή μπορεί να είναι η ηλεκτρική σόμπα, που κυκλοφορεί στην αγορά με 30 και 40 ευρώ.   Όμως το κόστος λειτουργίας της δεν μπορεί κάποιος να το αντέξει   αφενός και αφετέρου έχουμε το θέμα της υγείας.

Οι αντιστάσεις που ανάβουμε στις σόμπες ανεβάζουν πολύ ψηλά θερμοκρασία και καίνε όλη τη σκόνη που έχει καθίσει πάνω στις αντιστάσεις. Οπότε δεν είναι ό,τι καλύτερο για την υγεία και το κόστος της κιλοβατώρας είναι το μεγαλύτερο σε όλη την Ευρώπη».

-Η σόμπα παράλληλα δεν  μας εξασφαλίζει και τη διάρκεια της θέρμανσης μας.

«Ναι βέβαια. Κυρίως μέσα σε  σπίτια που δεν έχουν καλή θερμομόνωση δεν μπορείς εύκολα να κρατήσεις τη θερμοκρασία σε υψηλά επίπεδα  και ζεσταίνεται μόνο όσο ανάβει η σόμπα».

-Αν αφήσουμε στην άκρη ως λύσεις το πετρέλαιο και την ηλεκτρική σόμπα, τι μπορούμε να πούμε;

«Μπορεί να βρει κανείς πιο φτηνές λύσεις. Να ξεκινήσουμε από πλευράς οικονομίας.  Μια    φτηνή λύση είναι να βάλει κανείς ένα κλιματιστικό μηχάνημα  των 9.000  BTU. Και έτσι να κάνει τη δουλειά του.

Βέβαια και τα μηχανήματα αυτά, έχουνε τους κινδύνους για την υγεία μας. Έχουμε τη νόσο των λεγεωναρίων.  Έχουν ένα κλειστό κύκλωμα αέρα που κρατάει από τον αέρα διάφορα αιωρούμενα στοιχεία που μας δημιουργούν κι αυτά προβλήματα. Και φυσικά χρειάζονται και ηλεκτρικό ρεύμα. Όμως να πούμε πως το ρεύμα το  οποίο καίει ένα κλιματιστικό είναι περίπου το 1/3 της ενέργειας που καίει μία ηλεκτρική  σόμπα».

-Άρα το  κλιματιστικό είναι αυτή τη στιγμή η πιο φτηνή λύση με βάση τα δεδομένα που υπάρχουν;

«Όχι. Η πιο φτηνή λύση είναι η αντλία θερμότητας».

-Ναι αλλά θα πρέπει να την έχουμε εγκαταστήσει από την αρχή στο σπίτι μας.

«Ακριβώς. Αλλά εάν στα μεγάλα κρύα δεν έχεις το 400άρι και το 500άρι για να βάλεις σε ένα δωμάτιο κλιματιστικό θα πρέπει να δώσεις πολλά χρήματα για να βάλεις μια αντλία θερμότητας. Η αντλία θερμότητας έχει τα καλά που έχει το καλοριφέρ, έχει όμως και το μεγάλο κόστος εγκατάστασης και κόστος λειτουργίας.

Το κόστος λειτουργίας της αντλίας θερμότητας και του κλιματιστικού είναι συγκρίσιμα. Μάλιστα, στην αντλία είναι λίγο φτηνότερο σε σχέση με το κόστος του κλιματιστικού. Όμως, για να εγκαταστήσεις μια αντλία θες αρκετές χιλιάδες ευρώ, το κλιματιστικό είναι πολύ φτηνότερο, πλην όμως όχι τόσο υγιεινό».

-Στο χτίσιμο τώρα ενός σπιτιού, βασικοί κανόνες από αρχαιοτάτων χρόνων;

«Οι βασικοί κανόνες είναι να έχουμε παράθυρα προς τη μεσημβρία. Δηλαδή να έχουμε ανοιχτά στο φως τη νότια πλευρά του σπιτιού μας η οποία είναι και η πιο μεγάλη έκταση. Έτσι μπορούμε το χειμώνα να ανοίγουμε τα παράθυρα μας στο νότο και να αφήνουμε τον ήλιο όσες ώρες υπάρχει να μπαίνει μέσα να ζεσταίνει το σπίτι.

Και επειδή το σπίτι έχει μεγάλες μάζες θερμαίνεται και μπορεί να κρατήσει αρκετές ώρες τη θερμοκρασία. Έτσι το σπίτι γίνεται μια αποθήκη θερμότητας και μπορεί να κρατάει τη θερμοκρασία  σε ψηλά επίπεδα, έτσι ώστε να έρθει μετά η θέρμανση και να καλύψει το κενό μέχρι να νοιώσουμε τη λεγόμενη θερμική άνεση.

Το καλοκαίρι ο ήλιος έρχεται στην κορφή του ουρανού οπότε δεν μπαίνει από τα παράθυρα μέσα  ενώ παράλληλα θα πρέπει   να έχουμε ανοίγματα στον βορά, από τα οποία το βοριαδάκι να μπορεί να μπαίνει στο σπίτι το καλοκαίρι για να  μας  δροσίζει.

Αυτές είναι βασικές αρχές που πρέπει να συνδυάζονται με τη θερμομόνωση του σπιτιού, η οποία προσφέρει μια τεράστια οικονομία επειδή μπορούμε να έχουμε τη διατήρηση της θερμοκρασίας μες στο σπίτι μας χωρίς να χάνουμε τη θερμότητα προς το περιβάλλον. Θα προσέθετα επίσης και τη χρήση υλικών που έχουμε μεγάλη θερμοχωρητικότητα για να γίνονται αποθήκες θερμότητας. Αυτή την αρχή την είχαν εφαρμόσει οι πρόγονοι μας και βρέθηκαν στις ανασκαφές από τους αρχαιολόγους μας».