Γάμος-κηδεία-γέννα: Τα 3 πιο γνωστά αστεία και με φαλλικές αναφορές δρώμενα της Καθαράς Δευτέρας
αγαπημένα σου στη Google
Η Καθαρά Δευτέρα του παρελθόντος ήταν γεμάτη παραδοσιακά δρώμενα.
Δεν συνοδεύονταν από μεταμφιέσεις, όπως είχαμε το διάστημα της Αποκριάς που είχε προηγηθεί, αλλά από αναπαραστάσεις γεγονότων με το πρόσωπο πάντα ακάλυπτο και αναγνωρίσιμο.
Τα δρώμενα της Καθαράς Δευτέρας είναι πολλά καθώς κάθε περιοχή είχε και τα δικά της, όπως έχει επισημάνει σε ειδική παρουσίαση για τις Απόκριες και την Καθαρά Δευτέρα, ο λαογράφος Γιώργος Σταματάκης .
Κάποια από τα πλέον χαρακτηριστικά , έχοντας μάλιστα και μια αλληλουχία μεταξύ τους στην παρουσίαση τους, ήταν η Γέννα, ο Γάμος και Κηδεία, τα οποία, στην προ covid εποχή, αναβίωναν σε κάποια χωριά της Κρήτης, όπως η Γέργερη.
Τα τρία αυτά δρώμενα αναπαριστούσαν τους τρείς σταθμούς της ζωής του ανθρώπου, λοιδορούμενους και διακωμωδούμενους. Πολλές φορές γινόταν σαν ένα δρώμενο το οποίο ξεκινούσε από το τέλος, την κηδεία. Πως μπορεί όμως μια νεκρική πομπή να είναι αστεία και μια θανή να προκαλεί γέλιο;
Και όμως , από όλα τα δρώμενα το πιο αστείο ήταν η κηδεία. Ένας άντρας στο καθελέτο το πραγματικό (η κοινή κλίνη του χωριού) κατά τον Περικλή, στολισμένος με βρωμόχορτα και αγκάθες και ανάμεσα στα σκέλια του ένα τεράστιο φούσκωμα που ξεβατζέρνει, έξω από τα ρούχα και τα χόρτα, δεμένο με το χέρι του υποτιθέμενου νεκρού, ο οποίος κατά διαστήματα το κουνεί χωρίς να φαίνεται πως.
Μια ομάδα κρατεί το καθελέτο και ένας εντελώς μεθυσμένος παριστάνει τον παπά, που παραποιεί τα λόγια της νεκρώσιμης ακολουθίας αλλάζοντας τα πολύ συχνά και αναφερόμενος στην λέξη ψυχή, μπερδεύοντας την όμως με μια άλλη «κακή λέξη» που επίσης ξεκινά από ψ και τελειώνει σε η.
Αποπίσω όλο το χωριό που παριστάνει το συγγενολόι. Ένας σωματώδης άντρας παριστάνει την χήρα που ακολουθεί υποβασταζόμενη λέγοντας πρόστυχα μοιρολόγια, αναφερόμενα σε συγκεκριμένο μέλος του πεθαμένου άντρα της για το οποίο κυρίως λυπάται και του οποίου τις χάρες αναφέρει λεπτομερώς.
Ουρλιάζει τραβά να ξεπατώσει τα μαλλιά της αλλά ταυτόχρονα ορμά και στους άντρες που ακολουθούν σηκώνοντας το φουστάνι της για να φανεί η γάμπα πάνω από το στιβάνι.
Οι άντρες της λένε διάφορα πονηρά υπονοούμενα αυτοσχεδιάζοντας εκείνη την ώρα και αυτή κλείνει αμέτρητα ραντεβού αμέσως μετά την κηδεία. Η πομπή γυρίζει όλους τους δρόμους του χωριού και καταλήγει στην πλατεία όπου ο νεκρός ανασταίνεται με νερό (κι εδώ υπάρχει ο συμβολισμός) και αρχίζει να κυνηγά την χήρα την οποία τελικά πιάνει και την πλακώνει στην μέση μέση της πλατείας και ενώπιων όλων. Ύστερα όλοι μαζί συνεχίζουν το γλέντι.
Ο Γάμος γίνεται και αυτός με πομπή αλλά και με πραγματικούς λυράρηδες που προηγούνται. Ένας υπερμεγέθης και πολύ αρρενωπός άντρας παριστάνει την νύφη και ένας άλλος πολύ αδύνατος και αχαμνός παριστάνει το γαμπρό.
Ακολουθούσαν τα προυκιά, που ήταν μποξάδες από τα ελαιοτριβεία ολολάδωτοι, ως δείγμα της νοικοκυροσύνης της νύφης. Γινόταν η ανεγυρίδα του χωριού και η πομπή έφτανε μέχρι την πόρτα της εκκλησίας.
Ο γαμπρός είχε κρεμάσει ένα ραπάνι στο παντελόνι του και η τεράστια νύφη καβαλίκευε ανάποδα σε έναν γάιδαρο. Γινόταν ο εικονικός γάμος με ένα παπά μεθυσμένο, που άφηνε πονηρά υπονοούμενα ,και στο τέλος αυτού, ο αχαμνός γαμπρός αρχίζει να κυνηγά την τεράστια νύφη, με το ραπάνι να χτυπά ανάμεσα στα πόδια του.
Η νύφη έντρομη που θα χάσει ότι πολυτιμότερο της έδωσε η φύση τρέχει και άλλες φορές πέφτει αυτή και την πλακώνει ο γαμπρός και άλλες πέφτει ο γαμπρός και τον πλακώνει η νύφη. Στο τέλος συνευρίσκονται ενώπιον όλων με την νύφη να μην χορταίνει και τον γαμπρό να μην μπορεί να ανταπεξέλθει άλλο.
Η κηδεία και ο γάμος τελειώνουν με την συνεύρεση του ζεύγους χήρας - αναστημένου νεκρού ή γαμπρού- νύφης. Η γυναίκα μένει αμέσως έγκυος και ακολουθεί η διαδικασία της Γέννας όπου και πάλι κάποιος άντρα παριστάνει την μαμή.
Βάζει την νύφη στα σκαμνιά και μπαίνει ολόκληρος κάτω από το φουστάνι της. Ο άντρας που παριστάνει την νύφη έχει επώδυνο τοκετό και φωνάζει λέγοντας ακριβώς πιο μέλος τον πονεί.
Σε λίγο γεννά και η μαμή βγαίνει κάτω από τα φουστάνια κρατώντας το νεογέννητο που είναι συνήθως κάτι ευτράπελο όπως για παράδειγμα ένα κουτσούρι, μια αρβύλα, μια κολοκύθα ή το συνηθέστερο ένας ζωντανός κάτης που τον έχουν βάλει σε ένα τσουβάλι με στάχτη (δεν αγαπούσαν ιδιαίτερα τους κάτες οι πρόγονοι μας) .
Η στάχτη μπαίνει στα μάτια του κάτη ο οποίος ξαγριεμένος από την φασαρία και το κλείσιμο του στο τσουβάλι και χωρίς να βλέπει εξαιτίας της στάχτης χύνεται στον κόσμο ουρλιάζοντας και τσαφουνώντας.
Τα δρώμενα αυτά διέφεραν από χωριό σε χωριό και από έτος σε έτος καθώς καθένας πρόσθετε ότι του επέτρεπε η φαντασία και η ευφυΐα του. Ο σκελετός τους όμως ήταν όπως περίπου περιγράφηκε, από το Γιώργο Σταματάκη.
Από τα δρώμενα αυτά των τριών σταθμών της ζωής του ανθρώπου αυτό που προκάλεσε περισσότερο ενδιαφέρον στους μελετητές, ως μιμόδραμα, ήταν η εικονική κηδεία που γινόταν κατά το παρελθόν στα Λευκόγεια Ρεθύμνου.
Ήταν μια πραγματική υπερπαραγωγή που αναπαριστούσε ακόμη και τον Άδη με μεταμφιεσμένους αγγέλους και καταχανάδες να διεκδικούν την ψυχή του μεταστάντος.
Ολοκληρωμένα επίσης δρώμενα εικονικής κηδείας και ανάσταση έχουν καταγραφεί στον Μέρωνα, το Γιαννιού, τη Γέργερη, το Αβδού, το Πετροκεφάλι, το Σταυροχώρι…Και οι τρείς σταθμοί έχουν αρχαία καταγωγή και ταυτίζονται με τελετές κυρίως του Διονύσου.
-
17 Νοεμβριου 2026, 15:41Αβάσταχτος ο πόνος στο τελευταίο αντίο στο μικρό Ζαχαρία-Ευάγγελο στη Νέα Αλικαρνασσό -
17 Νοεμβριου 2026, 18:30Αποκλειστικό: Στοιχεία-βόμβα για καταφανή παρατυπία για τη Μονάδα Εξαρτημένων Ατόμων έδωσε ο Περιφερειάρχης! -
17 Νοεμβριου 2026, 07:06Ηράκλειο: Τελευταίο αντίο στον μικρό Ζαχαρία - Ευάγγελο που βρήκε τραγικό θάνατο... -
17 Νοεμβριου 2026, 16:25Ηράκλειο: Απέραντη θλίψη για τον θάνατο της νεαρής μουσικού και εκπαιδευτικού Χριστίνας Καλαμπόκη -
17 Νοεμβριου 2026, 07:27Η Εξέγερση του Πολυτεχνείου το Νοέμβριο του 1973 ήταν η κορυφαία αντιδικτατορική εκδήλωση -
18 Νοεμβριου 2026, 07:00Σταύρος Αραχωβίτης: «Κάτω του κόστους παραγωγής οι τιμές παραγωγού στο ελαιόλαδο και έχουν τεράστιες ευθύνες η κυβέρνηση αλλά και η Ε.Ε».
