Ηράκλειο: Τα ψάρια εισβολείς αφανίζουν σαρδέλα, γαύρο, μπαρμπούνι-Εισαγωγές με συντηρητικά και ψαράδες που ζητούν λύσεις

Αληθινή εισβολή κι όχι περιγραφή με υπερβολές αποτελεί πλέον αυτό που γίνεται στις θάλασσες μας με τα λεοντόψαρα και τα λαγόψαρα που αφανίζουν σαρδέλες, γαύρους, μπαρμπούνια κι άλλα είδη σκορπώντας απογοήτευση τους επαγγελματίες ψαράδες και προβληματισμό σε όλους εμάς που αναζητάμε γνωστά είδη ψαριών στην αγορά κι αυτά έχουν εξαφανιστεί.

Σε τυχαία συνάντηση με επαγγελματίες ψαράδες στη Γεωργιούπολη μας είπαν πως πλέον όταν βρουν σαρδέλες, πράγμα που γίνεται με μικρή συχνότητα και σε μικρές ποσότητες,  τις πουλάνε μέχρι και 16 ευρώ το κιλό. Και μιλάμε για ένα ψάρι που πάντοτε στην αγορά ήταν μαζί με το γαύρο, τη μαρίδα και τη γόπα από τα πιο φθηνά.

Οι ίδιοι απέδωσαν τη δυστοκία αλίευσης σαρδέλας στην κλιματική αλλαγή. Σε συζήτηση που είχαμε με τον πρόεδρο των Επαγγελματιών Αλιέων του Ηρακλείου Γιάννη Ανδρουλάκη, καταλάβαμε πως η σπάνια εμφάνιση πλέον στα δίκτυα τους της σαρδέλας, του γαύρου ακόμα και του μπαρμπουνιού έχει να κάνει με τα ψάρια εισβολείς, όπως το λεοντόψαρο και το λαγόψαρο, που κυριαρχούν στη θάλασσα μας, έχοντας φθάσει ως τα νότια της Πελοποννήσου, εξαιτίας των αλλαγών στο κλίμα και της υπερθέρμανσης του νερού.

Όπως μας είπε, κυρίως το λεοντόψαρο αναζητά και βρίσκει το γόνο των μικρών ψαριών τον οποίο καταβροχθίζει ενώ ότι απομένει το τελειώνει το λαγόψαρο.

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι θάλασσες της Κρήτης, κι όχι μόνο, είναι  πλέον  πολύ θερμές και η αναπαραγωγή των ψαριών, εξαιτίας αυτού του γεγονότος, είναι περιορισμένη, όταν λοιπόν αυτήν την μικρή παραγωγή την καταστρέψουν τα ψάρια εισβολείς είναι φυσικό επόμενο το να μην υπάρχουν αλιεύσιμα είδη στο βαθμό που υπήρχαν κάποτε.

Εδώ φθάσαμε, λέει ο κ. Ανδρουλάκης, να έχει επηρεαστεί και η ίδια η ποσειδωνία των θαλασσών, τα ψάρια θα γλίτωναν;

Ο ίδιος περιγράφει ως τεράστιο αυτή τη στιγμή το πρόβλημα που αντιμετωπίζουν με τα λεοντόψαρα και μάλιστα τέθηκε και στον αρμόδιο Υπουργό Κώστα Τσιάρα κατά την τελευταία επίσκεψη του στο Ηράκλειο.

«Είμαστε αδικημένος κλάδος, εμείς δεν μπορούμε να κάνουμε πανωγραψίματα για να έχουμε εξτρά εισόδημα όπως κάποιοι άλλοι, ότι ψαρεύουμε φαίνεται και ελέγχεται αυστηρά», τονίζει ο κ. Ανδρουλάκης, προσθέτοντας πως κι αυτό το λίγο εισόδημα που έχουν το χάνουν σταδιακά εξαιτίας των ψαριών εισβολέων.

Γι αυτό κι έχουν ζητήσει να εφαρμοσθεί εδώ το μοντέλο της Κύπρου, δηλαδή να επιδοτούνται για να αλιεύουν και να θανατώνουν τα ψάρια εισβολείς πριν αυτά φθάσουν να αφανίσουν όλα τα υπόλοιπα ψάρια μας.

Κάθε καΐκι που βγαίνει για ψάρεμα, σημειώνει ο πρόεδρος των αλιέων, επιστρέφει με 30-50 κιλά λεοντόψαρα χωρίς να υπολογίζουμε τα λαγόψαρα που πιάνονται στα δίκτυα του. Σκεφτείτε, συμπληρώνει, πως έχουμε περίπου 200 καΐκια στο νομό Ηρακλείου για να καταλάβετε για τι ποσότητες μιλάμε.

Σαρδέλα Τουρκίας και Σενεγάλης με συντηρητικά

Κι όταν τοπικά υπάρχει αδυναμία να αλιευθούν φθηνά ψάρια παίρνουν μπρος οι εισαγωγές.  Είναι ζήτημα αν από τα 100 τελάρα σαρδέλας που διακινούνται τοπικά  τα 10 είναι ντόπιο ψάρι. Τα άλλα 90, σύμφωνα με τον κ. Ανδρουλάκη, προέρχονται από την Τουρκία και τη Σενεγάλη.

Κι αν απλά ήταν θέμα γεωγραφικό δεν θα το συζητούσαμε καν, όμως η σαρδέλα είναι ευπαθές ψάρι, πολύ μαλακό, που λίγες ώρες μετά την αλίευση του αρχίζει να χαλάει. Για να έλθουν λοιπόν σαρδέλες από την Τουρκία ή τη Σενεγάλη, γιατί από εκεί εισάγουμε, γεμίζουν τα ψάρια με συντηρητικά. Κι αυτό ισχύει και για το γαύρο. Ποιος όμως θέλει να τρώει ψάρια με συντηρητικά;

Στο Ηράκλειο πάντως έχουμε ευτυχώς ακόμα μπόλικο σουβλίτη.  Είναι ένα ψάρι παρόμοιο με την αθερίνα, το οποίο ζει στη θάλασσα κοντά στη Ντία κι είναι μια καλή εναλλακτική επιλογή αφού δεν έχουμε αθερίνα. Μάλιστα πριν καν δέσουν τα σκάφη που έχουν αλιεύσει σουβλίτη τα ψάρια αυτά έχουν αγοραστεί από ιδιώτες και μαγαζιά στο Ηράκλειο.

Επίσης στις θάλασσες μας υπάρχει ακόμα άγρια τσιπούρα, όπως τη λένε οι ψαράδες, που θεωρείται ανώτερη και από το φαγκρί.  

Κατά συνέπεια λύσεις υπάρχουν και για φθηνότερα και για ακριβότερα ψάρια, όχι όσες παλιά αλλά υπάρχουν.

Ο κ. Ανδρουλάκης συστήνει δε στους λάτρεις της ψαροφαγίας να επισκέπτονται την ιχθυόσκαλα στο ενετικό λιμάνι του Ηρακλείου και να αναζητούν εκεί φρέσκο, ντόπιο ψάρι. Από τις 6.30 το πρωί ως τις 2.30 περίπου το μεσημέρι η ιχθυόσκαλα είναι ανοικτή κι ανάλογα με τις ψαριές που υπάρχουν διατίθενται προς πώληση διάφορα είδη ψαριών.