Κρήτη: Αντιδράσεις για τις περιοχές Νατούρα - Τι αναφέρει ο ΕΟΣ Λασιθίου

Να αφαιρεθεί η δυνατότητα να υλοποιούνται έργα ΑΠΕ σε όλες τις ζώνες των περιοχών του Δικτύου Νatura 2000, ζητά ο Ελληνικός Ορειβατικός Σύλλογος Λασιθίου.

Ο ΕΟΣ Λασιθίου με ανακοίνωσή του τοποθετείται για την Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη των περιοχών NATURA 2000 η οποία βρίσκεται σε διαδικασία διαβούλευσης, ζητώντας παράλληλα ο ορεινός όγκος της Δίκτης να συμπεριληφθεί και να χαρακτηριστεί όπως τα άλλα 6 βουνά της χώρας, ως «Απάτητα Βουνά».

Σημειώνεται ότι διαβούλευση λήγει στις 31 Ιανουαρίου ενώ η ΕΠΜ των περιοχών NATURA 2000 Κεντρικής και Ανατολικής Κρήτης, παρουσιάστηκε στις 24 Δεκεμβρίου.

Αναλυτικά το κείμενο με τις θέσεις του ΕΟΣ Λασιθίου:

«Αυτές τις ημέρες, βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση η Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΕΠΜ) της εταιρείας ΟΙΚΟΜ για τις περιοχές NATURA της κεντρικής και ανατολικής Κρήτης. Η διαβούλευση θα κλείσει στις 31 Ιανουαρίου 2022. Η μελέτη για τη Δίκτη που μέρος της είναι η περιοχή του Δήμου Οροπεδίου Λασιθίου, αφορά συνολικά 5 προστατευόμενες περιοχές NATURA 2000. Η μελέτη αυτή γίνεται για να προσδιοριστούν οι ζώνες με τις επιτρεπόμενες χρήσεις γης στις περιοχές Νatura 2000 και έπειτα από την διαβούλευση θα ακολουθήσει έκδοση Προεδρικών Διαταγμάτων και Σχεδίων Διαχείρισης.

Η ΕΠΜ στηρίχτηκε σε συμπεράσματα χωρίς να έχουν προηγηθεί πραγματικές μελέτες στο πεδίο για την άγρια ορνιθοπανίδα και την χλωρίδα της περιοχής, μόνο αν κάποιος αφιερώσει μήνες και χρόνια θα μπορέσει να καταγράψει με ακρίβεια την τωρινή κατάσταση της ορνιθοπανίδας και χλωρίδας, τους βιότοπους, τα ενδιαιτήματα και γενικότερα την κατάσταση διατήρησής τους σε αυτή την περιοχή. Χωρίς αυτά τα στοιχεία η ΕΠΜ δεν είναι σε θέση να προστατεύσει τους οικότοπους και τα είδη της περιοχής μας. Επιπλέον δεν έχει πάρει υπ’ όψη της τις περιοχές προστασίας που περιλαμβάνονται στα εγκεκριμένα ΣΧΟΟΑΠ Νεάπολης και Αγίου Νικολάου του Δήμου Αγίου Νικολάου.

Όλη η περιοχή NATURA που περικλείεται από τους Δήμους Οροπεδίου Λασιθίου και Αγίου Νικολάου έχει χαρακτηριστεί από παγκόσμιους οργανισμούς ως ΣΠΠ. Οι Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά (ΣΠΠ) Important Bird Areas (IBA), αποτελούν ένα διεθνές δίκτυο περιοχών που είναι ζωτικές για τη διατήρηση παγκοσμίως απειλούμενων ειδών, ενδημικών ειδών ή ειδών πουλιών που εξαρτώνται από τους συγκεκριμένους βιοτόπους για την επιβίωσή τους. Το δίκτυο αυτό φιλοδοξεί να εξασφαλίσει στα πουλιά κατάλληλους τόπους για αναπαραγωγή, διαχείμαση ή στάση κατά μήκος των μεταναστευτικών διαδρόμων.

Όμως η Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΕΠΜ) δεν έλαβε καθόλου υπόψη της τα διευρυμένα όρια της Σημαντικής Περιοχής για τα Πουλιά (ΣΠΠ) για τη Δίκτη και περιορίστηκε στα πολύ πιο στενά όρια των περιοχών του Δικτύου Νatura 2000, αποκλείοντας έτσι σημαντικούς οικοτόπους και περιοχές τροφοληψίας για τα πουλιά. Η Μελέτη αγνοεί τα ζεύγη πελαργών που πρόσφατα επέλεξαν και αναπαράχθηκαν στον κάμπο του Οροπεδίου Λασιθίου τα οποία θα είναι και οδηγός για πλήθος ακόμα μεταναστευτικών πουλιών. Σημαντικό ρόλο έπαιξαν η ύπαρξη των δυο Λιμνοδεξαμενών στο Οροπέδιο και το φράγμα του Αποσελέμη. Ο μεταναστατευτικός τους διάδρομος είναι εντός της ΣΠΠ Σημαντικής Περιοχής για τα Πουλιά.

Διαβάζοντας τον χάρτη της ΕΠΜ για τη Δίκτη, διαπιστώνουμε σύμφωνα με τον χρωματισμό του ότι η διαιρείται σε ζώνες με χρώματα.

• Με κόκκινο χρώμα σημειώνονται οι «Ζώνες Απόλυτης Προστασίας της Φύσης» (ΖΑΠΦ) που προστατεύονται πιο αυστηρά από όλες. Για το Οροπέδιο Λασιθίου είναι μόνο τέσσερα (4) σπήλαια! Το βάραθρο Ξεπατωμένη Λατσίδα, το Σπήλαιο Τράπεζα, το Σπήλαιο Φανερωμένης και το Σπήλαιο Περιστερά. (ΚΕΦ. 4, σελίδα 133 της ΕΠΜ)
• Με σκούρο καφέ χρώμα ορίζεται η Ζώνη Προστασίας της Φύσης (ΖΠΦ) και περιορίζει τις χρήσεις στις περιοχές που περιλαμβάνει. Ωστόσο, αν και δεν επιτρέπει χρήσεις γης παρά μόνο μέσα στα όρια των οικισμών, εμφανίζεται να επιτρέπει μια σειρά από παράλογες χρήσεις, όπως π.χ. αεροδρόμια, ελικοδρόμια, και νέους δρόμους «μόνο για την εξυπηρέτηση της προστασίας του περιβάλλοντος»! (ΚΕΦ. 4 σελίδες 135-139 της ΕΠΜ)
• Με ανοιχτό χρώμα ορίζεται η Ζώνη Διατήρησης Οικοτόπων και Ειδών (ΖΔΟΕ). Σε αυτή την ζώνη που καταλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής Νatura του Οροπεδίου Λασιθίου, Καθαρού επιτρέπονται εκτός από τα προηγούμενα, οι ΑΠΕ, εξορυκτικές δραστηριότητες και τουριστικές εγκαταστάσεις. Τον Οκτώβριο 2021 επικαιροποιήθηκαν άδειες παραγωγής από την ΡΑΕ για γιγάντια αιολικά πάρκα εντός αυτής της ζώνης, που όμως μέχρι στιγμής δεν διαθέτουν Απόφαση ΄Εγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ). Η μελέτη αναφέρει ότι επιτρέπονται όσα αιολικά πάρκα έχουν ΑΕΠΟ. Η διατύπωση αυτή της μελέτης πρέπει να αλλάξει, γιατί αν μπει έτσι στο Προεδρικό Διάταγμα θα ισχύει και μετά από την έκδοση του Προεδρικού Διατάγματος. Ο εύφορος κάμπος του Οροπεδίου Λασιθίου εντάσσεται στην ζώνη ΖΔΟΕ και δεν εξαιρείται από ΑΠΕ ! Μένει έκθετος στον κίνδυνο να γίνει μια απέραντη τζαμαρία από Φ/Β. Φανταστείτε οι τριακόσιες χιλιάδες ξένοι επισκέπτες που επισκέπτονται το Δικταίο Άντρο να αντικρίζουν τον κάμπο γεμάτο Φ/Β .
• Με μπλε χρώμα ορίζεται η Ζώνη Βιώσιμης Διαχείρισης Φυσικών Πόρων (ΖΒΔΦΠ) που αν και περιορισμένη, επιτρέπει τα πάντα, περιορίζοντας την εκτός σχεδίου δόμηση μόνο για τους μόνιμους κατοίκους της περιοχής!

Στην ζώνη ΖΔΟΕ που περιλαμβάνει το Οροπέδιο Λιμνακάρου τις ανατολικές πλαγιές της Μαδάρας Σπαθιού τις βόρειες πλαγιές Λαζάρου την κορυφή Αμφικλής την Μυριούσα την κορυφή Βαρσάμη πάνω από το Μέσα Λασίθι ,την κορυφή Τσίβης, πρόσφατα καταγράψαμε για πρώτη φορά πολύ μεγάλους βιότοπους του προστατευόμενου ενδημικού δέντρου της Κρήτης την Αμπελιτσιά. Σε αυτές τις περιοχές υπάρχει και μεγάλος πληθυσμός ορνιθοπανίδας . Στις παραπάνω περιοχές προστίθεται και το Οροπέδιο Καθαρού που υπάρχουν ήδη καταγεγραμμένοι βιότοποι.

Υπενθυμίζουμε ότι το ΣΧΟΟΑΠ Νεάπολης (ΦΕΚ 383 ΑΑΠ/ 5-12-2012) προστατεύει την οροσειρά ανατολικά της Σελένας με τις κορυφές Γυπές ,Μαχαιράς ,Πέζες ως περιοχή απολύτου προστασίας ΠΕΠ Φ.1 και το οποίο δεν ελήφθη υπόψη στην σύνταξη της μελέτης.

Περιλαμβάνει:

1. Το σύνολο της Ειδικής Ζώνης Διατήρησης (ΕΖΔ) GR 432002, Δίκτη: Οροπέδιο Λασιθίου – Καθαρό – Σελένα – Κράσι – Σελάκανο – Χαλασμένη Κορυφή που εμπίπτει χωρικά στις Δημοτικές Ενότητες Νεάπολης και Βραχασίου, που περιλαμβάνει το «Αζιλακόδασος» και το «Μαύρο Δάσος» και η ζώνη με υψόμετρο άνω των 600 μ. βόρεια της περιοχής αυτής,
2. οι περιοχές «Πασχαλίγος» και «Νερόμυλοι Βρυσών», το καταφύγιο Άγριας Ζωής «Ανάβλοχος» Βραχασίου, προστασίας του Γυπαετού και οι εκτάσεις εκατέρωθεν και κατά μήκος των φαραγγιών του Σεληναρίου και της Σκοτεινής. Στις ΠΕΠ – Φ.1 απαγορεύεται απολύτως η δόμηση, η εγκατάσταση κεραιών ραδιοσταθμών ή κινητής τηλεφωνίας καθώς επίσης και η εγκατάσταση έργων ΑΠΕ με σκοπό την αποφυγή αλλοίωσης του φυσικού ανάγλυφου ’

Η ΕΠΜ δεν λαμβάνει συγκεκριμένα μέτρα προστασίας της κτηνοτροφίας των περιοχών Natura που είναι και η ταυτότητα αυτών των περιοχών. Η μελέτη της ΕΠΜ δυστυχώς δείχνει ότι η προστασία του περιβάλλοντος για άλλη μία φορά έρχεται σε δεύτερη μοίρα πίσω από τα μεγάλα επιχειρηματικά συμφέροντα κυρίως των εταιρειών ΑΠΕ. Κι αυτό παρά το γεγονός ότι η μελέτη του Πανεπιστήμιου Ιωαννίνων (ή μελέτη Κατή) με κριτήρια βιοποικιλότητας απέδειξε ότι το επενδυτικό ενδιαφέρον για τις ΑΠΕ είναι τόσο μεγάλο, ώστε οι κυβερνητικοί στόχοι για τις ΑΠΕ να μπορούν να επιτευχθούν με ευκολία ακόμα κι αν αποκλειστεί ως περιοχή εγκατάστασης το σύνολο των περιοχών του Δικτύου Νatura 2000. Η μελέτη αυτή χρηματοδοτήθηκε από τον Οργανισμό Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής ΟΦΥΠΕΚΑ αλλά ως εκ του θαύματος δεν περιλαμβάνεται στην μελέτη ΕΠΜ.

Απαιτούμε λοιπόν να αφαιρεθεί η δυνατότητα να υλοποιούνται έργα ΑΠΕ σε όλες τις ζώνες των περιοχών του Δικτύου Νatura 2000 και να εκδοθεί έγκαιρα η υπουργική απόφαση του άρθρου 47 του Ν. 4685/2020, για να προστατευτεί η περιοχή από την απειλή αυτή μέχρι την έκδοση του Προεδρικού Διατάγματος.

O Δήμος Οροπεδίου Λασιθίου , ο Δήμος Αγίου Νικολάου , οι φορείς της περιοχής , ο κλάδος του τουρισμού της περιοχής οι απλοί πολίτες που αγαπούν τον τόπο τους, πρέπει να καταθέσουν τις παρατηρήσεις -αντιρρήσεις τους στην διαβούλευση ως τις 31 Ιανουαρίου 2022 επί της ΕΠΜ και να συμβάλουν στην προστασία του Οροπεδίου Λασιθίου - Καθαρού και του τμήματος της περιοχής Νatura ΣΧΟΟΑΠ Νεάπολης.

Ο Ελληνικός Ορειβατικός Σύλλογος Λασιθίου έχει δηλώσει στην Γενική Γραμματεία Αθλητισμού και στην περιφέρεια Λασιθίου την οροσειρά της Δίκτης ως εγκατάσταση προπόνησης των αθλητών του ορειβατικού σκι φιλοδοξώντας τα αμέσως επόμενα χρόνια να διοργανώσει αγώνες ορειβατικού σκι συμβάλλοντας έτσι και στον χειμερινό τουρισμό της Κρήτης. Ο ορεινός όγκος της Δίκτης χωρίς εξαιρέσεις έστω και τώρα πρέπει και αυτός να συμπεριληφθεί και να χαρακτηριστεί όπως τα άλλα 6 βουνά της πατρίδας μας ως «Απάτητα Βουνά».

Ο ΕΟΣ ΛΑΣΙΘΙΟΥ υπερασπίζεται την ακεραιότητα των περιοχών Νatura 2000».