Κρήτη: Προορισμός διαμονής που αγαπούν και προτιμούν και οι ψηφιακοί νομάδες

Μία τάση που ξεκίνησε μετά την πανδημία και εξελίσσεται με αυξανόμενους ρυθμούς είναι οι ψηφιακοί νομάδες και οι εργαζόμενοι εξ αποστάσεως, οι οποίοι εγκαθίστανται στην Κρήτη για ορισμένο χρονικό διάστημα και εργάζονται σε εταιρείες και επιχειρήσεις είτε της υπόλοιπης χώρας, είτε του εξωτερικού. Πρόκειται για άτομα που συνδυάζουν την επαγγελματική με την προσωπική τους ζωή και επιλέγουν την μακροπρόθεσμη ή βραχυπρόθεσμη διαβίωσή τους σε προορισμούς που τους επιτρέπουν να συμμετέχουν σε δραστηριότητες, μοντέλα βιωματικού τουρισμού και κοινωνικά δίκτυα ανθρώπων με κοινά ενδιαφέροντα.

Ιδιαίτερα τα Χανιά και το Ρέθυμνο βρίσκονται στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, το οποίο εκδηλώνεται κυρίως από παράλληλα εργαζόμενους φοιτητές, ελεύθερους επαγγελματίες, ιδιοκτήτες ψηφιακών επιχειρήσεων και εργαζόμενους στο κομμάτι του προγραμματισμού και του μάρκετινγκ, που συνήθως κινούνται μοναχικά και δεν έχουν υψηλές απαιτήσεις συμφωνα με το rethnea.gr.

Αντιθέτως, οικογενειάρχες ή άτομα μεγαλύτερης ηλικίας σπανιότερα θα κινηθούν σε αυτήν την κατεύθυνση, από τη στιγμή που η Κρήτη στερείται τις απαραίτητες υποδομές, τουλάχιστον για τη μακροχρόνια φιλοξενία επισκεπτών από το εξωτερικό, όπως σχολεία και ξενόγλωσσες εγκαταστάσεις. Μάλιστα, σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία που θεσπίστηκε για τους νομάδες το 2021, δίνεται η δυνατότητα φορολογικών ελαφρύνσεων από τη στιγμή που αποδείξει το άτομο ότι εργάζεται εξ αποστάσεως και έχει εισόδημα πάνω από 3.500 ευρώ μηνιαίως. Ουσιαστικά, οι νομάδες υποβάλλουν φορολογική δήλωση στην Ελλάδα και δικαιούται φορολογική ελάφρυνση 50% για επτά χρόνια, η οποία ισχύει ωστόσο υπό αυστηρές προϋποθέσεις και κυρίως δέσμευση ότι παραμείνει στην Ελλάδα για τουλάχιστον δύο χρόνια. Οι περισσότεροι ψηφιακοί νομάδες στην Κρήτη δεν υπάγονται σε αυτό το καθεστώς, αντιθέτως μένουν στο νησί ελεύθερα, ως πολίτες άλλων χωρών που απλά επισκέπτονται την Ελλάδα, γεγονός που καθιστά αδύνατη και τη χαρτογράφηση ή τον υπολογισμό τους.

Η ιστοσελίδα «Work from Crete»  
Μία πρωτοβουλία που έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον, ακόμα και του επιχειρηματικού κόσμου είναι το «Work from Crete», μία ιστοσελίδα υπό τη διαχείριση και την αιγίδα της Περιφέρειας Κρήτης, η οποία βρίσκεται σε λειτουργία τα τελευταία χρόνια, μετά τη θέσπιση της ελληνικής νομοθεσίας για τους ψηφιακούς νομάδες. Ουσιαστικά η ιστοσελίδα χρησιμοποιείται ως δίαυλος επικοινωνίας με ανθρώπους που θέλουν να έρθουν και να εργαστούν εξ’ αποστάσεως στο νησί, είτε αυτοί είναι ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι, είτε είναι εταιρείες και επιχειρήσεις. Τα άτομα αυτά ψάχνουν πληροφορίες για την εγκατάστασή τους στο νησί, ανάλογα με τις απαιτήσεις τους και τις επιθυμίες τους και ουσιαστικά λαμβάνουν μία πρώτη γεύση για το τι δυνατότητες για εξ αποστάσεως εργασία έχουν στο νησί. «Την ιστοσελίδα την φτιάξαμε όταν έγινε και η αντίστοιχη νομοθεσία, που παρέχει για επτά χρόνια έκπτωση και φορολογική βοήθεια στους επίσημα καταγεγραμμένους ψηφιακούς νομάδες.

Αξιοποιήσαμε την πλατφόρμα για να έρθουμε σε επαφή με αυτούς τους ανθρώπους, για να δούμε αν θέλουν να έρθουν στην Κρήτη και ανάλογα με το είδος του ανθρώπου που ενδιαφερόταν, ζητούσαν να μάθουν συγκεκριμένα πράγματα», ανέφερε μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.» ο Κυριάκος Κώτσογλου, αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού της Περιφέρειας Κρήτης.

Όπως εξήγησε, δεν υπάρχει ξεκάθαρη εικόνα για το πόσο είναι αυτοί οι νομάδες, την ώρα που η εκδήλωση ενδιαφέροντος για την ιστοσελίδα είναι μειωμένη σε σχέση με παλαιότερα, ωστόσο υπάρχει μεγάλη ανάπτυξη πλέον στους ειδικά διαμορφωμένους χώρους εργασίας για αυτά τα άτομα σε όλη την Κρήτη. «Ένας νέος ψηφιακός νομάς δεν θέλει τίποτα άλλο πέρα από ίντερνετ, ένα δωμάτιο και μία κοινότητα, να μπορεί να μιλάει με ανθρώπους, γιατί δεν του φτάνει μόνο η ψηφιακή ζωή. Αυτός είναι πάρα πολύ εύκολος, θέλει απλώς ένα εκπαιδευτικό ίδρυμα με το οποίο θα συνεργαστεί ή μία κοινότητα άλλων νομάδων με την οποία θα μπορεί να αλληλεπιδρά», ανέφερε, ο κ. Κώτσογλου, συμπληρώνοντας ότι «Η δεύτερη κατηγορία ενδιαφερόμενων είναι οικογενειάρχες. Για έναν οικογενειάρχη όμως πρέπει να εξασφαλιστεί ποιότητα ζωής και εκεί έχουν ευθύνη και οι δήμοι. Δύσκολα ικανοποιούμε αυτούς τους ανθρώπους. Είμαστε ένας προορισμός χτισμένος πολύ περισσότερο για βραχυχρόνια διαμονή και διακοπές, παρά για μακροχρόνια».

Η εικόνα που υπάρχει για τους εργαζόμενους εξ’ αποστάσεως στην Κρήτη, σύμφωνα με τον κ. Κώτσογλου είναι ότι πρόκειται για άτομα που δεν εκμεταλλεύονται το προσφερόμενο φορολογικό καθεστώς. «Ο ψηφιακός νομάς με την έννοια του νόμου είναι τύπος ο οποίος παράγει τζίρο, παράγει έργο, κεφάλαιο, εντός της ευρωπαϊκής ένωσης, δεν φορολογείται στην πατρίδα του, αλλά στην Ελλάδα και για τα χρήματα που εισπράττει έχει απαλλαγή φόρου 50%. Έχω δει ανθρώπους που έρχονται για εβδομάδες ή ακόμα και μήνες. Αυτοί δεν θα εκμεταλλευτούν το φορολογικό καθεστώς», ανέφερε, συμπληρώνοντας ωστόσο ότι οι ψηφιακοί νομάδες είναι ιδιαίτερα ευπρόσδεκτοι στην Κρήτη, καθότι πρόκειται και για άτομα συνήθως υψηλού επιπέδου και οικονομικών δυνατοτήτων. «Πρόκειται για ανθρώπους που καταναλώνουν ρεύμα, νερό, που αφήνουν χρήματα στην τοπική αγορά και ενισχύουν την οικονομία. Το ερώτημα είναι: Πόσα είναι αυτά τα χρήματα» υπογράμμισε ο κ. Κώτσογλου. Επιπλέον, όπως τόνισε, η Κρήτη βασίζεται σε ένα πολυμορφικό μοντέλο τουρισμού, στο οποίο εντάσσεται σαφώς και το κομμάτι της εξ αποστάσεως εργασίας, ωστόσο, προκειμένου να δοθεί μεγάλη έμφαση σε αυτό, πρέπει να αποφέρει αισθητά αποτελέσματα. «Προφανώς η στρατηγική μας ακουμπάει την πολύμορφη Κρήτη και η δική μας φιλοσοφία είναι ότι πρόκειται για μία βιομηχανία, που τα επόμενα χρόνια μετά τον κορονοϊό έχει υπερμεγένθυση, αν μπορείς να δουλέψεις από οπουδήποτε, γιατί να μην διαλέξεις το πιο ωραίο μέρος του κόσμου; Αυτό είναι η Κρήτη».

«Κάνουν την ίδια δουλειά»
Εκτός από τους μεμονωμένους ψηφιακούς νομάδες, υπάρχουν και αυτοί που έρχονται για ορισμένης διάρκειας χρονικά διαστήματα στην Κρήτη, ως εταιρικά σχήματα και επιχειρήσεις. Συνήθως αυτοί μένουν στο νησί για μερικές εβδομάδες και συνδυάζουν την εργασία τους με τις διακοπές, μένοντας άλλες φορές σε ξενοδοχεία και άλλες σε μεγάλες κατοικίες, όπως βίλες. Για αυτό το μοντέλο εξ’ αποστάσεως εργασίας ιδιαίτερο ενδιαφέρον καταγράφουν τα Χανιά, αλλά και το Ρέθυμνο, που θεωρούνται κατάλληλοι προορισμοί, παρέχοντας πρόσβαση σε καθημερινές δραστηριότητες, βιωματικού τουρισμού. «Πρόσφατα μία ομάδα 22 ατόμων ήρθε και δούλεψε στα Τρία Μοναστήρια του Ρεθύμνου για δύο εβδομάδες, προέρχονταν από εταιρεία και έμειναν σε δύο μεγάλες βίλες. Έρχονται και δουλεύουν από την Κρήτη για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, κάνουν team building, απολογισμό της χρονιάς που πέρασε, έρχονται με τους υπολογιστές τους και συμμετέχουν επίσης σε διάφορες δραστηριότητες.

Κάνουν την ίδια δουλειά που κάνουν στο γραφείο τους στην Ευρώπη ή στην Αμερική, αλλά το κάνουν από την Κρήτη», ανέφερε μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.» ο Γιώργος Φοινικάκης, τουριστικός πράκτορας στο νησί. «Υπάρχουν και περιπτώσεις ανθρώπων που τους αρέσει πολύ ο προορισμός και αποφασίζουν να μένουν για να δουλεύουν από εδώ και να κάνουν τη δουλειά τους ψηφιακά. Υπάρχει ανάπτυξη στον συγκεκριμένο κλάδο στην Κρήτη τα τελευταία χρόνια, αλλά χρειάζεται βοήθεια στις υποδομές και στη χρηματοδότηση. Χρειάζεται υποστήριξη μέσα από συνέδρια, για να παρουσιάσεις την Κρήτη σαν μέρος, σαν περιβάλλον», σημείωσε επίσης ο κ. Φοινικάκης. Το ενδιαφέρον προέρχεται κυρίως από Μεσογειακές χώρες, όπως η Ισπανία, η Πορτογαλία και η Ιταλία, ενώ απαραίτητη προϋπόθεση για τη διαμονή τους στην Κρήτη είναι η καλή σύνδεση με το WiFi. «Έρχονται για διάφορους παράγοντες, για τα βουνά, τη θάλασσα, την κουζίνα μας και μπορούν παράλληλα να δουλεύουν εδώ σε ένα ωραίο περιβάλλον, που τους δίνει τη δυνατότητα να επισκέπτονται πολλές περιοχές, όπως Ρέθυμνο, Χανιά, Νότια», κατέληξε.

«Η τάση είναι αυξητική στα μετά τον κόβιντ χρόνια»
Από 30 έως 45 χρονών είναι κυρίως οι ψηφιακοί νομάδες που έρχονται να εργαστούν εξ αποστάσεως στην Κρήτη, ενώ πρόκειται κυρίως για ταξιδιώτες που μένουν κατά μέσο όρο κοντά στις τρεις εβδομάδες, χωρίς ωστόσο να εκλείπουν και οι περιπτώσεις ανθρώπων που μπορεί είτε να παρατείνουν τη διαμονή τους, είτε να μείνουν μακροπρόθεσμα στο νησί. «Υπάρχουν και κάποιοι οι οποίοι έρχονται, ξαναέρχονται, τους αρέσει ο προορισμός και θέλουν να δοκιμάσουν να μείνουν για μεγάλο χρονικό διάστημα. Τα επαγγέλματά τους σχετίζονται με την πληροφορική, με προγραμματισμό, ψηφιακό μάρκετινγκ, χορευτές, συγγραφείς, αλλά κυρίως προγραμματιστές. Αυτοί που έρχονται εδώ έρχονται για κάποιο χρονικό διάστημα και έρχονται σχεδόν κάθε μέρα από το γραφείο και δουλεύουν, κάνουν το 8ωρό τους, ταξιδεύουν τα Σαββατοκύριακα, ενώ μετά τη δουλειά τους σίγουρα θα κάνουν κάτι έξω στη φύση», ανέφερε μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.» η Ευτυχία Πούλη, ιδιοκτήτρια ενός ειδικά διαμορφωμένου χώρου εργασίας στα Χανιά που ανταποκρίνεται στις ανάγκες των ψηφιακών νομάδων που θέλουν να μείνουν στην πόλη. «Είναι άτομα που δίνουν προτεραιότητα στο ότι μετά τη δουλειά θα κάνουμε κάτι στη φύση. Η μεγαλύτερη ζήτηση είναι καλοκαιρινούς μήνες, αλλά οι ψηφιακοί νομάδες έρχονται όλο τον χρόνο. Σίγουρα η τάση είναι αυξητική στα μετά τον κόβιντ χρόνια, έχουν δει οι εταιρείες και οι εργαζόμενοι ότι δουλεύει το μοντέλο και το συνεχίζουν και το προσθέτουν και άλλες εταιρείες στο εργασιακό τους μοντέλο. Επιπλέον, έρχονται άνθρωποι που έρχονται 2-3 φορές τον χρόνο και μένουν για 2-3 εβδομάδες», κατέληξε η κ. Πούλη.