Κρητικό ελαιόλαδο: Μια πολύ παράξενη χρονιά με τεράστιες δυσκολίες προ των πυλών - Η αγωνία των ελαιουργών “στο κόκκινο”

Από κάθε άποψη – με τη γραφειοκρατία για τα ελαιουργεία να έρχεται και να προστίθεται σε όλα τα υπόλοιπα – είναι δύσκολη και παράξενη η φετινή ελαιοπαραγωγική χρονιά, σύμφωνα με όσα λέει στο newshub.gr ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελαιουργών Ν. Ηρακλείου Μάκης Αφθονίδης, ενώ αποκαλύπτει και την επιστολή της οργάνωσης προς την Περιφέρεια Κρήτης. Πρόκειται για μια επιστολή, που περιλαμβάνει τις προτάσεις των ελαιουργών, για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική.

Η χρονιά είναι δύσκολη. Όπως τονίζει και ο Μάκης Αφθονίδης, μπορεί αναμένεται μεγαλύτερη βεντέμα από πέρυσι, ωστόσο υπάρχει πολύ μεγάλη έξαρση προσβολής του ελαιοκάρπου από διάφορες ασθένειες και έντομα όπως τον ρυγχίτη, γνωστός τοπικά και ως  μπίμπικας. Ένα μικρό κεραμιδί σκαθάρι με χαρακτηριστικό μακρύ ρύγχος που προκαλεί σοβαρή πρόωρη καρπόπτωση και ζημιές στην παραγωγή της ελιάς και βέβαια όπως έχει ήδη γράψει το newshub.gr είναι πολύ πιο καταστροφικό από το δάκο, καθώς ο δάκος υποβαθμίζει το παραγόμενο ελαιόλαδο, αλλά ο ρυγχίτης δεν επιτρέπει καν να βγει προϊόν!

Η απίστευτη γραφειοκρατία του ηλεκτρονικού  ζυγολογίου

«Μα είναι δυνατόν να μας ζητάνε τέτοια πράγματα»; διερωτάται ο Μάκης Αφθονίδης, αναφορικά με την υποχρέωση από φέτος των ελαιουργών, να ενημερώνουν ηλεκτρονικά για κάθε…κιλό ελαιοκάρπου που παραλαμβάνουν από τους ελαιοπαραγωγούς πελάτες τους, στη διάρκεια της  έκθλιψης του ελαιοκάρπου.

«Το κακό είναι ότι αυτό που «εισπράξαμε» από τους αρμόδιους ήταν ότι «μόνο η Κρήτη διαμαρτύρεται».  Εγώ για να ξέρω τι έρχεται «στην αυλή μου», μπορώ να κόψω ένα δελτίο  παραλαβής. Μπορώ να το κάνω σε κάποιο χρόνο μεταγενέστερο το ίδιο βράδυ. Τι θα «κόψει» το ελαιουργείο όμως; Δεν γνωρίζει το πραγματικό βάρος του καρπού. Αναγκαστικά θα «κόψω» ότι ο τάδε παραγωγός, έφερε 30 σακιά. Δεν γνωρίζω το βάρος. Εγώ θα λέω ότι είναι 30 κιλά ελαιοκάρπου στο σακί και ο παραγωγός θα λέει ότι είναι 70. Θα έρθουμε σε αντιπαράθεση. Οπότε, το μόνο σωστό είναι ότι «παρέλαβα 30 σακιά». Από την ώρα λοιπόν που θα περάσει ο καρπός για επεξεργασία, περνάει από το ζυγιστικό μηχάνημα καθαρισμένος και πλυμένος και ξέρουμε το πραγματικό βάρος».

Ο Μάκης Αφθονίδης ξεκαθαρίζει ότι στην Αθήνα όλοι αυτοί που παίρνουν αυτές τις αποφάσεις, δεν είναι πραγματικοί γνώστες του πώς δουλεύουν τα ελαιουργεία. Ο πρόεδρος των ελαιουργών ξεκαθαρίζει ότι «μπορεί μέσω του συστήματος DATA γίνεται όλη η ενημέρωση των στοιχείων και μέσα από αυτό το σύστημα η ΑΑΔΕ γνωρίζει ανά πάσα στιγμή, το πραγματικό βάρος του ελαιοκάρπου, το πραγματικό ύψος του παραγόμενου ελαιολάδου, τι άλεσε ο παραγωγός, τι κράτησε ο ελαιουργός και πόσο λάδι έβγαλε ο παραγωγός για το σπίτι του».

Είναι μάλιστα ιδιαίτερα χαρακτηριστικό, ότι από φέτος οι παραγωγοί θα είναι υποχρεωμένοι, για κάθε ποσότητα ελαιοκάρπου που θα μεταφέρουν από το λιόφυτο προς το ελαιουργείο, να ενημερώνουν πρώτα, πριν ξεκινήσει το φορτίο, την ΑΑΔΕ μέσω του gov.gr όταν είναι γνωστό, σύμφωνα με το Μάκη Αθφθονίδη, ότι οι περισσότεροι δεν ξέρουν ούτε το κινητό τους να χειρίζονται!

«Εμείς τώρα θα κάνουμε τη δική μας γενική συνέλευση. Θα πάρουμε τις αποφάσεις μας και θα τις κοινοποιήσουμε. Και από κει και πέρα αυτοί ας ζητάνε ό,τι θέλουν», επισημαίνει ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελαιουργών Ν. Ηρακλείου.

Οι διεκδικήσεις για τη νέα ΚΑΠ

Εξάλλου, ο Σύνδεσμος Ελαιουργών Ν. Ηρακλείου έστειλε στην Περιφέρεια Κρήτης και τις προτάσεις – διεκδικήσεις του ενόψει της νέας ΚΑΠ για τον τομέα του ελαιοκλάδου.

Αναλυτικότερα, αναφέρονται τα εξής:

Αξιότιμοι κύριοι,

Ο Σύνδεσμος Ελαιουργών Νομού Ηρακλείου Κρήτης, στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) 2028- 2034, καταθέτει τις ακόλουθες προτάσεις, με στόχο τη στήριξη και ενίσχυση της ελαιοπαραγωγής και συνολικά της αλυσίδας του κρητικού ελαιολάδου.

1. Αναδασμοί και εκσυγχρονισμός της παραγωγής

Προτείνεται η δημιουργία και επιτάχυνση αναδασμών στις ελαιοπαραγωγικές περιοχές της Κρήτης, ώστε να περιοριστεί ο πολυτεμαχισμός και η διασπορά των αγροτεμαχίων, να μειωθεί το κόστος παραγωγής και να διευκολυνθεί η μηχανική καλλιέργεια και συγκομιδή.

Παράλληλα, στο πλαίσιο της νέας ΚΑΠ, θα πρέπει να

προβλεφθούν στοχευμένες χρηματοδοτήσεις για παραγωγούς, ελαιουργούς και τυποποιητές για την αγορά και τον εκσυγχρονισμό μηχανημάτων και εξοπλισμού. Για τους παραγωγούς απαιτείται στήριξη για γεωργικά μηχανήματα και εξοπλισμό συγκομιδής, για τα ελαιουργεία για σύγχρονο και αποδοτικό εξοπλισμό ελαιοποίησης και για τους τυποποιητές για σύγχρονες εγκαταστάσεις τυποποίησης, αποθήκευσης και ποιοτικού ελέγχου.

Είναι ιδιαίτερα σημαντικό τα ποσοστά χρηματοδότησης για τις επιχειρήσεις του κλάδου να είναι ανταγωνιστικά και αντίστοιχα με τα υψηλά ποσοστά ενίσχυσης που προβλέπονται για τις Ομάδες Παραγωγών και τα συλλογικά σχήματα. Η μέχρι σήμερα εμπειρία έχει αποδείξει ότι η χρηματοδότηση αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο συλλογικών σχημάτων δεν εξασφαλίζει από μόνη της την αποτελεσματικότητα, τη βιωσιμότητα και τη συνέχεια των

επενδύσεων.

Ως εκ τούτου, θα πρέπει να διασφαλιστεί ισότιμη πρόσβαση των υγιών και παραγωγικά ενεργών επιχειρήσεων του κλάδου σε υψηλά ποσοστά ενίσχυσης, με σαφή και αντικειμενικά κριτήρια αξιολόγησης και με έμφαση στο πραγματικό επενδυτικό και παραγωγικό αποτέλεσμα.

2. Αντιμετώπιση του υψηλού εργατικού κόστους

Το αυξανόμενο κόστος των εργατικών χεριών, ιδιαίτερα κατά την περίοδο της ελαιοσυγκομιδής, αποτελεί πλέον σημαντικό παράγοντα επιβάρυνσης της παραγωγής και επηρεάζει άμεσα την ανταγωνιστικότητα του κρητικού

ελαιολάδου.

Απαιτούνται ειδικά μέτρα στήριξης για τη μείωση του εργατικού κόστους και την αντιμετώπιση της έλλειψης εργατικού δυναμικού, καθώς και ενίσχυση της μηχανοποίησης της συγκομιδής. Παράλληλα, θα πρέπει να εξεταστούν αποτελεσματικές και νόμιμες λύσεις για την έγκαιρη εξασφάλιση του απαραίτητου εργατικού δυναμικού κατά την ελαιοκομική περίοδο.

3. Ενίσχυση της τυποποίησης και της προστιθέμενης αξίας

Βασικός στόχος της νέας ΚΑΠ θα πρέπει να είναι η μετάβαση από την πώληση χύμα ελαιολάδου στην παραγωγή και διάθεση επώνυμου, τυποποιημένου και υψηλής προστιθέμενης αξίας κρητικού ελαιολάδου.

Απαιτούνται κίνητρα για επενδύσεις σε τυποποίηση, συσκευασία, αποθήκευση, ποιοτικό έλεγχο, πιστοποίηση και ψηφιακή ιχνηλασιμότητα, ώστε μεγαλύτερο μέρος της προστιθέμενης αξίας να παραμένει στην Κρήτη.

4. Εθνική προβολή του ελληνικού και κρητικού ελαιολάδου

Θεωρούμε απαραίτητο η Ελληνική Πολιτεία να αναλάβει ενεργότερο και πιο συστηματικό ρόλο στην προβολή του ελληνικού και ιδιαίτερα του κρητικού ελαιολάδου, τόσο στην Ελλάδα όσο και στις διεθνείς αγορές.

Απαιτείται μια οργανωμένη και πολυετής εθνική στρατηγική διαφήμισης και προώθησης, με έμφαση στην ποιότητα, την ελληνική και κρητική προέλευση, τη μεσογειακή διατροφή, τη γαστρονομία και τον τουρισμό, με στόχο την αύξηση της κατανάλωσης και των εξαγωγών επώνυμου ελληνικού

ελαιολάδου.

5. Προστασία της αγοράς και έλεγχος των εισαγόμενων ελαιολάδων

Παράλληλα, απαιτείται ενίσχυση των ελέγχων στα εισαγόμενα ελαιόλαδα και στα προϊόντα ελαιολάδου που διακινούνται στην ελληνική αγορά, ως προς την ποιότητα, την προέλευση, την επισήμανση και την ιχνηλασιμότητα.

Θα πρέπει να διασφαλίζεται ότι ο καταναλωτής ενημερώνεται με απόλυτη σαφήνεια για την πραγματική προέλευση του προϊόντος και να αποτρέπονται φαινόμενα παραπλανητικής επισήμανσης ή παρουσίασης εισαγόμενων ελαιολάδων ως ελληνικών ή κρητικών.

Παράλληλα, προτείνουμε η Ελληνική Πολιτεία να εξετάσει τη θέσπιση κατάλληλων δασμολογικών μέτρων για τις εισαγωγές ελαιολάδου από τρίτες χώρες, όπου αυτό είναι συμβατό με το ευρωπαϊκό και διεθνές εμπορικό πλαίσιο. Στόχος θα πρέπει να είναι η προστασία της ελληνικής παραγωγής από αθέμιτες πιέσεις και πρακτικές που υπονομεύουν την ανταγωνιστικότητα του εγχώριου προϊόντος.

Η προστασία της ελληνικής παραγωγής, η διασφάλιση της ποιότητας και της αυθεντικότητας του προϊόντος και η διαμόρφωση συνθηκών υγιούς και δίκαιου ανταγωνισμού αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για τη βιωσιμότητα της ελαιοπαραγωγής, των ελαιουργείων και των επιχειρήσεων τυποποίησης.

Συμπέρασμα

Η νέα ΚΑΠ 2018–2034 θα πρέπει να αντιμετωπίσει συνολικά την αλυσίδα «παραγωγός - ελαιουργείο - τυποποιητής – αγορά», με στόχο τη μείωση του κόστους παραγωγής, την αντιμετώπιση της έλλειψης εργατικών χεριών, την ενίσχυση της μηχανοποίησης, τη βελτίωση της ποιότητας, την αύξηση της τυποποίησης και των εξαγωγών και, τελικά, τη δημιουργία και διατήρηση μεγαλύτερης προστιθέμενης αξίας στην Κρήτη.

Ο Σύνδεσμος Ελαιουργών Νομού Ηρακλείου Κρήτης παραμένει στη διάθεση της Περιφέρειας Κρήτης για περαιτέρω συνεργασία και συμμετοχή στον διάλογο για τη διαμόρφωση μιας αποτελεσματικής και βιώσιμης στρατηγικής για το μέλλον της ελαιοκομίας και του κρητικού ελαιολάδου”.