Με επιτυχία η έκθεση παραδοσιακής ζωγραφικής και υφαντικής στο Φεστιβάλ Τέχνης και Μνήμης

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Ροτασίου «ΤΟ ΡΥΤΙΟΝ» με την στήριξη του Δικτύου Συλλόγων Μεσσαράς διοργάνωσε την Πέμπτη 27 Αυγούστου 2026 το «Φεστιβάλ Τέχνης και Μνήμης» με τίτλο «ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΥ ΡΥΤΙΟΥ ΣΤΙΣ ΑΥΛΕΣ ΤΟΥ ΡΟΤΑΣΙΟΥ». Πρόκειται μια πολιτιστική διαδρομή που συνδέει την ιστορική μνήμη, την αρχαιολογική κληρονομιά και τη ζωντανή παράδοση του τόπου. Η εν λόγω εκδληλωση στέφθηκε με απόλυτη επιτυχία, κρίνοντας από την αθρόα προσέλευση κοινού, τις θετικές κριτικές και το  κλίμα συγκίνησης που δημιουργήθηκε. Οι επισκέπτες είχαν την αποκλειστική ευκαιρία να βιώσουν μια ολοκληρωμένη πολιτιστική εμπειρία, καθώς η έκθεση πλαισιώθηκε από στοχευμένη αρχαιολογική ξενάγηση στον αρχαιολογικό χώρο του Ροτασίου, στο λόφο Κεφάλα.

Ιδιαίτερη μνεία και θερμές ευχαριστίες αξίζουν στους  αρχαιολόγους Δρ Αντωνη Βασιλακη και τον καθηγητή αρχαιολογίας Δρ Παναγιωτόπουλο Διαμαντή,  οι οποίοι με την άρτια επιστημονική τους κατάρτιση, τη μεταδοτικότητα και το πάθος τους, καθήλωσαν το κοινό στο λόφο της Κεφάλας του αρχαίου Ρυτίου. Μέσα από τις ζωντανές και τεκμηριωμένες περιηγήσεις τους, κατάφεραν να «ζωντανέψουν» την ιστορία του τόπου, προσφέροντας στους επισκέπτες μια μοναδική βιωματική εμπειρία, αναδεικνύοντας με τον καλύτερο τρόπο την πολιτιστική κληρονομιά της περιοχής. Μικρή ιστορική παρέμβαση για το αρχαιοτοπίο της περιοχής έκανε ο Χαρτογράφος–Περιβαλλοντολόγος Σπυριδάκης Μιχάλης. Η συμβολή τους στην επιτυχία της εκδήλωσης ήταν καθοριστική.

Κατά τη διάρκεια της περιήγησης στο Λόφο Κεφάλα του αρχαίου Ρυτίου, οι αρχαιολόγοι συνέδεσαν τα αρχαία ερείπια με την ιστορική και αρχαιολογική ταυτότητα του τόπου, δείχνοντας τη διαχρονική συνέχεια της τέχνης και παράδοσης,  από το παρελθόν ως το παρόν. Η  εκκλησία του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου του 15ου αιώνος, φέρει  στο σωζόμενο δυτικό κλίτος αγιογράφηση και τοιχογραφίες.

Ματιές στο παρόν αλλά στην ίδια πολιτισμική συνέχεια, αποτελούσαν οι αυλές και το εσωτερικό των σπιτιών του χωρίου Ροτασίου, οι οποίες είχαν μετατραπεί σε χώρους-γκαλερί με γεύση μνήμης και ιστορίας. Η έκθεση, έφερε την υπογραφή των καλλιτεχνών των γυναικών του χωριού Ροτάσι και αποτέλεσε ένα μοναδικό πολιτιστικό αντάμωμα ανάμεσα στην εικαστική ματιά και τις ρίζες της λαϊκής μας κληρονομιάς του τόπου.  Ήταν μοναδικό και πρωτότυπο. Εκατοντάδες επισκέπτες, εκπρόσωποι της τοπικής αυτοδιοίκησης και συλλόγων, καθώς και μικροί μαθητές, είχαν την ευκαιρία να περιηγηθούν σε έναν κόσμο γεμάτο χρώμα, μνήμη και παράδοση στις αυλές και στα σπίτια των καλλιτεχνών. Προσέφεραν στους επισκέπτες με ζεστασιά, αγάπη για το χωριού τους παραδοσιακά κεράσματα (καλούδια) στα τραπέζια των σπιτιών. Πόθος και όραμα όλου του χωριού η υλοποίηση ανασκαφών στο Ομηρικό αρχαίο Ρύτιο. Αποτυπωμένη η ανθρώπινη τέχνη της αγάπης  και η τέχνη  ήταν παρόν στις αυλές: της Καλεντακη Μαρίας, της Κακουδάκη Ελένης (του Μπογιου),  του Τερζάκη Παναγιώτη, της Σφακιανάκη Λευκούλας,  της Γαρεφαλάκη Άννας, της  Σκουλά Μαρίας, και της Βελεγράκη Ζαμπίας. Στη μέση της ανηφοριας μας κέρασε η Κακουδάκη Ελένη (του Καούνη).

Όσον αφορά τα έργα ζωγραφικής και υφαντικής τέχνης της λαϊκής παράδοσης,  ξεχώρισαν για την τεχνική και τη συναισθηματική τους ένταση, «συνομίλησαν» αρμονικά με τις δημιουργίες παραδοσιακής τέχνης, αναδεικνύοντας τη διαχρονικότητα των παραδοσιακών μοτίβων στο σήμερα, αποδεικνύοντας ότι «η παραδοσιακή τέχνη παραμένει ζωντανή και συνεχίζει να συγκινεί τις καρδιές των ανθρώπων όταν παρουσιάζεται με αυθεντικότητα και αγάπη».

Η εκδήλωση έκλεισε με κρητικό γλέντι  και γεύμα στην αίθουσα της Εκκλησίας, όπου μας διασκέδασαν οι μουσικοί:

1.στο μαντολίνο ο Καλλογιανάκης Μπάμπης,

2.στη λύρα ο Αριστοτέλης Μαράκης (δισέγγονος του Δασκαλομανώλη)

3.στο λαούτο ο Κωστής Ζαχαράκης και ο Σεβαστάκη Μανώλης (πρόεδρος του Συλλόγου). Χορηγοί για το γεύμα και τους ευχαριστούμε, ήταν για το κρέας ο Γιώργης Βελεγρακης (του Νικολάκη) και ο Γιάννης Βελεγράκης (του Κολοκύθη), για τις πατάτες ο Γιώργης Σμπώκος, για τα φρούτα η Καλεντάκη Λίτσα (ταβέρνα Αποσπερίδα) για το λάδι ο Βελεγράκης Μανώλης (πρόεδρος της Κοινότητας).

Η φετινή μας προσπάθεια ήταν μια μικρή, πιλοτική δράση – ένα πρώτο βήμα για να αποκτήσουμε όλοι μας πολύτιμη εμπειρία. Λόγω αυτού του περιορισμένου χαρακτήρα, ζητάμε την κατανόηση των υπολοίπων γυναικών καλλιτεχνών ή καλλιτεχνών του χωριού μας που ήθελαν να συμμετάσχουν, αλλά δεν κατέστη εφικτό αυτή τη φορά. Το ταξίδι όμως μόλις ξεκίνησε! Ανανεώνουμε το ραντεβού μας για τη νέα χρονιά, με την υπόσχεση για ένα ακόμη μεγαλύτερο αντάμωμα, γεμάτο με περισσότερες καλλιτεχνικές αυλές, ώστε να χωρέσει η δημιουργικότητα όλων.

Το Δίκτυο Πολιτιστικών Συλλόγων Μεσσαράς και ο Πολιτιστικός Σύλλογος Ρατασίου, εκφράζουν τις θερμές  ευχαριστίες τους προς το φιλότεχνο κοινό, τους χορηγούς και όλους όσους συνέβαλαν στην άρτια διεξαγωγή και την επιτυχία της διοργάνωσης. Ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όλους με αγάπη.

Η διοργάνωση πραγματοποιήθηκε  με την υποστήριξη της Περιφέρειας Κρήτης, του Δήμου Αρχανών – Αστερουσίων, του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου Ροτασίου, του Προέδρου της Κοινότητας.