Όλη η προχειρότητα και αγκυλώσεις της αγροτικής οικονομίας μέσα από την περίπτωση οικοτέχνη-χαρουποπαραγωγού στην Κρήτη

Το απόλυτο μπάχαλο που επικρατεί στον τομέα της αγροτικής οικονομίας και συγκεκριμένα εφόσον κάποιος αγρότης αποφασίσει να μπει σε διαδικασία να  διαθέσει ο ίδιος μεμονωμένα στην αγορά ως οικοτέχνης, χύμα ή τυποποιημένα, τα προιόντα του αναδεικνύει η περίπτωση καλλιεργητή χαρουπιάς στο Μελιδοχώρι Αρχανών Αστερουσίων.

Ο Κώστας Καράτζης για τον οποίο ο λόγος, με πολύ προσπάθεια και κόπο τα τελευταία χρόνια επιδίδεται στην καλλιέργεια χιλιάδων δέντρων χαρουπιάς παράγοντας εξαιρετικής ποιότητας χαρουπόμελο.

Μπαίνοντας λοιπόν σε σχετικό πρόγραμμα οικοτεχνιάς, θέλησε να ξεκινήσει να διαθέτει το προϊόν του στην αγορά ως οικοτέχνης βασιζόμενος στο ότι η ΚΥΑ περί οικοτεχνίας (ΦΕΚ 139 7-04-18)  αποσαφηνίζει ότι ο αγρότης που διαθέτει ΚΗΜΟ (κωδικό μητρώου οικοτέχνη) μπορεί να διαθέτει τα ιδιοπαραγώμενα προϊόντα ακόμη και μεταποιημένα ως αγροτικά.

Επειδή όμως ακολουθώντας το γράμμα του νόμου όφειλε να προσαρμοστεί και στην υποχρεωτικότητα της ηλεκτρονικής τιμολόγησης και στη χρήση POS, για τις εισπράξεις από τη διάθεση των προϊόντων του, απευθύνθηκε σε ιδιώτη πάροχο.

Απέκτησε έτσι, με ένα διόλου ευκαταφρόνητο ποσό για έναν παραγωγό που τώρα βγαίνει στην αγορά, ένα φορητό πολυμηχάνημα που εκδίδει αποδείξεις λιανικής- τιμολόγια χονδρικής και λειτουργεί ως POS για είσπραξη μέσω κάρτας και αυτόματη ενημέρωση της ΑΑΔΕ.

Για να λειτουργήσει το σύστημα όμως του ζητήθηκε αρχικά ΚΑΔ για τα προϊόντα που παράγει.

Αν όμως άνοιγε ΚΑΔ για τα προϊόντα, όπως τα λοιπά που κυκλοφορούν στο εμπόριο, τότε αυτόματα θα περνούσε σε απλή εμπορία με όλα τα παρελκόμενα και θα καταργούνταν όλα τα προνόμια που του προσφέρει η  οικοτεχνία.

Έτσι προσανατολίστηκε στο άνοιγμα ΚΑΔ για καλλιέργειες που είναι και το πιο κοντινό με την ενασχόληση του.Τότε όμως ήλθε αντιμέτωπος με την φρικτή πραγματικότητα καθώς διαπίστωσε πως η χαρουπιά, που και το ίδιο το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης κατά καιρούς προωθεί ως καλλιέργεια με μέλλον,  δεν αναφέρεται πουθενά στο εθνικό κατάλογο των καλλιεργειών της ΑΑΔΕ. 

Αναζητώντας λοιπόν κατηγορίες καλλιεργειών για να εντάξει τη χαρουπιά, την έβαλε, εξ ανάγκης, στους καρπούς με κέλυφος.

Κι εδώ βλέπουμε το εξής παράλογο και παράδοξο, ότι δηλαδή η χαρουπιά ήταν αρχικά στην κατηγορία των καρπών με κέλυφος αλλά το Υπουργείο την απένταξε για να μην εισπράττει συνδεδεμένη ενίσχυση.

Αφού ολοκληρώθηκε, μετά κόπων και βασάνων, αυτή η διαδικασία έπρεπε να γίνει το επόμενο βήμα που ήταν η επαφή με τη συνεργαζόμενη τράπεζα του καλλιεργητή  προκειμένου να ανοιχθεί επαγγελματικός λογαριασμός και να συνδεθεί το POS.

Ο λογαριασμός ανοίχθηκε στο πρώτο ραντεβού αλλά για τη σύνδεση έπρεπε να υποβληθεί αίτημα στα κεντρικά της τράπεζας για τη χορήγηση κωδικών μέσω της εφαρμογής epay.

Από εκεί ήλθε το τελειωτικό χτύπημα καθώς το  αίτημα απορρίφθηκε με προφορική απάντηση, χωρίς χορήγηση εγγράφου.

Η τράπεζα του ζητάει  ΚΑΔ Οικοτεχνίας χωρίς όμως γι αυτό να υπάρχει πουθενά σχετική πρόβλεψη.

Τι κι αν ο κ. Καράτζης του απέστειλε την ΚΥΑ κι ότι έγγραφο είχε και δεν είχε που αποδείκνυε το δίκαιο και νόμιμο του αιτήματος του.

Έτσι τώρα βρίσκεται με ένα μηχάνημα στα χέρια του που μπορεί μεν να εκδίδει νόμιμες αποδείξεις πώλησης προϊόντων οικοτεχνίας το οποίο όμως χωρίς τη χρήση POS είναι παράνομο, άρα ο καλλιεργητής και οικοτέχνης δεν μπορεί να πουλήσει νόμιμα και το κράτος δεν μπορεί να εισπράξει απ αυτόν.

Είναι τόσο δύσκολο διερωτάται ο κ. Καράτζης το Υπουργείο Οικονομικών με τις υπηρεσίες τους να ανοίξουν ένα ΚΑΔ για οικοτέχνες ώστε να μπορούν όλοι να εμπορευτούν τα προιόντα τους;

Κι όπως επισημαίνει είναι σκανδαλώδες το γεγονός του να μην αναγράφεται η χαρουπιά, που έθρεψε γενιές Ελλήνων κι είναι καλλιέργεια με προοπτικές, στον εθνικό κατάλογο καλλιεργειών της ΑΑΔΕ.

Στην Κύπρο, προσθέτει ο Κώστας Καράτζης, το χαρούπι είναι χαρακτηρισμένο ως εθνικό προιόν εδώ και χρόνια και στην Ελλάδα το αγνοούμε;

Σε κάθε περίπτωση πάντως με αυτές τις τακτικές και παραλήψεις χαμένοι είναι και το κράτος και ο οικοτέχνης.

Το κράτος γιατί δεν μπορεί να εισπράξει νόμιμα φόρους και ο παραγωγός γιατί δεν μπορεί να εμπορευτεί το προιόν που με τόσο κόπο παράγει.

Μέσα από ιστορίες όπως η παραπάνω αποδεικνύεται περίτρανα πως  τίποτα δεν λειτουργεί σωστά και ολοκληρωμένα και η γραφειοκρατία ορθώνει τείχη σε όποιον θελήσει να βγει από πρακτικές και μεθόδους του προηγούμενου αιώνα και να περάσει στη σύγχρονη εποχή της αγροτικής οικονομίας