“Πράσινο φως” για την οριστική μελέτη του Αρχαιολογικού Μουσείου Ρεθύμνου

Προχωρούν οι διαδικασίες με το βλέμμα στο έργο κατασκευής του νέου Αρχαιολογικού Μουσείου Ρεθύμνου, που πήρε χθες το “πράσινο φως” ομόφωνα από τη Δημοτική Επιτροπή του Δήμου Ρεθύμνου για την οριστική μελέτη, μια εξέλιξη που θα “ξεκλειδώσει” τα επόμενα στάδια και αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για την συνολική πορεία υλοποίησής του έργου.

Υπενθυμίζεται πως προμελέτη και η ολοκληρωμένη αρχιτεκτονική μελέτη του νέου Αρχαιολογικού Μουσείου Ρεθύμνου χρηματοδοτήθηκαν με 3 εκατ. ευρώ από την Περιφέρεια Κρήτης και εγκρίθηκαν επίσημα τον Φεβρουάριο του 2026. 

Το έργο το οποίο έχει σχεδιαστεί να  ανεγερθεί σε οικόπεδο 5.912,14 τ.μ. στον χώρο του παλιού ΚΤΕΛ, είναι πλέον πιο κοντά, καθώς  ανοίγει ο δρόμος για τα επόμενα βήματα  όπως η έκδοση της οικοδομικής άδειας, από την Πολεοδομία Ρεθύμνου, κάτι που δεν αναμένεται, όπως τονίστηκε χθες στη διάρκεια της συνεδρίασης της Δημοτικής Επιτροπής, να καθυστερήσει.  Παράλληλα, το βλέμμα είναι στραμμένο στην ένταξη του έργου για την χρηματοδότησή του στο νέο  περιφερειακό πρόγραμμα «Κρήτη» 2021-2027.

Όπως επισημάνθηκε κατά την παρουσίαση της συνοπτικής μελέτης στην συνεδρίαση της χθεσινής δημοτικής επιτροπής, υπό την προεδρία του Αντιδημάρχου Στέλιου Σπανουδάκη, στόχος μέσα από την αρχιτεκτονική μελέτη του νέου Αρχαιολογικού Μουσείου ήταν να υπάρχει διάκριση μεταξύ δύο ενοτήτων, των χώρων των εκθέσεων και των χώρων κοινωνικής συμμετοχής.

Στο πλαίσιο αυτό, όπως τόνισε κατά την παρουσίαση ο προϊστάμενος του τμήματος μελετών της τεχνικής υπηρεσίας Δήμου Ρεθύμνης, Γιώργος Πετρουλάκης επιδιώχθηκε η σχεδίαση με κριτήρια αστικού σχεδιασμού, φιλικού προς το κοινό και σε φυσική συνέχεια με το τοπίο, την παραλία, τους υπαίθριους χώρους και τον ευρύτερο αστικό ιστό. Η σύνδεση του παραθαλάσσιου μετώπου με την παλαιά πόλη μέσω του Μουσείου, επιτυγχάνεται με απρόσκοπτη διέλευση του κόσμου κάτω από τον όροφό του.

Από την προμελέτη...στην οριστική μελέτη: Οι προϋποθέσεις που τέθηκαν και τα δεδομένα

Από το στάδιο της προμελέτης, έως την οριστική μελέτη, ο σχεδιασμός είχε πολλά "στοιχήματα" να κερδίσει, με ένα από τα σημαντικότερα να είναι η προϋπόθεση που τέθηκε ξεκάθαρα από πλευράς του Δήμου Ρεθύμνης, πως το έργο θα πρέπει να συνοδεύεται και από υπόγειο πάρκινγκ.

Παράλληλα, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν χθες στην Δημοτική Επιτροπή, στα κύρια στοιχεία τεχνοοικονομικής βελτιστοποίησης του σχεδιασμού της οριστικής μελέτης περιλαμβάνονται τα εξής:                                                                         

-Μείωση του κτιρίου από την Προμελέτη στην Οριστική Μελέτη κατά 1.180,00 τ.μ.

-Το σύνολο της επιφάνειας του παραχωρηθέντος γηπέδου ανέρχεται σε 5.912,14 m2

-Το κτίριο έχει Κάλυψη = 3.193,04 m2 < 4.138,50 m2 (επιτρεπόμενη Κάλυψη)

-Το κτίριο έχει Δόμηση = 6.248,43 m2 < 7.094,57 m2 (επιτρεπόμενη Δόμηση)

-Προεκτιμώμενος Προϋπολογισμός έργου: 29.000.000 € (συμπεριλαμβανομένου Φ.Π.Α.)

• Βελτιστοποίηση του λειτουργικού σχεδιασμού του Μουσείου / Σμίκρυνση της επιφάνειας της ανωδομής

• Βελτιστοποίηση του σχεδιασμού του Υπογείου και σμίκρυνση του

• Λεπτομερέστερη γεωτεχνική έρευνα

• Βελτιστοποίηση της βιοκλιματικής / περιβαλλοντικής σχεδίασης

• Πλήρης εξυπηρέτηση ΑμεΑ

• Πλήρης ικανοποίηση νομοθετικού πλαισίου για τις απαιτήσεις στάθμευσης αυτοκινήτων (94 οχήματα)

Σημειώνεται πως η διαμόρφωση των παραπάνω προέκυψε έπειτα από συνεργασία με το Δήμο Ρεθύμνης, την ΥΔΟΜ Ρεθύμνου, με βάση το θεσμικό πλαίσιο της περιοχής και τα όρια που αυτό θέτει στο σχεδιασμό του Μουσείου. Παράλληλα, σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ρεθύμνου και τους μελετητές της Μουσειολογικής μελέτης καθώς και το Υπουργείο Πολιτισμού, δόθηκαν περαιτέρω χρήσιμα στοιχεία, τα οποία εντάχθηκαν στην διαμόρφωση της οριστικής μελέτης. Τέλος, υπήρξε συνεργασία των μελετητών με την ΔΕΔΔΗΕ για την βελτιστοποίηση του ενσωματωμένου Υποσταθμού.

Η λειτουργική οργάνωση του Μουσείου σε επίπεδα

Η  λειτουργική οργάνωση του Μουσείου έχει σχεδιαστεί σε τρία επίπεδα, με σαφή διαχωρισμό των χώρων υποδοχής, έκθεσης, αποθήκευσης και υποστήριξης.

Στο ισόγειο αναπτύσσεται ο βασικός πυρήνας υποδοχής του κοινού, με το Φουαγιέ να αποτελεί το κομβικό σημείο  ενημέρωσης και ανάπαυσης.

Από εκεί χωροθετείται και η πρόσβαση προς τη Μόνιμη Έκθεση, ενώ σε άμεση επαφή  με την είσοδο βρίσκονται το πωλητήριο και οι βοηθητικοί χώροι. Στην ίδια στάθμη χωροθετείται το Café, με δυνατότητα λειτουργίας ανεξάρτητα από το ωράριο του Μουσείου και με κλειστό, ημιυπαίθριο και υπαίθριο χώρο.

Παράλληλα, αναπτύσσονται η Βιβλιοθήκη, αίθουσες πολλαπλών χρήσεων, χώροι εργαστηρίων και συντήρησης, καθώς και οι αποθήκες αρχαιοτήτων, εξασφαλίζοντας την απαραίτητη λειτουργική υποδομή για τη διαχείριση και προστασία των συλλογών.

Στον πρώτο όροφο που θα αποτελεί τον χώρο της μόνιμης έκθεσης βρίσκεται και η αίθουσα περιοδικών εκθέσεων η οποία θα είναι σε άμεση επαφή τόσο με τη Μόνιμη Έκθεση, όσο και με το Φουαγιέ της Αίθουσας Πολλαπλών Χρήσεων, με δυνατότητες ενοποίησης των χώρων τους. Η αίθουσα πολλαπλών χρήσεων έχει θέα προς τη Φορτέτσα και τη θάλασσα και ο χώρος  διαθέτει επίσης έναν μεγάλο εξώστη. Στον Α’ όροφο του κτηρίου χωροθετούνται και οι αίθουσες της Διεύθυνσης, τη γραμματείας, αρχείου, λογιστηρίου κα.

Στο υπόγειο συγκεντρώνονται οι χώροι στάθμευσης, οι αποθήκες υλικού και καταστήματος, καθώς και πρόσθετοι χώροι αποθήκευσης και υποστήριξης , μεταξύ αυτών οι εγκαταστάσεις όπως αντλιοστάσιο, δεξαμενές κ.α. Η διάταξη εξυπηρετεί την πρακτική λειτουργία του κτιρίου, με οργανωμένες προσβάσεις προς τις αποθήκες και δυνατότητα κίνησης οχημάτων για τη μεταφορά και διαχείριση των συλλογών και του εξοπλισμού.

Στην κατώτερη στάθμη, στο επίπεδο των παταριών, συνεχίζεται η ανάπτυξη των αποθηκευτικών χώρων, με κύρια χρήση την αποθήκευση αρχαιοτήτων και την υποστήριξη της λειτουργίας του Μουσείου.

Σημειώνεται πως στα δώματα χωροθετούνται τα φωτοβολταϊκά και οι αντλίες θερμότητας, εξασφαλίζοντας σε μεγάλο βαθμό την ενεργειακή αυτονομία του κτηρίου. 

Η κατακόρυφη οργάνωση των χώρων επιτρέπει τον διαχωρισμό της δημόσιας λειτουργίας από τις απαραίτητες υπηρεσιακές και τεχνικές υποδομές, δημιουργώντας ένα συγκρότημα όπου η εμπειρία του επισκέπτη συνδυάζεται με τις απαιτήσεις ενός σύγχρονου μουσείου,  τη φύλαξη, τη συντήρηση, την τεκμηρίωση και την ασφαλή διαχείριση των αρχαιολογικών συλλογών.