Προϋπολογισμός «επιστροφής στην κανονικότητα» στο Ηράκλειο με αιχμές και πολιτικές αντιπαραθέσεις (φωτο)

Παρουσιάζοντας έναν προϋπολογισμό που φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο καμπής για τα οικονομικά και τη λειτουργία του Δήμου Ηρακλείου, ο Αντιδήμαρχος Οικονομικών Γιώργος Αγριμανάκης μίλησε στο Δημοτικό Συμβούλιο, κάνοντας λόγο  για «επιστροφή στην κανονικότητα» και για τη δημιουργία, μετά από χρόνια, πραγματικού περιθωρίου ρεαλιστικού αναπτυξιακού σχεδιασμού.

Ο προϋπολογισμός, που έχει ήδη λάβει το «πράσινο φως» του Υπουργείου Εσωτερικών με αιχμή την εφαρμογή του νέου Λογιστικού Πλαισίου, χαρακτηρίστηκε προϊόν συλλογικής και επίπονης δουλειάς, με έντονο κοινωνικό αποτύπωμα και σαφείς πολιτικές προτεραιότητες. Στο επίκεντρο της δημοτικής αρχής βρίσκονται η καθημερινότητα του πολίτη, η σχολική στέγη, ο ηλεκτροφωτισμός, οι Κοινωνικές Υπηρεσίες και η στήριξη των ευάλωτων ομάδων.

Όπως υπογράμμισε ο κ. Αγριμανάκης, πρόκειται για έναν προϋπολογισμό ουσίας και λειτουργικότητας, όχι εντυπώσεων, ο οποίος αξιοποιεί κάθε διαθέσιμο χρηματοδοτικό εργαλείο και λειτουργεί ως μοχλός ανάπτυξης για την πόλη. Τα έσοδα του Δήμου για το 2025 διαμορφώνονται στα 143,5 εκατ. ευρώ, ενώ οι δαπάνες ανέρχονται στα 166,4 εκατ. ευρώ. Η διαφορά καλύπτεται από τα ταμειακά διαθέσιμα ύψους 22,89 εκατ. ευρώ, εξασφαλίζοντας την απαιτούμενη ισοσκέλιση.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο Τεχνικό Πρόγραμμα, το οποίο φτάνει τα 34,259 εκατ. ευρώ, με περίπου 21 εκατ. ευρώ να προέρχονται από χρηματοδοτούμενους πόρους και 12,88 εκατ. ευρώ από ίδιους πόρους του Δήμου. Μετά και την έγκριση από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης, ο προϋπολογισμός θα είναι πλήρως λειτουργικός από την πρώτη ημέρα του νέου έτους.

Ο Αντιδήμαρχος Οικονομικών μίλησε ανοιχτά για τις δυσκολίες που προηγήθηκαν, υπενθυμίζοντας ότι το 2024 δεν υπήρχε καν δυνατότητα ισοσκέλισης, με τα ταμειακά διαθέσιμα σε εξαιρετικά κρίσιμη κατάσταση. Υπερασπίστηκε τη λήψη δανείου, χαρακτηρίζοντάς το αναγκαίο «εργαλείο σταθερότητας» για τον τερματισμό του φαύλου κύκλου των ελλειμμάτων, σημειώνοντας ότι το 2025 αποτυπώνει ήδη σαφή βελτίωση και αποκατάσταση της λειτουργικότητας και της αξιοπιστίας των οικονομικών του Δήμου.

Για το 2026, έκανε λόγο για είσοδο σε ένα νέο θεσμικό πλαίσιο που εγγυάται δημοσιονομική ισορροπία, θεσμική νομιμότητα και περιορισμό των λογιστικών πρακτικών του παρελθόντος, ανοίγοντας οριστικά τον δρόμο για έναν ρεαλιστικό και βιώσιμο αναπτυξιακό σχεδιασμό. Σε αυτό το πλαίσιο, ευχαρίστησε προσωπικά τον Δήμαρχο Ηρακλείου Αλέξη Καλοκαιρινό για τη στήριξή του στις δύσκολες αλλά αναγκαίες πολιτικές επιλογές.

Απαντώντας σε ερωτήσεις και παρεμβάσεις δημοτικών συμβούλων, χαρακτήρισε άθλο τόσο τον χρόνο κατάρτισης του προϋπολογισμού όσο και τη θετική γνωμοδότηση του Παρατηρητηρίου του Υπουργείου Εσωτερικών, σε απάντηση σχετικής ερώτησης του Μαρίνου Παττακού, με τον οποίο συμφώνησε απόλυτα και στο εκκρεμές ζήτημα των Μέσων Ατομικής Προστασίας για τους εργαζόμενους.

Τριβές καταγράφηκαν γύρω από τις ενστάσεις, τις προσφυγές και την εκκρεμότητα της έγκρισής τους από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης, με ερωτήσεις από τη Μαρία Καναβάκη και τον Κώστα Βαρδαβά της παράταξης «Ηράκλειο Για Σένα». Ο κ. Αγριμανάκης ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχει υποχρέωση να έχει προηγηθεί η έγκριση της Αποκεντρωμένης για τη σύνταξη του προϋπολογισμού, εκφράζοντας αισιοδοξία για θετική έκβαση

Στη συζήτηση παρενέβη και ο επικεφαλής της παράταξης «Ηράκλειο η πόλη μας» Μιχάλης Καραμαλάκης, ο οποίος άσκησε έντονη κριτική στον σχεδιασμό της δημοτικής αρχής, επισημαίνοντας ότι ο προϋπολογισμός αποτυπώνει ξεκάθαρα τις πολιτικές της επιλογές. Όπως ανέφερε, πρόκειται για έναν οικονομικό σχεδιασμό που –κατά την άποψή του– μετακυλίει το κόστος στους δημότες και αποδυναμώνει την έννοια της ανταποδοτικότητας, δημιουργώντας παράλληλα σοβαρούς δημοσιονομικούς κινδύνους.

Ο κ. Καραμαλάκης στάθηκε ιδιαίτερα στις αυξήσεις των τελών, εκφράζοντας την ανησυχία ότι ο προϋπολογισμός στηρίζεται σε αποφάσεις με θεσμικές αμφισβητήσεις, γεγονός που, όπως είπε, υπονομεύει την ασφάλεια και τη βιωσιμότητά του. Υποστήριξε ότι ο σημερινός σχεδιασμός δεν επιλύει τα προβλήματα αλλά τα μεταθέτει χρονικά, επιβαρύνοντας υπέρμετρα τους πολίτες και ανοίγοντας τον δρόμο για ιδιωτικοποίηση βασικών δημοτικών υπηρεσιών.

Κλείνοντας την τοποθέτησή του, ξεκαθάρισε ότι η καταψήφιση του προϋπολογισμού από την παράταξή του δεν αποτελεί πράξη στείρας αντιπολίτευσης, αλλά επιλογή πολιτικής ευθύνης απέναντι στους δημότες και στο μέλλον του Δήμου.

Η στάση της αντιπολίτευσης

Σε σκληρή γραμμή κινήθηκε η αντιπολίτευση στη συζήτηση για τον προϋπολογισμό, βάζοντας στο στόχαστρο –σχεδόν από όλες τις πλευρές– τις αυξήσεις των δημοτικών τελών και τις πολιτικές επιλογές της δημοτικής αρχής.

Τον τόνο έδωσε από την αρχή ο επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης, Μιχάλης Καραμαλάκης, ο οποίος χαρακτήρισε τον προϋπολογισμό βαθιά πολιτικό, υποστηρίζοντας ότι μεταφέρει δυσανάλογα βάρη στους δημότες, υπονομεύει την έννοια της ανταποδοτικότητας και μεταθέτει άλυτα προβλήματα στο μέλλον. Όπως σημείωσε, ο ισοσκελισμός του προϋπολογισμού δεν προκύπτει από πραγματική δημοσιονομική άνεση, αλλά από εύθραυστες λογιστικές προσαρμογές και μεταφορά ταμειακών δεδομένων.

Υπενθύμισε μάλιστα ότι το σχέδιο είχε αρχικά κριθεί ελλειμματικό από το Παρατηρητήριο Οικονομικής Αυτοτέλειας των ΟΤΑ και χρειάστηκαν διορθώσεις της τελευταίας στιγμής, γεγονός που –κατά την άποψή του– καθιστά τον προϋπολογισμό ευάλωτο σε αποκλίσεις. Ιδιαίτερη ανησυχία εξέφρασε για τις αυξήσεις στα τέλη καθαριότητας και φωτισμού, επισημαίνοντας ότι η εισπραξιμότητα παραμένει καθηλωμένη στο 80-83%, παρά τις επιβαρύνσεις. Όπως τόνισε, δεν υπάρχει κανένα στοιχείο που να δείχνει ότι οι αυξήσεις βελτιώνουν τα έσοδα, αντιθέτως αποτυπώνεται ξεκάθαρα ότι η κοινωνία έχει φτάσει στα όριά της.

Ο κ. Καραμαλάκης μίλησε και για μια κοινωνική σύγκρουση που έλαβε πλέον θεσμικές διαστάσεις, με τις προσφυγές παραγωγικών και κοινωνικών φορέων στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης. Ένας προϋπολογισμός που αμφισβητείται τόσο κοινωνικά όσο και θεσμικά, είπε, δεν μπορεί να θεωρηθεί ασφαλής. Στάθηκε ιδιαίτερα στο γεγονός ότι οι αυξήσεις δεν συνοδεύονται από καμία εγγύηση βελτίωσης των παρεχόμενων υπηρεσιών, ενώ –όπως υπογράμμισε– οι δημότες καλούνται να πληρώσουν περισσότερα για να χρηματοδοτηθεί η ανάθεση κρίσιμων τομέων σε ιδιώτες, αλλοιώνοντας πλήρως τον χαρακτήρα της ανταποδοτικότητας. Κλείνοντας, έκανε λόγο για επισφαλείς πηγές εσόδων και για ένα μέλλον που φορτώνεται με δανειακές και ανελαστικές υποχρεώσεις, δηλώνοντας ότι η παράταξή του καταψηφίζει «από ευθύνη», υπερασπιζόμενη την κοινωνική δικαιοσύνη, τη διαφάνεια και τη βιωσιμότητα.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η Μαρία Καναβάκη, η οποία, αν και αναγνώρισε την πίεση της δημοτικής αρχής να επισπεύσει την έγκριση του προϋπολογισμού, κράτησε σαφείς αποστάσεις από τις επιλογές της. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, ο προϋπολογισμός δεν είναι αναπτυξιακός και το μόνο που μένει να φανεί είναι αν θα αποδειχθεί ρεαλιστικός. Υπενθύμισε ότι οι αυξήσεις των τελών δεν έχουν ακόμη εγκριθεί από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση και δεν βρήκαν σύμφωνη ούτε μία παράταξη, ούτε τους ανεξάρτητους συμβούλους, ούτε την κοινωνία και τους φορείς.

Τόνισε ότι οι πολίτες καλούνται να πληρώσουν υπέρογκες αυξήσεις για υπηρεσίες όπως η καθαριότητα και ο ηλεκτροφωτισμός, τις οποίες –όπως είπε– η δημοτική αρχή απέτυχε να παρέχει επαρκώς. Επισήμανε μάλιστα ότι οι δημότες πληρώνουν εκ των προτέρων κάτι που ακόμη δεν έχουν δει, ενώ ο προϋπολογισμός περιλαμβάνει μια ιστορική απόφαση για τον Δήμο: την ιδιωτικοποίηση της υπηρεσίας Καθαριότητας. Άσκησε επίσης έντονη κριτική στο Τεχνικό Πρόγραμμα, χαρακτηρίζοντάς το άνευ οράματος και αναπτυξιακής προοπτικής, προειδοποιώντας ότι το νέο δάνειο ισοσκελισμού θα επιβαρύνει τους δημότες τα επόμενα χρόνια.

Ο κ. Βαρδαβάς, από την πλευρά του, ξεκαθάρισε ότι δεν μηδενίζεται καμία προσπάθεια, ωστόσο έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για μια πορεία που –όπως είπε– οδηγεί σε σταδιακή αποδυνάμωση και αυτοκατάργηση των Δήμων, στο πλαίσιο των κυβερνητικών επιλογών που υιοθετεί και η δημοτική αρχή. Στάθηκε στο γεγονός ότι από τα 11 εκατ. ευρώ για ηλεκτροφωτισμό και καθαριότητα, τα 8,5 εκατ. κατευθύνονται σε έναν ιδιώτη εργολάβο για την καθαριότητα, με χαμηλή έκπτωση, θέτοντας ερωτήματα για το αν θα απασχοληθούν εργαζόμενοι από το Ηράκλειο ή από τρίτες χώρες. Όπως είπε, το ζητούμενο είναι τα χρήματα που πληρώνει η τοπική κοινωνία να επιστρέφουν σε αυτήν.

Ακόμη πιο αιχμηρός εμφανίστηκε ο επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης, Δημήτρης Δουλουφάκης, ο οποίος χαρακτήρισε τον προϋπολογισμό βαθιά ταξικό και αντιλαϊκό, ως συνέχεια της κρατικής πολιτικής που –κατά την άποψή του– φορτώνει τα βάρη στους πιο αδύναμους. Κατήγγειλε μια πολιτική που υπηρετεί την κερδοφορία των λίγων, στο πλαίσιο –όπως είπε– των επιλογών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με έντονο φοροεισπρακτικό χαρακτήρα, την ώρα που δεν καλύπτονται βασικές λαϊκές ανάγκες. Μίλησε για μια πολιτική που «ξεζουμίζει» διαρκώς τον λαό και γίνεται ολοένα και πιο επιθετική απέναντι στους δημότες του Ηρακλείου, καλώντας τους πολίτες να μην παρασυρθούν από υποσχέσεις.