Σφοδρές αντιδράσεις και… προσφυγή στη Δικαιοσύνη, προκαλεί η δημιουργία Μονάδας εξαρτημένων ατόμων στην «καρδιά» του Ηρακλείου!

Σφοδρές αντιδράσεις έχει προκαλέσει η είδηση πως δρομολογείται η δημιουργία μιας Μονάδας Βραχείας Νοσηλείας εξαρτημένων ατόμων, μέσα στην «καρδιά» του Ηρακλείου!

Το σημείο, στο οποίο - άγνωστο πως - έχει επιλεγεί δεν είναι άλλο από τον εμπορικό και πολυσύχναστο δρόμο της οδού Αρχειπισκόπου Μακαρίου, ο οποίος καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας «σφύζει» από ζωή.

Οι αντιδράσεις που έχουν προκληθεί στο άκουσμα αυτής της είδησης δεν είναι αδικαιολόγητες, σύμφωνα με τους διαμαρτυρόμενους. Οπως τονίζουν μιλώντας στο newshub.gr εκεί στεγάζονται δεκάδες ιατρεία, στο ίδιο και σε πλησίον σε αυτό κτίρια. Λειτουργούν σε μικρή απόσταση, το «Μητέρα», ένα τραπεζικό υποκατάστημα, ένα σούπερ μάρκετ και δεκάδες άλλες επιχειρήσεις, γραφεία και καταστήματα.

Πλησίον του σημείου βρίσκεται το Ευρωπαϊκό σχολείο, το Ανωγειανό Σχολείο, ένα ΚΔΑΠ για άτομα με αναπηρία, την ώρα που το επίμαχο κτίριο στο οποίο υπάρχει πρόθεση να λειτουργήσει η Μονάδα, γειτνιάζει με τη συνοικία της Αγίας Τριάδας!

Μια συνοικία, στην οποία πέραν από τα κατοικήσιμα σπίτια, υπάρχουν και πολλά εγκαταλελειμμένα, που αποτελούν στέκια ναρκομανών και λοιπών περιθωριακών στοιχείων.

Όπως είναι λογικό και επόμενο, εν μέσω αναβρασμού, ήδη πολλοί από τους γιατρούς και τους άλλους καταστηματάρχες ετοιμάζονται να κινηθούν δικαστικά, χρησιμοποιώντας κάθε ένδικο μέσο που τους παρέχει ο Νόμος, με τους ίδιους να επισημαίνουν ότι μια τέτοια Δομή θα δημιουργήσει ένα τέτοιο αρνητικό – ως και φόβου – κλίμα, που μπορεί να επηρεάσει τους ασθενείς, τους επισκέπτες και τους λοιπούς πολίτες, οι οποίοι θα φτάσουν στο σημείο να αποφεύγουν την οποιαδήποτε προσέγγιση – επίσκεψη του δρόμου.

Μέσα στις επόμενες ημέρες πρόκειται να κατατεθούν μάλιστα και ασφαλιστικά μέτρα σε βάρος των ιδιοκτητών του εν λόγω επενδυτικού σχεδίου. Την ίδια ώρα οι γιατροί θα αποστειλλουν και επιστολή προς τον Υπουργό Υγείας, παρουσιάζοντας του το πρόβλημα, θέτοντας τον προ των ευθυνών του Υπουργείου και ζητώντας απαντήσεις σε καίρια ερωτήματα.

Η δικηγόρος κ. Αθηνά Σπανάκη, η οποία εκπροσωπεί μερίδα των γιατρών που κινούνται δικαστικά μιλώντας στο newshub.gr επισημαίνει πως η προσφυγή στη Δικαιοσύνη γίνεται, προκειμένου: «να επιστήσουμε την προσοχή όλων, καθώς δεν είναι δυνατόν να δημιουργηθεί μια τέτοια Μονάδα εξαρτημένων ατόμων στο συγκεκριμένο σημείο, με όλα τα προβλήματα που ενδεχομένως προκύψουν στην καθημερινότητα, είτε λόγω της λειτουργίας της Δομής είτε λόγω των εξαρτήσεων.

Μιλάμε για μια Ημερήσια Μονάδα που αφορά και ψυχιατρικούς ασθενείς. Καταλαβαίνει, λοιπόν, κανείς ότι δεν μπορεί ένα τέτοιο Κέντρο να στεγαστεί σε μια περιοχή όπου υπάρχουν ιατρεία, σχολεία, το «Μητέρα» κ.ά. Πρόκειται για μια περιοχή όπου μεταβαίνουν άτομα με κινητικά προβλήματα, άνθρωποι με θέματα υγείας, παιδιά, νεογνά, έγκυες κ.λπ.

Δεν υπάρχουν οι προϋποθέσεις που απαιτούνται για να λειτουργήσει μια τέτοια Μονάδα, ούτε και οι απαιτούμενες συνθήκες ασφαλείας. Η συμπεριφορά ενός εξαρτημένου ατόμου, το οποίο ενδεχομένως αντιμετωπίζει και ψυχιατρικά ζητήματα, μπορεί να είναι απρόβλεπτη. Η ιδιωτική ασφάλεια που θα υπάρχει τι θα μπορεί να αποτρέψει; Μια επικίνδυνη συμπεριφορά, η οποία μπορεί να έχει απρόβλεπτες συνέπειες, θα την αποτρέψει ένας σεκιούριτι;», διερωτάται η κ. Σπανάκη

Επιπλέον, όπως επισημαίνει οι Δομές αυτές, απαιτούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις ασφαλείας. Δεν μπορεί - όπως λέει- να βρίσκει κάποιος έναν χώρο μέσα σε έναν εμπορικό δρόμο και να δημιουργεί μια Δομή τέτοιου είδους.  Ειδικά από τη στιγμή που ως προαπαιτούμενο για τη λειτουργία μιας τέτοιας Μονάδας είναι να υπάρχει σε κοντινή απόσταση Δομή Δημοσιας Υγείας. Η πιο κοντινή είναι το ΤΟΜΥ που βρίσκεται στην οδό Σπιναλόγκας, ενώ αμέσως μετά οι επόμενες Δομές είναι το ΠΑΓΝΗ ή το Βενιζέλειο νοσοκομείο.

«Σε καμία περίπτωση δεν θα επιτρέψουν οι άνθρωποι εκεί να προχωρήσει. Για αυτό και ζητάμε να εξεταστεί κάθε λεπτομέρεια, ώστε να διαπιστωθεί η νομιμότητα της συγκεκριμένης επιλογής. Να δούμε αν το ίδιο το κτίσμα πληροί τις προϋποθέσεις και αν μπορεί να λειτουργήσει σε αυτόν τον χώρο μια τέτοια Δομή και, στη συνέχεια, να εξετάσουμε κάτω από ποιες προϋποθέσεις μπορεί συνολικά να προχωρήσει το εγχείρημα.

Για αυτό και κινούμαστε δικαστικά, με την αποστολή εξώδικου, αλλά και με την κατάθεση ασφαλιστικών μέτρων», καταλήγει η κ. Σπανάκη.

Επιστολή στον Υπουργό Υγείας

Όπως επισημάνθηκε παραπάνω την άμεση διακοπή των εργασιών για την εγκατάσταση Κέντρου Ημέρας Βραχείας Φιλοξενίας του ΕΟΠΑΕ επί των οδών Αρχιεπισκόπου Μακαρίου και Σκουλάδων ζητούν γιατροί που διατηρούν ιδιόκτητα ιατρεία στο ίδιο ακίνητο.

Με την επιστολή τους προς τον αρμόδιο υπουργό και τους εμπλεκόμενους φορείς, ζητούν να μην προχωρήσει η εγκατάσταση και να επιλεγεί διαφορετικός, κατάλληλος χώρος.

Οι γιατροί διευκρινίζουν ότι δεν αντιτίθενται στη δημιουργία δομών για την υποστήριξη ανθρώπων με προβλήματα εξάρτησης, αλλά στη συγκεκριμένη χωροθέτηση. Όπως αναφέρουν, το Κέντρο προβλέπεται να λειτουργεί σε 24ωρη βάση και να παρέχει υπηρεσίες βραχείας φιλοξενίας, πρωτοβάθμιας φροντίδας, ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, ατομικής υγιεινής και σίτισης σε ενήλικες με προβλήματα εξάρτησης.

Κεντρικό επιχείρημά τους είναι η συνύπαρξη της νέας δομής με έναν χώρο στον οποίο λειτουργούν ιατρεία και καθημερινά εξετάζονται, μεταξύ άλλων, έγκυες, παιδιά και βρέφη, αλλά και ασθενείς με σοβαρά προβλήματα υγείας ή περιορισμένη κινητικότητα. Οι γιατροί υποστηρίζουν ότι τα ιατρεία εξυπηρετούν και επείγοντα περιστατικά καθ’ όλη τη διάρκεια του 24ώρου και εκφράζουν ανησυχίες για την πρόσβαση, την κίνηση στους κοινόχρηστους χώρους και τη δυνατότητα απρόσκοπτης διακομιδής σε περίπτωση ανάγκης.

Παράλληλα, επικαλούνται τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του ακινήτου, υποστηρίζοντας ότι οι είσοδοι των χώρων είναι σχεδόν κοινές, υπάρχουν προσβάσεις μέσω του χώρου στάθμευσης και του ημιωρόφου, ενώ το ακίνητο δεν διαθέτει αυλή. Για τον λόγο αυτό θεωρούν ότι δεν υπάρχει επαρκής λειτουργικός διαχωρισμός μεταξύ της δομής και των ιατρείων και ζητούν να μην χρησιμοποιούνται κοινόχρηστοι χώροι ή το πεζοδρόμιο ως χώροι αναμονής.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στον κανονισμό της πολυκατοικίας. Οι ιδιοκτήτες των ιατρείων ζητούν να ελεγχθεί εάν η συγκεκριμένη χρήση είναι συμβατή με τον κανονισμό, τη σύσταση οριζόντιας ιδιοκτησίας και τους τίτλους των ακινήτων, καθώς και να γνωστοποιηθεί η νομική βάση πάνω στην οποία κρίθηκε επιτρεπτή η εγκατάσταση.

Στην επιστολή καταγράφονται ακόμη οι γειτονικές χρήσεις της περιοχής. Οι γιατροί αναφέρονται σε κέντρο νεότητας, δομή απασχόλησης ατόμων με αναπηρία, μαιευτήριο, γυμναστήριο και άλλα συγκροτήματα ιατρείων, υποστηρίζοντας ότι η περιοχή ήδη συγκεντρώνει σημαντική καθημερινή κίνηση πολιτών. Επικαλούνται μάλιστα τη διακήρυξη του ΕΟΠΑΕ με αριθμό πρωτοκόλλου 11372/30.10.2025, θέτοντας ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο η συγκεκριμένη θέση ανταποκρίνεται στα κριτήρια που προβλέπει η διαδικασία επιλογής.

Ανάλογες ενστάσεις διατυπώνονται για την εμπορική κίνηση της περιοχής. Οι συντάκτες της επιστολής επικαλούνται την παρουσία μεγάλου εμπορικού καταστήματος, σούπερ μάρκετ και τραπεζικών καταστημάτων και ζητούν να εξηγηθεί πώς αξιολογήθηκε το συγκεκριμένο χαρακτηριστικό, δεδομένου ότι στη διακήρυξη αναφέρεται ως κριτήριο η επιλογή αστικού περιβάλλοντος «χωρίς ιδιαίτερη εμπορική κίνηση».

Στο μικροσκόπιο των γιατρών βρίσκεται και η λειτουργία γραφείου εξυπηρέτησης μεταναστών στο όμορο κτίριο, το οποίο, σύμφωνα με την επιστολή, προσελκύει καθημερινά σημαντικό αριθμό πολιτών και ήδη επιβαρύνει το διαθέσιμο πεζοδρόμιο. Ζητούν να πραγματοποιηθεί αυτοψία σε ώρες αιχμής, προκειμένου να εκτιμηθεί η συνολική επιβάρυνση στην κίνηση πεζών και στην πρόσβαση ασθενών, ατόμων με αναπηρία και γονέων με καρότσια.

Οι γιατροί θέτουν επίσης ζήτημα σχετικά με τον ιστορικό και τουριστικό χαρακτήρα της περιοχής, καθώς το ακίνητο βρίσκεται εντός των Ενετικών Τειχών. Όπως υποστηρίζουν, η καθημερινή παρουσία κατοίκων, τουριστών και οργανωμένων επισκέψεων θα πρέπει να συνεκτιμηθεί κατά την αξιολόγηση της καταλληλότητας του χώρου.

Ένα ακόμη σκέλος της επιστολής αφορά τις πιθανές επιπτώσεις στην περιουσία και την επαγγελματική δραστηριότητα των ιδιοκτητών των ιατρείων. Οι γιατροί υπογραμμίζουν ότι έχουν επενδύσει σημαντικά ποσά για την αγορά, διαμόρφωση και εξοπλισμό των χώρων τους και απορρίπτουν το ενδεχόμενο να αντιμετωπιστούν τυχόν προβλήματα με τη μεταφορά των ιατρείων τους. Όπως αναφέρουν, μια τέτοια εξέλιξη θα προκαλούσε οικονομική επιβάρυνση, διακοπή εργασιών και αναστάτωση στην εξυπηρέτηση των ασθενών.

Παράλληλα, οι συντάκτες της επιστολής υποστηρίζουν ότι η επιλογή του ακινήτου θα πρέπει να επανεξεταστεί και προς όφελος των ίδιων των ωφελούμενων της δομής. Κατά την άποψή τους, ένας χώρος με μεγαλύτερη λειτουργική αυτονομία, κατάλληλες υποδομές και επαρκή ιδιωτικότητα θα μπορούσε να προσφέρει καλύτερες συνθήκες φιλοξενίας και υποστήριξης, περιορίζοντας παράλληλα τον κίνδυνο στιγματισμού.

Σημαντικό μέρος της παρέμβασης αφορά, τέλος, τη διαφάνεια της διαδικασίας επιλογής και τις εγκρίσεις. Οι γιατροί ζητούν να τους γνωστοποιηθούν η διακήρυξη και οι τροποποιήσεις της, η απόφαση επιλογής ή κατακύρωσης, τα πρακτικά της αρμόδιας επιτροπής, οι εκθέσεις αυτοψίας και καταλληλότητας, οι άδειες και εγκρίσεις για τις εργασίες, καθώς και τα στοιχεία σχετικά με τις χρήσεις γης, την πυροπροστασία, την προσβασιμότητα και τυχόν αλλαγή χρήσης του ακινήτου.

Ζητούν επίσης στοιχεία για το μίσθωμα, τη διάρκεια και το συνολικό κόστος της μίσθωσης, τις δαπάνες διαμόρφωσης και τη συγκριτική αξιολόγηση των ακινήτων που εξετάστηκαν, θέτοντας ζήτημα ορθολογικής διαχείρισης των δημόσιων πόρων.

Με την επιστολή τους οι γιατροί ζητούν, συνολικά, άμεση διακοπή των εργασιών, ακύρωση της εγκατάστασης στο συγκεκριμένο ακίνητο και επιλογή άλλου χώρου, καθώς και αυτοψία και έλεγχο της διαδικασίας επιλογής και των σχετικών εγκρίσεων.

Παράλληλα, προειδοποιούν ότι θα ενημερώσουν τα μέσα ενημέρωσης και τους αρμόδιους επαγγελματικούς και κοινωνικούς φορείς και αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο προσφυγής στις αρμόδιες ελεγκτικές, εισαγγελικές και δικαστικές αρχές, εφόσον διαπιστωθούν, όπως υποστηρίζουν, παραλείψεις ή παραβάσεις. Επιφυλάσσονται επίσης για τη διεκδίκηση αποζημιώσεων σε περίπτωση αποδεδειγμένης ζημίας.

Το βασικό τους μήνυμα είναι ότι η ανάγκη λειτουργίας δομών υποστήριξης για ανθρώπους με εξάρτηση δεν αμφισβητείται, αλλά η συγκεκριμένη επιλογή ακινήτου, όπως υποστηρίζουν, δεν διασφαλίζει επαρκώς ούτε την ομαλή λειτουργία των υφιστάμενων ιατρείων ούτε τις συνθήκες που απαιτούνται για τους ίδιους τους φιλοξενούμενους. Για τον λόγο αυτό ζητούν να επανεξεταστεί άμεσα η χωροθέτηση, πριν ολοκληρωθούν οι εργασίες και δημιουργηθούν τετελεσμένα.

Σημειώνεται ότι η επιστολή αυτή θα κοινοποιηθεί σε: Διοίκηση ΕΟΠΑΕ, Περιφερειάρχη Κρήτης, Δήμο Ηρακλείου, Διοίκηση 7ης Υγειονομικής Περιφέρειας Κρήτης, Ιατρικό Σύλλογο Ηρακλείου και Πολεοδομία Ηρακλείου.

Η απόφαση

Τέλος αξίζει να επισημανθεί πως στην απόφαση - με ημερομηνία 30 Οκτωβρίου 2025- την οποία υπογράφει ο Πρόεδρος ΔΣ του Ν.Π.Ι.Δ. «Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (Ε.Ο.Π.Α.Ε.), η οποία έχει ως θέμα τη: «Διακήρυξη Μειοδοτικής Δημοπρασίας για τη Μίσθωση Ακινήτου στην Π.Ε. Ηρακλείου (Ηράκλειο) στο πλαίσιο υλοποίησης του Υποέργου 2 «Ίδρυση και λειτουργία Κέντρου Ημέρας - Υπηρεσίες Βραχείας Φιλοξενίας Ηρακλείου» της συγχρηματοδοτούμενης πράξης με τίτλο

«Ίδρυση νέων δομών για την αντιμετώπιση των εξαρτήσεων στην Περιφέρεια Κρήτης» με κωδικό ΟΠΣ 6034759 στο Πρόγραμμα «Κρήτη 2021-2027», αναφέρει ότι προκηρύσσει:

«Τη διενέργεια Μειοδοτικής Δημοπρασίας για τη μίσθωση ενός (1) ακινήτου, ήτοι επαγγελματικού χώρου, από τον Εθνικό Οργανισμό Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (Ε.Ο.Π.Α.Ε.) εντός ορίων της πόλης του Ηρακλείου, στο πλαίσιο υλοποίησης του Υποέργου 2 «Ίδρυση και λειτουργία Κέντρου Ημέρας - Υπηρεσίες Βραχείας Φιλοξενίας στο Ηράκλειο» της πράξης με τίτλο «Ίδρυση νέων δομών για την αντιμετώπιση των εξαρτήσεων στην Περιφέρεια Κρήτης» με Κωδικό ΟΠΣ 6034759 στο Πρόγραμμα «Κρήτη 2021-2027», Άξονας Προτεραιότητας 5 – Προώθηση της Κοινωνικής Ένταξης και καταπολέμηση της φτώχειας, ο οποίος χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο – ΕΚΤ) και από εθνικούς πόρους μέσω του ΠΔΕ και καλεί τους ενδιαφερόμενους να εκδηλώσουν ενδιαφέρον σε προθεσμία είκοσι (20) ημερών από τη δημοσίευση της διακήρυξης».

Σε σχέση με τη χρηματοδότηση της σύμβασης επισημαίνεται στην απόφαση ότι:

 «Φορέας χρηματοδότησης της σύμβασης μίσθωσης από την ημερομηνία υπογραφής και για 36 μήνες είναι η Περιφέρεια Κρήτης, Κωδ. ΣΑ ΕΠ0027 Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (αριθ. ενάριθ. Έργου ....). Η σύμβαση περιλαμβάνεται στο Υποέργο 2 «Ίδρυση και λειτουργία

Κέντρου Ημέρας με Υπηρεσίες Βραχείας Φιλοξενίας στο Ηράκλειο» της πράξης με τίτλο «Ίδρυση νέων δομών για την αντιμετώπιση των εξαρτήσεων στην Περιφέρεια Κρήτης» με Κωδικό ΟΠΣ .... στο Πρόγραμμα «Κρήτη 2021-2027» σύμφωνα με την με αρ. πρωτ.... Απόφαση Ένταξης της Περιφέρειας Κρήτης.

Η δαπάνη για την εν λόγω σύμβαση βαρύνει την Κ.Α.: 64.98 σχετική πίστωση του προϋπολογισμού εκάστου έτους του Φορέα».

Ενώ ως προς τις ελάχιστες τεχνικές προδιαγραφές αναφέρει πως:

 «Το ακίνητο θα πρέπει να βρίσκεται εντός των ορίων της πόλης του Ηρακλείου, να είναι μεικτής

επιφάνειας κατ’ ελάχιστον 300 τ.μ. και κατά μέγιστον 700 τ.μ. Το ακίνητο θα πρέπει να βρίσκεται σε

εύλογη απόσταση από υπάρχουσες δομές υγείας, λαμβάνοντας υπόψη τα κάτωθι:

• Αστικό περιβάλλον χωρίς ιδιαίτερη εμπορική κίνηση.

• Δυνατότητα πρόσβασης με οχήματα, αστική και δημόσια συγκοινωνία.

• Ασφαλή απόσταση από σχολικά ιδρύματα, κέντρα νεότητας κλπ.

• Να πληροί τους όρους χρήσης γης βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας». Σημεία τα οποία αποτελούν ταυτόχρονα και τα «αγκάθια» που έχουν προκαλέσει τις αντιδράσεις...»