«Συνήγορος του Πολίτη»: Μετά τις αυτοψίες και τη σύσκεψη οι σεισμόπληκτοι περιμένουν ραγδαίες θετικές εξελίξεις

Συνολικά 400 σπιτια δεν εχουν κατεδαφιστεί στους δύο Δήμους, Μινώα Πεδιάδας και Αρχανών Αστερουσίών. Τρια σχολικά συγκροτήματα παραμένουν σε κοντέινερ. Συνολικά 500 άνθρωποι μένουν ακόμη σε κοντέινερ. Άνθρωποι μένουν σε κίτρινα και επικίνδυνα σπιτια.

Αυτή είναι η εικόνα μέσα σε λίγες λέξεις, όπως την περιέγραψαν τα μέλη του Συλλόγου Σεισμόπληκτων Δ Μινώα Πεδιάδας «Η Ελπίδα» στο κλιμάκιο του «Συνηγόρου του Πολίτη» που για δύο μέρες βρεθηκε στο Ηράκλειο, φέρνοντας στο επίκεντρο τις σεισμοπαθείς περιοχές.
 
Οπως έγραψε το newshub.gr πέντε χρόνια μετά οι συνεργάτες του «Συνήγορου του Πολίτη» ηρθαν για να ακούσουν τα προβληματα και τις προτάσεις για την αντιμετώπιση τους. Μετά τις αυτοψίες που πραγματοποιήθηκαν την περασμένη Δευτέρα από το κλιμάκιο στην περιοχή του Αρκαλοχωρίου, εκεί όπου οι εικόνες σόκαραν ακόμη και τους έμπειρους συνεργάτες του «Συνήγορου του Πολίτη» (ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ), χθες είχαμε την πραγματοποίηση της σύσκεψης - όπως αυτή είχε προαναγγελθεί - στην Περιφέρεια Κρήτης (ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ)

Στη διάρκεια της σύσκεψης, συμφωνα με πληροφορίες του newshub.gr, έγινε εκτενής αναφορά των στελεχών του «Συνηγόρου του Πολίτη» για όσα καταγράφονται στο σεισμόπληκτο Αρκαλοχώρι. Ενώ οι εκπρόσωποι της περιοχής μίλησαν αναλυτικά για τα άλυτα και πολύ σοβαρα ζητήματα που ταλανιζουν την τοπική κοινωνία.

Αυτό που ειπώθηκε είναι πως ο Δήμος Μινώα Πεδιάδας που έχει συνεργαστεί τόσο με το Τεχνικό Επιμελητήριο, όσο και με το Σύλλογο Σεισμόπληκτων «Η Ελπίδα», αλλά και με τους άλλους αρμόδιους φορείς εχει επεξεργασμένες προτάσεις τόσο για τα άμεσα, όσο και για τα έμμεσα προβλήματα που συνεχιζουν να υπαρχουν και τα οποία αφορούν την αποκατάσταση των κιτρινων κτιρίων, την αποκατάσταση των υποδομων και μια σειρά άλλα θέματα που άπτονται της πολιτικής και οικονομικής κατάστασης στην οποία έχει περιέλθει η τοπικη κοινωνία.  Συμφωνα δε με τους μετέχοντες στη σύσκεψη, η επαναφορά στην κανονικότητα ειναι όνειρο ακόμη. 

Νέο θεσμικό πλαίσιο

Οπως έχει γράψει το newshub.gr ηταν μια πολύ σημαντικη όσο και κρίσιμη σύσκεψη, καθώς τα αποτελέσματα που προεκυψαν, θα αποτελέσουν και τα στοιχεία για την ανάδειξη των ζητημάτων που προέκυψαν από το σεισμικό φαινόμενο, των τρόπων αντιμετώπισής του, των εκκρεμοτήτων που υπάρχουν, των ενεργειών που πρέπει να γίνουν απο τις αρμόδιες Υπηρεσίες, τη διαμόρφωση προτάσεων επανεξέτασης ανασυγκρότησης του σχετικού νομοθετικού πλαισίου και άλλα θέματα, που βασίζονται σε αιτήματα τα οποία  έχουν υποβληθεί στο Συνήγορο του Πολίτη».

Ενώ συμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, στόχος μέσα από τη διαδικασία που έχει ξεκινήσει ήδη ο «Συνήγορος του Πολίτη» ειναι να υπαρξει ένα νέο θεσμικό πλαίσιο στην περίπτωση που έχουμε νέες φυσικές καταστροφές. 

«Με βάση την αρνητική εμπειρία τη δικη μας, είναι να υπαρξει ένα νέο πλαίσιο για όλες τις περιπτώσεις πανελλαδικά. Πρόταση μας είναι να παρει τέλος ο συγκεντρωτισμός που είναι η γάγγραινα για τη μη επίλυση των προβλημάτων. 
Αυτό που προτείνεται είναι αν για παράδειγμα μια φυσικη καταστροφή γίνεται σε επίπεδο Δήμου, να ορίζεται συντονιστής ο Δήμαρχος. Και κάτω από αυτον να δημιουργείται μια Ομάδα διοικησης έργου. 

Σκοπός είναι μετά το πρώτο διάστημα της κοινωνικής φροντίδας να εκπονείται ένα συνεκτικό σχέδιο αποκατάστασης και επαναφοράς της κανονικότητας, μεσα από την ανασυγκρότηση της περιοχης. Τωρα αυτό που βλέπουμε είναι ότι σχέδιο υπαρχει. Είναι θέμα πολιτικής βούλησης», είπε  χθες ο Δήμαρχος Μινώα Πεδιάδας σε δήλωση του.

Μάλιστα ο Δήμαρχος κατέθεσε συγκεκριμένες προτάσεις για ένα νέο σύστημα πολιτικής προστασίας στην αποκατάσταση των συνεπειών φυσικών καταστροφών, με επίκεντρο την αποκέντρωση αρμοδιοτήτων.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε επίσης και στην ανάγκη δημιουργίας Μητρώου Μηχανικών, τονίζοντας ότι η διαδικασία αδειοδότησης θα μπορούσε να έχει ολοκληρωθεί ήδη από τον πρώτο χρόνο, εάν υπήρχε οργανωμένο μητρώο υπό τον συντονιστή και αν οι μηχανικοί αμείβονταν ανά φάκελο και ανά συμμετοχή στις επιτροπές. Σήμερα, η διαδικασία βασίζεται σε περιορισμένο αριθμό συμβασιούχων μηχανικών, οι οποίοι μάλιστα μετακινούνται ή αποχωρούν, με αποτέλεσμα την υποστελέχωση των υπηρεσιών. Είναι χαρακτηριστικό ότι περίπου 16 συμβασιούχοι μηχανικοί προσπαθούν να διαχειριστούν έναν τεράστιο όγκο εργασίας, κάτι που καθιστά πρακτικά αδύνατη την αποτελεσματική διεκπεραίωση των υποθέσεων".

Υπαρχουν τα εργαλεία...

Στο περιθώριο της σύσκεψης μίλησε και ο πρόεδρος του Συλλόγου Σεισμόπληκτων Δ Μινώα Πεδιάδας «Η Ελπίδα» κ. Κώστας Γκαντάτσιος. Oπως είπε:
«Τη Δευτέρα το κλιμάκιο του Συνηγόρου του Πολιτη» ζήτησε τη συνδρομή του Συλλογου για αυτοψίες στο Αρκαλοχωρι και στο Δήμο γενικότερα. Φυσικά προσφεραμε τη βοήθεια μας απλόχερα. Εχουν γίνει καταγγελίες από πολίτες από τον Οκτωβρη του 2024 και χθες και σημερα εκθέσαμε προς το Συνηγορο του Πολίτη τα προβλήματα.

Μάλιστα θα καταθέσουμε και ένα επίσημο υπόμνημα στο Συνήγορο του Πολίτη για να καταγραφούν όσα εχουμε πει  τοσο καιρό και όσα εχουν καταγγειλλει οι πολίτες.

Εμας μας ενδιαφέρει να επιστρέψει ο τόπος σε φυσιολογικους ρυθμούς ζωής. Τωρα το ποιος θα αναλάβει αυτό το μοντέλο, ειναι κάτι που δεν μας πεφτει λόγος και είναι κάτι που δεν μπορούμε να υποδείξουμε σε μια ανεξάρτητη Αρχή. Ευελπιστώ ότι τα εργαλεία που έχει ο «Συνήγορος του Πολίτη», εφοσον τα χρησιμοποιήσει, θα έχουμε και θετικό αποτέλεσμα

Εργαλεία υπαρχουν, πρόθεση και πολιτική βούληση πρέπει να υπαρξει».

Ενω για το κλιμάκιο ο κ. Γκαντάτσιος δήλωσε: «Η παρουσία του Συνηγόρου του Πολίτη έχει καθυστερήσει, καθώς η σχετική αίτηση είχε κατατεθεί ήδη από τον Οκτώβριο του 2024, ενώ και πολλοί πολίτες έχουν επισημάνει εδώ και καιρό τα ίδια προβλήματα. Ωστόσο, από όσα διαπιστώσαμε, το κλιμάκιο ήρθε πλήρως ενημερωμένο και προετοιμασμένο για τα ζητήματα του Δήμου και των σεισμόπληκτων, γεγονός που δημιουργεί μια συγκρατημένη αισιοδοξία. Αν τα εργαλεία που διαθέτει ο Συνήγορος του Πολίτη αξιοποιηθούν άμεσα και σωστά, εκτιμούμε ότι μπορούν να φέρουν αποτελέσματα. 

Εμείς, θα καταθέσουμε και επίσημο υπόμνημα, ώστε να καταγραφούν από την Ανεξάρτητη αυτή Αρχή όλα όσα επισημαίνουμε εδώ και καιρό, καθώς και όσα έχουν καταγγείλει οι πολίτες. Σε ό,τι αφορά την υφιστάμενη κατάσταση, τα προβλήματα παραμένουν έντονα: περίπου 300 κτίρια δεν έχουν ακόμη κατεδαφιστεί στους δύο Δήμους, τρία σχολικά συγκροτήματα εξακολουθούν να λειτουργούν σε κοντέινερ, ενώ περίπου 500 άνθρωποι διαμένουν σε προσωρινές δομές. Παράλληλα, υπάρχουν ακόμη πολίτες που ζουν σε «κίτρινα» ή επικίνδυνα σπίτια.

Αυτή είναι η πραγματικότητα σήμερα. Το ποιος και με ποιον τρόπο θα ασκήσει την απαραίτητη πίεση για την επίλυση των προβλημάτων δεν είναι δική μας αρμοδιότητα. Εκείνο που απαιτείται είναι σαφής πολιτική πρόθεση και βούληση, ώστε να δοθεί οριστικό τέλος στην ταλαιπωρία των ανθρώπων».

«Η Ελπίδα»

Μετα την ανακοινωση εκδόθηκε ανακοινωση από το Σύλλογο «Η Ελπιδα» στην οποια αναφέρονται τα εξης:

«Τη Δευτέρα 23 Μαρτίου 2026 πραγματοποιήθηκε αυτοψία και επιτόπια έρευνα στις πληγείσες περιοχές του Αρκαλοχωρίου, παρουσία του Διοικητικού Συμβουλίου του Συλλόγου Σεισμοπλήκτων Δήμου Μινώα Πεδιάδας «Η Ελπίδα», ενώ την Τρίτη 24 Μαρτίου 2026 ακολούθησε διευρυμένη σύσκεψη στην έδρα της Περιφέρειας Κρήτης, στο πλαίσιο της επίσκεψης του Συνηγόρου του Πολίτη στην Κρήτη.

Κατά τη διάρκεια της αυτοψίας και της σύσκεψης, ο Σύλλογός μας παρουσίασε με τεκμηρίωση τα σοβαρά και διαρκή προβλήματα που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν το Αρκαλοχώρι και η ευρύτερη πληγείσα περιοχή.

Παραδώσαμε στοιχεία, τις επανειλημμένες επιστολές και παρεμβάσεις μας προς κάθε αρμόδια αρχή, ενώ συμφωνήθηκε να αποσταλούν και επιπλέον στοιχεία που ζητήθηκαν από την Αρχή, προκειμένου να υπάρξει πλήρης και ουσιαστική αποτύπωση της πραγματικής κατάστασης.

Το σύνολο αυτού του υλικού, μαζί με το αναλυτικό υπόμνημα που θα καταθέσει ο Σύλλογός μας, θα αξιολογηθεί και θα ληφθεί υπόψη στο τελικό πόρισμα-έκθεση που θα συντάξει ο Συνήγορος του Πολίτη.

Η παρέμβαση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία για την περιοχή μας, καθώς σηματοδοτεί τη θεσμική καταγραφή της πραγματικής κατάστασης που εξακολουθούν να βιώνουν οι σεισμόπληκτοι κάτοικοι. Για τον Σύλλογό μας, το ουσιαστικό διακύβευμα είναι να αποτυπωθούν με σαφήνεια οι εκκρεμότητες, οι δυσλειτουργίες και οι καθυστερήσεις που παραμένουν, ώστε μέσα από την έκθεση του Συνηγόρου του Πολίτη να αναδειχθούν όχι μόνο τα προβλήματα, αλλά και η ανάγκη για συγκεκριμένες, δίκαιες και άμεσα εφαρμόσιμες λύσεις για την αποκατάσταση και την ανασυγκρότηση του τόπου μας».

Α.Κ.