Ακρίβεια: «Εκτόξευση» σε ενέργεια, καύσιμα, μεταφορές

Ολοένα και πιο ορατές στα ράφια των σούπερ μάρκετ είναι οι επιπτώσεις από τις διαταραχές που προκάλεσε η πανδημία στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα.

Οι αυξήσεις στις τιμές των πρώτων υλών και των μεταφορών, σε συνδυασμό με το αυξημένο ενεργειακό κόστος, έχουν ήδη οδηγήσει σε σημαντικές ανατιμήσεις αρκετά τρόφιμα, ενώ μέχρι το τέλος του έτους αλλά και στις αρχές της επόμενης αναμένεται να αυξήσουν τις τιμές τους πολύ περισσότερες βιομηχανίες.

Το θέμα της ακρίβειας εξελίσσεται σε ένα μόνιμο ηλεκτροσόκ για τα νοικοκυριά καθώς οι καταναλωτές βλέπουν τον οικονομικό προϋπολογισμό να «ματώνει» ολοένα και περισσότερο.

«Ανάσα» αναμένεται να είναι το φετινό επίδομα θέρμανσης μιας και θα είναι ελαφρώς αυξημένο σε σχέση με πέρισυ μιας και τόσο το πετρέλεαιο θέρμανσης όσο και το φυσικό άεριο είναι ανάμεσα στα προϊόντα που έχουν σημειωθεί αυξήσεις.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις το πετρέλαιο θέρμανσης θα είναι ακριβότερο από πέρυσι κατά περίπου 40%. Έτσι, η μέση τιμή διαμορφώνεται περίπου 1,05 με 1,10 ευρώ το λίτρο ενώ η διανομή του πετρελαίου θέρμανσης θα ξεκινήσει στις 15 Οκτωβρίου.

«Πικρός» καφές
Χαρακτηριστικό της κατάστασης είναι πως το αγαπημένο ρόφημα των Ελλήνων, ο καφές πωλείται ακριβότερα κατά 0,10 ευρώ ή 5% επί της τελικής τιμής.

Προς τα πάνω είναι και οι ανατιμήσεις στα έτοιμα γεύματα και τις σαλάτες, με το ποσοστό να φτάνει στα 4,25% έως 9,17% ενώ σταθερές μένουν για τη ώρα οι τιμές στα σάντουιτς, αν και αλλάζουν τα ίδια τα προϊόντα.

Αποκλιμάκωση των διεθνών τιμών, μάλιστα, δεν θα πρέπει να αναμένεται πριν το καλοκαίρι του 2022, ενώ για να υπάρξει συγκράτηση των ανατιμήσεων, σύμφωνα με επαγγελματίες του κλάδου, θα πρέπει να καταργηθεί ή να μειωθεί ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης (ΕΦΚ) στον καφέ, αλλά και να μειωθεί ο ΦΠΑ στην εστίαση στο 7%.

«Όλα... πάνω» λέει η ΕΛΣΤΑΤ
Την ίδια ώρα, η τελευταία έκθεση της ΕΛΣΤΑΤ δείχνει πως η κατάσταση στην αγορά πηγαίνει από το κακό στο... χειρότερο!

Είναι χαρακτηριστικό ότι μόνο σε ένα έτος (Σεπτέμβριος 2021 προς Σεπτέμβριο 2020), το φυσικό αέριο ανατιμήθηκε κατά 108,5%, το πετρέλαιο θέρμανσης κατά 28,9% και η βενζίνη κατά 18,1%.

Ενώ, τον Σεπτέμβριο σε σχέση με τον Αύγουστο, ανατιμήσεις υπήρξαν στη συντριπτική πλειονότητα προϊόντων και υπηρεσιών.

Ειδικότερα, αυξήσεις τιμών καταγράφηκαν σε:

Φυσικό αέριο (12,8%),
Ελαιόλαδο (11,8%),
Αρνί και κατσίκι (7,3%),
Λαχανικά νωπά (6,9%),
Ψωμί (2,5%),
Φρούτα νωπά (2,2%),
Ψάρια νωπά (2,1%),
Οικιακές υπηρεσίες (1,9%),
Μεταφορά επιβατών με αεροπλάνο (1,8%),
Άλλα είδη ατομικής φροντίδας (1,6%),
Διαρκή αγαθά αναψυχής (1,3%),
Δευτεροβάθμια εκπαίδευση (1,3%),
Είδη άμεσης κατανάλωσης νοικοκυριού (1,1%),
Μοσχάρι (0,9%),
Ιατρικές, οδοντιατρικές και παραϊατρικές υπηρεσίες (0,5%),
Εστιατόρια- ζαχαροπλαστεία- καφενεία (0,5%),
Νοσοκομειακή περίθαλψη (0,4%)
Καύσιμα αυτοκινήτου- βενζίνη (0,3%).
Στον αντίποδα, οι τιμές μειώθηκαν σε:

Αλλαντικά (2,9%),
Τυριά (2,8%),
Πουλερικά (2%)
Τηλεφωνικές υπηρεσίες (0,2%).
Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, η αύξηση του γενικού δείκτη τιμών καταναλωτή κατά 2,2% τον Σεπτέμβριο, προήλθε κυρίως από τις μεταβολές στις ακόλουθες ομάδες αγαθών και υπηρεσιών:

Από τις αυξήσεις των δεικτών κατά:
3,1% στην ομάδα «Διατροφή και μη αλκοολούχα ποτά», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: ψωμί, αρνί και κατσίκι, νωπά ψάρια, αυγά, ελαιόλαδο, άλλα βρώσιμα έλαια, νωπά φρούτα, νωπά λαχανικά, σοκολάτες- προϊόντα σοκολάτας. Μέρος της αύξησης αυτής αντισταθμίστηκε από τη μείωση κυρίως των τιμών σε: δημητριακά για πρωινό, χοιρινό, αλλαντικά, γιαούρτι, γλυκά κουταλιού- μαρμελάδες- μέλι.
4,7% στην ομάδα «Στέγαση», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: ηλεκτρισμό, φυσικό αέριο, πετρέλαιο θέρμανσης.
0,6% στην ομάδα «Διαρκή αγαθά- Είδη νοικοκυριού και υπηρεσίες», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών στις οικιακές υπηρεσίες. Μέρος της αύξησης αυτής αντισταθμίστηκε από τη μείωση κυρίως των τιμών σε: υφαντουργικά προϊόντα οικιακής χρήσης, οικιακές συσκευές και επισκευές.
0,1% στην ομάδα «Υγεία», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: ιατρικές, οδοντιατρικές και παραϊατρικές υπηρεσίες, νοσοκομειακή περίθαλψη. Μέρος της αύξησης αυτής αντισταθμίστηκε από την μείωση κυρίως των τιμών στα φαρμακευτικά προϊόντα.
7,8% στην ομάδα «Μεταφορές», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: καύσιμα και λιπαντικά, καινούργια αυτοκίνητα, εισιτήρια μεταφοράς επιβατών με αεροπλάνο.
0,9% στην ομάδα «Εκπαίδευση», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών στα δίδακτρα δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
0,5% στην ομάδα «Ξενοδοχεία- Καφέ- Εστιατόρια», λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε: εστιατόρια- ζαχαροπλαστεία- καφενεία, ξενοδοχεία- μοτέλ- πανδοχεία.
Από τις μειώσεις των δεικτών κατά:
0,5% στην ομάδα «Ένδυση και υπόδηση», λόγω μείωσης των τιμών στα είδη ένδυσης και υπόδησης.
2,5% στην ομάδα «Επικοινωνίες», λόγω μείωσης κυρίως των τιμών στις τηλεφωνικές υπηρεσίες.
0,4% στην ομάδα «Αναψυχή- Πολιτιστικές δραστηριότητες», λόγω μείωσης κυρίως των τιμών στα διαρκή αγαθά αναψυχής.
0,8% στην ομάδα «Άλλα αγαθά και υπηρεσίες», λόγω μείωσης κυρίως των τιμών σε: άλλα είδη ατομικής φροντίδας, ασφάλιστρα οχημάτων.
Παράλληλα, ο γενικός δείκτης παρουσίασε αύξηση 2,4% τον Σεπτέμβριο 2021 σε σύγκριση με τον Αύγουστο 2021, έναντι αύξησης 2% που σημειώθηκε κατά την αντίστοιχη σύγκριση του προηγούμενου έτους.

Όπως αναφέρθηκε ο εναρμονισμένος πληθωρισμός αυξήθηκε 1,9% τον Σεπτέμβριο, από αύξηση επίσης 1,9% τον Αύγουστο και έναντι μείωσης 2,3% τον Σεπτέμβριο 2020. Μεταξύ Σεπτεμβρίου και Αυγούστου εφέτος, ο εναρμονισμένος δείκτης σημείωσε αύξηση 2,1%, έναντι αύξησης 1,5% που σημειώθηκε κατά την αντίστοιχη σύγκριση του προηγούμενου έτους.