Αναμονή στην τουριστική αγορά, πίεση στις κρατήσεις και αβεβαιότητα για τη σεζόν-Επιβράδυνση στην Κρήτη

Στάση αναμονής κρατούν οι παράγοντες του τουρισμού για την επίδραση που μπορεί να έχει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή στο τουριστικό ρεύμα της εφετινής χρονιάς, με τις ενδείξεις μέχρι στιγμής να μην κρίνονται αντιπροσωπευτικές.

Με τα μέχρι τώρα δεδομένα και στο σενάριο που ο πόλεμος δεν επεκταθεί μέχρι και το καλοκαίρι, η χώρα θα χάσει το μερίδιο των επισκεπτών από τις χώρες του Κόλπου, το οποίο όμως αποτελεί ένα μικρό ποσοστό επί του συνόλου.

Παράλληλα δε, ανοιχτό είναι και το ενδεχόμενο η χώρα να ευνοηθεί, καθώς οι τουρίστες προορισμών όπως η Τουρκία και η Κύπρος θα μπορούσαν να επιλέξουν ως εναλλακτική τη χώρα μας.

Αστάθμητο παράγοντα βέβαια, σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, εξακολουθεί να αποτελεί η διάρκεια της σύγκρουσης, η οποία αν είναι μεγάλη θα μπορούσε να επηρεάσει ευρύτερα την περιοχή, ειδικά στην περίπτωση των υπερατλαντικών ταξιδιωτών.

Τροχοπέδη αντίστοιχα, ακόμα και σε σχετικά σύντομη κατάπαυση του πυρός, εκτιμάται ότι θα αποτελέσει το κόστος των αεροπορικών εισιτηρίων, είτε στερώντας μέρος των τουριστικών ροών, είτε περιορίζοντας την δαπάνη.

Δεν υπάρχουν ακυρώσεις αλλά φρενάρει η ροή των κρατήσεων

Η παραπάνω εικόνα προκύπτει από τις τοποθετήσεις στελεχών του τουρισμού. Για παράδειγμα σύμφωνα με την Nelios, εταιρεία με ευρύτερο αποτύπωμα στον τουριστικό κλάδο που παρέχει υπηρεσίες digital marketing σε τουριστικές επιχειρήσεις, η κρίση στη Μέση Ανατολή ανέκοψε το θετικό ξεκίνημα της χρονιάς, με τις online κρατήσεις να περνούν από +14,5% στο -5% μετά τις 28 Φεβρουαρίου. Αντίστοιχη εικόνα παρατηρήθηκε και στα έσοδα από τις online κρατήσεις, τα οποία από αύξηση 18,1% υποχώρησαν κατά -2% μετά την έναρξη του πολέμου.

Ακόμη πιο έντονη μεταβολή σημειώθηκε στο «search demand» για τα ελληνικά ξενοδοχεία, με τις αναζητήσεις να παρουσιάζουν μείωση κατά 14% ενώ πριν από την κρίση κυμαίνονταν στο +16% σε σχέση με πέρυσι.

Ενδεικτικό του κλίματος, που οδηγεί σε μετάθεση της ζήτησης σε μεταγενέστερο χρόνο, ενισχύοντας την τάση για last minute κρατήσεις είναι ότι οι αναζητήσεις στη Google για τη φράση «Is Greece Safe» είχαν ήδη από τις προηγούμενες εβδομάδες αυξηθεί σχεδόν κατά 600%.

Βάσει των στοιχείων της Nelios μεγάλη υποχώρηση σε επίπεδο κρατήσεων εμφανίζεται στα ξενοδοχεία των Δωδεκανήσων, τα οποία από αύξηση 8,9% μέχρι και τις 27 Φεβρουαρίου, πέρασαν σε πτώση που άγγιξε το 21% μετά την έναρξη του πολέμου.

Αντίστοιχα οι online κρατήσεις για τα νησιά του Ιονίου από άνοδο 42,63% που εμφάνιζαν έως και τον Φεβρουάριο, μετά την έναρξη του πολέμου πέρασαν σε πτωτική πορεία - 3,61%.

Μεταστροφή του κλίματος παρατηρείται και στην Αθήνα, με την εικόνα να εμφανίζει πλέον οριακή μείωση από το +15,23% των κρατήσεων και το +8,31% των εσόδων.

Προορισμοί δε που εμφάνιζαν κάμψη σε σχέση με πέρυσι, ήδη και από το πρώτο δίμηνο της χρονιάς, όπως η Κρήτη και οι Κυκλάδες, επιβραδύνουν περαιτέρω.

Το γεγονός του φρένου των κρατήσεων επιβεβαιώνουν και μεμονωμένοι ξενοδόχοι. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η κα Τζίνα Μαμιδάκη, η οποία σε πρόσφατη ενημέρωση για το επενδυτικό πλάνο και την πορεία των Bluegr Hotels & Resorts επιβεβαίωσε ότι προς ώρας δεν υπάρχουν ακυρώσεις, τόνισε όμως ότι η ροή των κρατήσεων έχει υποχωρήσει με τον ρυθμό να πέφτει βαθμιαία όσο η σύγκρουση συνεχίζεται.

Όπως εξήγησε ενώ τις δύο πρώτες εβδομάδες η ροή των κρατήσεων ήταν παρόμοια με πέρυσι, την τρίτη εβδομάδα του πολέμου καταγράφηκε πτώση 6% ενώ την τρέχουσα - τέταρτη - το φρένο έφτασε το 12% σε σχέση με πέρυσι.

Το φρένο δε, σύμφωνα με την ίδια, είναι εντονότερο στην περίπτωση της Αμερικανικής αγοράς, η οποία να σημειώσουμε ότι είναι αυτή που έχει στηρίξει τα ρεκόρ του κλάδου τα τελευταία χρόνια.

Αναδρομολογήσεις και αναθεώρηση των προβλέψεων για την κρουαζιέρα

Ανησυχητικά είναι τα σημάδια και στην περίπτωση της Κρουαζιέρας, όπου ο εγκλωβισμός πλοίων στην πληττόμενα περιοχή και οι αναδρομολογήσεις που παρατηρούνται ήδη, οδηγούν σε αναθεώρηση των προβλέψεων. Προ εβδομάδων δε ο κ. Θεόδωρος Κόντες, επίτιμος πρόεδρος της Ένωσης Εφοπλιστών Κρουαζιερόπλοιων και Φορέων Ναυτιλίας (ΕΕΚΦΝ), ανέφερε ότι «υπάρχουν αρκετά προβλήματα και αιτίες που θα επηρεάσουν τον τουρισμό γενικότερα και τις κρουαζιέρες».

Σύμφωνα με τον ίδιο 6 κρουαζιερόπλοια παρέμενα εγκλωβισμένα στην επίμαχη περιοχή, μερικά εκ των οποίων ήταν προγραμματισμένα για την θερινή σεζόν στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο και πλέον είναι αμφίβολο το πότε θα επαναπρογραμματιστεί το θερινό τους πρόγραμμα.

Πέρα από τις κινήσεις αναδρομολόγησης βέβαια, υπάρχουν πληροφορίες και για μια τάση στροφής κρουαζιερόπλοιων από ορισμένα λιμάνια της Τουρκίας προς τα ελληνικά νησιά. Ακόμα κι έτσι όμως, οι ενδείξεις μαρτυρούν και στην περίπτωση της κρουαζιέρας μείωση της ροής των κρατήσεων με τους τουρίστες να κρατούν στάση αναμονής, ελπίζοντας ότι οι εχθροπραξίες θα τερματιστούν σύντομα.

Ανησυχίες εκφράζονται από πλευράς των tour operators και για τα πλοία Αμερικάνικων/Ισραηλινών συμφερόντων ή και αυτά που φέρουν σημαίες χωρών που είναι φιλικές προς τις δύο αυτές χώρες. Παρότι ακυρώσεις δεν υπάρχουν, οι κρατήσεις για την θερινή σεζόν κινούνται σε πολύ χαμηλά επίπεδα

Υπενθυμίζεται, ότι στον Πειραιά προβλέπονται για φέτος 758 προσεγγίσεις έναντι 863 πέρυσι. Σε αριθμό επιβατών εκτιμάται ότι θα προσεγγίσει τα περσινά επίπεδα. Την ίδια ώρα, άλλα μεγάλα λιμάνια κρουαζιέρας, όπως η Μύκονος, η Σαντορίνη και η Κέρκυρα, εμφανίζουν περισσότερες δηλωμένες προσεγγίσεις για το 2026 σε σύγκριση με το 2025. Ενδεικτικά, στη Σαντορίνη οι προσεγγίσεις έχουν δηλωθεί στις 860 έναντι 728 πέρυσι, στη Μύκονο αυξήθηκαν στις 778, έναντι 762 το 2025, ενώ η Κέρκυρα καταγράφει άνοδο 28%.

Ανησυχία για τα αεροπορικά

Στην προαναφθείσα σύνθετη εξίσωση έρχονται να προστεθούν και οι ανατιμήσεις στα αεροπορικά, λόγω της ενεργειακής κρίσης και της εκτόξευσης της τιμής του πετρελαίου που προκαλεί η σύγκρουση. Σύμφωνα με πρόσφατη ανάλυση του Eurocontrol του ευρωπαϊκού οργανισμού για την αεροναυτιλία, ήδη από τις πρώτες εβδομάδες της σύγκρουσης η τιμή των αεροπορικών καυσίμων είχε αυξηθεί κατά 134%, δημιουργώντας πιέσεις στο κόστος λειτουργίας των αεροπορικών εταιρειών αλλά και ανατιμήσεις στους ναύλους οι οποίες ανά περιπτώσεις φτάνουν και το 15%.

Οι προαναφερθείσες ανατιμήσεις, δεν μπορεί παρά να αποδειχτούν επιζήμιες, καθώς ακόμα κι αν δεν στερήσουν μέρος των τουριστών από τον προορισμό θα περιόριζαν τις δαπάνες ανά ταξίδι των τουριστών.

Με όλα τα παραπάνω δεδομένα, η αγορά παραμένει συγκρατημένα αισιοδόξη και κρατά στάση αναμονής, ελπίζοντας ουσιαστικές διαπραγματεύσεις να εκκινήσουν σύντομα και να βγει λευκός καπνός. Σε αυτή την περίπτωση, όπως επισημαίνουν φορείς στο insider.gr, το κόστος του πολέμου στην συνολική πορεία της χρονιάς θα μπορούσε να χαρακτηριστεί μικρό έως αμελητέο. Σε οποιαδήποτε άλλη βέβαια, τα σενάρια παραμένουν ανοιχτά.