Διευκολύνσεις για διατήρηση αποθέματος εμπορευμάτων σε κράτη της Ε.Ε.

Οταν μια επιχείρηση μεταφέρει τα αγαθά της σε άλλο κράτος-μέλος προκειμένου να δημιουργήσει απόθεμα, το οποίο θα είναι στη διάθεση συγκεκριμένου αποκτώντος, δεν θεωρείται ότι διενεργεί ενδοκοινοτική παράδοση.

Με τις διατάξεις του άρθρου 7Α στον Κώδικα ΦΠΑ (ν. 2859/2000) έχουν θεσπισθεί διευκολύνσεις για την αποστολή και διατήρηση αποθεμάτων εμπορευμάτων ελληνικών επιχειρήσεων σε άλλο κράτος-μέλος της Ε.Ε. Οι διευκολύνσεις αφορούν τη μη υποχρέωση του κυρίου των αποθεμάτων να λάβει ΑΦΜ – ΦΠΑ στο κράτος-μέλος αυτό και χωρίς στη συνέχεια να έχει δηλωτικές υποχρεώσεις αλλά και επιβολή και απόδοση ΦΠΑ στις μεταγενέστερες εγχώριες παραδόσεις στο κράτος αυτό. Το ίδιο, βέβαια, ισχύει αντίστοιχα και για κοινοτικές επιχειρήσεις που επιθυμούν να διατηρήσουν αποθέματα στην Ελλάδα.

Βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή της απλούστευσης είναι τα αποθέματα να αποστέλλονται σε συγκεκριμένο παραλήπτη μετά από σχετική συμφωνία, ο οποίος διαθέτει ΑΦΜ – ΦΠΑ στο κράτος-μέλος άφιξης των αποθεμάτων και στον οποίο τα αποθέματα θα πρέπει να πωληθούν εντός διαστήματος 12 μηνών από την άφιξή τους (call-off stock).

Πρακτικά, ο παραλήπτης των εμπορευμάτων θα διατηρεί απόθεμα που δεν θα του ανήκει καθόσον η κυριότητα αυτού δεν μεταβιβάζεται κατά την αποστολή των εμπορευμάτων στο κράτοςμέλος του παραλήπτη, αλλά θα αποκτήσει την κυριότητα από τον προμηθευτή – αποστολέα των αγαθών όταν θα βρει πελάτη (τρίτο) στο κράτος-μέλος αυτό, και θα του παραδώσει μέρος ή και το σύνολο των εμπορευμάτων.

Με τους κανόνες που ίσχυαν πριν από τη διάταξη αυτή (και οι οποίοι συνεχίζουν να ισχύουν αν δεν πληρούνται οι ανωτέρω προϋποθέσεις), αν μια επιχείρηση μετέφερε τα αγαθά της σε άλλο κράτος-μέλος προκειμένου να δημιουργήσει απόθεμα για συγκεκριμένο πελάτη της, υποχρεωτικά εθεωρείτο ότι πραγματοποιεί ενδοκοινοτική παράδοση αγαθών απαλλαγμένη από τον ΦΠΑ στο κράτος-μέλος αναχώρησης των αγαθών και ενδοκοινοτική απόκτηση στο κράτος-μέλος άφιξης αυτών, με συνέπεια να δημιουργείται η υποχρέωση γι’ αυτή να λάβει ΑΦΜ – ΦΠΑ στο κράτος-μέλος άφιξης των αγαθών και να έχει δηλωτικές υποχρεώσεις, όπως υποβολή δήλωσης ΦΠΑ, υποβολή ανακεφαλαιωτικών πινάκων ενδοκοινοτικών συναλλαγών, δηλώσεις intrastat κ.λπ.).

Στη συνέχεια, για τα αγαθά που παραδίδονταν από το απόθεμα, εθεωρείτο ότι πραγματοποιούνταν μια εγχώρια παράδοση στον πελάτη της, επί της οποίας επιβαλλόταν ο ΦΠΑ του κράτους-μέλους στο οποίο βρίσκεται το απόθεμα.

Με την απλούστευση που έχει ήδη θεσπισθεί, όταν μια επιχείρηση μεταφέρει τα αγαθά της σε άλλο κράτος-μέλος προκειμένου να δημιουργήσει απόθεμα, το οποίο θα είναι στη διάθεση συγκεκριμένου αποκτώντος, δεν θεωρείται ότι διενεργεί ενδοκοινοτική παράδοση κατά τον χρόνο της μεταφοράς τους, ούτε ενδοκοινοτική απόκτηση στο όνομά της στο κράτος-μέλος αυτό. Η ενδοκοινοτική παράδοση στον πελάτη της και η ενδοκοινοτική απόκτηση από αυτόν θεωρείται ότι πραγματοποιείται κατά τον χρόνο που τα αγαθά θα αναληφθούν και μεταπωληθούν σε τρίτο πρόσωπο από τον πελάτη της.

Προκειμένου, όμως, να διασφαλιστεί επαρκής παρακολούθηση από τις φορολογικές αρχές των υποχρεώσεων του αποστολέα και του παραλήπτη των αγαθών, απαιτείται αυτοί να τηρούν ένα ειδικό βιβλίο καταχώρισης των αγαθών που βρίσκονται σε απόθεμα και των μεταβολών αυτού. Επιπλέον, ο κύριος των αγαθών αναφέρει τον ΑΦΜ – ΦΠΑ του συγκεκριμένου παραλήπτη στον ανακεφαλαιωτικό πίνακα ενδοκοινοτικών παραδόσεων που έχει διαμορφωθεί κατάλληλα (πίνακας Γ). Αντίστοιχες υποχρεώσεις θα έχει και ο παραλήπτης των αγαθών στο κράτος-μέλος που θα διατηρηθεί το απόθεμα, αλλά όπως προβλέπονται από τις ειδικότερες ρυθμίσεις της νομοθεσίας ΦΠΑ του κράτους αυτού.

Εάν η διάθεση των αγαθών δεν πραγματοποιηθεί εντός του διαστήματος των 12 μηνών, τότε από την επόμενη ημέρα θεωρείται ότι πραγματοποιείται παράδοση των αγαθών (παρ. 3 άρθρου 7 του Κώδικα ΦΠΑ) από την επιχείρηση που τα απέστειλε αλλά και ενδοκοινοτική απόκτηση στο κράτος-μέλος αυτό από την ίδια (περ. γ άρθρου 12 Κώδικα ΦΠΑ) και θα πρέπει να λάβει ΑΦΜ – ΦΠΑ προκειμένου να είναι σύννομη με τις γενικές διατάξεις του ΦΠΑ χωρίς την εν λόγω απλούστευση, για το απόθεμα που θα διατηρεί στην ιδιοκτησία της στο άλλο κράτοςμέλος. Τα προηγούμενα δεν θα ισχύουν εφόσον τα αγαθά επιστραφούν στο κράτος-μέλος από το οποίο απεστάλησαν.

Για την ορθή εφαρμογή των ανωτέρω έχει εκδοθεί η εγκύκλιος της ΑΑ∆Ε Ε 2019/2022 με όλες τις λεπτομέρειες της διαδικασίας, του τρόπου τήρησης του ειδικού βιβλίου, αλλά και του τρόπου με τον οποίο θα συμπληρώνεται ο ανακεφαλαιωτικός πίνακας των ενδοκοινοτικών παραδόσεων που θα πρέπει να υποβληθεί.

* Ο κ. Σταύρος Πετριδίσογλου είναι ορκωτός ελεγκτής λογιστής και Partner του φορολογικού τμήματος της Accounting Solutions A.E. (www.accountingsolutions.gr).

** Το άρθρο δημοσιεύτηκε αρχικά στην Καθημερινή της Κυριακής.