Ενστάσεις ΟΟΣΑ για τις αυξήσεις στις συντάξεις

Ενστάσεις για τα ποσοστά αυξήσεων στις συντάξεις διατυπώνει στην τελευταία του έκθεση ο ΟΟΣΑ, αφήνοντας να εννοηθεί ότι θα μπορούσε σε έκτακτες δημοσιονομικές περιόδους οι αυξήσεις να είναι μικρότερες για συνταξιούχους που λαμβάνουν υψηλές συντάξεις. 

Οι παρατηρήσεις του Οργανισμού περιλαμβάνονται στην έκθεση "Pensions at a glance 2023”. Αφορούν όλα τα κράτη μέλη του, πλην όμως φωτογραφίζεται έμμεσα η Ελλάδα καθώς είναι στις λίγες χώρες που το πραγματικό εισόδημα των συνταξιούχων προστατεύθηκε από τον υψηλό πληθωρισμό με την αύξηση 7,75% που δόθηκε στις συντάξεις το 2023. 

"Ο υψηλός πληθωρισμός", αναφέρει ο ΟΟΣΑ, "αντιστρέφει τον συνήθη τρόπο σκέψης για την τιμαριθμική αναπροσαρμογή των συντάξεων. Βραχυπρόθεσμα, λόγω της πτώσης των πραγματικών μισθών, η τιμαριθμική αναπροσαρμογή έχει γίνει πιο ευνοϊκή για τους συνταξιούχους από την τιμαριθμική αναπροσαρμογή των μισθών. Αλλά είναι πιο δαπανηρό από ό,τι αρχικά αναμενόταν για τα δημόσια οικονομικά ή τους παρόχους συντάξεων γενικότερα". 

Αυτό που λένε δηλαδή οι τεχνοκράτες του Οργανισμού είναι ότι οι αυξήσεις συντάξεων κοστίζουν περισσότερο όταν δίδονται με βάση τον πληθωρισμό. 

Πάνω από τις μισές χώρες του ΟΟΣΑ προστατεύουν πλήρως τους συνταξιούχους από τις τάσεις του πληθωρισμού. Αυτές οι χώρες αναπροσαρμόζουν τις συντάξεις σε τιμές ή σε τιμές συν (μέρος) της αύξησης των πραγματικών μισθών, εάν είναι θετικές. Η συχνή τιμαριθμική αναπροσαρμογή είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της αγοραστικής δύναμης των συνταξιούχων λέει ο ΟΟΣΑ αλλά ερμηνεύει τη διατήρηση της αγοραστικής δύναμης των συνταξιούχων με πολύ χαμηλές αυξήσεις. 

Στο επίμαχο σημείο της έκθεσή του, παρατηρεί ότι επειδή η προστασία όλων των συνταξιούχων από τον υψηλό πληθωρισμό είναι δαπανηρή θα μπορούσε ανάλογα με τον δημοσιονομικό χώρο που διαθέτουν οι κυβερνήσεις, να αλλάξουν το μίγμα των αυξήσεων με έναν σταθερό συντελεστή ή με χορήγηση αυξήσεων με κόφτη. "Μπορεί να είναι δίκαιο σε εξαιρετικές οικονομικές περιόδους και ανάλογα με τη δημοσιονομική πίεση των εθνικών προϋπολογισμών οι συνταξιούχοι με συνταξιοδοτικό εισόδημα πάνω από ένα ορισμένο όριο να λαμβάνουν μικρότερες αυξήσεις και να μοιράζονται το κόστος του πληθωρισμού με τους εργαζόμενους που δεν έχουν ανάλογες αυξήσεις μισθών”, λέει ο ΟΟΣΑ.

Αναφέρει μάλιστα παραδείγματα χωρών όπου οι αυξήσεις στις συντάξεις δίδονται με το σταγονόμετρο. Στο Βέλγιο οι συντάξεις αυξάνονται κάθε φορά που ο πληθωρισμός αυξάνεται κατά 2%. Σε άλλες χώρες τα πράγματα είναι χειρότερα. Ενδεικτικά, σε Λετονία και Πολωνία, οι συντάξεις αυξάνονται κάθε τρία χρόνια ανεξάρτητα από το ύψος του πληθωρισμού.