Γερμανία: Οι μικρομέτοχοι ζητούν να συμμετέχουν σε αναδιαρθρώσεις εταιρειών

Στη Γερμανία, ορισμένοι μικροεπενδυτές που έχασαν τα πάντα επενδύοντας σε εταιρείες στα πρόθυρα της αφερεγγυότητας διαμαρτύρονται ότι δεν τους επετράπη να τοποθετήσουν επιπλέον κεφάλαια στις επιχειρήσεις που κατέρρευσαν.

Η κατασκευάστρια μπαταριών Varta, ο προμηθευτής αυτοκινητοβιομηχανίας Leoni και η εταιρεία εξοπλισμού επικοινωνιών Mynaric χρησιμοποίησαν τα τελευταία χρόνια μια σχετικά νέα διαδικασία, γνωστή ως StaRUG, για την αναδιάρθρωση των χρεών τους.

Σε όλες τις περιπτώσεις, οι μέτοχοι μηδενίστηκαν και, όταν ήρθε η ώρα οι εταιρείες να αναζητήσουν νέα ίδια κεφάλαια, δεν τους δόθηκε το δικαίωμα προτίμησης για την απόκτηση νέων μετοχών. Σε πολλές περιπτώσεις, οι εταιρείες επέτρεψαν μόνο σε μεγάλους μετόχους ή βασικούς πιστωτές να εισφέρουν νέα κεφάλαια, αφήνοντας τους μικρομετόχους εξοργισμένους.

Το αποτέλεσμα ήταν να εκδηλωθούν διαμαρτυρίες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από ενώσεις μετόχων, καθώς και νομικές προσφυγές κατά των αναδιαρθρώσεων. Οι επενδυτές σε μετοχές αντέδρασαν έντονα στην ιδέα ότι αποκλείστηκαν από τη δυνατότητα συμμετοχής σε μια ενδεχόμενη ανάκαμψη των επιχειρήσεων. Στην περίπτωση της Varta, ζητούν πλέον από το Ομοσπονδιακό Συνταγματικό Δικαστήριο της Γερμανίας να αποφανθεί υπέρ τους τους επόμενους μήνες.

Οι διαμαρτυρίες αυτές έχουν προκαλέσει απορία σε ορισμένους ειδικούς στις αναδιαρθρώσεις, οι οποίοι επισημαίνουν ότι η επένδυση σε προβληματικές επιχειρήσεις αποτελεί ιδιαίτερα ριψοκίνδυνη επιλογή για μικροεπενδυτές, οι οποίοι στις περισσότερες περιπτώσεις έχουν ήδη χάσει το σύνολο της επένδυσής τους.

«Η συμμετοχή σε αύξηση κεφαλαίου συνήθως δεν διασώζει την υφιστάμενη επένδυσή τους», δήλωσε η Marlene Ruf, εταίρος της Milbank στο Μόναχο και ειδική σε θέματα αναδιάρθρωσης. «Η υφιστάμενη επένδυση σε τέτοιες περιπτώσεις συνήθως αξίζει μηδέν». 

«Θετικό μήνυμα»
Οι υποστηρικτές των μικρομετόχων υποστηρίζουν ότι δικαιούνται την ευκαιρία να συμμετάσχουν σε μια πιθανή ανάκαμψη. Ως παράδειγμα επικαλούνται την αναδιάρθρωση της BayWa, ομίλου αγροτικών και ανανεώσιμων δραστηριοτήτων: στο πλαίσιο του σχεδίου της, όχι μόνο οι τράπεζες και οι βασικοί μέτοχοι παρείχαν νέα χρηματοδότηση, αλλά και οι απλοί μέτοχοι είχαν τη δυνατότητα να συνεισφέρουν κεφάλαια.

«Η BayWa αποτελεί ένα πραγματικά θετικό μήνυμα», δήλωσε ο Holger Clemens Hinz, επικεφαλής εταιρικής χρηματοδότησης στην Quirin Privatbank. «Από την οπτική των ενδιαφερόμενων μερών: γιατί να μη θέλει κανείς να συμπεριλάβει τους μετόχους που παρέμειναν με την εταιρεία μέχρι το τέλος;»

Η Γερμανία εισήγαγε το StaRUG το 2021 ως εργαλείο για να μπορούν οι εταιρείες να αναδιαρθρώνουν τα χρέη τους πριν καταστούν αφερέγγυες. Σε αντίθεση με πολλές διαδικασίες πτώχευσης, η διοίκηση παραμένει στη θέση της και δεν διορίζεται διαχειριστής.

Ωστόσο, οι περισσότερες εταιρείες που καταφεύγουν στη διαδικασία αυτή θα κατέληγαν διαφορετικά σε πτώχευση, γεγονός που σημαίνει ότι οι μέτοχοι έχουν περιορισμένη διαπραγματευτική ισχύ, καθώς η επένδυσή τους θεωρείται ουσιαστικά μηδενικής αξίας.

Τα αποτελέσματα του StaRUG έχουν εδώ και καιρό ανησυχήσει ορισμένους στην αγορά μετοχών, οι οποίοι φοβούνται ότι οι πλήρεις διαγραφές συμμετοχών θα μπορούσαν να αποθαρρύνουν ακόμη περισσότερο τους  ήδη επιφυλακτικούς Γερμανούς ιδιώτες επενδυτές από το χρηματιστήριο.

Η ένταση έφτασε σε τέτοιο επίπεδο ώστε, όταν το Χρηματιστήριο του Ντίσελντορφ διεξήγαγε έρευνα το 2024 για τη «λέξη της χρονιάς που προκαλεί τη μεγαλύτερη αποστροφή», νικητής αναδείχθηκε το StaRUG.

Υπό αυξημένο έλεγχο η Varta
«Η κριτική μεταξύ των μετόχων αυξάνεται», δήλωσε ο Rolf Deml, διευθύνων σύμβουλος του χρηματιστηρίου. «Όταν οι επενδυτές συνειδητοποιούν ότι, όπως στις περιπτώσεις της Varta και της Leoni, θα υποστούν πλήρη απώλεια κεφαλαίου, αυτό δεν εμπνέει εμπιστοσύνη».

Η υπόθεση που έχει προσελκύσει τη μεγαλύτερη προσοχή είναι εκείνη της Varta, η οποία είχε αποτιμηθεί για σύντομο διάστημα σε πάνω από 7 δισ. ευρώ, όταν οι επενδυτές συνέρρεαν στον προμηθευτή των AirPods της Apple. Επιβαρυμένη με υψηλό χρέος, γενναιόδωρα μερίσματα και λανθασμένες επενδυτικές επιλογές, η εταιρεία αναγκάστηκε να αναδιαρθρωθεί το 2024.

Οι μέτοχοι μηδενίστηκαν. Τα νέα ίδια κεφάλαια μοιράστηκαν μεταξύ ομάδας πιστωτών, ενός πελάτη της Varta –  της κατασκευάστριας σπορ αυτοκινήτων Porsche – και του αρχικού βασικού μετόχου, του Αυστριακού βιομηχάνου Michael Tojner. Οι μικρομέτοχοι απέτυχαν στις νομικές προσπάθειές τους να προσβάλουν την αναδιάρθρωση και πλέον ορισμένοι προσφεύγουν στο Συνταγματικό Δικαστήριο.

Οι μέτοχοι της Varta μηδενίστηκαν μετά από χρόνια ζημιών
Ο αντίκτυπος του StaRUG στην ιδιοκτησία των πολιτών είναι ασύμβατος με το γερμανικό Σύνταγμα, υποστήριξε ο Markus Kerber, ο οποίος εκπροσωπεί 130 μετόχους της Varta σε προσφυγή κατά της συμφωνίας αναδιάρθρωσης στο δικαστήριο της Καρλσρούης.

Το δικαστήριο δεν έχει ακόμη αποφανθεί αν θα εξετάσει την υπόθεση· ο Kerber δήλωσε ότι ενδέχεται να χρειαστούν αρκετοί μήνες για τη λήψη απόφασης. Το δικαστήριο είχε απορρίψει προηγούμενη συνταγματική προσφυγή, κρίνοντας ότι δεν ήταν σαφές πως παραβιάζονταν τα δικαιώματα των μετόχων.

Σε συνέντευξή του στη Frankfurter Allgemeine Zeitung, ο Tojner δήλωσε ότι δεν θα ήταν δυνατό να συμπεριληφθούν οι μέτοχοι στην αύξηση κεφαλαίου, καθώς η εταιρεία δεν διέθετε ελεγμένους ισολογισμούς και, συνεπώς, δεν μπορούσε να καταρτίσει ενημερωτικό δελτίο.

 Bloomberg