Γιατί ο πληθωρισμός θα αυξηθεί ξανά το Φθινόπωρο

Η σταθερή πτώση του πληθωρισμού που ξεκίνησε ουσιαστικά από την αρχή του χρόνου, θα αναστραφεί από τον Οκτώβριο. Το πόσο ψηλά θα φτάσει, θα εξαρτηθεί από το πόσο "βαρύς" θα είναι ο φετινός χειμώνας. 

Είναι γνωστό πια, ότι η σημαντική υποχώρηση του πληθωρισμού από πέρσι, έχει ως βασική αιτία, την πτώση των τιμών της ενέργειας. Χθες, η τιμή του φυσικού αερίου έφτασε τα 26,4 ευρώ την θερμική MWh, ενώ πέρσι τον ίδιο καιρό, η τιμή του φυσικού αερίου είχε φτάσει ήδη τα 166,9 ευρώ. Τον Αύγουστο, το φυσικό αέριο έφτασε στην ιστορικά υψηλή τιμή των 363,2 ευρώ, ενώ τον Σεπτέμβριο υποχώρησε μεν αλλά μόνο μέχρι και τα 177 ευρώ την MWh και στη συνέχεια ακόμη περισσότερο, στα 120 ευρώ τον Οκτώβριο. Την τιμή του φυσικού αερίου, ακολουθούσε -και συνεχίζει να ακολουθεί- και η τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος, η οποία σήμερα έχει υποχωρήσει κοντά στα προ της ενεργειακής κρίσης επίπεδα. 

Η διακύμανση των τιμών, δείχνει ότι το φαινόμενο "βάσης" των πολύ υψηλών τιμών του 2022, σε σχέση με τις σημαντικά χαμηλότερες φετινές τιμές, θα αρχίσει να αμβλύνεται από το φθινόπωρο. Αν και κανείς δεν περιμένει να φτάσει ξανά στα επίπεδα του 9,7% της περασμένης χρονιάς, από τον Οκτώβριο και μετά, με δεδομένο ότι οι τιμές σε τρόφιμα και υπηρεσίες συνεχίζουν να αυξάνονται σταθερά, θα έχουμε νέα άνοδο του πληθωρισμού. 

Ειδικά για τα τρόφιμα, τα στοιχεία τόσο της ΕΛΣΤΑΤ όσο και της Eurostat, δείχνουν ότι οι τιμές άρχισαν να αυξάνονται από την περασμένο άνοιξη. Τον Οκτώβριο, παρά την υποχώρηση των τιμών της ενέργειας, συνέχισαν να αυξάνονται με ρυθμό 15%, έναντι 13,2% τον Σεπτέμβριο. Σήμερα, παρά τη μεγάλη υποχώρηση των τιμών της ενέργειας, οι αυξήσεις στα τρόφιμα παραμένουν διψήφιες. Παράλληλα με τα τρόφιμα όμως, από τις αρχές του χρόνου, άρχισαν να αυξάνονται πιο αργά αλλά σταθερά και οι τιμές των υπηρεσιών με ρυθμό κοντά στο 6%. 

Όλα θα εξαρτηθούν από τον καιρό 

Η παράταση της καλοκαιρίας το περασμένο φθινόπωρο, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και σε όλη την Ευρώπη, ήταν ένας απροσδόκητος σύμμαχος, στην υποχώρηση των τιμών της ενέργειας. Όμως φέτος, δεν είναι καθόλου σίγουρο ότι θα συμβεί το ίδιο. Συνεπώς, αν έχουμε έναν τυπικό χειμώνα για την Ευρώπη, παρά τις μεταβολές στις οποίες έγιναν υποχρεωτικά στο ενεργειακό μείγμα όλων των χωρών, είναι πολύ πιθανό η πτώση των τιμών της ενέργειας να σταματήσει ή ακόμη και να αναστραφεί, δίνοντας ακόμη μεγαλύτερη ώθηση στην άνοδο του πληθωρισμού. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα δούμε ξανά τον πληθωρισμό στα περσινά πολύ υψηλά επίπεδα, αλλά στα επίπεδα που ήταν στις αρχές του χρόνου, δηλαδή στο 4-5%.

Η διαφορά με πέρσι είναι ότι μετά την πίεση τόσο της Κομισιόν όσο και της ΕΚΤ, πριν το τέλος του χρόνου, τα μέτρα στήριξης κατά της ακρίβειας, θα έχουν αποσυρθεί τελείως. Το market pass, μετά την τρίμηνη παράταση που θα θεσμοθετηθεί από το υπουργείο Οικονομικών θα λήξει στα τέλη Οκτωβρίου, ενώ οι επιδοτήσεις στα τιμολόγια ρεύματος, θα έχουν σταματήσει πολύ νωρίτερα.

Αυτό θα αυξήσει την πίεση, ειδικά για τα νοικοκυριά με μικρά και μεσαία εισοδήματα.