H Fed τελείωσε με την αύξηση επιτοκίων - κι ας ισχυρίζεται το αντίθετο

Η oμοσπονδιακή κεντρική τράπεζα των ΗΠΑ (Federal Reserve) πιθανότατα ολοκλήρωσε την Τετάρτη την αύξηση επιτοκίων γι’ αυτόν τον κύκλο νομισματικής σύσφιξης. Απλώς θέλει όλοι να πιστεύουν το αντίθετο.

Αυτό φάνηκε στη δήλωση την οποία εξέδωσε η κεντρική τράπεζα την Τετάρτη προκειμένου να εξηγήσει την απόφασή της να αυξήσει το βασικό της επιτόκιο κατά ένα τέταρτο της ποσοστιαίας μονάδας (0,25%), όπως αναμενόταν, υποχωρώντας από την αύξηση κατά μισή μονάδα τον Δεκέμβριο. Εδώ είναι το σημείο-κλειδί:

"Η επιτροπή αναμένει ότι οι συνεχιζόμενες αυξήσεις στο εύρος στόχου θα είναι κατάλληλες για την επίτευξη μιας στάσης νομισματικής πολιτικής που να είναι αρκετά περιοριστική ώστε να επαναφέρει τον πληθωρισμό στο 2% με την πάροδο του χρόνου".

Στοιχεία

Δύο στοιχεία ξεχωρίζουν. Το πρώτο είναι ότι απλώς επαναλαμβάνει τη γλώσσα την οποία χρησιμοποίησαν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής σε προηγούμενες δηλώσεις τους, όταν αύξαναν τα επιτόκια κατά μεγαλύτερα ποσά για την καταπολέμηση του μαινόμενου πληθωρισμού.

Ορισμένοι συμμετέχοντες στην αγορά περίμεναν ότι η Fed θα αντικαταστήσει τις "συνεχιζόμενες αυξήσεις" με μια πιο ήπια γλώσσα, όπως "κάποιες αυξήσεις".

Ο λόγος για τον οποίο αναμενόταν μια αλλαγή είναι επειδή ο πληθωρισμός επιβραδύνεται και ο μεταποιητικός τομέας βρίσκεται σε ύφεση. Το Ινστιτούτο Διαχείρισης Εφοδιασμού (ISM) των ΗΠΑ δήλωσε την Τετάρτη ότι ο δείκτης του για την εργοστασιακή δραστηριότητα σηματοδότησε ότι η παραγωγή είναι στο πιο αδύναμο σημείο της από το 2009 (εξαιρουμένων των πρώτων ημερών της πανδημίας) και ότι 15 από 18 βιομηχανικούς κλάδους παρουσίασαν πτώση επιχειρηματικής δραστηριότητας.

Το δεύτερο στοιχείο είναι ότι τα επιτόκια βρίσκονται επιτέλους σε ένα επίπεδο το οποίο να μπορεί να θεωρηθεί περιοριστικό ή έστω ουδέτερο και μη υποβοηθητικό προς την οικονομική δραστηριότητα.

Στο 4,75%, το ανώτερο άκρο του στόχου της κεντρικής τράπεζας για το επιτόκιο ομοσπονδιακών κεφαλαίων υπερβαίνει το προτιμώμενο μέσο μέτρησης του πληθωρισμού από πλευράς της Fed, το οποίο είναι ο βασικός δείκτης τιμών προσωπικών καταναλωτικών δαπανών. Το ποσοστό αυτό ανακοινώθηκε την περασμένη εβδομάδα ότι κυμάνθηκε σε ετήσια βάση στο 3,9% το δ’ τρίμηνο, σύμφωνα με το Υπουργείο Εμπορίου των ΗΠΑ.

Εξαιρουμένων των πρώτων ημερών της πανδημίας, είναι η πρώτη φορά που τα επιτόκια μπορούν να θεωρηθούν περιοριστικά από το 2019, όταν όλοι περίμεναν μια επικείμενη ύφεση.

Επιτέλους τα επιτόκια έφτασαν σε περιοριστικό επίπεδο σε πραγματική βάση

Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η αγορά των swap τιμολογεί ήδη μια κορύφωση του βασικού επιτοκίου της Fed στο 5% αντί για το 5,25% ή υψηλότερα, όπως έχει σηματοδοτήσει η κεντρική τράπεζα.

Η αγορά πιστεύει ότι τα επιτόκια βρίσκονται ουσιαστικά εκεί που πρέπει να είναι για να επιτευχθεί ο κύριος στόχος της Fed, ο οποίος είναι να μειώσει το ποσοστό πληθωρισμού σε επίπεδο περίπου 2%. Πράγματι, η αγορά παραγώγων τιμολογεί ήδη έναν ρυθμό πληθωρισμού περίπου 2,25% για καθένα από τα δύο επόμενα χρόνια.

Ο πληθωρισμός επιστρέφει στην κανονικότητα; Σύμφωνα με την αγορά των swap, ναι

"Αναμμένα κάρβουνα"

Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής μπορεί να το πιστεύουν επίσης, ωστόσο έχουν διαφορετική ατζέντα. Θα συνεχίσουν να στέλνουν ένα "άγριο" μήνυμα προκειμένου να κρατούν τις αγορές σε αναμμένα κάρβουνα.

Σε τελική ανάλυση, μια απρόβλεπτη Fed θα κρατά τις αγορές σε αμυντική στάση, κάτι που αποτελεί στόχο της κεντρικής τράπεζας, καθώς προσπαθεί να εμποδίσει τις οικονομικές συνθήκες να γίνουν πολύ χαλαρές και να ασκήσουν ανοδική πίεση στον πληθωρισμό. Να τι σημείωσε ο πρόεδρος της Fed Jerome Powell στη συνέντευξη Τύπου του μετά την αύξηση των επιτοκίων:

"Είναι σημαντικό οι συνολικές οικονομικές συνθήκες να αντικατοπτρίζουν" τις ενέργειες της Fed. "Η εστίασή μας δεν είναι σε βραχυπρόθεσμες κινήσεις, αλλά σε μακρόπνοες αλλαγές" στις οικονομικές συνθήκες, είπε, προσθέτοντας ότι μπορεί να χρειαστούν ακόμη "περί τις δύο" αυξήσεις επιτοκίων.

Ακόμη κι έτσι, ωστόσο, η αγορά ενθουσιάστηκε, με τον δείκτη S&P 500 να περνά από υποχώρηση 0,97% σε άνοδο έως και 1,77% και με τα ομόλογα να πραγματοποιούν ράλι.

Οι αγορές γνωρίζουν ότι η Fed πιθανότατα δεν το εννοεί αληθινά όταν λέει ότι η δουλειά της απέχει πολύ από το να έχει ολοκληρωθεί. Αυτό μπορεί να μην είναι η στροφή την οποία περίμεναν οι επενδυτές, είναι όμως σίγουρα μια περίτεχνη πιρουέτα.

Bloomberg