Η ατζέντα του ΔΝΤ για την αξιολόγηση των ελληνικών τραπεζών-Τα SOS του ελέγχου

Σε ανώτατο επίπεδο, δηλαδή επίπεδο διοικήσεων έχουν προγραμματιστεί για το α’ δεκαήμερο του Οκτωβρίου οι συναντήσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου με τις τράπεζες και όχι μόνον σε επίπεδο τεχνικών κλιμακίων.

Η επίσκεψη του Ταμείου στη χώρα μας πραγματοποιείται στο πλαίσιο του προγράμματος Αξιολόγησης του Χρηματοοικονομικού Τομέα.

Πρόγραμμα Αξιολόγησης Χρηματοπιστωτικού Τομέα (FSAP)

Το πρόγραμμα αυτό θεσπίστηκε το 1999 και αποτελεί μια ολοκληρωμένη και σε βάθος αξιολόγηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος μιας χώρας.

Στις ανεπτυγμένες οικονομίες, τα FSAP διεξάγονται από το ΔΝΤ με έμφαση στην αξιολόγηση της ανθεκτικότητας του χρηματοπιστωτικού τομέα, της ποιότητας του κανονιστικού και εποπτικού πλαισίου, καθώς και της ικανότητας διαχείρισης και επίλυσης χρηματοπιστωτικών κρίσεων.

Στις αναπτυσσόμενες και αναδυόμενες οικονομίες, τα FSAP διεξάγονται από κοινού με την Παγκόσμια Τράπεζα. Αυτά τα FSAP περιλαμβάνουν επίσης μια αξιολόγηση της χρηματοπιστωτικής ανάπτυξης, η οποία αποτελεί ευθύνη της Παγκόσμιας Τράπεζας.

Στην περίπτωση της χώρας μας η οποία παραμένει αναπτυσσόμενη αγορά, αν και στην Ευρωζώνη, τα παραπάνω θα εφαρμοστούν σε ένα επίπεδο μίξης.

Η ατζέντα

Η ατζέντα αφορά τις τάσεις επιχειρηματικού περιβάλλοντος, τους κινδύνους και της ευπάθειες της αγοράς, τις προοπτικές και το κανονιστικό ρυθμιστικό πλαίσιο.

Τάσεις επιχειρηματικού περιβάλλοντος: Εδώ συγκαταλέγονται η Ψηφιοποίηση και Τεχνητή Νοημοσύνη. Το πρόγραμμα θα ελέγξει και μέσα από τις τράπεζες, αν οι επιχειρήσεις επενδύουν σε αυτοματοποίηση, big data, AI για αποδοτικότητα.

Πράσινη Μετάβαση: Θα ελεγχθεί η ζήτηση για βιώσιμα προϊόντα και συμμόρφωση με ESG (Περιβάλλον, Κοινωνία, Διακυβέρνηση).

Γεωπολιτική Αβεβαιότητα: Πόσο επηρεάζονται οι αλυσίδες εφοδιασμού.

Εργασιακό Περιβάλλον: Τα υβριδικά μοντέλα εργασίας με έμφαση στο upskilling/reskilling προσωπικού.

Χρηματοοικονομικοί κίνδυνοι: Σε αυτούς συγκαταλέγονται τα υψηλά επιτόκια ο πληθωρισμός, και περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση.

Συναλλαγματικός/Μακροοικονομικός κίνδυνος: Εξετάζεται η εξάρτηση από ξένες αγορές, η μεταβλητότητα νομισμάτων. Εν προκειμένω, οι συνέπειες από τους δασμούς στις ΗΠΑ.

Κυβερνοασφάλεια: Εξετάζεται η αύξηση των περιστατικών και η ανάγκη για ενισχυμένη προστασία δεδομένων.

Κλιματικός κίνδυνος: Εξετάζονται τα ακραία φαινόμενα που επηρεάζουν παραγωγή και εφοδιαστική αλυσίδα.

Προοπτικές Μεσοπρόθεσμα: H sταθεροποίηση πληθωρισμού και σταδιακή αποκλιμάκωση επιτοκίων.

Μακροπρόθεσμα: H ενίσχυση επενδύσεων σε πράσινη ενέργεια, τεχνολογία και ανθεκτικότητα εφοδιαστικών αλυσίδων.

Κλάδοι με προοπτικές: Θα γίνει review στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.

Κανονιστικό πλαίσιο: Αφορά την ενίσχυση εποπτείας, σαφέστερες απαιτήσεις διαφάνειας, ενσωμάτωση ESG κριτηρίων.

Χρηματοοικονομικός τομέας: Εξετάζονται τα αυστηρότερα πλαίσια κεφαλαιακής επάρκειας και διαχείρισης ρίσκου.

Φορολογικό περιβάλλον: Εξετάζεται η τάση για εναρμόνιση διεθνών κανόνων (OECD Pillar 1 & 2).

Θέματα sos για τις ελληνικές τράπεζες

Αν θελήσει κάποιος να εξειδικεύσει τα παραπάνω σε επίπεδο ελληνικών τραπεζών η ατζέντα θα συμπεριλάβει οπωσδήποτε:

– Το πρόγραμμα Ηρακλής και την επίτευξη των στόχων του προγράμματος. Θα αναλυθούν οι καθυστερήσεις και ο τρόπος αντιμετώπισης αυτών σε σχέση και με τις εγγυήσεις του δημοσίου.
– Προς τα που κατευθύνονται τα νέα δάνεια και πως η πιστωτική επέκταση θα συνεχιστεί μετά το πρόγραμμα RRF.
– Η ποιότητα του χαρτοφυλακίου των πιστωτικών ιδρυμάτων αποτελεί πρώτη προτεραιότητα του ΔΝΤ.
– Το Ταμείο θα εξετάσει τη συνολική ποιότητα του ενεργητικού των τραπεζών και μέσα από την εξέταση αυτή θα καταλήξει σε συμπεράσματα για το τι θα μπορούσε να προκαλέσεις οποιαδήποτε χρηματοπιστωτική κρίση.

Η εξέλιξη του ελέγχου

Με βάση τα ευρήματά του Ταμείο το Πρόγραμμα αξιολόγησης θα συμπεριλάβει συστάσεις μικρο- και μακρο-προληπτικού χαρακτήρα, και συμπεράσματα για την αναπτυξιακή ανάγκη της αγοράς προσαρμοσμένες στις ιδιαιτερότητες κάθε χώρας.

Οι συστάσεις αυτές περιλαμβάνονται σε ένα Aide Memoire, που είναι εμπιστευτικό και ολοκληρωμένο έγγραφο, το οποίο θα παραδοθεί στις εθνικές αρχές.

Το FSAP ολοκληρώνεται με την προετοιμασία της Έκθεσης Σταθερότητας Χρηματοπιστωτικού Συστήματος (FSSA), η οποία συζητείται στο Εκτελεστικό Συμβούλιο του ΔΝΤ μαζί με την Έκθεση του Άρθρου IV της χώρας. Η δημοσίευση των FSSA θεωρείται δεδομένη, αλλά είναι προαιρετική.

Το FSAP αποτελεί βασικό εργαλείο της εποπτείας του Ταμείου και παρέχει σημαντικές εισροές στη διμερή εποπτεία στο πλαίσιο της διαβούλευσης του Άρθρου IV πολλώ δε μάλλον που η χώρα μας είχε πρόσφατα δεχθεί τη στήριξη του Ταμείου.