Η ΕΕ εξετάζει μείωση φόρων ενέργειας και τελών του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να προτείνει τη μείωση των φόρων στην ενέργεια και των τελών του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας, με στόχο να ενισχύσει την υιοθέτηση καθαρών τεχνολογιών και να μετριάσει τον αντίκτυπο της ραγδαίας ανόδου των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. 

Στις 22 Απριλίου, το εκτελεστικό όργανο της ΕΕ πρόκειται να υιοθετήσει ένα έγγραφο πολιτικής που θα περιγράφει δράσεις για την ανακούφιση του αντίκτυπου των ολοένα και ακριβότερων καυσίμων σε επιχειρήσεις και καταναλωτές, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν το θέμα, όπως μεταδίδει το Bloomberg. Το ουσιαστικό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν έχει εντείνει τις ανησυχίες για τις επίμονα υψηλές τιμές ενέργειας.

Η εξάρτηση της ΕΕ από ενεργειακές προμήθειες της Μέσης Ανατολής είναι περιορισμένη, όμως η μεγάλη της εξάρτηση από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα την καθιστά ευάλωτη σε παγκόσμιους κραδασμούς τιμών. Το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο αναφοράς εκτινάχθηκε κατά 8,5% τη Δευτέρα -ανεβάζοντας τη συνολική του άνοδο στο 48% πάνω από τα προπολεμικά επίπεδα- μετά την ανακοίνωση του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θα ξεκινήσουν πλήρη ναυτικό αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ. Το Brent έχει αυξηθεί κατά 41% από την έναρξη του πολέμου.

Οι τιμές ενέργειας έχουν βρεθεί στο επίκεντρο της πολιτικής ατζέντας της ΕΕ, λόγω ανησυχιών για τη μειούμενη ανταγωνιστικότητά της σε σχέση με την Κίνα και τις ΗΠΑ. Το σχέδιο της Επιτροπής θα παρουσιαστεί μία ημέρα πριν από μια άτυπη συνάντηση των ηγετών της ΕΕ, οι οποίοι νωρίτερα φέτος είχαν ζητήσει από την Επιτροπή να προτείνει μέτρα για την ελάφρυνση του κόστους ενέργειας για τη βιομηχανία.

Η Επιτροπή έχει περιορισμένο περιθώριο κινήσεων, ιδιαίτερα καθώς τα περισσότερα κράτη-μέλη εφαρμόζουν εθνικές λύσεις προσαρμοσμένες στις πολιτικές και οικονομικές τους ανάγκες. Αντί για επιθετικές αλλαγές, η "εργαλειοθήκη" της Επιτροπής θα στοχεύει σε συντονισμένη προσέγγιση που θα αποτρέπει την αύξηση του πληθωρισμού και των δημοσιονομικών ελλειμμάτων, ενώ θα διασφαλίζει τη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.

Από την έναρξη του πολέμου με το Ιράν, 22 κράτη-μέλη της ΕΕ έχουν εφαρμόσει πάνω από 120 ασυντόνιστα μέτρα κόστους άνω των 9 δισ. ευρώ (10,5 δισ. δολαρίων) για να μετριάσουν τις επιπτώσεις των υψηλότερων τιμών ενέργειας, σύμφωνα με έκθεση του Ινστιτούτου Jacques Delors. Αυτό προστίθεται σε 13 δισ. ευρώ επιπλέον κόστους λόγω ακριβότερων εισαγωγών ορυκτών καυσίμων.

Η πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έδωσε το μήνυμα τον περασμένο μήνα ότι τα όποια βραχυπρόθεσμα μέτρα πρέπει να είναι προσωρινά και στοχευμένα και ότι η ΕΕ πρέπει να αντιμετωπίσει γρήγορα τις δομικές αιτίες των υψηλών τιμών ενέργειας, με έμφαση στην ηλεκτρική ενέργεια. Την επόμενη εβδομάδα η Επιτροπή θα προτείνει μέτρα για τη βελτίωση της αποδοτικότητας των δικτύων και τη μείωση των τελών του δικτύου, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.

Θα εξετάσει επίσης τρόπους μείωσης της φορολογίας στην ηλεκτρική ενέργεια, καταργώντας ορισμένες επιβαρύνσεις και διασφαλίζοντας ότι η ηλεκτρική ενέργεια φορολογείται ευνοϊκότερα από τα ορυκτά καύσιμα.

Η Επιτροπή έχει πάγια πολιτική να μην σχολιάζει προσχέδια εγγράφων.

Οι συστάσεις για εξοικονόμηση ενέργειας και στήριξη καθαρών τεχνολογιών στο έγγραφο της επόμενης εβδομάδας αναμένεται να βασιστούν σε σχέδιο που είχε προτείνει η ΕΕ το 2022, όταν η μείωση των ρωσικών προμηθειών είχε εκτοξεύσει τις τιμές φυσικού αερίου σε ιστορικά υψηλά. Η Επιτροπή δεν αναμένεται να προτείνει στόχους μείωσης ζήτησης, όπως αυτοί που είχαν συζητηθεί πριν από τέσσερα χρόνια.

Ούτε προβλέπεται ανώτατο όριο τιμών στο φυσικό αέριο. Κατά την κρίση του 2022, η Ένωση είχε θεσπίσει πλαφόν στα 180 ευρώ ανά μεγαβατώρα για τις τιμές αναφοράς, αλλά αυτό δεν ενεργοποιήθηκε ποτέ.

Το σχέδιο της επόμενης εβδομάδας ενδέχεται να περιλαμβάνει κατευθυντήριες γραμμές για έκτακτους φόρους στα υπερκέρδη, αλλά δεν θα τους προτείνει ως πανευρωπαϊκό εργαλείο, λόγω αποκλινουσών απόψεων μεταξύ των κρατών-μελών. Την περασμένη εβδομάδα, υπουργοί Οικονομικών από Γερμανία, Ιταλία, Ισπανία, Αυστρία και Πορτογαλία ζήτησαν από την ΕΕ να φορολογήσει τα υπερκέρδη των ενεργειακών εταιρειών που αποκομίζουν λόγω του πολέμου.