Μεταβίβαση ακινήτων μόνο ηλεκτρονικά- Τι θα γίνει με τη δημοτική περιουσία

Με τη συμμετοχή άνω των 162 Δημάρχων και στελεχών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης πραγματοποιήθηκε σήμερα η διαδικτυακή ημερίδα της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας για την «Δημοτική περιουσία και το Εθνικό Κτηματολόγιο».

Στην ημερίδα απηύθηναν χαιρετισμό ο Υπουργός Εσωτερικών Μάκης Βορίδης, ο αρμόδιος Υφυπουργός για Κτηματολόγιο Γιώργος Στύλιος και ο Πρόεδρος του Κτηματολογίου Δημήτρης Σταθάκης.

Ο Πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Δημήτρης Παπαστεργίου τόνισε ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση παρά τα προβλήματα της κρίσης της πανδημίας είναι παρούσα για όλα τα μεγάλα προβλήματα αλλά και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι Δήμοι. Η ΚΕΔΕ προσπαθεί να εντοπίζει, να συζητάει και να επιλύει προβλήματα που προκύπτουν. Ένα τέτοιο βασικό μείζον θέμα είναι το θέμα της Δημοτικής περιουσίας και του Κτηματολογίου.

Ο κ. Παπαστεργίου ευχαρίστησε τον Υπουργό Εσωτερικών, τον Υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης και τον αρμόδιο Υφυπουργό αλλά και την Διοίκηση και τα στελέχη του Κτηματολογίου που ανταποκρίθηκαν θετικά στην πρωτοβουλία της ΚΕΔΕ για την διοργάνωση της ημερίδας.

Δημήτρης Παπαστεργίου: Προσπαθούμε να δούμε λευκό σε μια περίοδο που κυριαρχεί το γκρίζο

"Η σημερινή ημερίδα είναι μια ευκαιρία για να δώσουμε κίνητρα και να κινητοποιήσουμε τους Δήμους προκειμένου γρήγορα και σωστά να δηλώσουν και έτσι να προστατεύσουν τη δημοτική ακίνητη περιουσία τους.
Την εποχή αυτή ζούμε μια πολύ μεγάλη αλλαγή στο Ελληνικό Κτηματολόγιο η οποία συμπαρασύρει και την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Καθημερινά γινόμαστε δέκτες στην ΚΕΔΕ, για διάφορα ζητήματα Δήμων που αφορούν στην κτηματογράφηση της ακίνητης περιουσίας μας, των ακινήτων  της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Θα ήταν λοιπόν τελείως ανόητο να μην αξιοποιήσουμε τη μεγάλη ευκαιρία, το τεράστιο εθνικό έργο που είναι το Εθνικό Κτηματολόγιο και να μη δηλώσουμε εγκαίρως τα δικαιώματα των Δήμων μας, την περιουσία μας. Παρά τα προβλήματα της εποχής λόγω της πανδημίας εμείς εδώ στην ΚΕΔΕ προσπαθούμε να δούμε λευκό σε μια περίοδο που κυριαρχεί το γκρίζο.Ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Κυρικάκος Πιερρακάκης και ο αρμόδιος Υφυπουργός Γιώργος Στύλιος αλλά και η Διοίκηση του Κτηματολογίου ανταποκρίθηκαν το αίτημα της ΚΕΔΕ να πραγματοποιήσουμε αυτή την ημερίδα ώστε να καταγράψουμε όλα τα ζητήματα που υπάρχουν, να ενημερωθούμε για το σχέδιο νόμου για το Κτηματολόγιο που κατατέθηκε χθες στη Βουλή και να δούμε πώς θα μπορέσουμε να προχωρήσουμε ή να ολοκληρώσουμε την κτηματογράφηση των δημοτικών ακινήτων. Ευχαριστώ και τον Υπουργό Εσωτερικών, Μάκη Βορίδη που ήταν μαζί μας ώστε οι Δήμοι να προετοιμαστούμε για τα επόμενα βήματα".

Η τοποθέτηση του Μάκη Βορίδη

Ο Υπουργός Εσωτερικών κ. Μάκης Βορίδης συνεχάρη τον Πρόεδρο της Κ.Ε.Δ.Ε. κ. Δημήτρη Παπαστεργίου για την πρωτοβουλία και τόνισε ότι η προσπάθεια που επιτελείται στην κατεύθυνση δημιουργίας ενός αξιόπιστου συστήματος καταχώρησης της ακίνητης περιουσίας είναι μία από τις κρισιμότερες, μεγαλύτερες και σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις που έχουν γίνει στη χώρα από την Κυβέρνηση.

Παράλληλα, ο Υπουργός σημείωσε ότι με τη μετάβαση των μετεγγραφών από τα υποθηκοφυλακεία στα κτηματολογικά γραφεία διαμορφώνεται ένα τελείως διαφορετικό σύστημα το οποίο θα καταστεί μία αξιόπιστη σύνδεση με τα ζητήματα των εμπραγμάτων δικαιωμάτων για τη διασφάλιση των δικαιούχων, προσθέτοντας ότι το ζήτημα αυτό αγγίζει κατ’ εξοχήν τα θέματα της δημόσιας περιουσίας.

Τέλος, ο κ. Βορίδης παρατήρησε ότι απαιτείται μια σωστή στρατηγική στόχευση και πάρα πολλή δουλειά για να καταστεί αποτελεσματική η λειτουργία του συγκεκριμένου συστήματος και δήλωσε πεπεισμένος ότι ο Υφυπουργός για το Κτηματολόγιο κ. Γιώργος Στύλιος μέσα από τη ρεαλιστική και ολιστική του προσέγγιση θα βρει τις κατάλληλες ισορροπίες, όπου αυτό καταστεί αναγκαίο, τόσο στα ζητήματα που αφορούν στη δημόσια και στη δημοτική περιουσία όσο και σε θέματα κοινωνικής ισορροπίας.

Ηλεκτρονική μεταβίβαση ακινήτων

Ο Υφυπουργός για το Κτηματολόγιο, Γιώργος Στύλιος ευχαρίστησε τον Πρόεδρο της ΚΕΔΕ για την πρωτοβουλία που φέρνει πιο κοντά τους Δημάρχους και τα στελέχη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με τα στελέχη του Κτηματολογίου.

Αναφερόμενος στο νομοσχέδιο που κατατέθηκε χθες στη Βουλή ο κ. Στύλιος τόνισε ότι το Κτηματολόγιο πρόκειται για μεγάλη μεταρρύθμιση, στην οποία ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης δίνει πολύ μεγάλη βαρύτητα και μέχρι το τέλος Ιουλίου το νομοσχέδιο που επιταχύνει την ολοκλήρωσή του θα ψηφιστεί από τη Βουλή.

Ο Υφυπουργός δήλωσε «Η κτηματογράφηση της χώρας θα ολοκληρωθεί στο 90% μέχρι το 2023, δύο χρόνια νωρίτερα από ό,τι είχε εξαγγελθεί γιατί προωθούμε ρυθμίσεις που θα διευκολύνουν πολίτες και επαγγελματίες και θα επιταχύνουν τις διαδικασίες.

Σήμερα υπάρχει ένα 2% των ιδιοκτητών σε πολλές περιοχές που δεν επιτρέπει την ολοκλήρωση της κτηματογράφησης ενώ το 98% είναι τακτοποιημένο. Με το νομοσχέδιο αυτό το 2% θα σταματήσει να εμποδίζει το υπόλοιπο 98%απο΄το να έχει πρόσβαση σε δεκάδες ψηφιακές υπηρεσίες και διευκολύνσεις. Παράλληλα για το 2% οργανώνουμε τελείως διαφορετικά πρωτοβάθμιες, δευτεροβάθμιες επιτροπές, θεσμοθετούμε τη διαμεσολάβηση, αναγράφουμε όλη την εκκρεμότητα στο Κτηματολογικό Φύλλο και με την αναγραφή της νομικής και της τεχνικής πληροφορίας προχωρούν στο επόμενο στάδιο.

Ένας άλλος κεντρικός στόχος του νομοσχεδίου είναι η ηλεκτρονική μεταβίβαση ακινήτων. Πλέον η  μεταβίβαση θα γίνεται στο γραφείο του συμβολαιογράφου χωρίς να πηγαίνει κανείς για 17 δικαιολογητικά σε 11 διαφορετικές υπηρεσίες. Είμαστε έτοιμοι και τεχνικά  και σε δύο μήνες αυτό θα ισχύει για το 100% των ακινήτων στην Ελλάδα.

Τέλος μια ακόμα ρύθμιση που έχει το νομοσχέδιο είναι η αναδιάρθρωση διαδικασιών μέσα στο ίδιο το Κτηματολόγιο που θα το βοηθήσει να είναι πιο άμεσο πιο λειτουργικό  και αποτελεσματικό.

Θυμίζω πως ήδη κάποιες υπηρεσίες έχουν δοθεί προς χρήση για τους επαγγελματίες (δικηγόρους, μηχανικούς, συμβολαιογράφους κλπ) εδώ και μερικούς μήνες όπως η «απομακρυσμένη έρευνα» και «θέαση». Πλέον από οπουδήποτε μέσω κινητού, υπολογιστή ή τάμπλετ, κάθε ώρα της μέρας, επτά μέρες την εβδομάδα έχει κάποιος τη δυνατότητα πρόσβασης στις πληροφορίες του Κτηματολογίου. Αυτό διευκολύνει τους επαγγελματίες και τους πολίτες στο να μην χάνουν άσκοπα χρόνο με μετακινήσεις στα αντίστοιχα κτηματολογικά γραφεία για την επιτόπια έρευνα.

Αυτό το 60% που θα προσθέσουμε για να πάμε την κτηματογράφηση, στο 90% περνάει και από τους Δήμους. Πρέπει να βοηθήσετε δηλώνοντας και προστατεύοντας την Δημοτική Περιουσία στο Κτηματολόγιο ώστε σύντομα να έχουμε  ένα αναπτυξιακό εργαλείο προς διάθεση στους επαγγελματίες, στην επιχειρηματική κοινότητα, στους Δήμους και στους πολίτες».

Οι 4 τομείς συνεργασίας του Κτηματολογίου με τους δήμους

Ο Πρόεδρος του Κτηματολογίου, καθ. Δημήτρης Σταθάκης εξήρε την πρωτοβουλία της ΚΕΔΕ για να αναδειχθεί η καλή επικοινωνία που υπάρχει μεταξύ Κτηματολογίου και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τονίζοντας την άριστη συνεργασία που έχει κατά τις συναντήσεις του με Δημοτικές Αρχές σε όλη την Ελλάδα.

Επεσήμανε τον σημαντικό ρόλο των Δήμων και ζήτησε τη βοήθειά τους για να ολοκληρωθεί η Κτηματογράφηση λέγοντας χαρακτηριστικά: «η Δημοτική αρχή είναι το σημείο αναφοράς που εμπιστεύονται οι πολίτες στην τοπική κοινωνία και μπορεί να τους παροτρύνει να δηλώσουν την ακίνητη περιουσία τους ώστε να ολοκληρωθεί το Κτηματολόγιο».

Ο κ. Σταθάκης αναφέρθηκε στους τέσσερις (4) βασικούς τομείς συνεργασίας του Κτηματολογίου με τους Δήμους:

Για τη δήλωση της Δημοτικής περιουσίας στο Κτηματολόγιο αλλά και αντιστρόφως βοηθάμε να βρεθούν αδήλωτα ακίνητα του Δήμου ώστε εκείνος να μπορεί έστω και καθυστερημένα να τα δηλώσει και να διασφαλιστεί η περιουσία του και να μην χαθούν χρηματοδοτήσεις που συνδέονται με τις  δηλώσεις αυτές

Για τον καλύτερο καθορισμό των ορίων κτηματογράφησης με αφετηρία  διαθέσιμα διοικητικά όρια που σε πολλές περιπτώσεις δεν είναι επαρκώς οριοθετημένα. Αυτό ενδιαφέρει και το Κτηματολόγιο ώστε να έχουμε μια καλύτερη βάση δεδομένων αλλά ενδιαφέρει και τους Δήμους για πολλούς λόγους όπως η ακριβέστερη κατανομή της προσόδου από τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας σε κάθε Δήμο.

Στο θέμα της πυρασφάλειας, για την αποτροπή κινδύνου πρόκλησης πυρκαγιάς κατά την αντιπυρική περίοδο. Εντοπίζουμε ιδιοκτήτες οικοπέδων  που πρέπει να καθαριστούν από εύφλεκτα υλικά. Στο θέμα αυτό βοηθάει πολύ η ηλεκτρονική υπηρεσία πρόσβασης που ανέφερε και ο Υφυπουργός κ. Στύλιος. Οι μηχανικοί και τα στελέχη των Δήμων μπορούν να μπουν και να βρουν άμεσα δεδομένα σε πραγματικό χρόνο.

Στην παροχή δεδομένων. Παρέχουμε στους Δήμους αξιόπιστα χαρτογραφικά δεδομένα για τα τεχνικά έργα που υλοποιούνται στην επικράτειά τους. Για παράδειγμα παρέχουμε ψηφιακό μοντέλο εδάφους και αεροφωτογραφίες για τη διαχείριση υγρών αποβλήτων. Έτσι εξοικονομείται πολύς χρόνος και χρήμα και αξιοποιούμε την υποδομή του Κτηματολογίου πολλαπλασιαστικά για να εξυπηρετεί τις ανάγκες των Δήμων. Σε κάθε περίπτωση παρέχουμε τεχνική και νομική υποστήριξη σεβόμενοι το γεγονός ότι υπάρχουν και μικροί Δήμοι  που δεν έχουν επάρκεια σε υποδομές και στελέχωση.Ο Στέφανος Κοτσώλης γενικός διευθυντής του Κτηματολογίου, αναφερόμενος στη λειτουργία του Κτηματολογίου είπε ότι μέχρι το τέλος του 2022 εκτιμάται ότι θα έχει ολοκληρωθεί η μετάβαση όλων των υποθηκοφυλακείων σε 17 κτηματολογικά γραφεία και 75 υποκαταστήματά τους. Επίσης σήμερα το 85% των πιστοποιητικών που αφορούν τα ακίνητα είναι διαθέσιμα ηλεκτρονικά και υπολογίζεται ότι μέχρι τέλος του χρόνου θα είναι διαθέσιμα και τα υπόλοιπα.

Ο κ. Κοτσώλης ανακοίνωσε ακόμη ότι μέχρι τέλος Σεπτεμβρίου θα έχει ολοκληρωθεί το έργο διαλειτουργικότητας των δήμων με το Κτηματολόγιο, έτσι ώστε τα πιστοποιητικά που θέλουν οι δήμοι να εκδίδονται απευθείας, ενώ μέχρι τέλος του χρόνου όλα τα δεδομένα θα διατίθενται μέσω της διαλειτουργικότητας. Επίσης είναι σε εξέλιξη η δημιουργία πλατφόρμας με γεωχωρικά δεδομένα, τα οποία θα είναι διαθέσιμα στους δήμους ώστε να μπορεί κάθε δήμος να την αξιοποιήσει και να σχεδιάσει εφαρμογές ή να επεξεργάζεται δεδομένα προκειμένου να ολοκληρώσει έργα που εμπλέκουν γεωχωρική πληροφορία. Όλες δε αυτές οι ενέργειες θα καταχωρηθούν στην ενιαία πλατφόρμα και θα είναι εσαεί διαθέσιμες και με ένα παρόμοιο τρόπο.

Ο ρόλος των δήμων

Η Άρια Ιωαννίδη, Προϊσταμένη Διεύθυνσης Έργων του Κτηματολογίου αναφέρθηκε στα οφέλη της κτηματογράφησης καθώς και στην πρόοδο του έργου και το ρόλο των δήμων.

Ειδικότερα αναφερόμενη στο ρόλο και τις υποχρεώσεις των δήμων στη διαδικασία της κτηματογράφησης σημείωσε ότι είναι σημαντική η συνεισφορά τους και ότι συμμετέχουν σε όλα τα στάδια με την παροχή στοιχείων, με επικοινωνιακές δράσεις, τη διάθεση χώρων, την προετοιμασία υποβολής δηλώσεων.

Αναφερόμενη στο τι πρέπει να δηλώσουν οι δήμοι, η κ. Ιωαννίδη είπε ότι οι δηλώσεις αφορούν στη δημοτική περιουσία, τις κοινωφελείς και κοινόχρηστες εκτάσεις και τους καταργούμενους κοινόχρηστους χώρους.

Στους κοινωφελείς χώρους συμπεριλαμβάνονται τα σχολεία, τα δημοτικά κτίρια κέντρα πολιτισμού, χώροι αθλητισμού. Στους κοινόχρηστους χώρους συμπεριλαμβάνονται πάρκα, πλατείες δρόμοι, χώροι πρασίνου, άλση, ενώ ως καταργούμενοι κοινόχρηστοι χώροι νοούνται οι χώροι που έχουν χάσει τον κοινόχρηστο χαρακτήρα τους. Επίσης σε ότι αφορά το τέλος κτηματογράφησης, τόνισε ότι τα κοινόχρηστα ακίνητα δηλώνονται ατελώς.

Η Μαρία Κασάπη, προϊσταμένη Διεύθυνσης Κτηματολογικών Γραφείων αναφερόμενη στην υφιστάμενη κατάσταση είπε ότι μέχρι σήμερα έχουν καταργηθεί 53 υποθηκοφυλακεία σε σύνολο 390, τα οποία θα συγχωνευτούν σε 17 κτηματολογικά γραφεία και 75 υποκαταστήματα.

Μέχρι σήμερα έχουν ενταχθεί 8 από 17 κτηματολογικά γραφεία και 24 από τα 75 υποκαταστήματα, ενώ στόχος είναι το 2022 να έχουν ενσωματωθεί στον φορέα το σύνολο των 92 περιφερειακών δομών. Μέχρι το τέλος του 2021 όλες οι υπηρεσίες των κτηματολογικών γραφείων αναμένεται  να παρέχονται μέσω διαδικτύου.

Αναφερόμενη η κ. Κασάπη στις εγγραφές της δημοτικής περιουσίας στο Κτηματολόγιο σημείωσε ότι είναι πιθανόν να διαπιστωθούν είτε από τις υπηρεσίες του δήμου, είτε από ιδιοκτήτες ακινήτων που απευθύνονται στον δήμο ανακριβείς αρχικές εγγραφές ή αγνώστου ιδιοκτήτη, επικάλυψη ή κενό μεταξύ διοικητικών ορίων και ορίων κτηματογράφησης όμορων δήμων, μη καταχωρημένες Διοικητικές Πράξεις, αναφορές για εκτεταμένες αστοχίες στα διαγράμματα του κτηματολογίου.

Σε ότι αφορά τις ανακριβείς αρχικές εγγραφές ή αγνώστου ιδιοκτήτη είναι ανάγκη για εντοπισμό τους μέσω της υπηρεσίας έρευνας και διόρθωση πριν την οριστικοποίηση τους, διότι τα ακίνητα αγνώστου ιδιοκτήτη θα περιέλθουν στο Δημόσιο.

Για Καταχώριση των Διοικητικών Πράξεων η κ. Κασάπη πρότεινε οι δήμοι να επισπεύσουν την καταχώριση τους. Επίσης οι Πράξεις τακτοποιήσεως και αναλογισμού αποζημιώσεως λόγω ρυμοτομίας, που δεν έχουν καταχωριστεί να μην υποβάλλονται από τους πολίτες μεμονωμένα για το ακίνητό τους, για τη διασφάλιση της καλύτερης δυνατής ακρίβειας στα κτηματολογικά διαγράμματα.

Σε ότι αφορά στον επαναπροσδιορισμό ορίων γεωτεμαχίων σημείωσε ότι προϋπόθεση για την επιτυχή ολοκλήρωση της διαδικασίας διόρθωσης είναι η συμμετοχή των ιδιοκτητών, καθώς απαιτείται υπόδειξη ορίων και συναίνεση.

Μετά τις ενδιαφέρουσες ομιλίες ακολούθησε υποβολή ερωτημάτων Δημάρχων και στελεχών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στα οποία απάντησαν τα στελέχη του Κτηματολογίου, ενώ προέκυψε και η είδηση ότι σε ό,τι αφορά τις ανακριβείς αρχικές εγγραφές ή αγνώστου ιδιοκτήτη δημοτικών ακινήτων θα υπάρξει ρύθμιση από το Υπουργείο Οικονομικών με την οποία τα ακίνητα αυτά δεν περιέρχονται στο Δημόσιο, αλλά στους Δήμους όπου ανήκουν.