Κύμα χρεοκοπιών με πρώτες τις εταιρείες-ζόμπι

«Κύμα» προβληματικών εταιρικών χρεών ύψους 500 δισ. δολαρίων πρόκειται να χτυπήσει τον ιδιωτικό τομέα σε Ευρώπη, Μέση Ανατολή και Αφρική το πρώτο εξάμηνο του 2024. Παρότι η προσδοκώμενη μείωση των επιτοκίων δανεισμού είναι πιθανό να περιορίσει το πρόβλημα, προβλέπεται αύξηση στις χρεοκοπίες και ιδίως ανάμεσα στις επιχειρήσεις «ζόμπι», οι οποίες επιβιώνουν μετά βίας εμφανίζοντας συνεχώς χαμηλότερα λειτουργικά κέρδη από τους τόκους που πληρώνουν.

Έπειτα από χρόνια χαμηλών επιτοκίων δανεισμού, οι επιχειρήσεις πρέπει να συγκεντρώσουν δυσθεώρητα υψηλά κεφάλαια αναχρηματοδότησης και μάλιστα η κατάσταση ενδέχεται να επιδεινωθεί, καθώς οι τράπεζες ετοιμάζονται για περαιτέρω σύσφιγξη των κανόνων κεφαλαιακής επάρκειας από το 2025. Σύμφωνα με ανάλυση της συμβουλευτικής A&M, το ύψος των εταιρικών δανείων και ομολόγων που ωριμάζουν το πρώτο εξάμηνο του 2024 είναι υψηλότερο σε σχέση με κάθε άλλη περίοδο μέχρι το τέλος του 2025.

Παράλληλα, οι μικρές επιχειρήσεις αναζητούν νέους τρόπους δανεισμού και κρατικές συμφωνίες χρηματοδότησης, ενόσω τα επιτόκια στη διεθνή αγορά ομολόγων επίσης ανεβαίνουν. Εάν δεν μπορέσουν να διασφαλίσουν τα απαραίτητα κεφάλαια με επιτόκια που μπορούν να εξυπηρετήσουν, τότε ενδέχεται να δούμε μεγάλη αύξηση σε χρεοκοπίες και απολύσεις.

«Η αύξηση των επιτοκίων δανεισμού γίνεται όλο και μεγαλύτερο πρόβλημα για τις εταιρείες, ιδίως αυτές τις επιχειρήσεις ζόμπι, οι οποίες επιβίωναν χάρη στην παρατεταμένη περίοδο χαμηλού κόστους δανεισμού, αλλά μετά βίας μπορούσαν να αποπληρώσουν το χρέος τους», δήλωσε στο Reuters η Julie Palmer της βρετανικής εταιρείας Begbies Traynor. «Νομίζω ότι τώρα αρχίζουμε επιτέλους να βλέπουμε την κατάρρευση κάποιων ζόμπι», προσέθεσε.

Και πράγματι υπάρχουν ήδη κάποιες ενδείξεις. Στη Βρετανία για παράδειγμα την περίοδο Απριλίου-Ιουνίου 438,702 επιχειρήσεις αντιμετώπιζαν «σοβαρές» οικονομικές δυσκολίες (distressed), δηλαδή 8,5% περισσότερες σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα. Η βρετανική αλυσίδα λιανεμπορίου Wilko τέθηκε σε επιτροπεία το καλοκαίρι, με αποτέλεσμα την απόλυση χιλιάδων εργαζομένων, ενώ η γαλλική Casino ολοκλήρωσε πρόσφατα τις διαδικασίες αναδιάρθρωσης χρέους αποφεύγοντας οριακά τη χρεοκοπία.Αφότου ο αριθμός των χρεοκοπιών άγγιξε το υψηλότερο επίπεδο από το 2009 σε Αγγλία και Ουαλία, η κεντρική τράπεζα της χώρας ζήτησε από τις τράπεζες αφενός να μην υποτιμούν τον κίνδυνο των εταιρικών καταρρεύσεων αφετέρου να μην βασίζονται σε μοντέλα που παρακολουθούν τα ρίσκα εποπτικά σε ολόκληρους κλάδους. Αντιθέτως, τις προέτρεψε να αξιολογούν τους κινδύνους σε κάθε ξεχωριστή περίπτωση επιχείρησης.

Σύμφωνα με πηγή που επικαλείται το Reuters, μια μεγάλη τράπεζα, την οποία δεν κατονόμασε, παραπέμπει κάθε μήνα 100 μικρές επιχειρήσεις στην ομάδα αναδιάρθρωσης χρέους. Άλλη πηγή δήλωσε πως εάν αυξηθούν τα προβλήματα εκατοντάδες εργαζόμενοι τραπεζών πρόκειται να αναλάβουν νέους ρόλους στήριξης επιχειρήσεων που βρίσκονται σε δεινή οικονομική κατάσταση.

Μέχρι στιγμής, όμως, οι χειροπιαστές ενδείξεις πίεσης στον ιδιωτικό τομέα είναι περιορισμένες, εν μέρει χάρη στη ρευστότητα που διοχετεύθηκε κατά τη διάρκεια της πανδημίας.  Βέβαια, πολύ καλύτερη εικόνα της κατάστασης θα δώσουν οι εκθέσεις ποιότητας των περιουσιακών στοιχείων των τραπεζών στο τέλος του έτους. Στο πλαίσιο των εκθέσεων αυτών αξιολογείται και η επικινδυνότητα των δανείων.

Τέλος, πλησιάζει και η εφαρμογή των κανόνων της Βασιλείας ΙΙΙ το 2025, η οποία ενδέχεται να μειώσει περαιτέρω τη διάθεση δανειοδότησης των επιχειρήσεων. Ορισμένες τράπεζες έχουν ήδη αυστηροποιήσει τους πιστωτικούς κανόνες ή ακόμη και απέπεμψαν εταιρικούς πελάτες, αφότου αξιολόγησαν τις προοπτικές κερδοφορίας από τις μεταξύ τους σχέσεις.

moneyreview.gr με πληροφορίες από Reuters