Πόλεμος στη Μέση Ανατολή: Τι χάνουν οι δυτικές εταιρείες εστίασης από το μποϋκοτάζ των μουσουλμάνων

Δυτικές εταιρείες εστίασης όπως η McDonald’s, τα Starbucks, η Coca – Cola και η KFC, έχουν γίνει στόχος διαμαρτυριών σε μουσουλμανικές χώρες λόγω υποτιθέμενων δεσμών με το Ισραήλ.

Οι διαμαρτυρίες εκτείνονται από το Μαρόκο έως τη Μαλαισία – και περιλαμβάνουν αγορές με εκατοντάδες εκατομμύρια κατοίκους. Οι διεθνείς εταιρείες εστίασης δεν έχουν ακόμη καταφέρει να βρουν μια αποτελεσματική στρατηγική για να τις αντιμετωπίσουν. Αντί αυτού, διαμαρτύρονται τώρα για τον αισθητό αντίκτυπο στα επιχειρηματικά τους μεγέθη.

Ο συστημικός όμιλος εστίασης Yum Brands, στον οποίο ανήκει η KFC, ανακοίνωσε στις αρχές του μήνα ότι η μείωση των πωλήσεών του κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2024 οφειλόταν σε προβλήματα στην αγορά των ΗΠΑ και «κυρίως σε μεμονωμένες αδυναμίες σε ορισμένες αγορές σε σχέση με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή». Η εταιρεία βρίσκεται στο στόχαστρο των αντιπάλων του Ισραήλ εξαιτίας των επενδύσεών της σε ισραηλινές νεοφυείς επιχειρήσεις.

Στα τέλη Ιουλίου, η McDonald’s ανέφερε μείωση των πωλήσεων κατά 1,3% στη διεθνή επιχείρηση αδειοδότησης, με τις πωλήσεις και τα κέρδη να «συνεχίζουν να επηρεάζονται αρνητικά από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή».

Σε δήλωσή της προς την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ, ανέφερε ότι ο αρνητικός αντίκτυπος αναμένεται να συνεχιστεί όσο διαρκεί ο πόλεμος.

Η κατασκευάστρια εταιρεία σνακ Mondelez ανέφερε επίσης προβλήματα ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με δημοσίευση της Handelsblatt.

Η κυβέρνηση του Πακιστάν καταρτίζει κατάλογο εταιρειών με στενούς δεσμούς με το Ισραήλ

Και οι τρεις εταιρείες βρίσκονται στον κατάλογο μποϊκοτάζ της αντι-ισραηλινής εκστρατείας BDS. Και η πολιτική επιρροή του κινήματος διαμαρτυρίας, το οποίο έχει επικριθεί από την Μπούντεσταγκ ως αντισημιτικό, αυξάνεται.

Στο Πακιστάν, η κυβέρνηση ανακοίνωσε τον Ιούλιο ότι θα συσταθεί επιτροπή για τον εντοπισμό εταιρειών που έχουν δεσμούς με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ισραήλ. Αυτό θα αποτελέσει τη βάση για μέτρα μποϊκοτάζ.

Σε μια χώρα με πληθυσμό άνω των 235 εκατ. κατοίκων, οι διαμαρτυρίες κατά των δυτικών εταιρειών σε σχέση με τη σύγκρουση στη Γάζα έχουν από καιρό λάβει εξτρεμιστικά χαρακτηριστικά. Στα τέλη Μαρτίου, δεκάδες άτομα συνελήφθησαν μετά από εμπρηστική επίθεση σε υποκατάστημα της KFC. Οι διαδηλωτές είχαν προηγουμένως φωνάξει αντι-ισραηλινά συνθήματα στον τόπο της επίθεσης.

Σημαντικές διαμαρτυρίες σημειώνονται και στη Μέση Ανατολή. Στο Κουβέιτ, όπου εδρεύει ο όμιλος Alshaya Group, ο οποίος λειτουργεί καφέ Starbucks στην περιοχή, υποστηρικτές του μποϊκοτάζ ανάρτησαν αφίσες με τραυματισμένα παιδιά στη Γάζα με την ερώτηση: «Σκοτώσατε σήμερα έναν Παλαιστίνιο;».

Στην Ιορδανία, όπου ζουν πολλοί Παλαιστίνιοι και τα συνδικάτα υποστηρίζουν το μποϊκοτάζ, σημειώθηκαν συγκρούσεις τον Μάρτιο μεταξύ της αστυνομίας και διαδηλωτών που διαμαρτύρονταν κατά του πολέμου.

Η αλυσίδα εστιατορίων Americana, η οποία είναι υπεύθυνη για την παρουσία των KFC και Pizza Hut στη Μέση Ανατολή, μεταξύ άλλων, κατέγραψε πτώση των καθαρών κερδών της κατά σχεδόν 45% στα 80 εκατ. δολάρια το πρώτο εξάμηνο του 2024. Ως αποτέλεσμα, η εταιρεία ακύρωσε τα προηγούμενα σχέδια ανάπτυξής της. Αντί για 225, τώρα θέλει να ανοίξει μόνο περίπου 180 νέα εστιατόρια.

Ο όμιλος Alshaya Group του Κουβέιτ ανακοίνωσε την απόλυση 2.000 εργαζομένων την άνοιξη λόγω της μείωσης των πωλήσεων.

Η Coca – Cola αποτυγχάνει στην προσπάθειά της να περιορίσει τη ζημιά

Οι επικριτές της εκστρατείας μποϊκοτάζ διαμαρτύρονται ότι οι διαμαρτυρίες πλήττουν κυρίως την τοπική οικονομία στις μουσουλμανικές χώρες ενόψει των απωλειών θέσεων εργασίας.

Εκπρόσωποι με επιρροή, όπως ο Αιγύπτιος ιεροκήρυκας Μοχάμεντ αλ-Σαχίρ, χαρακτηρίζουν ωστόσο την εκστρατεία επιτυχημένη, επειδή στρέφεται κατά εταιρειών που «υποστηρίζουν ανοιχτά τον πόλεμο εξόντωσης στη Γάζα». Οι εν λόγω εταιρείες αρνούνται ότι υποστηρίζουν τη στρατιωτική επιχείρηση του Ισραήλ, αλλά τα μηνύματά τους δύσκολα φτάνουν στο κοινό.

Στο Μπανγκλαντές, μια χώρα με μουσουλμανική πλειοψηφία και πληθυσμό άνω των 170 εκατομμυρίων, η Coca – Cola προσπάθησε να αντιμετωπίσει τις εκκλήσεις για μποϊκοτάζ με μια τηλεοπτική εκστρατεία, αλλά προκάλεσε μόνο περισσότερη οργή. Μια από τις διαφημίσεις της εταιρείας έδειχνε έναν ιδιοκτήτη καταστήματος να προσπαθεί να αποτρέψει έναν πελάτη από το μποϊκοτάζ της αμερικανικής μάρκας ποτών – υποστηρίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι η Coca – Cola «έχει επίσης εργοστάσια στην Παλαιστίνη».

Ωστόσο, το εν λόγω εργοστάσιο είναι ένα εργοστάσιο εμφιάλωσης που λειτουργεί από Ισραηλινούς στη Δυτική Όχθη. Η κύρια κατηγορία ήταν ότι η Coca – Cola κερδίζει από την ισραηλινή κατοχή και ότι η τηλεοπτική διαφήμιση που είχε σκοπό να προσφέρει ανακούφιση ήταν παραπλανητική. Η αμερικανική εταιρεία αναγκάστηκε να αποσύρει την καμπάνια που ξεκίνησε από έναν τοπικό συνεργάτη franchise. «Αναγνωρίζουμε ότι το τελευταίο βίντεο δεν πέτυχε το στόχο και ζητούμε συγγνώμη γι’ αυτό», ανακοίνωσε η εταιρεία.

Κριτική για τα δωρεάν μπιφτέκια για τους στρατιώτες

Οι τοπικοί επιχειρηματίες franchise στις περιοχές καταβάλλουν γενικά μια αξιοσημείωτη προσπάθεια να αποστασιοποιηθούν από τη σύγκρουση στη Γάζα. Στην Ινδονησία, τη μεγαλύτερη χώρα στον κόσμο με μουσουλμανική πλειοψηφία και περισσότερους από 275 εκατ. κατοίκους, ο τοπικός φορέας εκμετάλλευσης Starbucks δημοσίευσε λεπτομερή δήλωση στον ιστότοπό του, με την οποία αρνείται οποιαδήποτε σχέση με τη σύγκρουση.

Πέρυσι, ο ενοικιαστής των ινδονησιακών υποκαταστημάτων McDonald’s δώρισε 100.000 δολάρια για ανθρωπιστική βοήθεια στη Λωρίδα της Γάζας, προκειμένου να εξουδετερώσει τη φήμη ότι βρίσκεται κοντά στο Ισραήλ.

Ο ισραηλινός δικαιοδόχος της McDonald’s επικρίθηκε πέρυσι αφού η εταιρεία μοίρασε δωρεάν γεύματα σε ισραηλινούς στρατιώτες μετά την επίθεση της Χαμάς τον Οκτώβριο. Ως απάντηση στην κατακραυγή, η McDonald’s αγόρασε πίσω περισσότερα από 200 υποκαταστήματα στο Ισραήλ από τον ενοικιαστή.

Εκτός από τις αλυσίδες εστίασης και τους κατασκευαστές καταναλωτικών αγαθών, η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή φέρνει σε δύσκολη θέση και τις εταιρείες μέσων κοινωνικής δικτύωσης: Ένα βίντεο που αναρτήθηκε στο Facebook και το Instagram από τον επικεφαλής της κυβέρνησης της Μαλαισίας Ανουάρ Ιμπραήμ, στο οποίο συλλυπήθηκε τη Χαμάς για τον θάνατο του ηγέτη της Ισμαήλ Χανίγια, αφαιρέθηκε προσωρινά από τη μητρική εταιρεία του Facebook, τη Meta.

Η Μαλαισία, η οποία έχει σαφώς τοποθετηθεί στο πλευρό των Παλαιστινίων στη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, είχε απειλήσει προηγουμένως ότι θα λάβει μέτρα κατά των εταιρειών κοινωνικής δικτύωσης εάν μπλοκάρουν το φιλοπαλαιστινιακό περιεχόμενο στις πλατφόρμες τους.

Στην περίπτωση του αφαιρεθέντος βίντεο του επικεφαλής της κυβέρνησης, η Meta δήλωσε ότι η διαγραφή οφειλόταν σε λάθος και ζήτησε συγχώρεση.