Πού επενδύουν τα χρήματά τους οι Ελληνες

Κατά 15,5 δισ ευρώ αυξήθηκε τον τελευταίο ενάµιση περίπου χρόνο ο πλούτος των Ελλήνων που είναι τοποθετηµένος σε ρευστά διαθέσιµα, παρά το γενικευµένο κλίµα ακρίβειας και υψηλού πληθωρισµού που ροκανίζει τα εισοδήµατα. Το πλεόνασµα αυτό, όπως προκύπτει από τα στοιχεία που δηµοσιεύει η «Κ», κατευθύνθηκε σε καταθέσεις, αµοιβαία κεφάλαια και έντοκα γραµµάτια του ελληνικού ∆ηµοσίου, ως εξής:

• Οι καταθέσεις των νοικοκυριών αυξήθηκαν κατά 5,5 δισ. ευρώ και συγκεκριµένα από τα 139,8 δισ. ευρώ τον Ιανουάριο του 2023 σε 145,3 δισ. ευρώ τον Απρίλιο του 2024.

• Οι εισροές σε αµοιβαία κεφάλαια έφθασαν τα 5,7 δισ. ευρώ, από τα οποία τα 3,2 δισ. ευρώ το 2023, ενώ άλλα 2,6 δισ. ευρώ ήταν οι εισροές µόνο το 5µηνο Ιανουαρίου – Απριλίου 2024.

• Οι εισροές σε έντοκα γραµµάτια του ελληνικού ∆ηµοσίου εκτιµάται ότι ανήλθαν στα 4,2 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 750 εκατ. ευρώ είναι οι τοποθετήσεις κυρίως από «µικροεπενδυτές» από τον περασµένο Σεπτέµβριο που άνοιξε η σχετική δυνατότητα για απευθείας αγορά εντόκων έως το ποσό των 15.000 ευρώ. Αλλα 3,5 δισ. ευρώ εκτιµώνται οι συνολικές εισροές από ιδιώτες που αγοράζουν έντοκα στη δευτερογενή αγορά, χωρίς ανώτατο όριο εισόδου.

• Αλλα 112 εκατ. ευρώ είναι η αύξηση των εισροών σε ασφαλιστικά επενδυτικά προϊόντα το α΄ τρίµηνο του 2024, ενώ συνολικά η αγορά των unit linked συγκεντρώνει περί το 1 δισ. ευρώ.

Η αύξηση των καταθέσεων κατά 5,5 δισ. ευρώ συνδέεται µε την άνοδο του ΑΕΠ και τη βελτίωση των εισοδηµάτων και είναι συµβατή µε την εξέλιξη των καταθέσεων των νοικοκυριών τα τελευταία χρόνια, καθώς έχει προηγηθεί άνοδος 6,6 δισ. ευρώ το 2022. Τη διαφορά στη γενικότερη τάση κάνει η «επανεµφάνιση» των αµοιβαίων κεφαλαίων, που έχουν προσελκύσει συνολικά 5,7 δισ. ευρώ τους τελευταίους 16 µήνες και δη η προτίµηση από µικροεπενδυτές, που στρέφονται κυρίως στα προϊόντα προκαθορισµένης διάρκειας (target maturity) που προωθούν οι τράπεζες, ως εναλλακτική µορφή αποταµίευσης κόντρα στα χαµηλά επιτόκια των προθεσµιακών καταθέσεων. Με ετήσιες µερισµατικές αποδόσεις έως και 2,5%, οι τοποθετήσεις σε κρατικά και εταιρικά οµολογιακά α/κ αυτής της κατηγορίας ευνοούνται από το περιβάλλον των υψηλών επιτοκίων, που κάνει ελκυστικές τις τοποθετήσεις σε προϊόντα τύπου σταθερού εισοδήµατος, «επανασυστήνοντας» µε έναν τρόπο τους Ελληνες µικροεπενδυτές στις αγορές.

Οπως εξηγεί o διευθύνων σύµβουλος της Alpha Asset Management ΑΕ∆ΑΚ Παναγιώτης Αντωνόπουλος, «ήδη από το 2023 καταγράφεται µεγάλη αύξηση στο υπό διαχείριση ενεργητικό των αµοιβαίων κεφαλαίων και δεν είναι τυχαίο ότι το τελευταίο διάστηµα το ενεργητικό των αµοιβαίων κεφαλαίων βρίσκεται στο υψηλότερο σηµείο από την κρίση του 2009». Το γεγονός αυτό, σύµφωνα µε τον κ. Αντωνόπουλο, «καταδεικνύει αφενός την εµπιστοσύνη των επενδυτών στα επενδυτικά προϊόντα και αφετέρου τη διεύρυνση της αποταµιευτικής κουλτούρας στη χώρα».

Το συνολικό ενεργητικό της εγχώριας αγοράς αµοιβαίων κεφαλαίων, όπως σηµειώνει ο γενικός διευθυντής Wealth Management της Eurobank Θεοφάνης Μυλωνάς, «αγγίζει τα 19 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας θετική µεταβολή τους πρώτους 5 µήνες κατά 20,15%». Η µεταβολή αυτή, υπογραµµίζει, «δεν συνδέεται µόνο µε την καλή πορεία των αγορών, κυρίως των µετοχικών, αλλά και µε τις θετικές ροές σε συγκεκριµένες κατηγορίες αµοιβαίων κεφαλαίων, κυρίως αυτές των target maturity οµολογιακών, που αντιπροσωπεύουν 2,25 δισ. των συνολικών εισροών και σε επίπεδο assets φθάνουν τα 5,8 δισ., δηλαδή σχεδόν το 31% του συνολικού ενεργητικού της αγοράς». Οι Ελληνες, όπως εξηγεί, «έχουν αρχίσει και στρέφονται προς τα επενδυτικά προϊόντα, κυρίως αυτά τα οποία κεφαλαιοποιούν στο υψηλό επιτοκιακό περιβάλλον, ωστόσο επειδή σύντοµα αναµένουµε σταδιακή αλλαγή της τάσης, υπάρχουν από τους επαγγελµατίες διαχειριστές προτάσεις και επιλογές επενδυτικές που µπορούν να προσφέρουν σηµαντικές υπεραξίες στους µεριδιούχους».

Σύµφωνα µε πρόσφατη έκθεση της Jefferies, το ποσοστό αποταµιεύσεων των Ελλήνων που είναι τοποθετηµένο σε υπό διαχείριση περιουσιακά στοιχεία (asset under managment – aum) είναι από τα χαµηλότερα στην Ευρώπη, τόσο ως ποσοστό του ΑΕΠ όσο και ως ποσοστό έναντι των καταθέσεων. Ως ποσοστό των καταθέσεων περιορίζεται µόλις στο 10% έναντι 45% του µέσου όρου στην Ε.Ε., ενώ κάτω από το 10% είναι ως ποσοστό του ΑΕΠ έναντι 75% και 55% σε χώρες όπως η Ιταλία και η Ισπανία. Η εικόνα αυτή αναµένεται να αλλάξει σταδιακά, καθώς οι τράπεζες µέσω των ΑΕ∆ΑΚ τους σχεδιάζουν προϊόντα που εξασφαλίζουν ικανοποιητικές αποδόσεις.