Στασιμος ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ; Προβληματίζουν τα νέα στοιχεία

Δύο σημαντικές εκθέσεις που δημοσιεύθηκαν την Πέμπτη έδειξαν ότι η αμερικανική οικονομία ενδέχεται να βρίσκεται στα αρχικά στάδια στασιμοπληθωρισμού, έναν τοξικό συνδυασμό βραδείας οικονομικής ανάπτυξης και αυξανόμενων τιμών.

Αυτός είναι ένας ιδιαίτερα προβληματικός συνδυασμός, διότι η βραδεία οικονομική ανάπτυξη θα έπρεπε, υπό φυσιολογικές συνθήκες, να συνοδεύεται από πτώση των τιμών και όχι άνοδο. Ειδικότερα, όταν υπάρχει ανεργία ή ανησυχίες για απόλυση, ο κόσμος ξοδεύει λιγότερο, ωθώντας τις επιχειρήσεις να μειώσουν τις τιμές. Αν ο κόσμος δεν μπορεί να ψωνίσει, αλλά οι τιμές αυξάνονται ανεξαρτήτως, αυτό είναι προβληματικό σημάδι.

Ειδικότερα, ο πληθωρισμός αυξήθηκε κατά 0,4% τον Αύγουστο, οδηγώντας τον ετήσιο ρυθμό πληθωρισμού στο 2,9%, το υψηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο. Ταυτόχρονα, οι αρχικές αιτήσεις για επιδόματα ανεργίας αυξήθηκαν την περασμένη εβδομάδα στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων ετών. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Υπουργείου Εργασίας που δημοσιεύθηκαν την Πέμπτη, περίπου 263.000 άτομα υπέβαλαν αίτηση για επίδομα ανεργίας την εβδομάδα που έληξε στις 6 Σεπτεμβρίου.

«Η αίσθηση της στασιμότητας γίνεται όλο και πιο έντονη», έγραψε ο καθηγητής οικονομικών του Harvard Jason Furman στο Bluesky. «Δεν υπάρχουν καλές επιλογές για τη Fed, δεδομένων των συνθηκών που αντιμετωπίζουμε», συμπλήρωσε.

Ο όρος «στασιμοπληθωρισμός» αποτελεί μια τρομακτική κατάσταση για οποιαδήποτε οικονομία, σημειώνει το CNN. Ενδεικτικά, υπενθυμίζει την πληθωριστική περίοδο του 2022, κατά την οποία τουλάχιστον η αγορά εργασίας στις ΗΠΑ άκμαζε. Οι μισθοί συνολικά αυξάνονταν και τα μέτρα τόνωσης της οικονομίας συνέχιζαν να γεμίζουν τα πορτοφόλια των πολιτών, οπότε η κατάσταση ήταν σχετικά διαχειρίσιμη.

Αν αφαιρέσει κανείς την άνθηση της αγοράς εργασίας θα μείνει μόνο με την κατάσταση του πληθωρισμού, που προστίθεται στην κατάσταση της αυξανόμενης ανεργίας. Αυτό είναι δύσκολο για τους καταναλωτές για προφανείς λόγους. Αποτελεί επίσης ένα πολιτικό αίνιγμα για τους αξιωματούχους της Fed, οι οποίοι στο μεταξύ αντιμετωπίζουν έντονη πίεση από τον Λευκό Οίκο να μειώσουν τα επιτόκια.

Ο ρόλος της Fed είναι ουσιαστικά να πατάει το γκάζι και το φρένο της οικονομίας. Όταν ο πληθωρισμός ανεβαίνει υπερβολικά, η κεντρική τράπεζα αυξάνει τα επιτόκια, πατώντας φρένο. Όταν η ανεργία αυξάνεται, η Fed συνήθως μειώνει τα επιτόκια για να δώσει ώθηση στην οικονομία.

Η Fed, όμως, δεν έχει τη δυνατότητα να επιβραδύνει και να επιταχύνει ταυτόχρονα. Δεν μπορεί να αυξήσει την απασχόληση χωρίς να αυξήσει και τις τιμές. Αυτός είναι εν μέρει ο λόγος για τον οποίο η συνεδρίασή της την επόμενη εβδομάδα θα αναλυθεί ακόμη πιο προσεκτικά απ’ ό,τι συνήθως.

H Fed είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα μειώσει τα επιτόκια, αλλά το ερώτημα είναι το μέγεθος της μείωσης και αν το συνηθισμένο -0,25% θα αρκεί για να απομακρύνει τον Trump από την Fed, ο οποίος απαιτεί πολύ πιο επιθετικές μειώσεις.

moneyreview.gr με πληροφορίες από CNN