Στεγαστική κρίση: Τεράστιες απώλειες φόρου από 430 εκατ. έως 1,35 δισ. ευρώ λόγω φοροδιαφυγής στα ενοίκια

Δημοσιονομική «τρύπα» έως 1,35 δισ. ευρώ στα κρατικά ταμεία δείχνουν τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν σε ημερίδα για την κρίση της στέγασης, λόγω της φοροδιαφυγής των ιδιοκτητών που αποκρύπτουν ποσά ενοικίων στις φορολογικές τους δηλώσεις.

Και η φοροδιαφυγή πλήττει πάντοτε σοβαρά το σκέλος των δημόσιων εσόδων. Σύμφωνα με την παρουσίαση του προέδρου του ΠΑΝΣΥΠΟ, Κώστα Λιβέρη, με στοιχεία για το πρόβλημα της στέγασης στην Ελλάδα, η διαφορά ανάμεσα στα δηλωμένα μισθώματα και στα εκτιμώμενα πραγματικά ενοίκια της αγοράς μπορεί να οδηγεί σε απώλεια φόρου από περίπου 430 εκατ. ευρώ έως 1,35 δισ. ευρώ τον χρόνο.

Η μελέτη βασίζεται στο μέσο δηλωμένο ενοίκιο των 255 ευρώ τον μήνα και σε τρία σενάρια για το πραγματικό μέσο μίσθωμα στην αγορά, στα 450, 550 και 650 ευρώ. Με βάση αυτά τα σενάρια, υπολογίζεται το πιθανό αδήλωτο εισόδημα από μισθώματα και στη συνέχεια η αντίστοιχη απώλεια φόρου για το Δημόσιο.

Στο χαμηλό σενάριο, όπου το πραγματικό μέσο ενοίκιο τοποθετείται στα 450 ευρώ, η διαφορά από το δηλωμένο ποσό των 255 ευρώ φτάνει τα 195 ευρώ τον μήνα ανά μίσθωση. Για 1,2 εκατ. μισθώσεις, το πιθανό αδήλωτο εισόδημα προσεγγίζει τα 2,8 δισ. ευρώ σε ετήσια βάση. Για 1,5 εκατ. μισθώσεις, το ποσό ανεβαίνει περίπου στα 3,5 δισ. ευρώ.

Με βάση τους συντελεστές φορολόγησης των εισοδημάτων από ακίνητα, το χαμηλό σενάριο οδηγεί σε εκτιμώμενη απώλεια φόρου περίπου 430 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για την κατώτερη παραδοχή της μελέτης, καθώς υπολογίζει το πραγματικό μέσο μίσθωμα στο κάτω άκρο του εύρους.

Στο μεσαίο σενάριο, με πραγματικό μέσο ενοίκιο στα 550 ευρώ, η μηνιαία διαφορά από το δηλωμένο ποσό αυξάνεται στα 295 ευρώ ανά μίσθωση. Για 1,2 εκατ. μισθώσεις, το πιθανό αδήλωτο εισόδημα υπολογίζεται περίπου στα 4,3 δισ. ευρώ τον χρόνο. Για 1,5 εκατ. μισθώσεις, το αντίστοιχο ποσό φτάνει περίπου στα 5,3 δισ. ευρώ. Σε αυτή την περίπτωση, η δυνητική απώλεια φόρου εκτιμάται περίπου στα 795 εκατ. ευρώ.

Στο υψηλό σενάριο, με πραγματικό μέσο ενοίκιο στα 650 ευρώ, η απόσταση από το δηλωμένο μίσθωμα φτάνει τα 395 ευρώ τον μήνα. Σε ετήσια βάση, τα πιθανώς αδήλωτα μισθώματα υπολογίζονται περίπου στα 5,7 δισ. ευρώ για 1,2 εκατ. μισθώσεις και περίπου στα 7,1 δισ. ευρώ για 1,5 εκατ. μισθώσεις. Από αυτό το σενάριο προκύπτει απώλεια φόρου έως 1,35 δισ. ευρώ.

Η μελέτη υπογραμμίζει ότι η υποδήλωση των ενοικίων δημιουργεί πρόβλημα στα δημόσια έσοδα και συνδέει την αντιμετώπιση του φαινομένου με περισσότερες διασταυρώσεις. Στις αναγκαίες παρεμβάσεις απαριθμούνται η υποχρεωτική πληρωμή των ενοικίων μέσω τραπεζικού συστήματος, η συσχέτιση των μισθωτηρίων με τα φορολογικά δεδομένα και ο έλεγχος των ποσών που δηλώνονται από ιδιοκτήτες και ενοικιαστές.