Ταμείο Ανάκαμψης: Πριν τις εκλογές το αίτημα της Ελλάδας για την καταβολή της τρίτης δόσης

To κλείσιμο διαγωνισμών που βρίσκονται σε εξέλιξη αυτή την περίοδο και αφορούν στο Ταμείο Ανάκαμψης θα ανοίξουν το δρόμο για την υποβολή του ελληνικού αιτήματος στην Κομισιόν για την καταβολή της τρίτης δόσης ύψους 1,7 δισ. ευρώ, πριν από τις εκλογές της 21ης Μαΐου.  Αντίθετα, η διεξαγωγή των εκλογών, με πολύ πιθανό να υπάρχει και δεύτερος γύρος τον Ιούλιο προκειμένου να σχηματιστεί κυβέρνηση, οδηγεί στην «αναβολή» της αναθεώρησης του ελληνικού Σχεδίου Ανάκαμψης.

Όπως σημείωνε αρμόδιο κυβερνητικό στέλεχος, σύμφωνα με τη Ναυτεμπορική, δεν υπάρχει ο απαιτούμενος χρόνος καθώς μετά τη κατάθεση του αναθεωρημένου σχεδίου απαιτούνται 2 μήνες διαβουλεύσεων με την Κομισιόν κι αυτό δεν μπορεί να γίνει με υπηρεσιακή κυβέρνηση.

Στο σκέλος των διαγωνισμών, σύμφωνα με πρόσφατη ανακοίνωση του υπουργείου Οικονομικών, σε εξέλιξη βρίσκονται 267 διαγωνισμοί, συνολικής δαπάνης 3,37 δισ. ευρώ. Για δάνεια και επιχορηγήσεις, η Ελλάδα έχει εκταμιεύσει μέχρι τώρα 11 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και σχεδιάζει να υποβάλει αίτημα για την τρίτη δόση, ύψους 1,7 δισ. ευρώ εντός του Μαΐου. Εφόσον εκταμιευθεί και η δόση αυτή, θα έχει απορροφηθεί το 40% των πόρων που δικαιούται η χώρα μας από το Ταμείο Ανάκαμψης, συνολικού ύψους 31,16 δισ. ευρώ. Υπενθυμίζεται ότι τον Μάρτιο η Ελλάδα υπέβαλε και αίτημα για δάνειο ύψους 5 δισ. ευρώ, στο πλαίσιο του REPower EU.

Παρόλα αυτά, οι εκλογές «φρενάρουν» την αναθεώρηση του Ελληνικού Σχεδίου Ανάκαμψης που έχει ζητήσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή από τα κράτη-μέλη να πραγματοποιηθεί έως το τέλος Απριλίου. Η αναθεώρηση συνδέεται μεταξύ άλλων και με το REPowerEU, με νέες μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις που θα ξεκινήσουν/έχουν ξεκινήσει από την 1η Φεβρουαρίου του 2022 ή θα είναι επέκταση παλαιότερων κινήσεων, εκ των οποίων όμως μόνο το νέο σκέλος θα συμπεριληφθεί στο κεφάλαιο REPowerEU. Η Ελλάδα έχει το δικαίωμα να χρηματοδοτήσει επιπλέον έργα για την ενεργειακή μετάβαση, τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας και την κάλυψη επιχειρήσεων και πολιτών.

Υπενθυμίζεται πως το Ταμείο Ανάκαμψης που λήγει το 2026, δίνει το δικαίωμα για μία μόνο ενδιάμεση αναθεώρηση, στην οποία πέρα από τις αλλαγές που προκάλεσε η ενεργειακή κρίση, θα πρέπει να ενσωματωθούν και όλες οι υπόλοιπες παράμετροι όπως η αποδοχή ότι κάποια έργα θα καθυστερήσουν και έτσι θα πρέπει να απενταχθούν, προϋπολογισμοί να αναθεωρηθούν ή μεταρρυθμίσεις να προσαρμοστούν. Μάλιστα τα κράτη-μέλη μπορούν επίσης να τροποποιήσουν το σχέδιό τους εφόσον αποδείξουν ότι αντικειμενικές συνθήκες καθιστούν ανέφικτη την εφαρμογή ορισμένων ορόσημων και στόχων. Αυτές οι αντικειμενικές συνθήκες θα μπορούσαν να συνδέονται με τον πληθωρισμό, τις ελλείψεις στην αλυσίδα εφοδιασμού ή το γεγονός ότι υπάρχει καλύτερο εναλλακτικό μέτρο για την εκπλήρωση του επιδιωκόμενου στόχου πολιτικής ενός μέτρου.

Σημειώνεται ότι με βάση τους αρχικούς σχεδιασμούς, τα Εθνικά Σχέδια Ανάκαμψης μπορούν να αναθεωρηθούν έως τις 31 Αυγούστου 2023. Επίσης, η Κομισιόν έχει καταστήσει σαφές ότι αν τα τροποποιημένα Σχέδια Ανάκαμψης υποβληθούν μετά τον Αύγουστο του 2023, «δεν θα υπάρχει εγγύηση ότι η διαδικασία αξιολόγησης και έγκρισης μπορεί να ολοκληρωθεί εγκαίρως για την υπογραφή των συμβάσεων χρηματοδότησης ή/και δανείου ακόμη το 2023. Στην περίπτωση αυτή, «το κράτος μέλος αντιμετωπίζει τον κίνδυνο να χάσει το 30% της επιχορήγησης και την πρόσβασή του σε δάνεια».